Category: Công Nghệ Thông Tin

Luận văn Một số giải pháp nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông tại Công ty phát triển đầu tư công nghệ – FPT

Luận văn Một số giải pháp nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông tại Công ty phát triển đầu tư công nghệ – FPT

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan: ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP MÔN QUẢN LÝ CÔNG NGHỆ

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]http://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/07/Lu%E1%BA%ADn-v%C4%83n-M%E1%BB%99t-s%E1%BB%91-gi%E1%BA%A3i-ph%C3%A1p-n%C3%A2ng-cao-ch%E1%BA%A5t-l%C6%B0%E1%BB%A3ng-cung-c%E1%BA%A5p-d%E1%BB%8Bch-v%E1%BB%A5-Internet-v%C3%A0-vi%E1%BB%85n-th%C3%B4ng-t%E1%BA%A1i-C%C3%B4ng-ty-ph%C3%A1t-tri%E1%BB%83n-%C4%91%E1%BA%A7u-t%C6%B0-c%C3%B4ng-ngh%E1%BB%87-%E2%80%93-FPT.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Luận văn Một số giải pháp nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông tại Công ty phát triển đầu tư công nghệ – FPT

I. LỜI NÓI ĐẦU

Trong qúa trình toàn cầu hóa, khu vực hóa đang diễn ra một cách nhanh chóng thì cùng với nó sự trao đổi thông tin giữa các quốc gia , giữa các doanh nghiệp cũng như giữa doanh nghiệp với thị trường với người tiêu dùng ngày càng trở nên nhanh chóng . Internet và dịch vụ viễn thông đóng góp một phần lớn trong quá trình trao đổi thông tin và góp phần thúc đẩy quá trình toàn cầu hóa . Và đi kèm với nó là một lĩnh vực kinh doanh mới mang nhiều tiềm năng đó là phục vụ khai thác các thông tin và cung cấp dịch vụ Internet và dịch vụ viễn thông . Inetrnet và dịch vụ viễn thông làm cho mọi người trên toàn thế giới co thể cùng nói chuyện với nhau cùng một thời điểm và xóa đi khoảng cách về không gian do đó quá trình giao dịch trở nên thuận tiện và kịp thời .

Được nhận định những thập kỷ tiếp theo là thập kỷ của Internet và viễn thông . Và internet sẽ trở thành thông dụng trên toàn thế giới và thị trường cung cấp dịch vụ Inetrnet và dịch vụ viễn thông sẽ trở thành một trong những ngành hàng đầu mạng lại lợi nhuận cao nhất .

Ở Việt Nam lĩnh vực cung cấp dịch vụ internet và viễn thông tuy không còn mới mẻ nữa tuy nhiên nó vẫn còn chứa đựng những bí mật mà các doanh nghiệp Việt Nam đang khám phá và cũng mang lại nhiều khó khăn và thách thức đối với doanh nghiệp . Nhu cầu sử dụng Internet của người dân Việt Nam ngày càng cao cả về số lượng và chất lượng đó cũng là một thời cơ và cũng là một thách thức lớn cho những doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Internet . Thực tế thì hiện nay ở Việt Nam chất lượng cung cấp dịch vụ Internet còn thấp hơn rất nhiều so với các nước trên thế giới đó là do nhiều nguyên nhân khác nhau mang lại như công nghệ , như trình độ … Bên cạnh đó chúng ta cũng có nhiều lợi thế mà các quốc gia khác không có . Để ngày càng đáp ứng càng cao nhu cầu của khách hàng và ngang tầm với các quốc gia khác thì cần phải nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông .

Trong quá trình thực tập tại Công ty phát triển đầu tư công nghệ – FPT , em nhận thấy hoạt động cung cấp dịch vụ internet và dịch vụ viễn thông của công ty còn nhiều hạn chế và bất cập chưa thỏa mãn được khách hàng hiện tại và thu hút thêm khách hàng mới , tuy nhiên được đánh gía là một công ty lớn hàng đầu Việt Nam trong lĩnh vực Công nghệ thông tin và là Công ty mạnh và có tốc độ phát triển cao . Để thực hiện chiến lược phát triển của công ty , trong nhưng năm qua Công ty FPT đã áp dụng hệ thống ISO 9001 nhằm ngày càng nâng cao vị thế của công ty trong lĩnh vục cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông .

Nhận thúc được tầm quan trong của việc nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Interet và viễn thông của công ty phát triển đầu tư công nghệ – FPT , em đã quyết định lựa chọn đề tài : Một số giải pháp nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông tại Công ty phát triển đầu tư công nghệ – FPT.

Mục đích nghiên cứu đề tài :

– Làm rõ những vấn đề chung về chất lượng và chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và dịch vụ viễn thông

– Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông của Công ty FPT.

Phạm vi nghiên cứu đề tài :

– Nghên cứu khảo sát tình hình chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viên thông của Công ty FPT.

Nội dung nghiên cứu đề tài gồm 2 phần :

Chương I: Thực trạng chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông tại Công ty Phát triển Đầu tư Công nghệ – FPT

Chương II: Một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao chất lương cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông tại Công ty FPT

Cuối cùng em xin chân thành cảm ơn sự hướng dẫn tận tình của giáo viên hướng dẫn Thạc sỹ Trần Bình Trọng cùng các cô , các bác và anh chị trong Công ty đã tạo điều kiện giúp đỡ em trong quá trình thực tập và hoàn thành đề tài này .

II. CHƯƠNG I

III. THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CUNG CẤP DỊCH VỤ INTERNET VÀ VIỄN THÔNG TẠI CÔNG TY PHÁT TRIỂN ĐẦU TƯ CÔNG NGHỆ FPT

I. QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN

1.1.1. Hoàn cảnh ra đời

Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VI đã đặt ra một trong những nhiệm vụ trước mắt là xây dựng đất nước , xóa bỏ cơ chế quan liêu bao cấp . Theo tinh thần đó Nghị định của chính phủ ra đời mở đường cho các cơ quan khoa học được thực hiện các hoạt động sản xuất kinh doanh nhằm tạo ra kinh phí để tự giải quyết công việc , phát triển các hoạt động khoa học .

Theo tinh thần của nghị định , Viện cơ học được phép ký kết các hợp đồng kinh tế . trong quan hệ lúc bấy giờ , hai Viện hàn lâm khoa học Liên Xô và Viện khoa học Việt Nam đã ký hợp đồng trao đổi thiết bị , tinh thần của hợp đồng là phía Viện khoa học Việt Nam chuyển cho Viện hàn lâm khoa học Liên Xô máy tính , ngược lại phía bạn chuyển cho ta thiết bị khoa học , các nguyên vật liệu và phương tiện vận tải . Vì vậy Viện khoa học Việt Nam đã giao cho Viện cơ học thực hiện hợp đồng này và Viện cơ học lại giao cho nhóm trao đổ Nhiệt – Chất của Viện thực hiện .

Để có thể thực hiện tốt hợp đồng này thì ngày 13/ 9 / 1988 Công ty FPT ra đời theo quyết định số 80-88 QĐ/ VCN do Viện trưởng Viện công nghệ Quốc gia ký với tên gọi ban đầu là Công ty công nghệ thực phẩm , tên giao dịch là : Food Prossesing Technology Company viết tắt là FPT do tiến sĩ Trương Gia Bình làm Giám Đốc .

1.2.2. Quá trình xây dựng và phát triển

Quá trình xây dựng và phát triển của Công ty FPT trải qua hai giai đoạn :

Giai đoạn 1988- 1990 :

Khi mới ra đời Công ty có trụ sở chính tại 30 Hoàng Diệu- ba Đình – Hà Nội . Trong giai đoạn này Công ty hoạt đọng chủ yếu trong lĩnh vực Công nghệ chế biến thực phẩm.

Ngày 20/11/1988 công ty chuyển sang trụ sở Viện cơ học tại 224 Đội Cấn – Ba Đình – Hà Nội .

Năm 1989 Công ty được nàh nước cấp cho 3.150 mét vuông để xây dựng nàh cho cán bộ nhân viên và 2.700 mét vuông đát để xây dựng trụ sở chính là trụ sở làm việc hiện nay của Công ty .

Để có máy tính xuất khẩu sang Liên Xô , Công ty đã quan hệ với hãng máy tính Olivetti , đay là quan hệ đầu tiên của Công ty với một hãng máy tính thuộc loại mạnh ở phương tây .

Giai đoạn 1990 tới nay :

Ngày 31/ 3/ 1990 chi nhánh Công ty tại Thành phố Hồ Chí Minh ra đời đánh dáu một bước phát triển về chất và lượng của Công ty .

Ngày 5/ 6/ 1990 trụ sở được chuyên sang một tòa nhà trương PTTH Giảng Võ . Thời kỳ này định hướng cho phương hướng sản xuất kinh doanh của Công ty đã rõ ràng , hướng chủ đạo vào lĩnh vực tin học .

Ngày 27/ 10/ 1990 Công ty đổi tên thành Công ty phá triển đầu tư công nghệ – FPT với tên giao dịch quốc tế là : The Corporation for Financing and Promoting Technology và năm 1991 Công ty đã đổi Lôg như hiện nay .

Ngày 15/ 1/ 1992 Công ty chuyển trụ sở ra 25 Lý Thường Kiệt .

Ngày 29/ 9/ 1993 Chính phủ ra Nghị Định 65/ CP về việc sát nhập Viện nghiên cứu công nghệ Quốc gia và Viện năng lượng nguyên tử Quốc gia về Bộ khoa học công nghệ và môi trường , từ đây Công ty chịu sự quản lý của Bộ khoa học công nghệ và môi trường .

Ngày 20/ 3/ 1995 Công ty chuển trụ sở sang Yết Kiêu .

Ngày 21/ 10/ 1995 Công ty FPT và sở GD & ĐT Hà Nội ký biên bản thỏa thuận về việc phổ cập tin học trong các trường phổ thông .

Tháng 2 năm 1996 Công ty chuyển trụ sở sang 89 Láng Hạ .

Ngày 13/ 9/ 1997 Công ty FPT được Tổng cục bưu điện cho phép là nhà cung cấp thông tin , sau đó là nhà cung cấp dịch vụ Internet.

Ngày 28/ 2/ 2002 theo Quyết định 178/ QĐ- TT của thủ Tường Chính phủ về quyết định chuyển doanh nghiệp Nhà nước Công ty phát triển đầu tư công nghệ – FPT thành Công ty cổ phần.

Mười sau năm xây dựng và trưởng thành FPT đã thiết lập mối quan hệ đối tác chiến lược , trở thành nhà cung cấp , đại lý phân phối , dịch vụ ủy quyền của gần 200 Công ty hàng đầu thế giới như : Inter , Microsoft , Oracle, HP, 3Com , Cisco, Apple … Với hệ thống đối tác này của FPT có thể cung cấp các sản phẩm , giải pháp và dịch vụ tổng thể , toàn diện , tối ưu và hiện đại nhất , đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng .

Phát triển tập trung theo xu hướng Hội tụ số ( Digital Convergence ) , FPT lựa chọn đối tác chủ yếu ở các lĩnh vực sau : Thiết bị công nghệ thông tin , công nghệ bảo mật , công nghệ mạng , công nghệ và giải pháp lưu trữ , thiết bị và giải pháp chuyên dụng , phần mềm , giải pháp viễn thông , đào tạo .

1.3.3.Chức năng nhiệm vụ của Công ty FPT

Trải qua 16 năm hình thành , phát triển và trưởng thành , tập đoàn FPT đã liên tục trở thành tập đoàn tin học lớn nhất Việt Nam , tạo đà phát triển vững chắc cho giai đoạn tiếp theo . Tập đoàn FPT có lĩnh vực kinh doanh rộng đặc biệt chuyên sâu vào lĩnh vực tin học và chuyển giao công nghệ.

Lĩnh vực hoạt động hiện nay của Công ty FPT là :

+ Tích hợp hệ thống cho các dự án công gnhệ thông tin của khách hàng

+ Phân phối các sản phẩm tin học

+ Phất triển phần mềm ứng dụng

+ Sản xuất phần mềm đáp ứng thị trường nội địa và xuất khẩu

+ Cung cấp các giải pháp , dịch vụ viễn thông và Internet

+ Đào tạo lập trình viên Quốc tế

+ Sản xuất máy tính thương hiệu Việt nam

+ Phân phối điện thoại di động

+ Cung cấp thiết bị công nghệ : Diện , viễn thông , dầu khí…

+ Nghiên cứu thiết kế , sản xuất chuyên giao công nghệ Tin học và ứng dụng vào các công gnhệ khác , xuất nhập khẩu thiết bị , sản phẩm công gnhệ tin học và các công nghệ khác .

+ Ngiên cứu phát triển sản xuất kinh doanh , tư vấn đầu tư chuyên giao công nghệ trong lĩnh vực môi trường .

+ Tư vấn đầu tư nước ngoài và đào tạo …

+ Tư vấn quản lý nguồn lực

Hoạt động chính của công ty là:

+ Ngiên cứu , thiết kế , sản xuất chuyển dao công nghệ tin học và ứng dụng vào các công nghệ khác

+ Sản xuất phần mềm máy tính

+ Cung cấp các dịch vụ Internet và gia tăng tên mạng

+ Đào tạo nguồn nhân lực chuyên sâu cho công nghiệp phần mềm

+ Mua bán thiết bị máy móc trong lĩnh vực Y tế , giáo dục đào tạo , khoa học kỹ thuật công nghệ , công nghệ môi trường, Viễn thông vật liệu xây dựng, hàng tiêu dùng ô tô xe máy

+ Dịch vụ đầu tư chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực môi trường , giáo dục đào tạo , Y tế

+ Sản xuất chế tạo lắp ráp tủ bảng điện

+ Đại lý bán vé máy bay

+ Đại lý mua, đại lý bán , ký gửi hàng hóa

+ Tư vấn đầu tư

+ Sản xuất chế tạo lắp ráp các thiết bị công nghệ thông tin

+ Kinh doanh dịch vụ kết nối Internet (IXP)

Với các chức năng kinh doanh gồm :

+ Nghiên cứu, thiết kế , sản xuất , chuển giao công nghệ tin học và ứng dụng công nghệ , xuất nhập khẩu thiết bị , sản phẩm công nghệ tin học và các công nghệ khác

+ Xuất nhập khẩu ủy thác …

+ Nhập khẩu và kinh doanh các thiết bị viễn thông …

+ Nghiên cứu phát triển sản xuất kinh doanh , tư vấn đầu tư chuyển giao công nghệ trong lĩnh vực môi trường

II.CÁC ĐẶC ĐIỂM KINH TẾ KỸ THUẬT CHỦ YẾU ẨNH HƯỞNG TỚI CHẤT LƯỢNG CUNG CẤP DỊCH VỤ INTERNET VÀ VIỄN THÔNG

1.4.1. Đặc điểm về sản phẩm .

1.1 . Một số khái niệm liên quan

Hệ thống thiết bị Internet là tập hợp các thiết bị điện tử , viễn thông , tin học và các thiết bị phụ trợ khác bao gồm cả phần cứng lẫn phần mềm được Công ty thiết lập tại một địa điểm có địa chỉ và phạm vi xác định để phục vụ trực tiếp cho việc cung cấp và sử dụng dịch vụ Internet

Kết nối là việc liên kết các hệ thống thiết bị Internet với nhau và với mạng viễn thông công cộng trên cơ sở các đường truyền dẫn viễn thông tự xây dựng hoặc thuê của doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông .

Mạng lưới thiết bị Internet là tập hợp các hệ thống thiết bị Internet của đơn vị , doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Internet được kết nối với nhau bằng các đường truyền dẫn viễn thông .

Dịch vụ truy nhập Internet là dịch vụ cung cấp cho người sử dụng khả năng truy nhập đến Internet thông qua hệ thống thiết bị Internet đặt tại điểm truy nhập Internet của đơn vị , doanh nghiệp cung cấp dịch vụ .

Dịch vụ kết nối Internet quốc tế phục vụ việc trao đổi lưu lượng thông tin giữa hệ thống thiết bị Internet của các đơn vị , doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Internet trong nước với Internet quốc tế .

Dịch vụ kết nối Internet trong nước phục vụ việc trao đổi lưu lượng thông tin giữa các hệ thống thiết bị Internet của các đơn vị , doanh nghiệp cung cấp dịch vụ Internet trong nước với nhau

Tên miền ( Domain name ) là định danh Website trên Internet. Tên miền thường gắn kèm với tên công ty , tên doanh nghiệp và thương hiệu của doanh nghiệp . Tên miền là duy nhất và được cấp phát cho chủ thể dăng ký trước . Tên miền có hai dạng :

+ Tên miền quốc tế dạng : www.tenongty.com (.net ;.biz ;.org…)

+ Tên miền quốc gia dạng : www.tencongty.com.vn( hoặc .net.vn; .biz.vn …)

1.2 . Đặc điểm sề sản phẩm dịch vụ Internet

Những giá trị sử dụng của dịch vụ Internet

– Trao đổi thông tin : gửi, nhận thư điện tử ( Email)

– Tra cứu thông tin : dịch vụ WWW ( World Wide Web)

– Truyền dữ liệu : dịch vụ FTP ( File Transfer Protocol )

– Quảng cáo thông tin trên Internet : Dịch vụ thiết kế Web

– Internet cung cấp cho người dùng phườn tiện truyền tin nnhanh , chính xác, chi phí thấp

Những sản phẩm và dịch vụ trong lĩnh vực Internet

+ Internet thuê bao

+ Internet Card

+ Gọi 1280

+ Internet Phone

+ Internet băng thông rộng – ADSL Megahome, MegaNet, MegaBiz

+ Kênh thuê riêng

+ Thư điện tử dùng riêng – Mail relay

+ Thư điện tử ảo – Virtual mail

+ Đăng ký tên miền

+ Thiết kế Web

+ Giải pháp điện tử

+ Lưu trữ Web

+ Thuê chỗ đặt máy

+ Máy chủ dùng riêng

+ Bảo trì và cập nhật Website

+ Quảng cáo Internet

Những đặc trưng

Dịch vụ thư tín điện tử : Khách hàng có thể nhận , gửi thư điện tử trên quy mô toàn cầu. Khi sử dụng dịch vụ cung cấp Internet của Công ty FPT với đường truyền băng thông rộng ADSL thì mỗi khách hàng sẽ có một hộp thư trên máy chủ của FPT với dung lượng không quá 20 MB

Dịch vụ Mail relay : khách hàng được cung cấp 1 Email domain name, số lượng địa chỉ email không hạn chế , hộp thư giao dịch nằm trên máy chủ của khách hàng . Đảm bảo tính bảo mật và an toàn thông tin , và định kỳ máy chủ của káhch hàng được kết nối với máy chủ của FPT để thực hiện truyền tải thồn thư.

Dịch vụ Virtual mail : khách hàng được cung cấp một email domain name , một số lượng địa chỉ email nhất định , hộp thư giao dịch nằm trên máy chủ của FPT, Vói dịch vụ này thì thư được gửi nhanh và đảm bảo tính bảo mật .

Dịch vụ kết nối Internet qua đườn leased line : khách hàng được sử dụng Internet 24/ 24 qua đường truyền riêng với mọi dịch vụ hiện tại của Việt Nam

Dịch vụ truy nhập các cơ sở dữ liệu World Wide Web : Người sử dụng có thể tìm kiếm thông tin dưới các dạng ngôn ngữ văn bản , hình ảnh , đồ họa …v..v . Người sử dụng sẽ dễ dàng truy cập các trang Web khác nhau trên toàn thế giới .

Truyền dữ liệu : Người sử dụng có thể download ( lấy về ) các dữ liệu cần thiết như các phần mềm , trò chới , sách … hoặc đua các dữ liệu lên mạng ( upload) với mục đích chia sẻ thông tin .

Cho thuê chỗ trên máy chủ : Người sử dụng có thể thuê một khoảng trên máy chủ để lưu trữ thông tin của mình với mục đích quảng cáo.

Dịch vụ tạo tên miền : khách hàng có địa chỉ riêng trên Internet

Thiết kế Web : thiết kế các website trên Internet nhằm mục đích quảng cáo sản phẩm , giới thiệu thông tin về tổ chức, cá nhân…

Báo điện tử : Xuất bản thông tin trên Internet trên site có địa chỉ www.vnexpress.net . Thông tin trên báo được cập nhật 24/24 và trở thành một báo điện tử có danh tiếng ở Việt Nam

1.5.2. Đặc điểm về thị trường cung cấp dịch vụ Internet

Thị trường cung cấp dịch vụ Internet của Công ty FPT chủ yếu là thị trường trong nước . Hiện nay trong nước ngoài Công ty FPT còn có 6 Công ty khác cùng cung cấp dịch vụ Internet đó là : VNPT, Saigon Postel, Viettel, Hanoi Telecom, Viễn thông hàng hải , Viễn thông điện lực. Do vậy sự cạnh tranh của các công ty rất cao . Để có thể cạnh tranh mạnh với các công ty khác thì Công ty FPT đã chia thị trường trong nước thành các đối tượng khác hàng nhỏ khác nhau, đó là :

+ Thị trường các cá nhân đại lý

+ Thị trường các doanh nghiệp

+ Thị trường các cơ quan nhà nước .

Đối với từng đối tượng khác nhau thì có những chính sách về dịch vụ cung cấp có sự nổi trội khác nhau để đáp ứng yêu cầu của khách hàng .

Doanh thu từ hoạt động cung cấp dịch vụ Internet chiếm 4,6 % trong tổng doanh thu từ lĩnh vực hoạt động kinh doanh tin học . Tuy tỷ lệ này còn thấp so với tổng doanh thu trong lĩnh vực tin học . Nhưng so với trên thị trường thì trong lĩnh vực cung cấp dịch vụ Internet thì Công ty FPT liên tục tăng trưởng và trở thành doanhnghiệp cung cấp dịch vụ Internet hàng đầu tại Việt Nam với 600 000 thuê bao Internet trong đó có 20 000 thuê bao Internet băng thông rộng và vài trăm khách hàng sử dụng kênh thuê bao riệng , chiếm 30% thị phần Internet Việt Nam.

Ngoài ra Công ty FPT cũng là nhà cung cấp thông tin trên mạng Internet được công nhận tại Việt Nam . Hệ thống báo điện tử VnExpress.net và các trang thông tin Ngoisao.net , Danduong.net , Sohoa.net đã trở thành top 10 Website có số lượng người truy nhập đông nhất Việt Nam , trong đó VnExpress đang tiến gần đến top 500 Website có số lượng người truy nhập lớn nhất trên toàn thế giới ( theo thống kê của Alexa ) .

1.6.3. Đặc điểm quá trình cung cấp dịch vụ Internet

Lưu đồ cỏc quỏ trỡnh cung cấp dịch vụ Internet

Qua sơ đồ trên ta thấy quá trình cung cấp dịch vụ Internet bao gồm 8 quy trình khép kín . Trong đó quy trình triển khai dịch vụ và bảo đảm hoạt động của mạng đóng vai trò quan trọng , để nâng cao được uy tín cung cấp dịch vụ và thu hút được khách hàng thì rất cần thiết các hoạt động này phải đạt hiệu quả.

Mục tiêu của từng quy trình trong quá trình cung cấp dịch vụ Internet:

– Hoạt động Marketing : nghiên cứu , tạo hình ảnh tốt nhất của FPT Internet nhằm mở rộng thị phần khách hàng sử dụng dịch vụ Internet. Giới thiệu dịch vụ , thuyết phục khách hàng để ký hợp đồng sử dụng dịch vụ của FPT Internet .

– Quản lý thông tin khách hàng : Quản lý và kiểm soát thông tin về khách hàng .

– Triển khai dịch vụ : Cài đặt Internet và hướng dẫn khách hàng sử dụng Internet .

– Đảm bảo hoạt động mạng :

+ Thực hiện việc đảm bảo cung cấp đầy đủ và an toàn những dịch vụ mạng như đã thỏa thuận với khách hàng .

+ Vận hành tốt hệ thống máy chủ 24/ 24 ( Web server, Mail Sever , FTP Sever , database Sever, Remote Access Sever , Modem )

+ Đảm bảo về chất lượng truy cập và chất lượng dịch vụ Internet hỗ trợ cho khách hàng

+ Đảm bảo tính riêng tư và bảo mật cho khách hàng ( Email, mật khẩu , thông tin cái nhân )

+ Đảm bảo việc trao đổi thông tin nội bộ thông suốt

– Hỗ trợ khách hàng : Đảm bảo chất lượng dịch vụ cung cấp cho khách hàng , giải quyết các sự cố kỹ thuật trong quá trình sử dụng dịch vụ.

– Thu tiền từ khách hàng : Thu tiền đầy đủ , chính xác cước phí và các khoản thu có liên quan do khách hàng sử dụng dịch vụ mang lại .

1.7.4. Đặc điểm về lao động

Là nơi hội tụ , đồng thời là cái nôi phát triển của nhiều chuyên gia cao cấp hàng đầu thế giới , trong suốt nhiều năm qua FPT luôn được đánh giá là Công ty có đội ngũ chuyên gia đông đảo và chuyên nghiệp nhất Việt Nam. Tập trung được đội ngũ đông đảo gần 4000 nhân viên năng động và trẻ trung được đào tạo chuyên nghiệp và bài bản ở các trường đại học danh tiếng trong và ngoài nước ( Anh , Pháp , Mỹ , Đức , Uc,…) và tiếp tục đào tạo và nâng cấp thường xuyên về công nghệ và giải pháp cùng với kinh nghiệm tích lũy qua hàng trăm các dự án công nghệ phức tạp , quy mô lớn được triển khai hàng năm . Công ty luôn nhận được sự tín nhiệm của các khách hàng lớn ở Việt Nam và các nước trong khu vực .

4.1.Tăng Trưởng Nhân Sự

Đơn vị : Người

Năm	1994	1996	1998	2000	2002	2004	2005
FPT	40	393	499	825	1083	2780	3426

Nguồn : Báo cáo nhân sự hàng năm

Biểu đồ thay đổi nhân sự của FPT

4.2.Trình Độ Học Vấn Và Cơ Cấu Nghiệp Vụ

Các nhân viên FPT có trình độ học thức cao. Số nhân viên có trình độ học vấn trên đại học là 101 người ( chiếm 2,9% ) số người có trình độ đại học là 2761 người ( chiếm 80,5% )

Số lượng cán bộ quản lý là 360 người ( chiếm 10,5 %) .cán bộ kinh doanh là 689 người (chiếm 20,1 %) , cán bộ kỹ thuật là 1035 người ( chiếm 30,2 %).Đội ngũ phần mềm là 1097 người ( chiếm 32.0 % ) . Đội ngũ chức năng là 245 người (chiếm7,1%)

Về chuyên gia kỹ thuật và lập trình để thực hiện cung cấp dịch vụ Internet , hiện nay có 628 nhân viên kỹ thuật , 41 chuyên gia phần mềm , cán bộ kinh doanh gồm có 321 người . Với độ tuổi trung bình là 26 tuổi trong đó trình độ trên đại học có 7 người ( chiếm 0,88% ) và trình độ đại học là 495 người ( chiếm 39,45 %) và 743 người có trình độ dưới đại học ( chiếm 59,67 % ) . Với công việc cung cấp dịch vụ Internet thì trình độ này còn thấp , đây có thể là một nguyên nhân dẫn đến chất lượng cung cấp dịch vụ của Công ty còn hạn chế .

Nhưng với đội ngũ cán bộ kinh doanh trẻ và có năng lực thì đây là một lợi thế để mở rộng kinh doanh trong tương lai .

1.8.5. Đặc điểm về tài chính

5.1 Tài Sản – Nguồn Vốn

Công ty FPT được thành lập từ năm 1988, với số vốn đăng ký kinh doanh 11,982 tỷ đồng . Hiện nay số vốn kinh doanh cảu Công ty là 288.5 tỷ đồng.

(đơn vị : tỷ đồng)

Chỉ tiêu	Năm 2003	Năm 2004	Năm 2005
Tài sản lưu động	509.8	917.1	1,476.6
Tài sản cố định	40.5	62.0	88.5
Tổng tài sản	550.4	919.2	1,565.1
Nợ ngắn hạn	419.1	716.7	1,060.2
Nợ dài hạn	94.5	84.5	162.6
Tổng nợ	517.3	806.7	1,233.8
Vốn kinh doanh	30.0	150.0	288.5

Nguồn ; Báo cáo tài chính

Tổng tài sản của Công ty Cổ phần Phát triển Đầu tư Công nghệ FPT tăng khá mạnh quả các năm, đặc biệt là từ năm 2004 đến năm 2005 , tổng tài sản của FPT tăng từ 919.2 tỷ lên tới 1,565.1 tỷ , tăng 70%. Đây là nỗ lực của công ty với mục đích hỗ trợ tốt nhất , bảo đảm cho hoạt động kinh doanh.

Vốn kinh doanh của Công ty FPT tăng mạnh qua các năm nhưng đặc biệt là năm 2003 đến năm 2004, Vốn kinh doanh từ 30.0 ty lên đến 150 tỷ và đến năm 2005 thì số vốn kinh doanh của công ty đạt 288.5 tỷ. Trong đó bao gồm vốn của Nhà nước cấp , được cụ thể theo bảng sau:

Đơn vị : tỷ đồng

Chỉ tiêu	Năm 2003	Năm 2004	Năm 2005
Nguồn vốn kinh doanh	30.0	150.0	288.5
+ Vốn Nhà Nước	15.3	15.3	46.2
+ Vốn tự có	14.7	135.7	242.3

Nguồn : Báo cáo tình hình huy động vốn

Để đảm bảo nguồn vốn cho các hoạt động kinh doanh , Công ty FPT còn áp dụng cơ chế tài chính linh hoạt . Công ty ngoài sử dụng vốn vay Ngân hàng còn tìm mọi biện pháp để huy động tín dụng từ các đối tác nước ngoài với tinh thần hợp tác đôi bên cùng có lợi.

Công ty còn có khả năng huy động vốn tín dụng của của các hãng HP,IBM, 3COM, NOVEL, APC,CISCO, MICROSOFT, ORACLE, ESRI với số vốn có thể huy động là 9,020,000 USD .Và để đảm bảo nguồn vốn cho các hoạt động kinh doanh , Công ty FPT còn áp dụng cơ chế tài chính linh hoạt . Công ty ngoài sử dụng vốn vay Ngân hàng còn tìm mọi biện pháp để huy động tín dụng từ các đối tác nước ngoài với tinh thần hợp tác đôi bên cùng có lợi .

1- Hạn mức tín dụng ngân hàng

Ngân hàng ngoại thương Việt Nam (VCB) 20 triệu USD

Ngân hàng đầu tư và phát triển (BIDV) 28 triệu USD

Ngân hàng Nông nghiệp (VBARD) 20 triệu USD

Ngân hàng Công thương (ICB) 6 triệu USD

2- Nguồn vốn tín dụng từ nhà cung cấp	Giá trị (USD)
Vốn tín dụng của HP	3,700,000
Vốn tín dụng của IBM	3,000,000
Vốn tín dụng của 3COM	50,000
Vốn tín dụng của NOVEL	500,000
Vốn tín dụng của APC	400,000
Vốn tín dụng của CISCO	750,000
Vốn tín dụng của MICROSOFT	120,000
Vốn tín dụng của ORACLE	100,000
Vốn tín dụng của ESRI	400,000

Nguồn : Bóa cáo tài chính

5.2 Tình Hình Tài Chính Của Công Ty

Tình hình tài chính của Công ty được thể hiện qua bảng cân đối kế toán hàng năm của Công ty tại thời điểm 31/12 hàng năm:

Đơn vị : 1,000,000đồng

Chỉ Tiêu	2003	2004	2005
Tài sản	550.408	979.232	1.583.705
A. Tài sản lưu động và ĐT ngắn hạn	509.891	917.139	1.495.173
I. Tiền mặt	102.746	79.956	372.681
II. Đầu tư ngắn hạn
III. Các khoản phải thu	275.854	619.655	756.304
IV. Hàng tồn kho	124.333	206.909	355.824
V. Tài sản lưu động khác	6.956	10.618	10.363
B. Tài sản cố định và ĐT dài hạn	40.516	62.093	88.532
I. Tài sản cố định	36.650	55.806	74.636
II. Đầu tư tài chính dài hạn	3.790	3.905	5.464
III. Xây dựng cơ bản dở dang	75	75	2.762
Nguồn vốn	550.408	979.232	1.583.705
A. Nở phải trả	517.349	806.761	1.271.656
I. Nợ ngắn hạn	419.101	716.760	1.098.058
II. Nợ dài hạn	94.562	84.531	162.668
III. Nợ khác	3.685	5.469	10.930
B. Nguồn vốn chủ sở hữu	33.058	172.470	312.048
I. Nguồn vốn – quỹ	31.254	169.699	297.439
II. Nguồn kinh phí	1.804	2.771	14.608

Nguồn : Báo cáo tài chính

Qua bảng cân đối kế toán tóm tắt của Công ty ta thấy được những đặc điểm nổi bật về tình hình tài chính của Công ty như sau:

+ Về tài sản : giá trị tài sản của công ty tăng mạnh qua hàng năm . Năm 2003 là 550.408 triệu đồng đến năm 2004 đạt 979.232 triệu đồng (tăng 77,9%) và đến năm 2005 đạt 1.583.705 triệu đồng (tăng 61,7%). Tài sản tăng là do công ty đã dành một phần lớn lợi nhuận để tái sản xuất mở rộng và xây dựng cơ bản. Công ty đã không ngừng mở rộng quy mô sản xuất .

+ Về nguồn vốn : nguồn vốn của công ty không ngừng tăng nhanh . Nguyên nhân là do nguồn vốn chủ sở hữu không ngừng tăng mạnh , năm 2003 vốn chủ sở hữu đạt giá trị là 33.058 triệu đồng đên năm 2004 đạt 172.470 triệu đồng tăng gấp hơn 5 lần và đến năm 2005 đạt giá trị 312.408 triệu đồng tăng gấp gần 2 lần .Nguyên nhân là do vốn kinh doanh của công ty tăng nhanh và khả năng huy đông vốn từ các nguồn tín dung khác của công ty. Chứng tỏ một tiềm lực tài chính mạnh , thể hiện sự lớn mạnh của công ty .

5.3 Kết Quả Hoạt Động Kinh Doanh Của Doanh Nghiệp

Công ty FPT được đánh giá là một Công ty lớn mạnh nhất trong lĩnh vực Công nghệ thông tin ở Việt Nam . Để đạt đuợc những kết quả đó là nhờ vào những đường lối kinh doanh hợp lý và mang lại hiệu quả cao , điều đó được thể hiện qua kết quả kinh doanh của Công ty qua hàng năm:

a.Lãi / Lỗ

Đơn vị :1.000.000 Đồng

Chỉ Tiêu	2003	2004	2005
Doanh thu thần	1.514.960	4.148.297	8.734.780
Giá vốn hàng bán	1.361.251	3.890.027	8.196.631
Lợi nhuận gộp	135.708	258.269	538.149
Doanh thu hoạt động Tài chính	3.173	2.164	4.389
Chi phí Tài chính	3.843	32.639	28.325
Chi phí bán hàng	81.803	110.994	158.411
Chi phí quản lý doanh nghiệp	50.788	72.980	164.054
Lợi nhuận thuần từ hoạt động KD	21.116	43.819	191.747
Lợi nhuận khác	36	74.661	1.027
Tổng lợi tức trước thuế	17.979	43.894	192.775
Thuế thu nhập doanh nghiệp	5.753	14.046	53.871
Lợi nhuận sau thuế	12.225	29.848	138.904

Nguồn : Báo cáo tài chính

+ Doanh thu thuần của Công ty tăng nhanh qua từng năm . Năm 2003 doanh thu thuần đạt 1.514.960 triệu đồng thì đến năm 2004 đạt 4.148.297 triệu đồng (tăng 173,8%) và năm 2005 đạt 8.734.780 triệu đồng (tăng 110,5%) . Doanh thu thuần tăng là do Công ty luôn đầu tư mở rộng mạng lưới tiêu thụ với những mặt hàng có giá phù hợp với những người có thu nhập thấp cũng như những người có thu nhập cao. Đặc biệt công ty còn tham gia đầu tư vào những lĩnh vực mới như truyền hình, và do doanh thu từ các hoạt động cung cấp dịch vụ mang lại .

+ Lợi nhuận của công ty năm 2003 là 12.225 triệu đồng đến năm 2004 là 29.848 triệu đồng tăng gấp 1,4 lần và đến năm 2005 đạt 138.904 triệu đồng tăng gấp hơn 3 lần so với năm 2004. nguyên nhân là do lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh tăng mạnh trong khi đó các chi phí khác có tăng nhưng không đáng kể.

Trong đó đóng góp của kết quả kinh doanh cung cấp dịch vụ Internet được thể hiện qua báo cáo kết quả kinh doanh tin học :

Đơn vị : 1.000.000.000VND

Lĩnh vực tin học	Năm 2003	Năm 2004	Năm 2005
I. Doanh Thu Thuần
1. Hàng hóa tin học	1183,8	2395,1	4098,4
2. Phần mềm	40,9	64,3	122,6
3. Dịch vụ tin học	35,7	64,1	94,7
4. Dịch vụ Internet	66,2	106,4	186,8
Tổng	1326,6	2629,9	4052,5
II. Giá Vốn
1. Hàng hóa tin học	1124,7	2286,4	3919,6
2. Phần mềm	10,1	22,4	33,6
3. Dịch vụ tin học	14,2	33,7	29,0
4. Dịch vụ Internet	42,4	69,2	98,8
Tổng	1191,4	2411,7	4081,0
III. Lãi Gộp
1. Hàng hóa tin học	59,1	108,7	178,8
2. Phần mềm	30,7	41,8	89,0
3. Dịch vụ tin học	21,5	30,3	65,6
4. Dịch vụ Internet	23,8	37,1	87,9
Tổng	135,1	217,9	421,3
IV. Chi Phí Kinh Doanh Tin Học	120,6	181,4	271,9
V. Lợi Tức Trước Thuế Tin Học	14,5	36,5	149,4

Nguồn : Báo cáo tài chính

Ta thấy doanh thu thần của dịch vụ Internet mạnh qua từng năm , năm 2004 tăng 60,6% ( 106,4 tỷ đồng) so với với năm 2003 ( là 66,2 tỷ đồng ) và tới năm 2005 thì tăng 75,5% so với năm 2004. Do đó nó đã chiếm 5,5% trong tổng doanh thu thuần tin học vào năm 2003 và chiếm 4,0 % năm 2004 và năm 2005 là 4,6% . Nguyên nhân giảm tỷ lệ đóng góp trong doanh thu không phải do giảm doanh thu thuần dịch vụ Internet mà do có sự tăng mạnh của hàng hóa tin học.

Một Số Chỉ Tiêu Đánh Giá Khái Quát Thực Trạng Tài Chính Và Kết

Quả Kinh Doanh Nghiệp

Chỉ Tiêu	Đơn vị	2003	2004	2005
I. Bố trí cơ cấu tài sản & cơ cấu nguồn vốn
1. Bố trí cơ cấu tài sản
Tài sản cố định / Tổng số tài sản	%	7,36	6,34	5,59
Tài sản lưu động / Tổng số tài sản	%	92,64	93,66	94,41
2. Bố trí cơ cấu nguồn vốn
Nợ phải trả / Tổng nguồn vốn	%	93,99	82,39	80,30
Nguôn vốn chủ sở hữu / Tổng nguồn vốn	%	3,01	17,61	19,70
II. Khả năng thanh toán
1. Khả năng thanh toán hiện hành	Lần	1,06	1,21	1,25
2. Khả năng thanh toán nợ ngắn hạn	Lần	1,22	1,28	1,36
3. Khả năng thanh toán nhanh	Lần	0,25	0,11	0,34
III. Tỷ suất sinh lời
1.Tỷ suất lợi nhuận trên doanh thu
Tỷ suất lợi nhận KD / Doanh thu thần	%	1,39	1,06	2,19
Tỷ suất lợi nhuận trước thuế / Thu nhập	%	1,19	0,96	2,06
2.Tỷ suất lợi nhuận trên tổng tài sản
Tỷ suất lợi nhuận trước thuế / Tổng tài sản	%	3,26	4,48	12,17
3. Tỷ suất lợi nhuận trước thuế / Nguồn vốn chủ sở hữu	%	54,39	25,45	61,78

+ Khả năng thanh toán nợ ngắn hạn của công ty tăng qua từng năm trong khi đó lượng tiền mặt trong Công ty không ngừng tăng lên và các khoản nợ ngắn hạn cung tăng đồng thời chứng tỏ tình hình tài chính của Công ty ổn định .

+ Khả năng thanh toán hiện hành tăng đều theo từng năm chứng tỏ khả năng thanh toan hiện hành của Công ty cao, nguyên nhân là do tài sản của Công ty tăng nhanh hơn số nợ của công ty phải trả.

+ Khả năng thanh toán nhanh của Công ty thấp , tuy có tăng qua từng năm nhưng lượng tăng không đấng kể .Nguyên nhân là do lương tiền mặt trong Công ty luôn nhỏ hơn nợ ngắn hạn và không có khoản đầ tư ngăn hạn nào . Mtạ khac lương tiền mạt tăng nhưng tốc độ tăng không nhanh bằng tốc độ tăng của nợ ngắn hạn . do đặc tính kinh doanh của Công ty cho nên lượng tiền mặt của công ty chỉ được thu hồi sau khi đã thực hiện xong các dự án thầu lớn.

c.Tình Hình Thực Hiện Nghĩa Vụ Với Nhà Nước

Tình hình tài chính của Công ty còn được thể hiện thông qua việc thực hiện nghĩa vụ của Công ty với Nhà nước. Trong 15 năm phát triển và trưởng thành , Công ty FPT luôn nghiêm túc thực hiện nghĩa vụ của mình với nhà nước . Công ty không ngừng nâng cao mức đóng góp của công ty đối với Chính phủ và Xã hội các khoản thuế đều nộp đầy đủ và kịp thời.

Đơn vị : 1.000.000đồng

Chỉ Tiêu	2003	2004	2005
1.Thuế GTGT hàng nội địa	5.948	225.662	9.350
2.Thuế GTGT hàng nhập khẩu	43.460	110.967	226.588
3.Thuế xuất , nhập khẩu	84.191	174.999	280.464
4.Thuế thu nhập doanh nghiệp	5.328	16.038	5.649
5. Tiền thê đất	119	119	119
6.Các loại thuế khác	275	276	1.764
7.Các khoản phải nộp khác	0	0	0,442
Tổng Cộng	139.453	528.075	523.937

1.9. 6. Đặc điểm về cơ chế bộ máy quản lý.

6.1. Cơ cấu tổ chức

Để phù hợp với quy mô ngày càng lớn mạnh và sự phát triển vượt bậc của mình , FPT được tổ chức theo hướng năng động về kinh doanh , chuyên môn hóa về công nghệ , giải pháp, dịc vụ

Năm 2003 được đánh dấu là một mốc chuyển mình mới , có tính quyết định tới tính phát triển của Công ty FPT , khi FPT bắt đầu thực hiện mô hình quản lý và kinh doanh theo hướng tập đoàn kinh tế

6.2.đặc điểm về cơ chế và bộ máy quản lý

Các bộ phận của Công ty bao gồm:

+ Các bộ phận hỗ trợ : thực hiện các công việc của quá trình hỗ trợ của Công ty , các bộ phận hỗ trợ của Công ty được tổ chức theo mô hình phòng , ban , tổ , chức năng .

+ Các bộ phận sản xuất kinh doanh : thực hiện các công việc của quá trình sản xuất kinh doanh của Công ty. Các bộ phận sản xuất kinh doanh của Công ty có thể được tổ chức dưới hình thức hạch toán độc lập , hạch toán phụ thuộc, hạch toán báo số hoặc hình thức khác .

+ Các bộ phận nghiên cứu và phát triển : thực hiện các công việc của quá trình nghiên cứu và phát triển trong các lĩnh vực khoa học công nghệ của Công ty . Các bộ phận nghiên cứu và phát triển của công ty có thể được tổ chức theo mô hình các viện , các trường hoặc các trung tâm .

Ngoài ra các phòng đại diện của Công ty thực hiện chức năng đại diện cho công ty tại các địa phương trong và ngoài nước .Các chi nhánh của công ty thực hiện một phần hoặc toàn bộ chức năng của Công ty tại các địa phương trong và ngoài nước.

Bộ máy quản lý của Công ty thể hiện trong sơ đồ sau:

Chú thích viết tắt các phòng ban :

+ HC & PT : Hành chính và các bộ phận phi tin học

+ CL&TH:Chất lượng và các bộ phận dự án và dịch vụ công nghệ thông tin

+ TC &PP : Tài chính và các bộ phận phân phối công nghệ thông tin

+ FAD : Văn phòng Công ty FPT

+ FSC : Tổ thư ký

+ FQA : Trung tâm bảo đảm chât lượng FPT

+ FSM : Trung tâm bảo hành

+ FAF : Phòng tài chính kế toán

+ FBP : Phòng kế hoạch kinh doanh

+ GDA : Trọ lý Tổng Giám Đốc

+ GHR : Phòng nhân sự

+ FSOFT : Trung tâm xuất khẩu phần mềm FPT

+ FPT- USA : Văn phòng đại diện FPT tại Mỹ

+ FPT –HCM : Công ty FPT chi nhánh Hồ Chí Minh

+ FPT- INDIA : Công ty FPT chi nhánh ấn Độ

Nguồn : Sổ tay chất lượng Công ty FPT

Qua hai sơ đồ trên ta thấy bộ máy quản lý và quản lý chất lượng của Công ty được triển khai theo kiểu trực tuyến . Người đứng đầu bộ máy quản lý của Công ty là Tổng giám đốc do hội đồng Quản trị quyết định bầu ra nhưng người đứng đầu bộ phận quản lý chất lượng của Công ty là đại diện lãnh đạo FPT về chất lượng do Tổng giám đốc chỉ định chịu trách nhiệm trước Tổng giám đốc về các vấn đề chất lượng của Công ty .

Bộ máy này tăng cường trách nhiệm của mọi người và tránh tình trạng người thừa hành phải nhận nhiều mệnh lệnh từ nhiều người khác nhau từ đó tạo điều kiện để nâng cao chất lượng sản phẩm dịch vụ . Nhưng bộ máy này không thu hút được nhiều chuyên gia giỏi và có nhiều hạn chế như các quyết định là mệnh lệnh từ trên xuống , thông tin chỉ có tính một chiều do đó ban lãnh đạo không hiểu được tâm tư nguyện vọng và những phản ánh của cấp dưới , điều này sẽ gây ra sự khó chịu , chán nản và bất mãn của cấp dưới từ đó ảnh hưởng đến quá trình cung cấp dịch vụ và sản phẩm.

III. THỰC TRẠNG CHẤT LƯỢNG CUNG CẤP DỊCH VỤ INTERNET TRONG NHỮNG NĂM QUA

1.10. 1.Những tiêu chuẩn cung cấp dịch vụ Internet và đánh giá chất lượng cung cấp dịch vụ

1.1 Quá trình và chỉ tiêu đánh giá chất lượng cung cấp dịch vụ ADSL

*Hoạt động*	*Thụng số*	*Mụ tả*	*Yờu cầu*
1. Tiếp thị và đăng ký dịch vụ	Đầu vào	Thông tin về khách hàng, thị trường Thụng tin từ hệ thống bỏo cỏo nội bộ	Chính xác và được tổng hợp
	Đầu ra	Hợp đồng Báo cáo định kỳ về khách hàng đó hoặc chưa ký hợp đồng	Hợp đồng được ký Hỗ trợ kinh doanh
	Điều kiện thực hiện	Cỏc nguồn lực cần thiết	Đầy đủ
	Chỉ tiêu đánh giá	Tỷ lệ khỏch hàng ký hợp đồng/ kế hoạch	≥85%
	Quỏ trỡnh liờn quan	Quản lý thụng tin khỏch hàng Thu tiền từ khỏch hàng	+ Hồ sơ hợp đồng, BB nghiệm thu, BB khảo sát, phiếu đăng ký. + Hóa đơn
2. Khảo sỏt và triển khai dịch vụ	Đầu vào	Hợp đồng được ký, Phớ cài đặt thu đầy đủ.	Đầy đủ, chính xác
	Đầu ra	Biên bản nghiệm thu được ký	Đầy đủ, chính xác
	Điều kiện thực hiện	Đảm bảo cơ sở hạ tầng mạng, vật tư, dụng cụ thi công, bảo hộ lao động Điều kiện về thiết bị của khách hàng đó sẵn sàng	01.9-HD/IN/HDCV/FPT
	Chỉ tiêu đánh giá	● Tỉ lệ khảo sát đúng hạn/ tổng số khách hàng. (Tính từ thời điểm INF tiếp nhận hồ sơ khách hàng phải có kết quả khảo sát trong vũng 4 giờ đối với MegaBIZ, MegaOFFICE, và 24 giờ đối với cỏc dịch vụ ADSL khỏc). ●Tỉ lệ triển khai đúng hạn/ tổng số khách hàng triển khai. (Tớnh từ ngày ký hợp đồng là: + Trong vũng 7 ngày làm việc đối với các dịnh vụ ADSL trừ MegaBIZ và MegaOFFICE. + Trong vũng 4 ngày làm việc đối với MegaBIZ và MegaOFFICE)	≥95 % ≥90 %
	Quỏ trỡnh liờn quan	Marketing Quản lý thụng tin khỏch hàng Thu tiền từ khỏch hàng Đảm bảo hoạt động của mạng	Hợp đồng Account ADSL Hoá đơn thu cước phí Yêu cầu đảm bảo mạng

Nguồn : Sổ tay quy trình chất lượng

1.2. Chỉ tiêu đánh giá sản phẩm dịch vụ Internet

*STT*	Chỉ tiêu chất lượng	Đơn vị đo	*Yờu cầu*	*Cỏch đo*
01	Tỷ lệ thời gian mạng hoạt động tốt	%	³ 95%	D=1-Tf/Tr Trong đó : – Tf là thời gian mạng cú sự cố thuộc trỏch nhiệm của FPT – Tr là tổng thời gian hoạt động của mạng (tớnh theo thỏng)
02	Thời gian mở dịch vụ	Giờ	02h	Khoảng thời gian tớnh từ lỳc khỏch hàng yờu cầu mở dịch vụ cho đến khi yờu cầu này được đáp ứng
03	Thời gian hỗ trợ kỹ thuật	Giờ	02h	Khoảng thời gian tớnh từ lỳc khỏch hàng yờu cầu hỗ trợ cho đến khi yờu cầu này được thỏa món (kỹ thuật cú mặt tại địa điểm của khỏch hàng để hỗ trợ trực tiếp)
04	Tỷ lệ hợp đồng Thiết kế web đúng tiến độ	%	³ 90%	Số hợp đồng đúng tiến độ/ Tổng số hợp đồng trong thỏng
05	Số độc giả	Số đếm	³100.000	Tổng số mỏy tớnh truy cập tới tờ bỏo trong 1 thỏng
06	Tỷ lệ khách hàng khiếu nại về cước phí	%	£ 1%	Số trường hợp khiếu nại/ 100 khách hàng trong năm
07	Tỷ lệ khiếu nại của khỏch	%	£ 2%	Số trường hợp khiếu nại/ 100 khách hàng trong năm
08	Thời gian giải quyết khiếu nại	giờ	<24h	Thời gian phản hồi khiếu nại của khỏch – Thời gian khỏch khiếu nại

Nguồn : Sổ tay quy trình chất lượng

1.3. Quy trình và chỉ tiêu đánh giá chất lượng họat động mạng Internet

*Thụng số*	*Mụ tả*	*Yờu cầu*
Đầu vào	Yờu cầu đảm bảo mạng	Rừ ràng, đầy đủ, chớnh xỏc
Đầu ra	Cỏc yờu cầu đảm bảo mạng được thực hiện	Mạng hoạt động tốt
Điều kiện thực hiện	Trang thiết bị, mỏy múc, phần mềm liờn quan. Quản trị mạng đủ trỡnh độ	Tốt nhất cú thể với điều kiện cõn đối giữa lợi nhuận và đầu tư. Cú kiến thức vững về những dịch vụ đang cung cấp, cú khả năng tiếp thu nhanh cụng nghệ mới
Chỉ tiờu đánh giỏ	Thời gian mạng hoạt động tốt Thời gian xử lý sự cố	>= 95% < 1h
Quỏ trỡnh liờn quan	Triển khai dịch vụ Hỗ trợ khỏch hàng	Yờu cầu đảm bảo hoạt động mạng Yờu cầu đảm bảo hoạt động mạng

Nguồn : Sổ tay quy trình chất lượng

1.4. Quy trình và chỉ tiêu đánh giá chất lượng hoạt động hỗ trợ khách hàng

*Thụng số*	*Mụ tả*	*Yờu cầu*
Đầu vào	Yờu cầu hỗ trợ	Thụng tin cập nhật rừ ràng, chớnh xỏc
Đầu ra	Biờn bản nghiệm thu sửa chữa, Bỏo cỏo	Thông tin đầy đủ và chính xác
Điều kiện thực hiện	– Điện thoại – Hệ thống Inside – Máy đo đứt cáp – Đồng hồ VOM – Thang tre – Modem test – Bảo hộ an toàn lao động (giày, mũ, dây bảo hiểm,…)	Đầy đủ
Chỉ tiêu đánh giá	Tỉ lệ hỗ trợ kỹ thuật đúng hạn/ tổng khỏch hàng yờu cầu hỗ trợ Hoàn tất hỗ trợ trong vũng 4 giờ đối với dịch vụ BDSL và Leased line, 24 giờ với MegaBIZ và MegaOffice) và 48 giờ đối với các dịch vụ khác.	≥95%
Quỏ trỡnh liờn quan	Triển khai dịch vụ Đảm bảo hoạt động của mạng	Biờn bản nghiệm thu cài đặt Biờn bản nghiệm thu bàn giao

1.5. Quy trình và tiêu chuẩn chất lượng hoạt động thu tiền từ khách hàng

*Thụng số*	*Mụ tả*	*Yờu cầu*
Đầu vào	Cước dịch vụ mà khách hàng phải thanh toán	Cước phải chính xác
Đầu ra	Khỏch hàng đó thanh toán cước phí	Thanh toỏn đầy đủ, đúng hạn
Điều kiện thực hiện	Cú thiết bị đầy đủ (mỏy tớnh, mỏy in, mỏy đếm tiền, kột đựng tiền) Nhõn viờn cú trỡnh độ nghiệp vụ về kế toỏn tiền mặt, nghiệp vụ ngõn quỹ, ngoại tệ và tỷ giỏ thanh toỏn
Chỉ tiờu đánh giỏ	Nợ quỏ hạn Xử lý khiếu nại của khỏch hàng (nếu cú)	< 10% tổng cước phải thu Phản hồi trong 24 tiếng Tỷ lệ khiếu nại <= 1%/ năm
Quỏ trỡnh liờn quan	Triển khai Quản lý thụng tin khỏch hàng Tài chớnh	Hoỏ đơn phí hoà mạng Hoỏ đơn dịch vụ Chứng từ, bảng kờ sộc & tiền mặt

1.6. Quy trình và tiêu chuẩn đánh giá chất lượng triển khai dịch vụ Internet

*Thụng số*	*Mụ tả*	*Yờu cầu*
Đầu vào	Hợp đồng đó được ký	Đầy đủ, chớnh xỏc
Đầu ra	Biờn bản nghiệm thu được ký	Đầy đủ và chớnh xỏc
Điều kiện thực hiện	Điều kiện về thiết bị của khỏch hàng đó sẵn sàng.	-Mỏy tớnh -Modem -Đường dây điện thoại. -Mạng cục bộ
Chỉ tiờu đánh giỏ	Thời gian cài đặt và hướng dẫn Thời gian mở dịch vụ Mức độ hài lũng của khỏch hàng	<= 2 tiếng <= 2 tiếng >= 80%
Quỏ trỡnh liờn quan	Marketing Quản lý thụng tin khỏch hàng Thu tiền từ khỏch hàng Đảm bảo hoạt động của mạng	Hợp đồng Internet Account Hoỏ đơn thu cước phí Yờu cầu đảm bảo mạng

1.7. Quy trình và tiêu chuẩn đánh giá chất lượng hoạt động Marketing

*Thụng số*	*Mụ tả*	*Yờu cầu*
Đầu vào	Thông tin về khách hàng, thị trường Thụng tin từ hệ thống bỏo cỏo nội bộ	Chớnh xỏc và được tổng hợp
Đầu ra	Hợp đồng Bỏo cỏo định kỳ về khỏch hàng đó hoặc chưa ký hợp đồng	Hợp đồng được ký Hỗ trợ kinh doanh
Điều kiện thực hiện	Cỏc nguồn lực cần thiết	Đầy đủ
Chỉ tiờu đánh giỏ	Tỷ lệ (doanh số/ hợp đồng được ký)/ Kế hoạch	>=85%
Quỏ trỡnh liờn quan	Triển khai dịch vụ Thiết kế web Quản lý thụng tin khỏch hàng Thu tiền từ khỏch hàng	Hợp đồng Hợp đồng Hồ sơ hợp đồng Hoỏ đơn

1.8. Quy trình và tiêu chuẩn đánh giá chất lượng quản lý khách hàng

*Thụng số*	*Mụ tả*	*Yờu cầu*
Đầu vào	Thụng tin về nhu cầu của khỏch hàng	Thụng tin chớnh xỏc, đầy đủ
Đầu ra	Thụng tin về khỏch hàng đó được cập nhật và xử lý	Cập nhật chớnh xỏc và đỳng thời hạn
Điều kiện thực hiện	Yờu cầu của khỏch hàng	Thụng tin chớnh xỏc
Chỉ tiờu đánh giỏ	Thời gian truy cập thụng tin	<=5 phỳt
Quỏ trỡnh liờn quan	Marketing Triển khai dịch vụ Thu tiền từ khỏch hàng Đảm bảo hoạt động của mạng	Hợp đồng Biờn bản nghiệm thu cài đặt và hồ sơ Hoỏ đơn thanh toán Yờu cầu đảm bảo mạng

1.11. 2. Những biện pháp Công ty đã thực hiện để nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet

Theo những phân tích ở trên đã đề cập thì chất lượng cung cấp dịch vụ Internet phụ thuộc vào các yếu tố : Yếu tố thị trường , thời gian triển khai dịch vụ , yếu tố đảm bảo hoạt động của mạng , hỗ trợ khách hàng , con người và quản lý. Bộ phận cung cấp dịch vụ Internet ( FOX ) đã thực hiện các biện pháp để những yếu tố này tác động tích cực tới chất lượng cung cấp dịch vụ Internet là :

* Yếu tố thị trường :

Do đặc điểm của thị trường là chủ yếu là thị trường trong nước . Và những hợp đồng lắp đặt cung cấp dịch vụ chỉ có được nhờ hoạt động Marketing và quá trình thương lượng nằhm đáp ứng những yêu cầu của khách hàng . Do vậy trong thời gian qua hoạt động nghiên cứu thị trường được Công ty chú trọng , điều đó được thể hiện khá rõ khi Công ty chia thị trường cung cấp dịch vụ Internet thành các thị trường nhỏ khác nhau , bao gồm thị trường cá nhân và đại lý , thị trường doanh nghiệp và thị trường cơ quan nhà nước . Và tập trung nghiên cứu từng nhu cầu riêng của cac thị trường này . Do vậy thỏa mãn nhu cầu của khách hàng , do vậy mà thị phần của công ty không ngừng tăng lên và hiện nay Công ty đang chiếm 30 % thị phần Internet ở Việt Nam.

* Thời gian triển khai :

Tất cả các hợp đồng cung cấp dịch vụ tại FOX đều được lập kế họach cụ thể và chi tiết và thực hiện theo đúng yêu cầu của hợp đồng . Điều này đảm bảo cho việc phân bổ lực lượng để thực hiện các hợp đồng khác và tìm kiếm hợp đồng mới đặc biệt là đối với những hợp đồng thiết kế Website.

Tuy nhiên , việc thực hiện kế hoạch thực hiện hợp đồng còn yếu và chưa có sự vượt bậc rõ rệt . Theo như báo cáo chất lượng thì năm 2004 thì tỷ lệ thực hiện đúng hợp đồng chỉ hoàn thành vừa đúng kế hoạch , nhưng đến năm 2005 thì tỷ lệ không hoàn thành theo kế họach là 5,87% . Việc thực hiện hợp đồng chậm không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng cung cấp dịch vụ mà còn dẫn đến sự lãng phí thời gian và nguồn lực .

* Yếu tố đảm bảo hoạt động của mạng :

Được xem là một nhân tố quan trọng trong quá trình cung cấp dịch vụ Internet . Để đảm bảo hoạt động của mạng thì Công ty đã đưa ra những giải pháp cụ thể tác động vào những nhân tố tác động vào quá trình hoạt động của mạng , như đường truyền dẫn , các máy móc thiết bị và quan trọng nhất là hệ thống máy chủ , các phần mềm liên quan , đặc biệt là nâng cao trình độ của nhân viên quản trị mạng . Nhằm đảm bảo tính bảo mật , nâng cấp hệ thống và khả năng xử lý sự cố một cách nhanh chóng .

FOX luôn tìm cách để nâng cao thời gian hoạt động mạng tốt là tối đa và những giải pháp đã mang lại hiệu quả rõ rệt . Thời gian mạng hoạt động tốt đã vượt mức kế hoạch là 0,46% so với chỉ tiêu thời gian mạng hoạt động tốt là 99% năm 2004 và đến năm 2005 thì vượt mức kế hoạch là 0,87 % . Đây là việc đảm bảo chất lượng cung cấp dịch vụ rất có hiệu quả , không chỉ tiết kiệm được thời gian khắc phục sự cố mà còn tránh việc lãng phí nguồn lực cho quá trình khắc phục sự cố do đó giảm được chi phí rất lớn.

* Hoạt động hỗ trợ khách hàng

Công ty luôn hướng vào việc chăm sóc khách hàng , và xem đây là một giải pháp để mở rộng thị trường và không ngừng đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của khách hàng . Do đó Công ty thực hiện các giải pháp nhằm rút ngắn khoảng cách của mình với khách hàng hiện tại cũng như tương lai thông qua hệ thống Call Center và Call 1280 và trả lời thông qua Website

Để nâng cao hoạt động hỗ trợ khách hàng thì Công ty luôn cố gắng cung cấp những thông tin về dịch vụ cung cấp Internet một cách đày đủ và chi tiết nhất . đồng thời luôn cố gắng ngày một nâng cao khả năng đáp ứng những khiếu nại của khách hàng một cách nhanh chóng và thảo mãn được thắc mắc của khách hàng .

* Về con người

Đánh giá và nhận thức một cách đúng đắn về nhân tố con người nên Công ty đã có những chính sách cụ thể để phát triển nguồn nhân lực và khai thác một cách có hiệu quả nguồn tài nguyên này . Triết lý của Công ty FPT khẳng định con người là tài sản quý giá nhất . Trọng dụng con người, trọng dụng hiền tài , đem lại cho mỗi thành viên của mình điều kiện phát triển tốt nhất về tài năng , và một cuộc sống đầy đủ về vật chất , phong phú về tinh thần là những cam kết của công ty đối với toàn bộ công nhân viên FPT.

Do có triết lý đó mà Công ty có phương châm là:

+ Đầu tư vào phát triển năng lực cá nhân

+ Đầu tư nâng cao môi trường làm việc

+ Đầu tư vào tối ưu hóa môi trường và phương pháp làm việc

* Về quản lý

Sự cam kết và tham gia của lãnh đạo trong việc xây dựng , áp dụng duy trì và hoàn thiện hệ thống chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 9001 là một nhân tố quan trọng và được coi làmột nhân tố quan trọng trong việc nâng cao chất lượng sản phẩm . Thiếu sự quan tâm và hỗ trợ của ban lãnh đạo sẽ ảnh hưởng tới sự hăng hái trong công tác của các thành viên và tất nhiên sẽ ảnh hưởng đến chất lượng của các sản phẩm cung cấp dịch vụ Internet.

Sự cam kết của lãnh đạo FOX về đảm bảo không ngừng nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet được thể hiện qua việc FOX có một bộ phận riêng chuyên trách về vấn đề đảm bảo chất lượng . Các hợp đồng cung cấp dịch vụ và các dụ án thiết kế Website cho khách hàng luôn được phòng chất lượng lên kế hoạch đánh giá ít nhất một lần một tháng , đây là hoạt động quan trọng trong việc đảm bảo và cải tiến chất lượng cung cấp dịch vụ Internet.

Việc lập kế hoạch chưa tốt cho triển khai thực hiện các hợp đồng đã khiến cho các hợp đồng bị chậm tiến độ và ảnh hưởng đến chất lượng cung cấp dịch vụ Internet .Do vậy trươc khi thực hiện hợp đồng cần phải lập kế hoạch thực hiện một cách hợp lý và thực sự có hiệu quả , phải phòng ngừa được các sự cố có thể xảy ra để việc thực hiện hợp đồng có thể thành công và đảm bảo chất lượng.

1.12. 3. Thực trạng chất lượng cung cấp dịch vụ Internet và viễn thông của Công ty FPT

3.1 Tình hình chất lượng cung cấp dịch vụ Internet

Những đánh giá về chất lương cung cấp dịch vụ Internet được dựa trên các chỉ tiêu đánh giá theo hệ thống ISO 9001 và được thể hiện thông qua bảng sau:

Kết quả thực hiện mục tiêu chất lượng

TT	Chỉ tiêu chất lượng	Đơn vị	Năm 2004		Năm 2005
TT	Chỉ tiêu chất lượng	Đơn vị	Thực tế	Tăng /giảm so với tiêu chuẩn (%)	Thực tế	Tăng /giảm so với tiêu chuẩn (%)
1	Thời gian mạng hoạt động ổn định	%	99	2	98.9	-0.1
2	Thời gian xử lý sự cố	Giờ	<=1	0	0.29	-71
3	Thời gian đáp ứng yêu cầu của khách hàng	Giờ	<=1	1	<=1	1
4	Tỷ lệ đáp ứng yêu cầu của khách hàng	%	>=98	1	98.11	0.11
5	Tỷ lệ khiếu nại	%	0.05	-50	0.02	-96

Qua bảng trên ta thấy thời gian mạng hoạt động tốt của năm 2005 chưa hoàn thành kế hoạch, chỉ hoàn thành được 99,9% kế hoạch . Nhưng năm 2004 hoàn thành vượt mức kế hoạch là 2%. Điều đó chưa thể hiện được ràng chất lượng dịch vụ giảm mà nguyên nhân là do số thêu bao Internet tăng mạnh so với sụ cải tiến và nâng cấp hệ thống máy chủ. Điều đó được khẳng định rõ hơn ở tỷ lệ khiếu nại không tăng mà còn giảm đó là năm 2004 giảm so với kế hoạch là 50 % và năm 2005 thì giảm so với kế hoạch là 96 %. Tuy nhiên tỷ lệ đáp ứng yêu cầu của năm 2005 tăng ( 0.11%) nhưng không mạnh bằng năm 2004 (1%).

TT	Chỉ tiêu đánh giá	Đơn vị	Năm 2004		Năm 2005
TT	Chỉ tiêu đánh giá	Đơn vị	Dự kiến	Thực tế	Thực tế	Thực tế
1	Mức độ hài lũng của khỏch hàng	%	80	98	80	85.73
2	Số độc giả/ Tháng	Người	500000	835000	800000	1210181
3	Thời gian cài đặt và hướng dẫn	Giờ	2	0.7	2	0.6
4	Thời gian hỗ trợ kỹ thuật	Giờ	2	0.8	1	0.6
5	Thời gian mạng hoạt động tốt	%	99	99.97	99	99.4
6	Thời gian mở dịch vụ	Giờ	2	0.5	2	0.6
7	Thời gian phản hồi giải quyết khiếu nại	Giờ	24	0.61	24	11.18
8	Thời gian truy cập thụng tin	Phỳt	5	4	5	4.55
9	Thời gian xử lý sự cố	Giờ	1	0.5	1	0.29
10	Tiến độ triển khai hợp đồng đúng hạn	%	90	90	90	84.63
11	Tỷ lệ hợp đồng được ký theo kế hoạch	%	85	73.6	85	96.39
12	Tỷ lệ khiếu nại về cước phí	%	1	0.09	0.25	0.28
13	Tỷ lệ khiếu nại về dịch vụ hỗ trợ	%	1	0.08	0.5	0.45
14	Tỷ lệ nợ quỏ hạn thỏng	%	10	2,69	10	13.78
15	Tỷ lệ sai sút	%	1	0	1	0.05

Qua các biểu đồ trên ta thấy :

+ Mức độ hài lòng của khách hàng năm 2004đã vượt mực kế hoạch và đạt 99,97% so với kế hoạch là 80% như vậy đã tăng 19,97 % . Đến năm 2005 thì vẫn tăng nhưng không lớn bằng chỉ đạt 80,73% so với chỉ tiêu là 80%

+ Tỷ lệ sai sót ta thấy trong năm 2004 không xảy ra sai sót nhưng đến năm 2005 thì tỷ lệ sai sót là 0,05 nhưng vẫn không vượt mức kế hoạch dặt ra là 1.

+ Tỷ lệ hợp đồng được ký theo kế hoạch năm 2004 giảm so với kế hoạch đặt ra , nó chỉ đạt 73,6% so với kế hoạch là 85% thì nó giảm 11,4 % nhưng đến năm 2005 thì có sự tăng đáng kể đạt 96,39% so với kế hoạch là 85% và đã tăng được 11,39%.

+ Tiến độ thực hiện hợp đồng đúng hạn trong năm 2004 thì đảm bảo tiêu chuẩn đề ra và đạt 90% tức là vãn còn 10 % hợp đồng không đảm bảo đúng hạn . Đến năm 2005 thì giảm mạnh và chỉ đáp ứng được 84,63 % hợp đồng là đúng hạn giảm so với chỉ tiêu 90% là 5,37 % điều đó cũng có nghĩa là tỷ lệ hợp đồng không đúng hạn là 15,37 % .

+ Thời gian xử lý sự cố trong năm 2004 đã vượt mức kế hoạch và khả năng xử lý sự cố chỉ trong 0,5 giờ anh gấp đôi so với kế hoạch là 1 giờ . Đến năm 2005 thì hời gian xử lý sự cố còn nhanh hơn và chỉ mất 0,29 giờ để xử lý .

+ Thời gian hoạt động tốt trong năm 2004 thì thời gian này vượt mức kế hoạch và đạt 99,97 % trong tổng thời gian hoạt động vượt mức kế hoạch là 99% . Đến năm 2005 thì vẫn tăng nhưng không đáng kể mà chỉ đạt 99,4% so với kế hoạch là 99%.

3.2. Các hành động khắc phục phòng ngừa

Các hành động khắc phục phòng ngừa của năm 2004 và 2005 được thể hiện trong bảng sau:

TT	Hạng mục	Tổng số		Tổng số đó đóng		Số ngày thực hiện TB đối với cỏc NX/NC đó đóng
TT	Hạng mục	2004	2005	2004	2005	2004	2005
1	Cỏc NC/NX từ đánh giỏ nội bộ của FPT trong kỳ	12	12	12	12	20	30
2	Cỏc NC/NX từ đánh giỏ của bờn ngoài trong kỳ	1	15	1	10	30	18
3	Cỏc NC/NX cũn tồn đọng từ kỳ trước	0	4	0	4		20
4	Cỏc NC/NX khỏc	0	0	0	0
Tổng hợp:		13	27	13	22		26

Qua bảng số liệu trên ta thấy các NX/ NC từ đánh giá nội bộ của FPT không cao và được khắc phục hết trong kỳ , năm 2004 cũng như năm 2005 có tổng số 12 NX/NC và khác phục đóng hết . Nhưng số ngày thực hiện trung bình năm 2004 chỉ 20 ngày nhưng đến năm 2005 thì đã tăng lên tới 30 ngày

Các NX/NC từ đánh giá , giám sát từ bên ngoài trong năm 2004 chỉ phát sinh co 1 NX/NC và được khắc phục hết nhưng thời gian khắc phục lại rất dài đó là 30 ngày . Nhưng đến năm 2005 thì phát sinh 14 NX/NC và chỉ káhc phục được 10 NX/NC nhưng thời gian khắc phục tương đối nhanh 18 ngày. Nhìn chung thì các hành động khắc phục phòng ngừa tương đối tốt .

3.3. Các phản hồi và khiếu nại cảu khách hàng

Cỏc phản hồi và khiếu nại của khỏch hàng và kết quả xử lý trong năm 2004 (kể cả cỏc phàn nàn nội bộ) được tổng hợp lại như sau :

Nguyờn nhõn chủ yếu của cỏc khiếu nại:

Bị mất mật khẩu truy cập Internet: Hiện tượng này trong năm 2003 tuy đó giảm nhiều nhưng vẫn xảy ra một số trường hợp. Nguyên nhân của hiện tượng này là do có một chương trỡnh Trojan thường trú trong máy tính của khách hàng.

Quản lý mật khẩu truy cập khụng tốt: Hiện tượng này thường diễn ra ở các cơ quan, công ty dẫn đến nhiều người biết mật khẩu, cho người ngoài công ty sử dụng dấn đến cước phí sử dụng tăng vọt.

Giải thích các chính sách khuyến mại chưa rừ ràng đó dẫn đến có trường hợp khách hàng thắc mắc về chính sách khuyến mói.

Thẻ Internet card và Internet phone mới dùng 01 lần đó khụng sử dụng được. Nguyên nhân là khách hàng không để ý đến thời hạn sử dụng của thẻ.

TT	Loại	Số đầu kỳ	Số phỏt sinh	Số đó xử lý	Số tồn đọng	Số yờu cầu KPPN
1	Thanh toán cước phí		89	89	0
2	Tăng cước		89	89	0
3	Thỏi độ phục vụ, đường truyền		0	0	0
4	Tổng hợp		89	89	0
5	Cấp bộ phận		89	89	0
6	Cấp cụng ty/CN		0	0	0

Đánh giá sự hài lũng của khỏch hàng năm 2004

Đánh giá của khách hàng về chất lượng dịch vụ triển khai:

+ 98% khỏch hàng hài lũng với thỏi độ phục vụ của nhân viên

+ 99% khỏch hàng hài lũng với chất lượng đường truyền

Đánh giá của khách hàng về chất lượng dịch vụ hỗ trợ:

+ 93% khỏch hàng hài lũng về thỏi độ phục vụ cũng như tiến độ hỗ trợ của nhõn viờn

+ 96% khỏch hàng hài lũng với chất lượng và tốc độ đường truyền sau khi nhận được hỗ trợ.

Cỏc phản hồi và khiếu nại của khỏch hàng và kết quả xử lý trong năm 2005 (kể cả cỏc phàn nàn nội bộ) được tổng hợp lại như sau :

KẾT QUẢ XỬ LÝ PHẢN HỒI Và KHIẾU NẠI KHỎCH HàNG

STT	Loại	Số đầu kỳ	Số phỏt sinh	Số đó xử lý	Số tồn đọng	Số yờu cầu KPPN
11	Kỹ thuật		35	35	0
22	Cước phí		34	34	0
33	Khỏc		20	20	0
44	Tổng hợp		89	89	0
55	Cấp bộ phận		89	89	0
66	Cấp cụng ty/CN		0	0	0

Các khiếu nại về kỹ thuật liên quan phần lớn đến chất lượng đường truyền (đứt dây, máy khách hàng có virus…), gây ra việc khách hàng kết nối mạng khó khăn.

Có một số trường hợp khiếu nại về việc triển khai dịch vụ chậm.

Khiếu nại về cước phí liên quan một phần đến việc khách hàng chuyển đổi dịch vụ nhưng chưa làm thanh lý dứt điểm dịch vụ trước (mặc đù đó được hướng dẫn).

Đánh giá sự hài lũng của khỏch hàng

Con số khỏch hàng hài lũng ở mức 89.6%. Tuy nhiờn, với tỡnh hỡnh cung đang vượt quá cầu như hiện nay, con số này cũng không phản ánh được thực trạng thái độ đánh giá của khách hàng đối với công ty.

Số lượng cuộc gọi đến Call Center (chỉ tính cuộc gọi đến bàn hỗ trợ) mới đáp ứng được về chất lượng trả lời, tư vấn cho khách hàng, nhưng chưa đáp ứng được số cuộc gọi đến được phúc đáp. Hiện nay, tỷ lệ cuộc gọi được đáp ứng mới ở mức 83.6% trên tổng cuộc gọi đến bàn hỗ trợ.

Để tăng chất lượng và làm cho khách hàng hài lũng với dịch vụ của mỡnh, cụng ty cần nâng cấp hệ thống và tăng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của khách hàng ở mọi bộ phận: hỗ trợ gián tiếp, hỗ trợ trực tiếp, triển khai, xử lý khiếu nại khỏch hàng.

Tổng hợp những đánh giá phản hồi của khách hàng

Chất lượng đường truyền sau khi hỗ trợ dịch vụ

Tốc độ kết nối ra Internet (ví dụ: www.yahoo.com)

Sự hài lũng với thỏi độ phục vụ của nhân viên hỗ trợ của Công ty FPT không?

Thụng tin ADSL của FPT được biết thụng qua hỡnh thức

IV. ĐÁNH GIÁ CHUNG VỀ CHẤT LƯỢNG CUNG CẤP DỊCH VỤ INTERNET CỦA CÔNG TY FPT

1.13. 1. Những kết quả chất lượng đã đạt được

Tổ chức được hệ thống tài liệu chất lượng:

Đảm bảo đáp ứng được yêu cầu hoạt động của Công ty, TCN của Bộ BCVT.
Cấu trúc tài liệu dễ tiếp cận, dễ phổ biến, và có tính mở (do đặc thù hoạt động kinh doanh của FOX đa dạng hoá dịch vụ).

Đưa các hoạt động của các ban chức năng vào nề nếp:

Toàn bộ hoạt động các ban chức năng đều đi vào qui củ: từ chỗ rất thiếu (hầu như không có) đến đầy đủ hồ sơ, thực hiện đúng qui định của Công ty như Hành chính, Thương hiệu, Tổng hội, Truyền thông.

Kiểm soỏt trờn hệ thống qui trỡnh Internet chặt chẽ:

Kiểm soỏt việc thực hiện tạm ứng và quyết toán vật tư chặt chẽ nhằm giới hạn và giảm thiểu thời gian vật tư trôi nổi.
Các sai sót của các bộ phận liên quan trong hoạt động Kinh doanh, Triển khai, Hỗ trợ đều được kiểm tra để có hành động khắc phục và phũng ngừa lặp lại.
Toàn bộ cỏc khiếu nại của khách hàng liên quan đến chất lượng phục vụ như triển khai chậm, hỗ trợ chậm đều được xử lý ngay lập tức.
Rà soát các báo giá cũng như tờ rơi quảng bá dịch vụ tại đầu mối thiết kế và in ấn đảm bảo không có sai sót.

1.14. 2. Những vấn đề chất lượng còn tồn tại .

Chất lượng dịch vụ:

Tính ổn định của đường truyền xDSL (bao gồm khách hàng ADSL và một số khách hàng của TEL) không cao dẫn đến sự không hài lũng, chậm thanh toỏn cước phí và huỷ hợp đồng.

Tốc độ truy nhập vào trang web chậm, đặc biệt là số mẫu thử có tốc độ chậm đều rơi vào phép thử truy nhập trang chủ www.fpt.vn.

Chất lượng phục vụ:

Chậm trễ trong tiến độ triển khai do năng lực quản lý và đốc thúc tiến độ của cán bộ quản lý bộ phận Triển khai xDSL cũn kộm và do hạ tầng luụn trong tỡnh trạng khụng đủ năng lực đáp ứng.

Chậm trễ trong tiến độ hỗ trợ do thiếu nhân sự.

Quá tải trong hoạt động hỗ trợ trả lời khách hàng tại Call Center do thiếu nhân lực, hệ thống gặp lỗi nên sự cố xuất hiện ở hàng loạt khách hàng, tổng đài khi chuyển sang số Viettel hay gặp trục trặc (khách hàng gọi đến bị báo bận).

Kiểm soỏt thi cụng lỏng lẻo:

Các kiểm soát viên không hoàn thành nhiệm vụ đã bỏ qua các trường hợp kiểm tra thấy dấu hiệu có vi phạm. Đôi khi hoạt động kiểm soát chỉ mang tính hình thức và mang nhiều tính chủ quan , các kiểm soat viên chỉ làm việc chủ yếu trên bàn giấy chứ không thực sự tìm hiểu và thông qua quá trình .

Những vấn đề đặt ra đối với chất lượng dịch vụ Internet.

Qua những phân tích trên ta thấy chất lượng cung cấp dịch vụ Internet của Công ty đã được cải tiến nhiều và có uy tin trên thị trường cung cấp dịch vụ Internet trong nước . Nhưng để thực hiện chiến lược phát triển dịch vụ Internet của Công ty đến năm 2010 trở thành nhà cung cấp dịch Internet hàng đầu Việt Nam và một trong số tờ báo điện tử thuộc top 500 trên toàn thế giới thì ban lãnh đạo Công ty còn nhiều việc để làm nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ Internet và có được uy tín trên toàn thế giới . Để thực hiện được điều đó Công ty cần:

– Xây dựng cho bộ phận cung cấp dịch vụ Internet một chính sách chất lượng cụ thể cho từng hoạt động . Trong đó cần chú trọng đến hoạt động đảm bảo họat động mạng . Chính sách chất lượng được coi là con đường dẫn dắt doanh nghiệp tiến tới sự thành công , được xem như là con mắt của doanh nghiệp , tạo cho mọi thành viên có nhận thức đúng đắn về chất lượng sản phẩm cùng phấn đấu vì mục đích chung cảu doanh nghiệp . Mặt khác nó là cồn cụ cạnh tranh trong việc ký kết các hợp đồng kinh tế .Nhưng hiện nay chính sách chất lượng dịch vụ Internet chỉ mạng tính chất tập trung vào những hạot động chủ yếu và còn nhiều hoạt động khác của hoạt động cung cấp dịch vụ chưa có chính sách chất lượng cụ thể như hoạt động tổng hợp thông tin khách hàng , hay hỗ trợ khách hàng, cung cấp đường truyền ADSL …

– Đào tạo và đào tạo lại cho cán bộ nhân viên trong Công ty nhận thức về chất lượng và đạo tạo nâng cao đội ngũ quản trị mạng và đội ngũ tiếp thị về dịch vụ Internet .

– Thiết lập các nhóm chất lượng . Nhóm chất lượng có vai trò quan trọng trong việc thực hiện các mục tiêu chất lượng và giải quyết những vấn đề chất lượng phát sinh , ở đó các ý kiến đưa ra và được tập hợp lại và từ đó phát huy tinh thần tập thể .

– Tổ chức mạng lưới thu thập và xử lý ý kiến đánh giá và khiếu nại của khách hàng . Những ý kiến của khách hàng có vai trò quan trọng giúp Công ty khắc phục và phòng ngừa các lỗi có thể xẩy ra đối với các dự án cung cấp dịch vụ hay quá trình triển khai dịch vụ , và đồng thời rút ra được những kinh nghiệm quý báu .

– Quản lý tốt chi phi chất lượng . Chi phí chất lượng phản ánh những chi phí phù hợp nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ Internet đồng thời cũng cho thấy các khoản chi phí không phù hợp phát sinh nhiều hay ít và nó chỉ cho các thành viên trong Công ty thấy được cần phải giảm thiểu các khoản chi phí nào.

– Nâng cao hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001 : 2000. Ngoài ra Công ty cũng cần phải tổ chức quản lý một cách có hiệu quả , lập kế hoạch chi tiết cho các quá trình cung cấp dịch vụ Internet cũng như quá trình nghiên cứu và phát triển thị trường . Để Công ty có thể sử dụng các nguồn lực có hiệu quả , tránh sự lãng phí nguồn lực …

– Lập kế hoạch đổi mới công nghệ đẻ đảm bảo họat động mạng ngày một tốt hơn và ngăn ngừa được các sự cố có thể xảy ra. Đặc biệt chú ý đến vấn đề kỹ thuật trong quá trình triển khai lắp đặt đường truyền ADSL đảm bảo ngày càng tăng tính đúng hạn trong việc triển khái đường truyền ADSL . Cho nên ccàn quan tâm đến nhân tố quản lý trong quá trình triển khai nhằm nâng cao chất lượng quản lý để đảm bảo đúng tiến độ.

IV. CHƯƠNG III

V. MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG

VI. CUNG CẤP DỊCH VỤ INTERNET TẠI CÔNG TY FPT

I. MỤC TIÊU CHẤT LƯỢNG ĐẾN NĂM 2010.

Để trở thành nhà cung cấp dịch vụ hàng đầu ở Việt Nam vào năm 2010 , ban lãnh đạo Công ty FPT đã ra mục tiêu chất lượng cho mình . Mục tiêu chất lượng được thể hiện thông qua bảng sau :

Mục tiêu chất lượng năm 2010

T T	Chỉ Tiêu Đánh Giá	ĐV Tính	Năm 2006	Năm 2010
1	Thời gian mạng hoạt động tốt	%	>= 95	99.5
2	Thời gian xử lý sự cố	Giờ	<=1	<=0.6
3	Tỷ lệ triển khai đúng hạn / Tổng số khách hàng ADSL	%	>=85	>=90
4	Tỷ lệ khảo sát đúng hạn/ tổng số khách hàng ADSL	%	>= 90	>=95
5	Tỷ lệ hỗ trợ đúng hạn	%	>= 90	>=98
6	Tỷ lệ sai sót	%	1	0.5

II. PHƯƠNG HƯỚNG NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG DỊCH VỤ INTERNET CỦA CÔNG TY FPT

Để thực hịên mục tiêu chất lượng đặt ra , Công ty FPT cũng đặt ra một số phương hướng nằhm nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet của Công ty :

– Tăng cường công tác đào tạo nguồn nhân lực , đặc biệt là các cán bộ quản trị mạng và đội ngũ thiết kế Website.

– Nâng cao hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng .

– Tiến hành thu hồi phản ánh của khách hàng và sự hài lòng và những khiếu nại thắc mắc của khách hàng đối với dịch vụ Internet của Công ty và thái độ phục vụ của các cán bộ cung cấp dịch vụ .

– Tăng cường hoạt động nghiên cứu thị trường và đưa ra những giải pháp chính sách cung cấp dịch vụ nhằm thỏa mãn nhu cầu ngày càng cao của khách hàng

– Tăng cường hoạt động đánh giá và kiểm soát quá trình thực hiện hợp đồng và triển khai dịch vụ

– Thực hiện thiết lập các chính sách chất lượng cụ thể cho từng hoạt động của quá trình cung cấp dịch vụ , từ nghiên cứu thị trường, Marketing đến ký kết hợp đồng đến triển khai.

– Lập kế hoạch chi tiết thời gian thực hiện hợp đồng và triển khai dịch vụ .

III. MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CUNG CẤP DỊCH VỤ VÀ VIỄN THÔNG TẠI CÔNG TY FPT .

Công ty thâm gia vào hạot động cung cấp dịch vụ Internet chỉ mới được 8 năm kể từ năm 1997 . Trong khoảng thời gian ngắn đó công ty đã không ngừng cố gắng vươn lên và đạt được những kết quả như hiện nay .Trong quá trình nghiên cức thực tế tại Công ty, em xin được nêu ra những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ để Công ty đạt được những kết quả mong muốn trong tương lai.

1.1. 1. Giải pháp 1 : Xây dựng chính sách chất lượng cho từng hoạt động cung cấp dịch vụ và chú trọng đến hoạt động đảm bảo hoạt động của mạng.

Chính sách chất lượng có vai trò cực kỳ quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp . Nó được coi là con đường dẫn dắt mọi thành viên trong doanh nghiệp nhận thức được tầm quan trọng của công việc mà mình đang thực hiện , thấy được trách nhiệm của mình đối với người tiêu dùng là khách hàng sử dụng dịch vụ , đối với xã hội và đối với doanh nghiệp . Chính sách chất lượng khuyến khích mọi người cố gắng hết sức mình vì mục tiêu chất lượng chung của doanh nghiệp .

Bên cạnh đó chính sách chất lượng còn là một công cụ cạnh tranh của doanh nghiệp . Một doanh nghiệp muốn ký kết được các hợp đồng kinh tế với khách hàng , các đối tác … Thì doanh nghiệp đoc phải có chính sách chất lượng . Không phải ngẫu nhiên mà chính sách chất lượng lại là một trong những yếu tố trong Hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001: 2001.

Cơ sở thực tiễn .

Trong Công ty hiện nay tuy hoạt động cung cấp dịch vụ Internet đã co chính sách chất lượng của riêng mình nhưng lại không được cụ thể ở các khâu, các hoạt động hay ở các quy trình cụ thể . Để tất đảm bảo họat động kinh doanh của dịch vụ Internet thì đòi hỏi các hột động khác cũng phải có chính sách chất lượng riêng cho từng hoạt động và được xây dựng dựa trên chính sách chất lượng chung của họat động cung cấp dịch vụ . Đây là giải pháp quan trọng mang tính chất lâu dài vì sẽ tạo một nhận thức chung thống nhất cho tất cả các hoạt động củ tất cả cán bộ nhân viên trong Công ty từ đó hướng họ tới đáp ứng những yêu cầu của khách hàng.

Nội dung giải pháp .

Để xây dựng chính sách chất lượng cho từng hoạt động cung cấp dịch vụ Internet cần phải thực hiện qua các bước sau :

Nắm được ý kiến của khách hàng :

Để thu được ý kiến đánh giá của khách hàng về chất lượng cung cấp dịch vụ, Công ty cần thành lập một nhóm chuyên trách hoặc có thể giao cho bộ phận Marketing thu hồi những đánh giá của khách hàng . Công việc điều tra có thể tiến hành bằng phỏng vấn trực tiếp rồi ghi chép lại , thư gửi , qua báo hạơc tạp chí , trên các phương tiện thông tin đại chúng khác theo một mẫu điều tra thống nhất do Công ty tự lập . Khi lập mẫu điều tra cần lưu ý tới câu hỏi và cá thuật ngữ được sử dụng . Các câu hỏi cần đơn giản , dễ hiểu và các thuật ngữ cần được hiểu một cách thống nhất . Và lưu ý nếu đối tượng điều tra là người nước ngoài thì cần phải dịch ra thứ tiếng thông dụng nhất đó là tiếng Anh . Và cần phải đưa ra kế họach về chi phí cho hoạt động điều tra một cách cụ thể để đề ra những hoạt động và quy mô điều tra để tránh sự lãng phí và quá tốn kém.

Sau khi đã có mẫu điều tra , tiến hành đào tạo trong thời hạn 1 ngày cho các điều tra viên để họ hiểu về thông tin cần thu nhập và giải thích cho đối tượng điều tra khi họ không hiểu rõ câu hỏi . Và cần tính cụ thể chi phí đào tạo ( điều này phụ thuộc vào quy mô của hoạt động điều tra)

Khi đào tạo xong thì tiến hành điều tra . công việc điều tra phải được tiến hành trong thời kỳ cụ thể . Cần lưu ý khi tiến hành điều tra qua thư hoặc qua báo chí thì cần phải giải thích rõ về mục đích của cuộc điều tra , các câu hỏi , thuật ngữ , thời gian thu lại phiếu điều tra và địa điểm thu lại phiếu điều tra .

So sánh với đối thủ cạnh tranh :

Qua kết qủa phân tích của cuộc điều tra lấy ý kiến của khách hàng cùng với việc đánh giá công tác quản lý chất lượng và quản lý chung của Công ty và các đối thủ cạnh tranh như : VNPT, Viettel, Saigon Postel, Hanoi telecom, Viễn thông hằng hải … Nhóm tiến hành sẽ phân tích và so sánh chất lượng sản phẩm dịch vụ Internet , công tác quản lý chất lượng và quản lý chung của công ty đối với chất lượng của các đối thủ cạnh tranh .

Tự đánh giá trình độ chất lượng dịch vụ , quản lý chất lượng và quản lý chung của Công ty

Thông qua việc so sánh với cá đối thủ cạnh tranh Công ty sẽ thấy được những điểm hơn và những điểm yếu kém so với đối thủ chẳng hạn như tính đúng hạn , chất lượng đường truyền , chính sách dịch vụ cung cấp … với những điểm yếu kém hơn cần phải tập trung vào việc xác định những nguyên nhân gây ra và từ đó đưa ra hướng giải quyết .

Tìm kiếm cơ hội phát triển các điểm mạnh hiện có và tiềm năng

Khi đánh giá được trình độ của bản thân công ty cùng với việc so sánh với các đối thủ cạh tranh , Công ty sẽ phân tích để tìm kiếm cơ hội phát triển các diểm mạnh hiện có và các tiềm năng trong bối cảnh có biến cố về môi trường kinh doanh , pháp lý …

Đưa ra tầm nhìn trong 5 năm hay 10 năm

Ban lãnh đạo của công ty cần đưa ra tầm nhìn chung về bối cảnh phát triển của Công ty cũng như sụ phát triển của cồn nghệ thông tin và công nghệ viễn thông , kinh tế khu vực và kinh tế thế giới ở mức độ nào trong khoảng thời gian đó có chịu tác động của cuộc khủng hoảng kinh tế hay tài chính không .

Ý đồ phát triển của Công ty nói chung và chất lượng nói riêng

Ban lãnh đạo Công ty đã đưa ra ý đồ cảu Công ty là đến năm 2010 công ty trở thành Công ty cung cấp dịch vụ Internet hàng đầu Việt Nam , và ban lãnh đạo cũng phải đưa ra ý đò về chất lượng.

Sau khi các công việc đã được hoàn tất , Ban lãnh đạo Công ty cùng với những người chuyên trách sẽ họp để đưa ra những định hướng cơ bản về chất lượng . Trên cơ sở đó sẽ đưa ra chính sách chất lượng cho từng hoạt động trong quá trình cung cấp dịch vụ .

Hiệu quả của giải pháp

Với chính sách chất lượng được thiết lập cùng với những định hướng và giải pháp thực hiện chính sách chất lượng , mọi thành viên trong bộ phận sẽ có được sự thống nhất về chiến lược chất lượng của Công ty , thấy được những yêu cầu của khách hàng mong đợi ở dịch vụ Internet do Công ty cung cấp từ đó tạo cho họ ý thức , trách nhiệm đối với khách hàng , xã hội , và Công ty . Thấy được tương lai của của mình do đó họ sẽ cố gắng hết mình để thực hiện chiến lược chất lượng của Công ty .

Điều kiện thực hiện giải pháp

Công ty cần lập kế hoạch cụ thể về thời gian thực hiện từng công việc và thời gian hoàn thành .

Cần lựa chọn những người có năng lực , hiểu biết về chất lượng cung cấp dịch vụ Internet trong số thành viên của công ty để thực hiện .

Nhóm điều tra cần được cung cấp các phương tiện đi lại phục vụ cho việc đi lại và các thiết bị cần thiết để phân tích , xử lý các ý kiến của khách hàng thu được .

Cần phải có nguồn tài chính nhất định để công việc được tiến hành thường xuyên liên tục mà không bị gián đoạn .

1.2. Giải pháp 2: Tăng cường công tác đào tạo nhận thức về chất lượng của CBNV và đào tạo nâng cao trình độ của chuyên gia thiết kế Website và cán bộ quản trị mạng .

Cơ sở lý luận

Con người là chủ thể của mọi quá trình kinh tế xã hội . Đào tạo và bồi dưỡng cho người lao động là cơ sở thực hiện chiến lược phát huy nhân tố con người . Điều này sẽ làm tăng khả năng cạnh tranh của Công ty . Sản phẩm dịch vụ Internet không chỉ là được cấu thành từ chính sách dịch vụ mà người triển khai cũng như thực hiện đưa dịch vụ đó đến với khách hàng cũng đóng vai trò quan trọng quyết định chất lượng cũng như kết quả kinh doanh của Công ty . Vì vậy muốn nâng cao chất lượng cung cấp dịch vụ Internet thì khong chỉ luôn phải nâng cao chính sách dịch vụ mà còn phải nâng cao trình độ , kinh nghiệp , sự hiểu biết và nắm bắt tâm lý khách hàng của các cán bộ trực tiếp hay gián tiếp tham gia cung cấp dịch vụ , đặc biệt là chuyên gia thiết kế Website cũng như quản trị mạng .

Trong doanh nghiệp , chất lượng các cán bộ quản trị mạng cũng như chuyên gia thiết kế Website đóng vai trò quan trọng tác động trực tiếp đến chất lượng cung cấp dịch vụ Internet. Do vậy việc đào tạo và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ công nhân viên phải được thực hiện liên tục . Việc đào tạo phải được tiến hành trên cơ sở nhu cầu của thị trường , sự phát triển công nghệ thông tin và chiến lược phát triển của Công ty .

Cơ sở thực tiễn

Trong quá trình cung cấp dịch vụ thì đội ngũ nhân viên được xem là linh hồn của dịch vụ cung cấp , đặc biệt thể hiện rõ nhất là cán bộ thiết kế Website và cán bộ quản trị mạng. Tuy ràng hai lực lượng này trong Công ty đều có trình độ Đại Học . Nhưng với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin đòi hổi vấn đề kiến thức phải thường xuyên được cập nhật .

Lực lượng lao động hiện nay ở Công ty phần lớn là CBNV trẻ có năng động , nhiệt tình được đào tạo bài bản song thiếu kinh nghiệm thực tế .

Xuất phát ttừ lý do trên Công ty cần phải đào tạo nâng cao nhận thức về chất lượng cho CBNV và nâng cao trình độ cho nhân viên thiết kế trang Web và nhân viên quản trị mạng

Nội dung của giải pháp

Đối tượng đào tạo :

– Cán bộ quản lý

– Các chuyên gia quản trị mạng và thiết kế Website

– Cán bộ trẻ chưa đáp ứng được yêu cầu công việc

– Đào tạo các cán bộ nhân viên trong toàn công ty về hệ thống quản lý chất lượng

Nội dung đào tạo :

– Đào tạo trang bị kiến thức về quản lý chất lượng , các phương pháp quản lý chất lượng và sử dụng cồn cụ thống kê trong quản lý chất lượng

– Đào tạo nâng cao trình độ các chuyên gia thiết kế trang web và các cán bộ quản trị mạng . Đặc biệt đào tạo về hệ thống bảo mật thông tin , tiếp thu các công nghệ mới …

– Đào tạo và kắhc phục phòng ngừa . Sau mỗi hợp đồng triển khai Công ty nên tổ chức đúc rút kinh nghiệm , tìm ra những hạn chế , những khó khăn trong quá trình triển khai cung cấp dịch vụ . Có thể tổ chức theo quy mô nhỏ ( Nhóm ) hoặc có thể tổ chức theo quy mô lớn tùy vào tính phức tập và quy mô của hợp đồng triển khai.

– Đào tạo theo chiến lược của Công ty . Công ty cần có một chiến lược kế hoạch háo nguồn nhân lực trong 5 hay 10 năm nhằm mục tiêu thích ứng với cường độ cạnh tranh ngày càng cao và nhu cầu tăng trưởng , phát triển của Công ty trong tương lai . Kế hoạch hóa nguồn nhân lực sẽ dúp cho công ty nắm bắt được trình độ học vấn , trình độ chuyên môm của từng người , các tiềm năng cần khai thác để có thể nâng cao chất lượng dịch vụ .

Hình thức đào tạo

– Các CBNV được đào tạo về kiến thức chất lượng sẽ được đào tạo định kỳ 6 tháng một lần trong thời hạn 2 ngày

– Đối với CBNV được đào tạo nhậ thức về chất lượng :

+ Đào tạo tại chỗ do trưởng phòng chất lượng của Công ty ( EQA) hoặc một người có kinh nghiệm hay thuê chuyên gia đào tạo chất lượng đào tạo tại Công ty . Việc đào tạo tại chỗ sẽ giúp các học viên có thể vừa học vừa làm và vận dụng ngay lý thuyết vừa học vào thực tế .

+ Kết hợp đào tạo chất lượng , tiến hành đào tạo họ tại trường . Hình thức này nên được kết hợp giữa hoạc lý thuyết với thực hành có nghĩa là học một thời gian tại trường sau đó trở về công ty thực hành một thời gian rồi lại quay trở lại trường học tiếp.

+ Tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về chất lượng.

– Đối với các cán bộ thiết kế trang web và cán bộ quản trị mạng :

+ Gửi đến học tập trung tại trung tâm đào tạo quản trị mạng và thiết kế và có thể tham gia vào đào tạo lập trình viên quốc tế APTECH của Công ty .

+ Gửi đến các trường đào tạo nước ngoài

+ Tổ chức cho đi học và lấy chứng chỉ về bảo mật thông tin và bảo mật hệ thống.

4.Hiệu quả của giải pháp

Với giải pháp trên CBNV trong công ty sẽ được nâng cao cả về số lượng và chất lượng . Nhận thức của các cán bộ quản lý chất lượng và những thành viên khác trong Công ty về chất lượng được nâng cao > trình độ chuyên môn quản trị mạng và thiết kế Web được nâng cao làm cho chất lượng cung cấp dịch vụ được đảm bảo , giảm thiể các sai sót cũng như gải quyết sự cố nhanh chóng hơn .

Mặt khác không ngừng nâng cao trình độ chuyên môm sẽ giúp các quản trị viên và lập trình viên mới vào làm có thể nhanh chónh đảm nhận được công việc của mình.

5 . Điều kiện thực hiện giải pháp

Công ty cần lập kế hoạch cụ thể trên cơ sở đánh giá , phân loại nguồn lực lao động , đồng thời chuẩn bị các nguồn lực cần thiết cho công tác đào tạo

Thường xuyên kiểm tra đánh giá chất lượng công tác đào tạo .

Đòi hỏi phải có sự tham gia của mọi thành viên trong Công ty .

Có nguồn kinh phí cho các học viên đi học .

Thật công bằng khách quan trong việc lựa chọn các học viên và công khai vì sao lại chọn .

Các học viên được cử đi học phải có tinh thần ham học , cố gắng tìm tòi để có những kiến thức mới để đảm nhiệm công việc tốt hơn .

1.3.Giải pháp 3: Thiết lập nhóm chất lượng.

Cơ sơ lý luận.

Nhóm chất lượng được ra đời tại Nhật Bản vào năm 1962 và đã mang lại những thành quả to lớn cho người Nhật. Kể từ đó nhóm chất lượng đã được rất nhiều các tập đoàn kinh tế trên thế giới cũng như nhiều nước vận dụng. Hoạt động của nhóm chất lượng mang tính chất chất tập thể, ở đó mọi người cùng nhau đưa ra ý kiến, cùng nhau giải quyết và tập hợp lại thành một giải pháp tốt nhất cho vấn đề chất lượng.

Mặt khác trong qua trình cung cấp dịch vụ Internet thì có nhiều ca nhân thực hiện những hợp đồng khác nhau do đó giữ các thành viên không có sự hội ý chia sẻ kinh nghiệm cũng như trình bày các ý kiến , giải pháp. Chỉ khi xẩy ra sụ cố thì trưởng bộ phận hay người quản lý cán bộ đó mới tham gia vào quá trình cung cấp dịch vụ hay triển khai cung như trong quá trình marketing.

Cơ sở thực tiễn

Hiện nay bộ phận cung cấp dịch vụ Internet của công ty có trên 1245 CBNV, mỗi người đảm nhiệm những công việc khác nhau, họ không trao đổi ý kiến hay cùng làm việc với nhau trừ khi họ gặp vấn đề. Hoạt động của mỗi phòng ban cũng hoàn toàn tách biệt nhau và không có sự tham gia góp ý giữa các phòng ban với nhau.

Vì các lý do trên mà bộ công ty cần thiết phải lập các nhóm chất lượng. Nhóm chất lượng sẽ giúp các thành viên trong công ty thực hiện công việc tốt hơn đồng thời cũng giảm thời gian khắc phục của dự án.

Nội dung của giải pháp

Thu hút sự tham gia của mọi người: Việc làm đầu tiên khi xây dựng nhóm chất lượng là thu hút sự tham gia của mọi người trong công ty trên tinh thần tự giác không cưỡng ép. Trưởng các phòng ban trong công ty sẽ chịu trách nhiệm thu hút, lôi cuốn mọi người trong phòng ban mình phụ trách tham gia vào việc thiết lập nhóm chất lượng, thông qua phổ biến cho thấy được những lợi ích có thể đạt được khi nhóm chất lượng được thành lập và có sự tham gia của họ.

Phân nhóm: Sau khi thu hút được sự tham gia của mọi người sẽ tiến hành phân nhóm. Mỗi người sẽ được phát một phiếu đăng ký và họ sẽ đăng ký vào nhóm mà họ cảm thấy thích thú và có ích cho họ trong công việc. Người trong nhóm có thể là người trong cùng phòng ban, cùng thực hiện một công việc, hay bao gồm những ngừời thuộc các phòng ban khác nhau, thực hiện các công việc khác nhau, miễn sao họ cảm thấy thích thú khi tham gia vào hoạt động của nhóm. Số lượng người trong nhóm có thể từ 4 đến 6 người.

Bầu nhóm trưởng: Các thành viên trong mỗi nhóm sẽ tiến hành bầu người đứng đầu nhóm. Nhóm trưởng phải là ngửòi có năng lực lãnh đạo nhóm hoặc được mọi người trong nhóm tín nhiệm.

Bầu thư ký: Sau khi các nhóm được thiết lập, các thành viên của các nhóm sẽ bầu một người làm thư ký. Thư ký sẽ là người ghi chép lại nội dung của cuộc họp khi có các nhóm cùng tham gia để giải quyết vấn đề về chất lượng hay hoạch định công tác chất lượng khi cần có sự tham gia của các nhóm khác nhau.

Triển khai nhóm: Sau khi các công việc trên hoàn thành, nhóm chất lượng sẽ đi vào hoạt động. Mới đầu có thể ngày nào cũng họp nhóm sau đó có thể vài ba ngày họp một lần và khi nhóm đã đi vào nề nếp thì số lần họp tốt nhất là 2 lần trong một tháng. Thời gian họp được tiến hành ngoài giờ làm việc, có thể trước khi làm việc, sau khi hết thời gian làm việc hay trong giờ giải lao. Đối với các nhóm mà số ngừơi trong nhóm cùng làm việc với nhau hay trong cùng một phòng ban thì số lần họp có thể ít hơn. Thời gian cho mỗi cuộc họp có thể kéo dài trong 15 phút, 30 phút hay 1 tiếng.

Hiệu quả của giải pháp:

Kết quả lớn nhất, quan trọng nhất do các nhóm chất lượng mang lại là chất lượng dịch vụ Internet của công ty sẽ được bảo đảm và nâng cao do ý thức tự nguyện tham gia của mọi thành viên, cụ thể:

– Mọi người trong công ty sẽ tự kiểm soát, kiểm tra chất lượng công việc được giao.

– Công tác kiểm soát, kiểm tra chất lượng dịch vụ Internet trở thành một công tác của toàn công ty, do vậy có tính hệ thống, toàn diện và không chỉ là phát hiện lỗi mà còn là phòng ngừa.

– Trình độ và trách nhiệm của mọi người được nâng cao điều đó làm cho mọi người trong công ty gắn bó với công việc. Quan hệ giữa mọi người trong công ty được cải thiện.

Điều kiện thực hiện giải pháp

– Được sự ủng hộ của ban lãnh đạo công ty

– Mọi người trong công ty có tinh thần ham học hỏi

– Sự tham gia của mọi người là tự nguyện không cưỡng ép

– Có trợ cấp cho thời gian họp

– Mọi người quyết tâm xây dựng làm nên một tạp thể vững mạnh.

1.4.Giải pháp 4: nâng cao hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng ISO 9001:2001

Cơ sở lý luận

Như chúng ta đã biết để đạt được chứng chỉ ISO 9001 các công ty phải bỏ ra từ 25 đén 30 nghìn USD cùng với nỗ lực cao của các CBNV trong Công ty . Nhưng khi đã có được chứng chỉ , các doanh nghiệp phải duy trì và cải tiến hệ thống quản lý chất lượng nhằm nâng cao hiệu lực của hệ thống đó . Đây là yêu cầu bắt buộc của tiêu chuẩn ISO 9001: 2001 . Thực tế cho thấy có nhiều doanh nghiệp chỉ coi chứng chỉ ISO 9001 là phương tiện để quảng bá cho sản phẩm và là giấy thông hành để vào các thị trường khó tính vì vậy họ cố gắng đạt được chứng chỉ rồi bỏ đó không quan tâm xem hệ thống quản lý chất lượng có được duy trì và cải tiến hay không . Do vậy việc nâng cao hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng là yêu cầu bắt buộc của doanh nghiệp nếu họ muốn nâng cao chất lượng sản phẩm .

Cơ sở thực tiễn

Mặc dù công ty FPT đã nhậ được chứng chỉ ISO 9001:2000 và chuyển đổi thành công sang phiên bản ISO9001:2001 nhưng hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng ở FPT không được cao . Điều nầy được thể hiện ở:

– Các tài liệu khó áp dụng do việc xây dựng tài liệu đó khó hiểu, một số tài liệu còn mâu thuẫn nhau.

– Chưa có hệ thống giúp tìm đọc và khai thac các tài liệu ISO phầm mềm một cách dễ dàng và đơn giản

– Nhận thức của CBNV về ISO còn mơ hồ .

Nội dung giải pháp

Để nâng cao hiệu lực hệ thống quản lý chất lượng , Công ty cần thực hiện các công việc sau :

– Định kỳ 6 tháng một lần tiến hành đào tạo bổ sung kiến thức về quản lý chất lượng cho mọi thành viên trong Công ty trong 2 ngày . Thực tế tại công ty chỉ có trưởng các phòng ban mới được đi bổ sung kiến thức về quản lý chất lượng . Việc đào tạo bổ sung kiến thức này có thể thực hiện bằng cách đào tạo tập trung cho trưởng các phòng ban sau đó trưởng các phòng ban sẽ đào tạo lại cho các thành viên trong phòng ban mình phụ trách.

– Tổng giám đốc cần quan tâm hơn nữa tới công tác quản lý chất lượng của Công ty bằng cách định kỳ đánh giá lại tính hiệu quả và hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng thông qua việc xem xét hệ thống tài liệu có phù hợp với yêu cầu của tiêu chuẩn và có được áp dụng đúng như đã viết không, việc duy trì hồ sơ chất lượng và hủy bỏ những tài liệu lỗi thời.

– Nâng cao hiệu quả của hoạt động quản lý cấu hình đây là qui trình hay gặp NC nhất ở công ty. Công ty cần đạo tạo một đội ngũ cán bộ chuyên thực hiện công việc quản lý cấu hình và cần có các hướng dẫn cụ thể hơn nữa cho qui trình này. Hiện nay công ty đã có những hướng dẫn rất cụ thể về quản lý cấu hình được thể hiện trong phần hướng dẫn công việc của sổ tay qui trình phần mềm nhưng mỗi bộ phận lại chỉ có duy nhất một quyển sổ tay do cán bộ quản lý chất lượng trực tiếp quản lý. Do đó việc tra cứu thường không thuận lợi và gặp nhiều khó khăn. Công ty nên để các hướng dẫn đó tại vị trí trong bộ phận sao cho mọi người trong bộ phận đều có thể tra cứu một cách thuận lợi khi cần thiết.

– Công ty cần viết lại sổ tay hướng dẫn công việc lập trình sao cho dễ hiều và rõ ràng hơn vì sổ tay hướng dẫn này bị coi là khó hiểu, không rõ ràng đồng thời cần thống nhất các thuật ngữ trong sổ tay vì các thuật ngữ không thống nhất nên đôi khi mọi người hiểu không thống nhất.

Hiệu quả của giải pháp

Với việc nâng cao hiệu lực của hệ thống quản lý chất lướng sẽ đảm bảo dịch vụ Internet do công ty cung cấp sẽ luôn đáp ứng yêu cầu của khách hàng, đảm bảo các hoạt động quản lý chất lượng của công ty được thông suốt và không gắp trở ngại khi BVQI tiến hành đánh giá lại hệ thống quản lý chất lượng của công ty.

Điều kiện thực hiện giải pháp

Để thực hiện giải pháp này những người lãnh đạo trong công ty cần quan tâm hơn nữa tới công tác quản lý chất lượng và có sự cam kết của họ về nâng cao hiệu lực của hệ thống quản lý chất lượng. Thực tế cho thấy nếu như lãnh đạo công ty không quan tâm tới công tác chất lượng thì mọi người trong công ty cũng không quan tâm.

1.5.Giải pháp 5: Tổ chức mạng lưới thu thập ý kiến đánh giá và khiếu nại của khách hàng.

Em đang tìm tài liệu để hòan thành giải pháp này

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí

[sociallocker id=”19555″] Tải Xuống Tại Đây [/sociallocker]

July 15, 2019

Báo cáo bài tập lớn Kĩ thuật phần mềm và ứng dụng Quản lý tiền điện

Báo cáo bài tập lớn Kĩ thuật phần mềm và ứng dụng Quản lý tiền điện

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan: THIẾT KẾ BỘ KHỞI ĐỘNG MỀM ĐỘNG CƠ KHÔNG ĐỒNG BỘ ROTO LỒNG SÓC

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]http://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/07/B%C3%A1o-c%C3%A1o-b%C3%A0i-t%E1%BA%ADp-l%E1%BB%9Bn-K%C4%A9-thu%E1%BA%ADt-ph%E1%BA%A7n-m%E1%BB%81m-v%C3%A0-%E1%BB%A9ng-d%E1%BB%A5ng-Qu%E1%BA%A3n-l%C3%BD-ti%E1%BB%81n-%C4%91i%E1%BB%87n.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Báo cáo bài tập lớn Kĩ thuật phần mềm và ứng dụng Quản lý tiền điện

LỜI MỞ ĐẦU

Những năm gần đây, khoa học công nghệ phát triển nhanh như vũ bão, đặc biệt là lĩnh vực công nghệ thông tin. Có thể nói, công nghệ thông tin đã len lỏi vào hầu hết tất cả mọi lĩnh vực trong cuộc sống của chúng ta. Trong đó, công nghệ phần mềm luôn luôn đóng vai trò tiên phong, dẫn đầu trong quá trình đó. Các phần mềm đã đang và sẽ được ứng dụng ngày càng nhiều trong công việc cũng như cuộc sống thường ngày của con người.

Nắm bắt được xu hướng đó, trong khuôn khổ nội dung của chương trình học học phần Kĩ thuật phần mềm ứng dụng, nhóm chúng em đã quyết định tìm hiểu và xây dựng một phần mềm đơn giản và gần gũi với thực tế: Hệ thống quản lí tiền điện của một xã.

Qua quá trình tìm hiểu và xây dựng phần mềm trên thực tế, cùng với những kiến thực được học trên giảng đường, chúng em mới thực sự cảm nhận được những khó khăn khi xây dựng và phát triển một phần mềm hoàn chỉnh. Để có thể xây dựng được một phần mềm hoàn thiện, không chỉ đơn thuần là lập trình, mà còn rất nhiều công việc khác cần phải thực hiện. Các công việc này được sắp xếp trong các pha với trình tự rất hợp lí, khoa học.

Phần mềm này được nhóm em xây dựng nhằm hỗ trợ cho người quản lí và các hộ tiêu thụ có thể nhanh chóng dễ dàng hơn trong việc cập nhật tình hình sử dụng điện và thanh toán tiền điện của mình, tránh việc phải tính toán thủ công mất nhiều thời gian cũng như khó khăn trong việc lưu trữ thông tin.

Đây là phần mềm đầu tiên mà nhóm em xây dựng nên không thể tránh khỏi những hạn chế và thiếu sót, kính mong cô giáo và các bạn bổ sung, góp ý để phần mềm ngày càng hoàn thiện và thực sự hữu ích với người sử dụng.

Chúng em xin chân thành cảm ơn!

PHẦN I : LẬP KẾ HOẠCH THỰC HIỆN PHẦN MỀM

I. LẬP KẾ HOẠCH

1. Khởi tạo dự án

Mong muốn có một ứng dụng phần mềm vào việc quản lý tiền điện là một nhu cầu tất yếu nhằm nâng cao hiệu quả quản lý và tránh được rủi ro sai số do tính toán cũng như tiết kiệm nhiều chi phí không chỉ đối với một xã mà cả một huyện với quy mô lớn. Nhóm sinh viên chúng em đã nghiên cứu và xây dựng Phần mềm quản lý tiền điện để hỗ trợ các người quản lý và nhân viên của họ trong công việc quản lý tiền điện một cách hiện đại và chuyên nghiệp. Do số lượng các gia đình hộ tiêu thụ rất lớn, cùng với những phép tính toán tiền điện theo mức rất phức tạp , nếu quản lý bằng sổ sách sẽ tốn rất nhiều công sức và không đảm bảo được tính chính xác. Việc dùng phần mềm trong việc quản lý sẽ giúp đỡ rất nhiều cho cả người quản lý và nhân viên trong công việc kinh doanh.

Mục tiêu: Hệ thống phần mềm giúp cho người quản lí một cách dễ dàng các thông tin về khách hàng dùng điện, cách tính tiền điện một cách chính xác, nhanh chóng. Hệ thống dễ sử dụng tiết kiệm thời gian và sức lao động và có giao diện đẹp phù hợp với người sử dụng.

2. Phân tích tính khả thi

2.1. Tính khả thi về mặt kỹ thuật

– Sản phẩm được phát triển dựa trên công cụ C# vả SQL sever là những công cụ hỗ trợ mạnh đảm bảo tính khả thi về mặt kỹ thuật, tốn ít tài nguyên hệ thống và giá thành sản phẩm rẻ.

– Sản phầm được thiết kế chạy trên nền window đảm bảo phù hợp với đa số người dùng.

– Dự án phát triển phần mềm này có quy mô vừa phải, áp dụng trong một xã nên cơ sở dữ liệu không lớn, đảm bảo có thể thực hiện xong trong thời gian ngắn (khoảng 15 tuần).

2.2. Tính khả thi về mặt kinh tế

– Như trên đã nói, sản phẩm được phát triền trên C# và SQL nên đảm bảo tốn ít tài nguyên hệ thống, giá thành rẻ, thời gian thực hiện ngắn.

– Chi phí bảo trì phần mềm gần như không có.

– Giảm thiểu thời gian quản lý, giúp quản lý linh hoạt hơn, giảm tải đội ngũ nhân viên do đó doanh thu tăng.

– Tạo sự hài lòng, tin tưởng cho khách hàng vì phương pháp thanh toán chuyên nghiệp và khoa học tuyệt đối chính xác.

2.3. Tính khả thi về mặt tổ chức

– Phần mềm sau khi hoàn thành sẽ do người quản lý tiền điện, nhân viên, kế toán … sử dụng dễ dàng và hiệu quả.

– Sản phẩm mới vẫn có thể đáp ứng các yêu cầu đặt ra mong muốn khi được mở rộng trong tương lai.

II. LỊCH BIỂU DIỄN CÔNG VIỆC

1. Thành viên

STT	Tên	MSSV	Lớp
1	Trần Quang Trung (TN)	20134191	KT ĐT-TT 06 K58
2	Trịnh Hữu Trường	20134237	KT ĐT-TT 07 K58
3	Nguyễn Đăng Anh Tú	20136796	CN-Điện tử TT 02 K58
4	Nguyễn Thị Cẩm Tú	20134495	KT ĐT-TT 09 K58
5	Phạm Mạnh Tuấn	20134328	KT ĐT-TT 06 K58

2. Thời gian tổng thể

Tổng thời gian dự kiến là 15-17 tuần (kéo dài trong thời gian học) hoàn thành trước thời hạn bàn giao phần mềm là 1 tuần được phân bổ như sau:

+ Phân tích và thiết kế hệ thống phần mềm : 4-5 tuần.

+ Lập trình, kiểm thử các hệ thống phần mềm, sửa lỗi, nộp báo cáo : 11-12 tuần.

3. Thời gian chi tiết

Kế hoạch phân công công việc cụ thể được chia thành các giai đoạn cụ thể như sau:

– Giai đoạn 1 : Khảo sát yêu cầu ( Nguyễn Thị Cẩm Tú, Nguyễn Đăng Anh Tú )

STT	Nhiệm vụ	Số ngày	Ngày bắt đầu	Ngày kết thúc
1	Tìm hiểu hệ thống, xác định yêu cầu cần thực hiện.	3	28/08/2015	31/08/2015
2	Xây dựng tài liệu đặc tả theo yêu cầu mong muốn đặt ra	4	31/08/2015	4/09/2015

– Giai đoạn 2 : Lập kế hoạch thực hiện tạo phần mềm ( Trần Quang Trung )

STT

Nhiệm vụ

Số ngày

Ngày bắt đầu

Ngày kết thúc

Phân công cho các thành viên trong nhóm để thực

4/09/2015

5/09/2015

– Giai đoạn 3 : Phân tích và Thiết kế ( Trịnh Hữu Trường, Phạm Mạnh Tuấn, Trần Quang Trung )

STT	Nhiệm vụ	Số ngày	Ngày bắt đầu	Ngày kết thúc
1	Phân tích yêu cầu, thiết kế về mặt chức năng và mô tả khung giao diện	7	5/09/2015	12/09/2015
2	Hoàn thành tài liệu phân tích thiết kế hệ thống	5	12/09/2015	17/09/2015
3	Thiết kế giao diện của phần mềm	1 tháng	17/09/2015	17/10/2015
4	Nhận Ý kiến của cô và chỉnh sửa để hoàn thiện giao diện.	3	17/10/2015	20/10/2015

– Giai đoạn 4 : Viết code (mã ) ( Trịnh Hữu Trường, Trần Quang Trung, Phạm Mạnh Tuấn )

STT	Nhiệm vụ	Số ngày	Ngày bắt đầu	Ngày kết thúc
1	Lập trình viết code các chức năng phần mềm dựa trên bản phân tích đã có.	1 tháng	1/11/2015	2/12/2015
2	Tiến hành kiểm thử từng chức năng và thực hiện chỉnh sửa để hoàn thiện.	1	2/12/2015	3/12/2015

– Giai đoạn 5 : Kiểm thử và khắc phục lỗi (Nguyễn Thị Cẩm Tú, Nguyễn Đăng Anh Tú)

STT	Nhiệm vụ	Số ngày	Ngày bắt đầu	Ngày kết thúc
1	Thực hiện kiểm thử để test chức năng của sản phẩm trong các tình huống đã đặt ra. Chỉnh sửa và khắc phục lỗi.	2	3/12/2015	5/12/2015
2	Test giao diện phần mềm trên nhiều máy tính khác nhau. Đảm bảo ổn định như thiết kế.	1	5/12/2015	6/12/2015
3	Nộp sản phẩm kiểm thử, tiếp nhận lỗi và hoàn chỉnh sản phẩm.	2	6/12/2015	8/12/2015
4	Xây dựng bản báo cáo hoàn thiện sản phẩm và tài liệu hướng dẫn quản trị và sử dụng sản phẩm.	1	8/12/2015	9/12/2015

– Giai đoạn 6 : Bàn giao sản phẩm ( Nguyễn Thị Cẩm Tú, Trịnh Hữu Trường, Phạm Mạnh Tuấn, Trần Quang Trung, Nguyễn Đăng Anh Tú)

STT	Nhiệm vụ	Số ngày	Ngày bắt đầu	Ngày kết thúc
1	Nộp báo cáo và thuyết trình sản phẩm	1	9/12/2015	9/12/2015

PHẦN II : TÌM HIỂU YÊU CẦU QUẢN LÝ TIỀN ĐIỆN

I. CÂU HỎI PHỎNG VẤN

1. Câu hỏi đóng

Trung bình có bao nhiêu người gọi điện thoại thắc mắc về giá điện mỗi ngày?
Những thông tin cần bổ sung khi báo cáo tình hình kinh doanh hàng quý, hàng tháng?
Những thông tin gì cần bổ sung trên hóa đơn giao cho khách hàng?
Các chức năng mới cần thêm vào để cho hệ thống mang lại hiệu quả và dễ sử dụng cho khách hàng?

2. Câu hỏi mở

Ông/bà muốn bổ sung tính năng gì cho hệ thống?
Ông/bà thấy các chức năng của hệ thống có dễ sử dụng không? Có đáp ứng được mong muốn của ông bà chưa?
Trong lần update hệ thống sắp tới, ông/bà muốn hệ thống được cải thiện như thế nào?

3. Câu hỏi thăm dò

Ông/bà chưa hài lòng về…., tại sao vậy?
Ông/bà có thể cho tôi ví dụ cụ thể hơn về những gì ông/bà mong muốn được không ạ?
Ông/bà có thể nói rõ hơn về những gì ông bà mong muốn được không?
Cảm nghĩ của ông/ bà khi dùng thử nghiệm hệ thống của chúng tôi?
Ông/bà hài lòng với tính năng….nhất, ông/bà có thể cho chúng tôi biết lí do đươc không?
Qua một thời gian sử dụng, ông bà có cảm nhận như thế nào về hệ thống của chúng tôi?

II. CÁC YÊU CẦU

1. Yêu cầu về chức năng

– Cập nhật thông tin

+ Cập nhật người sử dụng : phần mềm sẽ giúp người quản lý có thể nhập thông tin khách hàng khi họ đến đăng kí mua điện. Bao gồm:

Họ và tên người sử dụng
Địa chỉ người sử dụng
Số điện thoại liên hệ
Loại điện sử dụng ( điện kinh doanh hay điện sinh hoạt)
Thời gian đăng kí

Ngoài ra phần mềm vẫn cho phép sửa đổi thông tin khách hàng khi cần thiết. Ví dụ như khi tách hộ khẩu, thay đổi loại điện sử dụng…

+ Cập nhật mã công tơ: mỗi hộ khách hàng sẽ được cấp mã và lưu cùng thông tin đó là mã công tơ. Mã công tơ sẽ giúp người quản lý điện dễ dàng kiểm tra số công tơ để có thể cập nhật chính xác.

+ Cập nhật chỉ số công tơ mới và ngày ghi số công tơ: sau mỗi tháng thì người quản lý cần thu lại số công tơ mới vì vậy phần mềm phải có chức năng cập nhật số công tơ bằng cách nhập tay hay qua một files đồng thời ghi lại thời gian ngày ghi số công tơ.

– Tính toán tiền điện

Cần có bảng tính để tính toán tiền điện. Từ các chỉ số công tơ thu được và dựa vào biểu giá của nhà cung cấp điện ta sẽ tính được số tiền cần trả của các hộ tiêu thụ. Dữ liệu này sẽ được lưu lại để sử dụng in hóa đơn hoặc mục đích khác.

– Lưu trữ

Phần mềm cho phép lưu lại các thông tin cũng như các chỉ số công tơ hàng tháng trong một khoảng thời gian nhất định để đảm bảo đủ bộ nhớ. Các dữ liệu vượt quá thời gian trên có thể được lưu trữ sang các bộ nhớ ngoài phần mềm.

– Tìm kiếm

Phần mềm cần có chức năng tìm kiếm thông tin để khi nhà quản lý cần có thể tìm kiếm các dữ liệu lưu trữ một cách dễ dàng. Tìm kiếm có thể thực hiện bằng cách tìm kiếm qua tên, mã số công tơ hay ngày tháng đăng ký…

– Thống kê

Để quản lý có hiệu quả cần phải thống kê hằng tháng. Phần mềm cần có chức năng thống kê cho cả khu vực thu. Có thể sử dụng biểu đồ hoặc bảng để thống kê lại các thông số cần thiết như số lượng thu tiền, các hộ còn thiếu tiền điện…

– In hóa đơn

Sau khi tính toán số tiền cần thu thì cần in hóa đơn để người sử dụng biết được chính xác số điện cũng như số tiền để họ có thể kiểm tra hay điều chỉnh cho tháng sau.

2. Yêu cầu phi chức năng

– Hoạt động

Hệ thống phải có sự đồng bộ tức là dữ liệu có thể truyền đi giữa các máy tính trong một sở điện. Nếu có thể thì sẽ liên kết với các điểm thu tiền qua mạng internet.

– Hiệu năng:

Hệ thống phải hoạt động ổn định. Tốc độ cập nhật và tính toán phải nhanh ( khoảng 1-2s với một dữ liệu). Tính toán cần chính xác tránh sai hệ thống. Dung lượng chưa thông tin phải tương đối lớn để có thể xử lý được lượng thông tin lớn.

– Bảo mật

Phần mềm cần có hệ thống đăng nhập. Chỉ có các nhân viên quản lý mới có thể đăng nhập vào hệ thống để cập nhật hay chỉnh sửa. Mỗi lần chỉnh sửa cũng sẽ được lưu lại để sử dụng sau này khi có sự cố. Phải có khả năng bảo vệ thông tin khách hàng nếu gặp phải hacker…

– Văn hóa và chính trị

+ Ngôn ngữ sử dụng là tiếng Việt. + Đơn vị thanh toán là tiền tệ có đơn vị VNĐ. + Phần mềm phải hợp pháp và sử dụng hợp lý.

PHẦN III: PHÂN TÍCH HỆ THỐNG

I. SƠ ĐỒ CHỨC NĂNG

1. Sơ đồ chức năng

2. Giải thích sơ đồ chức năng

Sơ đồ gồm có 4 chức năng là quản lý hộ tiêu thụ, quản lý hóa đơn, tìm kiếm, thống kê báo cáo.

Chức năng 1: Quản lý hộ tiêu thụ

Quản lý hộ tiêu thụ sẽ giúp ta quản lý được các hộ đang sử dụng điện, cho ta biết các thông tin cơ bản của các hộ tiêu thụ như: mã hộ tiêu thụ, họ tên hộ tiêu thụ, địa chỉ hộ tiêu thụ, loại điện sử dụng …

Ở chức năng này có thể chia ra thành hai chức năng nhỏ hơn là:

+ Chức năng 1.1: Thêm mới

Đây là chức năng sẽ giúp người dùng có thể thêm một hộ tiêu thụ mới đăng kí vào cơ sở dữ liệu của hệ thống. Việc thêm mới này sẽ bao gồm việc tạo thêm một hàng chứa dữ liệu mới và cho phép điền các thông tin cơ bản về hộ tiêu thụ mới này.

+ Chức năng 1.2: Cập nhật thông tin hộ đang sử dụng

Chức năng này sẽ điều chỉnh thông tin cơ bản của các khách hàng đang sử dụng điện bao gồm các thao tác như xóa, chỉnh sửa, thêm dữ liệu …

Chức năng 2: Quản lý hóa đơn

Giúp người sử dụng nhập chỉ số điện của từng tháng của từng hộ tiêu thụ vào hệ thống. Tính toán tiền điện của từng hộ tiêu thụ theo đơn giá. Sau đó sẽ tiến hành in hóa đơn.

Các chức năng con của Quản lý hóa đơn là:

+ Chức năng 2.1: Lập hóa đơn

Đây là chức năng được người sử dụng nhằm tạo ra các hóa đơn bao gồm các thông tin cơ bản như: mã hóa đơn, ngày tháng lập hóa đơn, mã hộ tiêu thụ, tên hộ tiêu thụ, chỉ số điện cũ, chỉ số điện mới, lương điện tiêu thụ, đơn giá, số tiền hộ tiêu thụ phải trả …

+ Chức năng 2.2: In hóa đơn

Sau khi lập hóa đơn cần in hóa đơn để nhân viên thu tiền thông báo cho hộ tiêu thụ biết lượng điện mình đã tiêu thụ và số tiền cần phải trả trong tháng đó.

+ Chức năng 2.3: Lưu hóa đơn

Chức năng này sẽ lưu lại hóa đơn trong bộ nhớ hệ thống để có thể sử dụng lại ví dụ như cho việc tìm kiếm hay giải đáp thắc mắc của hộ tiêu thụ khi có sự việc bất thường nào đó xảy ra.

Chức năng 3: Tìm kiếm

Người sử dụng phần mềm có thể tìm kiếm các thông tin có trong bộ nhớ của hệ thống. Khi sử dụng chức năng tìm kiếm người sử dụng chỉ cần nhập một vài từ khóa liên quan là có thể tìm ra được thông tin mình đang cần.

Các chức năng con của Tìm Kiếm:

+ Chức năng 3.1: Theo khách hàng

Tìm kiếm theo khách hàng tức là tìm kiếm thông tin bằng cách sử dụng các từ khóa về mã khách hàng, tên khách hàng, số chứng minh thư, ngày đăng kí …

+ Chức năng 3.2: Theo hóa đơn

Tìm kiếm theo hóa đơn là tìm kiếm thông tin bằng cách sử dụng các từ khóa về mã hóa đơn, ngày tháng lập hóa đơn …

Chức năng 4: Báo cáo thống kê

Việc báo cáo thống kê sẽ giúp người sử dụng có thể tổng hợp lại toàn bộ dữ liệu thu thập và tính toán trong một khoảng thời gian. Từ đó, đưa ra cái nhìn tổng quan hơn về tình hình sở điện, báo cáo lên cho cấp lãnh đạo.

Các chức năng con của Báo cáo thống kê

+ Chức năng 4.1: Tình hình thanh toán

Tình hình thanh toán là chức năng tổng hợp thống kê lại một danh sách các hộ tiêu thụ còn chưa thanh toán trong tháng để từ đó có biện pháp giải quyết như nhắc nhở hay tiến hành cắt điện với các hộ tiêu thụ đã được nhắc nhở nhiều lần.

+ Chức năng 4.2: Doanh thu hàng tháng

Tổng hợp lại doanh thu của cả tháng bằng cách cộng tổng toàn bộ số tiền thu được trong tháng sau đó sẽ báo cáo lại cho lãnh đạo để và so sánh với các tháng khác trong năm. Từ đó sẽ thông báo được với cấp trên là doanh thu vừa qua báo lỗ hay lãi và đưa ra được chiến lược phù hợp trong thời gian tiếp theo.

II. SƠ ĐỒ LUỒNG DỮ LIỆU (DFD)

1. Sơ đồ mức ngữ cảnh

Sơ đồ mức đỉnh

2. Sơ đồ mức 1

Chức năng 1: Quản lý hộ tiêu thụ

Chức năng 2: Quản lý hóa đơn

Thông tin hóa đơn

Chức năng 3: Tìm kiếm

Chức năng 4: Báo cáo thống kê

Thông tin báo cáo

III. TỪ ĐIỂN DỮ LIỆU

1. Giải thích sơ đồ luồng dữ liệu (DFD)

Giải thích sơ đồ mức ngữ cảnh

Các thực thể ngoài bao gồm thực thể khách hàng, thực thể nhân viên và thực thể lãnh đạo. Theo đó, khách hàng sẽ chỉ có tác động là đưa thông tin của mình vào hệ thống, nhân viên sẽ có nhiệm xử lý các thông tin về hộ tiêu thụ và thông tin về hóa đơn. Và lãnh đạo sẽ là người nhận thông tin về báo cáo thống kê của phần mềm đưa ra.

Giải thích sơ đồ mức đỉnh

Ở chức năng quản lý hộ tiêu thụ, khách hàng sẽ đưa thông tin hộ tiêu thụ vào, nhân viên sẽ lấy thông tin khách hàng cung cấp và nhập vào hệ thống. Sau đó hệ thống sẽ chuyển thông tin ấy vào kho “Hộ tiêu thụ”. Khi cần phải cập nhật thông tin về hộ tiêu thụ thì nhân viên sẽ lấy dữ liệu từ kho “Hộ tiêu thụ” để chỉnh sửa, bổ sung.

Ở chức năng quản lý hóa đơn nhân viên sẽ lấy dữ liệu từ kho “Hộ tiêu thụ” và kho “Hóa đơn” để xử lý hóa đơn, sau đó lại chuyển thông tin hóa đơn này về lại kho “Hóa đơn” để lưu trữ.

Ở chức năng tìm kiếm sẽ chỉ có nhân viên được sử dụng, các thông tin nhân viên cần tìm kiếm sẽ lấy từ các kho “Hộ tiêu thụ” và kho “Hóa đơn”.

Cuối cùng, ở chức năng báo cáo thống kê sẽ được nhân viên tổng hợp lại từ các kho “Hộ tiêu thụ” và kho “Hóa đơn” và chuyển về cho lãnh đạo.

Giải thích chức năng 1

Chức năng thêm mới sẽ nhận thông tin từ khách hàng mới đăng kí sử dụng điện thông qua nhân viên sẽ nhập dữ liệu mới này vào hệ thống và đưa vào kho “Hộ tiêu thụ”. Chức năng cập nhật thông tin hộ đang sử dụng sẽ nhận thông tin điều chỉnh từ khách hàng hoặc từ kho “Hộ tiêu thụ” sau đó nhân viên cũng sẽ nhập lại thông tin cần chỉnh sửa và đưa trở lại vào kho “Hộ tiêu thụ”.

Giải thích chức năng 2

Chức năng lập hóa đơn sẽ lấy thông tin từ kho “Hộ tiêu thụ” và kho “Hóa đơn” để đưa về cho nhân viên tính toán tiền điện cho từng hộ tiêu thụ. Chức năng lưu hóa đơn sẽ do nhân viên thực hiện lưu toàn bộ các thông tin hóa đơn đã xử lý để đưa trả về cả 2 kho. Chức năng in hóa đơn sẽ lấy thông tin xử lý hóa đơn từ kho “Hóa đơn” sau đó in ra để đưa tới người sử dụng.

Giải thích chức năng 3

Chức năng tìm kiếm theo khách hàng sẽ lấy thông tin khách trong kho “Hộ tiêu thụ” để tìm kiếm sau đó đưa về cho nhân viên. Chức năng tìm kiếm theo hóa đơn sẽ lấy thông tin hóa đơn từ kho “Hóa đơn” để tìm kiếm và đưa về cho nhân viên.

Giải thích chức năng 4

Chức năng tình hình thanh toán, nhân viên sẽ lấy thông tin từ kho “Hộ tiêu thụ” và kho “Hóa đơn” để xử lý sau đó lập ra danh sách các hộ tiêu thụ nộp hay chưa nộp tiền điện, và báo cáo lên cho lãnh đạo. Chức năng doanh thu hàng tháng, nhân viên sẽ lấy thông tin từ kho “Hộ tiêu thụ” và kho “Hóa đơn” để xử lý sau đó tính tổng tiền thu được trong tháng và thống kê báo cáo lên cho lãnh đạo.

2. Dữ liệu trong các kho

Tên Kho	Dữ liệu trong kho
Hộ tiêu thụ	Mã khách hàng, họ tên, chứng minh thư, địa chỉ, giới tính, năm sinh, số điện thoại, ngày đăng kí, loại điện, ghi chú.
Hóa đơn	Mã hóa đơn, mã tháng, tên tháng, chỉ số cũ, chỉ số mới, lượng điện tiêu thụ, tiền điện.

Chú thích:

Loại điện bao gồm điện sinh hoạt hay điện kinh doanh, mỗi khách hàng chỉ được chọn một loại điện.
Ghi chú là đánh dấu lại các hộ chưa nộp tiền điện.

IV. SƠ ĐỒ THỰC THỂ LIÊN KẾT

Thống kê

Chỉ số điện

Hóa đơn

Hô tiêu thụ

Tháng

PHẦN IV: THIẾT KẾ HỆ THỐNG

I. THIẾT KẾ CƠ SỞ DỮ LIỆU

1. Bảng cơ sở dữ liệu và phụ thuộc hàm

*Mã khách hàng

Họ tên

Chứng minh thư

Địa chỉ

Giới tính

Năm sinh

Số điện thoại

Ngày đăng kí

*Mã hóa đơn

Loại điện

Lượng điện tiêu thụ

Tiền

*Mã tháng

Tên tháng

Chỉ số mới

Chỉ số cũ

Ghi chú

2. Chuẩn hóa cơ sở dữ liệu

2.1. Chuẩn hóa 1NF

Đảm bảo tính nguyên tố và duy nhất.

*Mã khách hàng

Họ tên

Chứng minh thư

Địa chỉ

Giới tính

Năm sinh

Số điện thoại

Ngày đăng kí

*Mã hóa đơn

Loai điện

Lượng điện tiêu thụ

Tiền

*Mã khách hàng

*Mã tháng

Tên tháng

Chỉ số cũ

Chỉ số mới

*Mã khách hàng

*Mã hóa đơn

*Mã tháng

Ghi chú

2.2. Chuẩn hóa 2NF

Không có phụ thuộc hàm không đầy đủ vào khóa chính.

*Mã khách hàng

Họ tên

Chứng minh thư

Địa chỉ

Giới tính

Năm sinh

Số điện thoại

Ngày đăng kí

*Mã hóa đơn

Loại điện

Lượng điện tiêu thụ

Tiền

*Mã tháng

Tên tháng

*Mã tháng

*Mã khách hàng

Chỉ số cũ

Chỉ số mới

*Mã khách hàng

*Mã hóa đơn

*Mã tháng

Ghi chú

2.3. Chuẩn hóa 3NF / BCNF

Không có phụ thuộc hàm bắc cầu vào thuộc tính không khóa. Vì các bảng ở trên đều không có phụ thuộc hàm bắc cầu nên các bảng sau khi chuẩn hóa 2NF cũng chính là chuẩn hóa 3NF / BCNF.

Kiểu dữ liệu của các thuộc tính

Bảng 1: Bảng hộ tiêu thụ

Têntrường	Kiểu	Ghichú
ma*	nchar(10)	Mãkháchhàng
hoten	nvarchar(50)	Họtên
cmt	int	Chứng minh thư
diachi	nvarchar(50)	Địachỉ
gioitinh	nchar(10)	Giớitính
namsinh	date	Nămsinh
sodienthoai	int	Sốđiệnthoại
ngaydangky	date	Ngàyđăngký

Bảng 2: Bảng hóa đơn

Têntrường	Kiểu	Ghichú
mahd*	nchar(10)	Mãhóađơn
ma*	nchar(10)	Mãkháchhàng
ldtt	int	Lượngđiệntiêuthụ
loaidien	nvarchar(20)	Loạiđiện
tien	money	Tiền

Bảng 3: Bảng chỉ số điện

Têntrường	Kiểu	Ghichú
ma*	nchar(10)	Mãkháchhàng
mathang*	nchar(10)	Mãtháng
chisocu	int	Chỉsốcũ
chisomoi	int	Chỉsốmới

Bảng 4: Bảng thời gian

Têntrường	Kiểu	Ghichú
mathang*	nchar(10)	Mãtháng
tenthang	nchar(10)	Têntháng

Bảng 5 :Thống kê

Têntrường	Kiểu	Ghichú
ma*	nchar(10)	Mãkháchhàng
mathang*	nchar(10)	Mãtháng
mahd*	nchar(10)	Mãhóađơn
ghichu	nchar(10)	Ghichú

Mối quan hệ giữa các bảng

II. THIẾT KẾ GIAO DIỆN

Trong quá trình xây dựng phần mềm, chúng em đã đi khảo sát hiện trạng và phân tích yêu cầu người dùng, yêu cầu hệ thống mới và các yêu cầu về phân tích chức năng, luồng dữ liệu… và chỉ rõ mối quan hệ giữa các thực thể trong hệ thống. Tất cả các công việc trên nhằm mục đích thiết kế được một phần mềm đạt hiệu quả cao. Phần mềm được thiết kế đã đưa ra các form đó là giao diện tương tác trực tiếp với người sử dụng.

Dưới đây là các form cơ bản của hệ thống:

1.Form “Đăng Nhập”

Nhân viên, quản lý sẽ được cấp một tài khoản riêng trên phần mềm, sau khi được cấp, chủ tài khoản có thể thay đổi mật khẩu để tăng tính bảo mật.

Tài khoản này được sử dụng khi nhân viên muốn truy cập vào hệ thống.Sau khi gõ “Tên đăng nhập” vào ô “Tài khoản” và “Mật khẩu” vào ô “Mật khẩu”, người sử dụng click vào ô “Đăng nhập” là có thể truy cập vào hệ thống. Ngược lại, nếu click vào ô “Thoát”, người sử dụng sẽ thoát ra khỏi hệ thống.

2.Form “Thông tin hộ tiêu thụ”

Form này cho phép người quản lí có thể nhập, thêm, xóa và chỉnh sửa thông tin hộ tiêu thụ. Người quản lí có thể thực hiện các thao tác trên khi chọn công việc mình muốn làm ở các ô lệnh tương ứng hiển thị trên màn hình bằng cách click vào thao tác mình muốn thực hiện. Sau đó, lần lượt nhập các thông tin: Mã khách hàng, tên khách hàng, chứng minh thư, địa chỉ, giới tính, ngày sinh, số điện thoại và ngày đăng kí vào các textbox tương ứng. Tất cả các thông tin về hộ tiêu thụ sẽ được lưu trữ vào cơ sở dữ liệu SQL server.

3. Form “Quản lí hóa đơn/ in hóa đơn”

Form này cho phép người quản lí có thể tìm kiếm, cập nhật cũng như xóa các hóa đơn bị sai thông tin. Sau khi nhập mã hóa đơn vào text box “Nhập mã hóa đơn”, hệ thống sẽ đưa ra cho ngời quản lí 1 bảng bao gồm các thông tin: Mã khách hàng, mã tháng, chỉ số cũ và chỉ số mới. Tiếp tục chọn loại điện, click vào ô tính, hệ thống sẽ đưa ra lượng điện đã tiêu thụ và tính số tiền hộ tiêu thụ phải trả cho người quản lí.

Nếu muốn in hóa đơn, người quản lí sẽ chọn một mã khách hàng và click vào ô in hóa đơn. Hóa đơn được in ra sẽ có mẫu như bên dưới. Muốn thoát khỏi form, người quản lí sẽ click vào ô dâu nhân đỏ trên góc trên bên phải của giao diện form.

Mẫu hóa đơn:

4. Form cập nhật chỉ số điện

Form này cho phép người quản lí thêm, sửa cũng như xóa thông tin về chỉ số điện của hộ sử dụng. Sau khi chọn thao tác phù hợp bằng cách click vào các ô ghi tên chức năng tương ứng, người quản lí sẽ nhập mã khách hàng, mã tháng, chỉ số cũ và chỉ số mới vào các textbox phù hợp. Muốn thoát khỏi form, người quản lí sẽ click vào ô dấu nhân đỏ ở góc trên bên phải của giao diện.

5. Form” Tìm kiếm hộ tiêu thụ”

Ở form này, cho phép người quản lí tìm ra tất cả cácthông tin của hộ tiêu thị một cách nhanh chóng và dễ dàng nhất. Chỉ cần nhập mã khách hàng rồi click vào ô nhập mã nếu muốn tìm theo mã khách hàng, hoặc nhập tên rồi click vào ô nhập tên nếu muốn tìm theo tên, hệ thống sẽ đưa ra cho người quản lí một bảng có đầy đủ thông tin của khách hàng cần tìm như: Mã, họ tên, CMT, địa chỉ, giới tính, nagỳ sinh, SĐT và ngày đăng kí. Cũng giống như các form khác, muốn thoát khỏi form, người quản lí click vào dấu nhân đỏ ở góc trên bên phải màn hình.

6. Form “Thống kê tổng doanh thu”

Người quản lí chỉ cần nhập mã tháng vào textbox tương ứng, sau đó click vào ô tìm, hệ thống sẽ cung cấp ngay cho người quản lí một bảng gồm các thông tin: Mã, mã tháng, mã hợp đồng và số tiền( tính theo VNĐ). Qua form này, người quản lí có thể dễ dàng tính ra doanh số trong 1 tháng một quý hay một năm. Muốn thoát khỏi form, vẫn sử dụng thao tác click vào dấu nhân đỏ ở góc trên bên phải màn hình.

7. Form “Danh sách hộ tiêu thụ nộp/ chưa nộp”

Khi người quản lí click vào chức năng “Thống kê” ở giao diện làm việc ban đầu của hệ thống, sau đó click tiếp vào “Danh sách hộ nộp/ chưa nộp”, hệ thống sẽ đưa ra bảng có các thông tin đầy đủ về hộ đã nộp, chưa nôp cho người quản lí như sau:

8. Form “Tiện ích”

Ngoài các chức năng trên,hệ thống còn có thêm tiện ích máy tính hỗ trợ người sử dụng tính toán khi cần thiết.

LỜI CẢM ƠN

Chúng em xin chân thành cảm ơn cô Nguyễn Thị Kim Thoa đã tận tình hướng dẫn , giải đáp thắc mắc và chỉ bảo nhóm em trong suốt thời gian nhóm em hoàn thành bài tập lớn .

Mặc dù đã cố gắng hoàn thành đề tài tốt nhất nhưng do thời gian và kiến thức còn có hạn nên chúng em sẽ không thể tránh khỏi những thiếu sót nhất định, rất mong nhận được sự cảm thông, chia sẻ và tận tình đóng góp chỉ bảo của cô cũng như các bạn.

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí

[sociallocker id=”19555″] Tải Xuống Tại Đây [/sociallocker]

July 15, 2019

Bài tập lớn Phân tích thiết kế hệ thống website bán sữa trực tuyến

Bài tập lớn Phân tích thiết kế hệ thống website bán sữa trực tuyến

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan: Bài Tập Lớn Môn Lý Thuyết Ô Tô

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]http://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/07/B%C3%A0i-t%E1%BA%ADp-l%E1%BB%9Bn-Ph%C3%A2n-t%C3%ADch-thi%E1%BA%BFt-k%E1%BA%BF-h%E1%BB%87-th%E1%BB%91ng-website-b%C3%A1n-s%E1%BB%AFa-tr%E1%BB%B1c-tuy%E1%BA%BFn.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Bài tập lớn Phân tích thiết kế hệ thống website bán sữa trực tuyến

LỜI MỞ ĐẦU

Không kể tới những đóng góp to lớn mà ngành công nghệ thông tin đã làm được cho lĩnh vực nghiện cứu khoa học kỹ thuật, mà chúng ta có thể nhìn thấy luôn những đóng góp thiết thực mà nó mang lại trong đời sống xã hội của con người.

Hãy thử nhìn vào chiếc máy tính cá nhân của mình,chỉ với một vài thao tác đơn giản ,thậm chí là một cú click chuột , bạn có thể đọc báo , xem phim , nghe đài , và cả mua sắm qua mạng,có thể nói cả thế giới thông tin gần như hiện ra trước mắt bạn .

Nói riêng tới việc mua hàng trực tuyến , thì hiện nay trên thế giới đã có rất nhiều các website nổi tiếng ,uy tín phục vụ cho người dùng, có thể kể đến như ebay.com , hay amazone.com , còn ngay tại ở Việt Nam cũng có vatgia.com.

Các doanh nghiệp muốn tiến hành bán hàng trực tuyến , thì điều đầu tiên họ cần đến là một website chất lượng , với một hệ thống thông tin được thiết kế tốt, giao diện đẹp,dễ sử dụng và an toàn…

Nhóm chúng em đã lựa chọn đề tài “Phân tích thiết kế hệ thống website bán sữa trực tuyến” với mong muốn vận dụng những kiến thức mình đã học , xây dựng được một trang web có tính thực tiễn , đồng thời mỗi thành viên trong nhóm củng cố lại những kiến thức của mình qua thực hành .

Với một số mục tiêu khi thiết kế trang web

– Bước đầu xây dựng website bán hàng trực tuyến nhằm quảng bá rộng rãi các sản phẩm.

– Rút ngắn khoảng cách giữa nhà phân phối và người tiêu dùng, đồng thời tiết kiệm thời gian chi phí một cách đáng kể thông qua những thông tin phù hợp nhất với nhu cầu của khách hàng.

– Với đề tài này, chúng em xin được trình bày một cách thức quản lý website giúp cho những người quản trị dễ dàng trong việc thay đổi, cập nhật thông tin trang web, cũng như quản lý hiệu quả khách hàng và các đơn đặt hàng trên mạng.

CHƯƠNG I: KHẢO SÁT HIỆN TRẠNG VÀ ĐƯA RA BÀI TOÁN

I.KHẢO SÁT HIỆN TRẠNG

Hiện nay, khác với các nước đã có nền công nghệ thông tin phổ biến và phát triển, tại Việt Nam, đại đa số vẫn là các website tĩnh, có cấu trúc và tổ chức thông tin cố định, không thay đổi hoặc rất ít thay đổi, chủ yếu mang tính chất giới thiệu công ty và sản phẩm dịch vụ của nó.

Bên cạnh đó, cũng đã có khá nhiều các trang web động (tên thương mại là Dynamic Website) với nhiều hình thức tổ chức khác nhau về giao diện, bố cục cũng như về cách thức quản lý, tiêu biểu như website kinh doanh địa ốc của Công ty Hoàng Quân, website đặt phòng khách sạn trực tuyến của Công ty Thương mại điện tử Việt, website của Ngân hàng Cổ phần thương mại ABC…

Tuy nhiên, một thực tế cần nhìn nhận rằng: đa số các website đều do công ty sở hữu thuê các nhà thiết kế (thường là các công ty thiết kế website) đảm nhận việc thiết kế ban đầu, điều này là hợp lý, bởi vì chỉ với một chi phí ban đầu cho dù có hơi cao – đối với các trang web động – thì một website được thiết lập mang tính chuyên nghiệp và hoạt động ổn định là điều hết sức cần thiết; nhưng để website đó hoạt động thực sự hiệu quả thì không thể thiếu bàn tay của chính những người chủ, của chính công ty sở hữu nó quản lý và điều hành. Thực tế là, ở Việt Nam hiện nay, vai trò của người quản trị website dường như chưa được đánh giá đúng, đa phần người quản trị trang web của các công ty chỉ đảm đương công việc này sau khi hoàn tất các công việc khác, vấn đề làm mới thông tin website còn bị xem nhẹ, khiến cho những khách hàng thường xuyên của website cảm thấy nhàm chán và từ từ rời bỏ thói quen vào thăm trang web!

Sự hoạt động hiệu quả của một số trang web nói trên là những minh chứng cho vai trò của người quản trị website doanh nghiệp. Các công ty sở hữu các website này đều có một bộ phận riêng đảm đương việc quản lý thông tin website, nhằm đáp ứng kịp thời và hiệu quả các yêu cầu của các vị “thượng đế” thông qua mạng internet, có như vậy thì mới khai thác hết giá trị của website, và nguồn khách hàng tiềm năng trên mạng.

Vì thế, theo chúng tôi, các công ty đã, đang và có ý định xây dựng website riêng cho mình thì dù ít, dù nhiều cũng đã quan tâm đến vai trò của công nghệ thông tin và các khách hàng tiềm năng trên mạng, nên có kế hoạch và cắt đặt người quản trị để website của công ty mình luôn mới mẻ, thu hút khách hàng đến với website, đến với công ty.

II.GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI

1.Tổng quan về thương mại điện tử

Nói đến internet, ngày nay, người ta thường nhắc đến chính phủ điện tử, thương mại điện tử. Đây cũng chính là hai trong số những ứng dụng lớn nhất của công nghệ thông tin, của xa lộ thông tin Internet vào lĩnh vực tổ chức và thương mại toàn cầu.

Chính phủ điện tử: là một cách thức tổ chức và truyền thông dữ liệu của chính phủ, sử dụng các công nghệ mới để cung cấp cho các công dân khả năng truy cập hiệu quả vào nguồn tài nguyên thông tin có độ tin cậy cao của chính phủ.
Thương mại điện tử: được đề cập đến như là một hình thức mua bán, giao tiếp hoàn toàn khác so với hình thức giao tiếp thương mại truyền thống. Ở đó, người mua và người bán đôi khi không hề biết mặt nhau, mọi thoả thuận, trao đổi đều diễn ra trên mạng internet và thông qua một hệ thống thanh toán đặc biệt, chẳng hạn như thẻ tín dụng ngân hàng.

Thương mại điện tử tạo ra được nhiều mối quan hệ hơn giữa các cá nhân, các công ty và giữa các thành phần trong toàn xã hội. Xây dựng website bán hàng qua mạng là chúng ta cũng đã tham gia vào thương mại điện tử, với mục tiêu đẩy mạnh mối quan hệ thương mại: công ty – khách hàng và khách hàng – công ty.

Nói đến thương mại điện tử người ta thường nghĩ ngay đến việc chọn mua một sản phẩm trên mạng, sau các phiên giao dịch khác để thực hiện chuyển hàng, nhận hàng (chẳng hạn, điện thoại, email…xác thực thông tin đặt khách hàng trong các đơn hàng), và cuối cùng kết thúc bằng việc thanh toán qua thẻ tín dụng. Tuy nhiên, trong thực tế, thương mại điện tử đôi khi chỉ đơn giản là các phiên giao dịch thông thường, khách hàng chỉ vào viếng thăm website để nắm bắt thông tin, hoặc tìm kiếm những thông tin nào đó thông qua các Search Engines trên mạng Internet. Các phiên giao dịch này chỉ giúp chúng ta giới thiệu về công ty hay những sản phẩm công ty hiện đang cung cấp. Mục tiêu cần khai thác của các giao dịch như vậy là website phải có đủ sức hút để lôi kéo khách hàng viếng thăm trang web của chúng ta những lần sau, lôi kéo họ tìm đến công ty chúng ta để biến họ thành khách hàng chính thức của công ty.

Muốn vậy, đầu tiên website phải có giao diện rõ ràng, bắt mắt, cấu trúc hợp lý để gây được ấn tượng tốt ban đầu cho người vào xem, và một điều tối quan trọng là dung lượng trang website phải nhỏ vừa phải để khách hàng không mất kiên nhẫn trước khi trang web của chúng ta hiện ra trước mắt họ. Kế đến là, nội dung website phải tiện dụng, phù hợp, đáp ứng được nhu cầu thường gặp của khách hàng. Và cuối cùng là một tên miền ngắn gọn, dễ nhớ để khách hàng khó có thể quên trong những lần thăm viếng sau.

Một website bán sữa qua mạng hiệu quả cũng không nằm ngoài những yêu cầu đó. Thông tin chính của nó chính là những mặt hàng mà công ty sẽ kinh doanh trong thời gian sắp tới được phân loại một cách rõ ràng, khoa học theo các chủng loại, theo đơn giá, đầy đủ giá cả, hình ảnh, và các mức giá hấp dẫn trong các đợt khuyến mại do công ty tổ chức…đáp ứng các nhu cầu của khách hàng, cho phép khách hàng tìm kiếm sản phẩm mình mong muốn một cách dễ dàng. Chính vì vậy website bán sữa trực tuyến mà em thực hiện trong bài tập lớn này cũng mang những chức năng của một website thương mại điện tử, đáp ứng được nhu cầu của các khách hàng.

2.Mô tả đề tài

“Website bán sữa trực tuyến” là hệ thống quảng bá hình ảnh của cửa hàng cũng như thể hiện việc chăm sóc khách hàng ở mọi lúc, mọi nơi. Với website này khách hàng không cần đến các cửa hàng hay nhà phân phối mà vẫn tham khảo được tác dụng, giá cả và thông tin về từng sản phẩm sữa và sự đảm bảo từ phía nhà cung cấp. Tạo sự thuận tiện, thoải mái cho khách hàng khi mua sản phẩm.

3.Mục đích của đề tài

Website bán hàng là một showroom ảo mở của 24/24h có thể đón khách hàng vào bất cứ lúc nào. Dựa vào website, khách hàng có thể biết được doanh nghiệp bạn kinh doanh mặt hàng gì? Giá bao nhiêu?… đó là những câu hỏi mà khách hàng muốn biết về doanh nghiệp và sản phẩm của doanh nghiệp.

Bên cạnh đó website bán hàng còn giúp doanh nghiệp nhận được phản hồi của khách hàng một cách nhanh chóng và hiệu quả. Doanh nghiệp chỉ cần cập nhật thông tin về sản phẩm và phần việc còn lại là quảng bá website đến tất cả các đối tác.

CHƯƠNG 2:Phân Tích Hệ Thống

I.Đặc tả các quy trình nghiệp vụ:

1.KH thêm sản phẩm vào giỏ hàng:

2.Khách hàng đặt hàng mua sản phẩm:

II.Các ca sử dụng của hệ thống:

1.Biểu đồ use-case tổng quát:

2.Đặc tả Use-case: Add To Shopping Cart

Name of Use Case:	Add To Shopping Cart
Brief Description:	Use-case này cung cấp chức năng thêm một item vào giỏ hàng.
Actors:	Customer
Basic Flow:	· Use-case bắt đầu khi actor click vào button Add to cart của một sản phẩm sữa cụ thể. · Hệ thống sẽ tạo một giỏ hàng rồi thêm sản phẩm vào giỏ hàng . · Hệ thống thông bán thêm sản phẩm thành công, lưu dữ liệu mới vào giỏ hàng.
Alternate Flows:	Nếu đã có gi hàng trong sesscion hệ thống sẽ chỉ thêm sản phẩm vào giỏ hàng.
Special requirements:	Actor phải đang kết nối vào mạng internet.
Pre-conditions:	Actor đang ở trạng thái đăng nhập.
Post-conditions:	Không có.
Extension points:	Không có.

3.Đặc tả use-case: Order Entry

Name of Use Case:	Order Entry
Brief Description:	Use-case này cung cấp chức năng tạo đơn đặt hàng khi khách hàng đã lựa chọn xong và quyết định mua những sản phẩm trong giỏ hàng.
Actors:	Customer
Basic Flow:	· Use-case bắt đầu khi actor click vào button Finish. · Actor click I agree khi hệ thống hiện thị một thông báo yêu cầu actor xác nhận việc đặt hàng. · Hệ thống hiển thị thông điệp báo cho actor biết đã tạo đơn đặt hàng thành công và nhân viên của công ty sẽ sớm liên lạc với khách hàng, đồng thời hệ thống lưu dữ liệu đặt hàng vào database. · Đồng thời hệ thống xóa bỏ giỏ hàng.
Alternate Flows:	o Actor click No khi hệ thống yêu cầu xác nhận việc đặt hàng, hệ thống đưa actor trở lại màn hình quản lý sản phẩm trong giỏ hàng.
Special requirements:	Actor phải đang kết nối vào mạng internet.
Pre-conditions:	Actor đang ở trạng thái đăng nhập.
Post-conditions:	Không có.
Extension points:	Không có.

4.Đặc tả use-case:Đăng nhập vào hệ thống

Tên ca sử dụng	Đăng nhập vào hệ thống.
Tác nhân	Thành viên.
Mục đích	Cho phép thành viên đăng nhập hệ thống để thực hiện một số chức năng mà khách vãng lai không có.
Tóm lược	Thành viên nhập tên đăng nhập và mật khẩu để đăng nhập vào hệ thống.
Điều kiện đầu vào
Kết quả trả về	Thông báo thành viên đăng nhập vào hệ thống thành công hay không.
Các luồng tương tác chính	Thành viên đăng nhập vào hệ thống.

5.Đặc tả use-case:Đăng xuất khỏi hệ thống

Tên ca sử dụng	Đăng xuất khỏi hệ thống.
Tác nhân	Thành viên.
Mục đích	Cho phép thành viên đăng xuất khỏi hệ thống và kết thúc phiên làm việc.
Tóm lược	Thành viên thực hiện đăng xuất khỏi hệ thống, kết thúc phiên làm việc và chỉ còn thực hiện được các chức năng của khách vãng lai.
Điều kiện đầu vào
Kết quả trả về	Thông báo đã đăng xuất.
Các luồng tương tác chính	Thành viên đăng xuất khỏi hệ thống.

6.Đặc tả use-case:Quản lý thông tin cá nhân

Tên ca sử dụng	Quản lý thông tin cá nhân.
Tác nhân	Thành viên.
Mục đích	Cho phép thành viên thực hiện quản lý thông tin cá nhân của mình.
Tóm lược	Thành viên thực hiện cập nhật các thông tin tài khoản của mình bao gồm các thông tin cá nhân và mật khẩu.
Điều kiện đầu vào
Kết quả trả về	Thông báo cập nhật thành công hay không.
Các luồng tương tác chính	1. Cập nhật thông tin cá nhân. 2. Thay đổi mật khẩu.

7.Đặc tả use-case:Khởi tạo lại mật khẩu

Tên ca sử dụng	Khởi tạo lại mật khẩu.
Tác nhân	Khách vãng lai.
Mục đích	Cho phép khách hàng khởi tạo lại mật khẩu khi quên hoặc bị mất mật khẩu đang sử dụng.
Tóm lược	Thành viên bị mất mật khẩu (tương đương với khách vãng lai) thực hiện khởi tạo lại mật khẩu, sau đó sử dụng email đăng ký để xem mật khẩu đã được khởi tạo lại.
Điều kiện đầu vào
Kết quả trả về	Thông báo mật khẩu đã được khởi tạo lại.
Các luồng tương tác chính	Khởi tạo lại mật khẩu.

III.Biểu đồ trình tự:

1.Biểu đồ trình tự của Use-case Add To ShoppingCart:

2.Biểu đồ trình tự của use-case Order Entry:

III.Biểu đồ lớp:

1.Biểu đồ lớp của Use-case Add To ShoppingCart:

2.Biểu đồ lớp của Use-case Order Entry:

IV. Biểu đồ Collaboration :

1.Biểu đồ Collaboration của Use-case Add To Shopping Cart:

2.Biểu đồ Collaboration của Use-case Order Entry:

V. Biểu đồ Statechart :

1. Biểu đồ Statechart của đối tượng Shopping Cart:

2.Biểu đồ Statechart của Use-case Order Entry:

VI.Biểu đồ thành phần:

1.Biểu đồ Component của Use-case Add To Shopping Cart:

Biểu đồ Component của Use-case Order Entry:

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí

[sociallocker id=”19555″] Tải Xuống Tại Đây [/sociallocker]

July 14, 2019

Chuyên đề tốt nghiệp Phát triển hoạt động thanh toán thẻ tại Ngân hàng Ngoại thương Hà Nội

Chuyên đề tốt nghiệp Phát triển hoạt động thanh toán thẻ tại Ngân hàng Ngoại thương Hà Nội

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan: Luận văn Giải pháp nâng cao chất lượng tín dụng tại Ngân hàng Ngoại thương Hà Nội

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]http://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/06/Chuy%C3%AAn-%C4%91%E1%BB%81-t%E1%BB%91t-nghi%E1%BB%87p-Ph%C3%A1t-tri%E1%BB%83n-ho%E1%BA%A1t-%C4%91%E1%BB%99ng-thanh-to%C3%A1n-th%E1%BA%BB-t%E1%BA%A1i-Ng%C3%A2n-h%C3%A0ng-Ngo%E1%BA%A1i-th%C6%B0%C6%A1ng-H%C3%A0-N%E1%BB%99i.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Chuyên đề tốt nghiệp Phát triển hoạt động thanh toán thẻ tại Ngân hàng Ngoại thương Hà Nội

Lêi nãi ®Çu

Cïng víi sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ thÕ giíi, c¸c quan hÖ mua b¸n trao ®æi hµng hãa dÞch vô tõng bíc ph¸t triÓn c¶ vÒ sè lîng vµ chÊt lîng. Do ®ã, ®ßi hái ph¶i cã nh÷ng ph¬ng tiÖn thanh to¸n míi ®¶m b¶o tÝnh an toµn, nhanh chãng, hiÖu qu¶. Thªm vµo ®ã, thÕ kû XX lµ thÕ kû mµ khoa häc c«ng nghÖ cã nh÷ng bíc tiÕn vît bËc, ®Æc biÖt lµ c«ng nghÖ th«ng tin. KÕt hîp nh÷ng ®iÒu nµy, c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i ®· ®a ra mét lo¹i h×nh dÞch vô thanh to¸n míi, ®ã lµ thÎ ng©n hµng.

ThÎ ng©n hµng xuÊt hiÖn lµ sù kÕt hîp cña khoa häc kü thuËt víi c«ng nghÖ qu¶n lý ng©n hµng. Sù ra ®êi cña thÎ lµ mét bíc tiÕn vît bËc trong ho¹t ®éng thanh to¸n th«ng qua ng©n hµng. ThÎ ng©n hµng cã nh÷ng ®Æc ®iÓm cña mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n hoµn h¶o:

– §èi víi kh¸ch hµng, thÎ ®¸p øng ®îc vÒ tÝnh an toµn cao, kh¶ n¨ng thanh to¸n nhanh, chÝnh x¸c.

– §èi víi ng©n hµng, thÎ gãp phÇn gi¶m ¸p lùc tiÒn mÆt, t¨ng kh¶ n¨ng huy ®éng vèn phôc vô cho yªu cÇu më réng ho¹t ®éng tÝn dông, t¨ng lîi nhuËn nhê kho¶n phÝ sö dông thÎ.

ChÝnh nhê nh÷ng u ®iÓm trªn mµ thÎ ng©n hµng ®· nhanh chãng trë thµnh mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n th«ng dông ë c¸c níc ph¸t triÓn còng nh trªn thÕ giíi.

ë ViÖt Nam, nÒn kinh tÕ ngµy mét ph¸t triÓn, ®êi sèng ngêi d©n ngµy cµng n©ng cao, thªm vµo ®ã lµ xu thÕ héi nhËp ph¸t triÓn víi nÒn kinh tÕ thÕ giíi, viÖc xuÊt hiÖn cña mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n míi lµ rÊt cÇn thiÕt. N¾m b¾t ®îc nhu cÇu nµy, tõ ®Çu nh÷ng n¨m 90, Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam ®· chñ tr¬ng ®a dÞch vô thÎ vµo øng dông t¹i ViÖt Nam. Sau gÇn 15 n¨m ho¹t ®éng trong lÜnh vùc nµy, Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam ®· thu ®îc nh÷ng thµnh tùu nhÊt ®Þnh. Nhng bªn c¹nh ®ã vÉn cßn kh«ng Ýt nh÷ng khã kh¨n h¹n chÕ ®Ó cã thÓ ph¸t triÓn dÞch vô thÎ trë nªn phæ biÕn ë ViÖt Nam. NhËn thøc ®îc vÊn ®Ò nµy, sau qu¸ tr×nh t×m hiÓu vÒ ho¹t ®éng thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng, em ®· chän ®Ò tµi “Ph¸t triÓn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi ” lµm ®Ò tµi cho chuyªn ®Ò tèt nghiÖp cña m×nh.

Ò tµi ®îc chia lµm 3 ch¬ng:

Ch¬ng 1: Lý luËn c¬ b¶n vÒ ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i ng©n hµng th¬ng m¹i

Ch¬ng 2: Thùc tr¹ng ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi (VCB HN)

Ch¬ng 3: Ph¸t triÓn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi trong thêi gian tíi

Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n thÇy gi¸o-th¹c sü Ph¹m Long ®· tËn t×nh híng dÉn em hoµn thµnh b¶n chuyªn ®Ò nµy.

Em còng xin ch©n thµnh c¶m ¬n c¸c c¸n bé nh©n viªn phßng KÕ to¸n dÞch vô Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng – Chi nh¸nh Thµnh C«ng ®· quan t©m vµ nhiÖt t×nh gióp ®ì em trong suèt qu¸ tr×nh thùc tËp t×m hiÓu ®Ò tµi nµy.

Sinh viªn

TrÇn Nguyªn Linh

Ch¬ng 1

Lý luËn c¬ b¶n vÒ ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng th¬ng m¹i

1.1 Tæng quan vÒ Ng©n hµng th¬ng m¹i

1.1.1. Kh¸i niÖm Ng©n hµng th¬ng m¹i

Trong mét nÒn kinh tÕ hµng hãa, t¹i mét thêi ®iÓm nhÊt ®Þnh lu«n tån t¹i mét thùc tÕ lµ cã nh÷ng ngêi t¹m thêi ®ang cã mét sè tiÒn nhµn rçi, trong khi ®ã cã nh÷ng ngêi ®ang rÊt cÇn khèi lîng tiÒn nh vËy (®Ó ®¸p øng nhu cÇu tiªu dïng hay nh÷ng cuéc ®Çu t cã hiÖu qu¶) vµ hä cã thÓ tr¶ mét kho¶n chi phÝ ®Ó cã quyÒn sö dông sè tiÒn nµy. Theo quy luËt cung – cÇu, hä sÏ gÆp nhau vµ khi ®ã tÊt c¶ (ngêi cho vay, ngêi ®i vay, vµ c¶ x· héi) ®Òu cã lîi, s¶n xuÊt lu th«ng ®îc ph¸t triÓn vµ ®êi sèng ®îc c¶i thiÖn. C¸ch thøc gÆp nhau rÊt ®a d¹ng, vµ theo ®µ ph¸t triÓn NHTM ra ®êi nh mét tÊt yÕu vµ lµ mét c¸ch thøc quan träng, phæ biÕn nhÊt.

Th«ng qua c¸c ng©n hµng, nh÷ng ngêi cã tiÒn cã thÓ dÔ dµng cã ®îc mét kho¶n lîi tøc cßn ngêi cÇn tiÒn cã thÓ cã ®îc sè tiÒn cÇn thiÕt víi møc chi phÝ hîp lý.

Cã thÓ nãi c¸c ng©n hµng nãi riªng vµ hÖ thèng tµi chÝnh ng©n hµng nãi chung ®ang ngµy cµng chiÕm mét vÞ trÝ quan träng vµ v« cïng nh¹y c¶m trong nÒn kinh tÕ, liªn quan tíi ho¹t ®éng cña ®êi sèng kinh tÕ x· héi.

Ngµy cµng cã nhiÒu ngêi quan t©m tíi ho¹t ®éng cña ng©n hµng, vËy thùc ra ng©n hµng lµ g×. Theo ph¸p lÖnh ng©n hµng ngµy 23-5-1990 cña Héi ®ång Nhµ níc ViÖt Nam x¸c ®Þnh: “Ng©n hµng th¬ng m¹i lµ tæ chøc kinh doanh tiÒn tÖ mµ ho¹t ®éng chñ yÕu vµ thêng xuyªn lµ nhËn tiÒn göi tõ kh¸ch hµng víi tr¸ch nhiÖm hoµn tr¶ vµ sö dông sè tiÒn ®ã ®Ó cho vay, thùc hiÖn nghiÖp vô chiÕt khÊu vµ lµm ph¬ng tiÖn thanh to¸n”.

Ho¹t ®éng ng©n hµng lµ ho¹t ®éng kinh doanh tiÒn tÖ vµ dÞch vô ng©n hµng, víi néi dung thêng xuyªn lµ nhËn tiÒn göi, sö dông sè tiÒn nµy ®Ó cÊp tÝn dông vµ cung øng c¸c dÞch vô thanh to¸n.

1.1.2. Chøc n¨ng ho¹t ®éng cña ng©n hµng th¬ng m¹i

Do nhu cÇu tÊt yÕu cña nÒn kinh tÕ thÞ trêng, c¸c ng©n hµng kh«ng ngõng t¨ng cêng më réng c¸c danh môc c¸c s¶n phÈm ng©n hµng nh»m ®¸p øng nhu cÇu ngµy cµng ®a d¹ng cña kh¸ch hµng, sö dông nguån vèn cã hiÖu qu¶ vµ thu lîi nhuËn cao. Tuy nhiªn, vÒ c¬ b¶n chóng ta cã thÓ x¾p xÕp c¸c ho¹t ®éng ®ã vµo mét trong ba nhãm sau:

– Ho¹t ®éng huy ®éng tiÒn göi.

– Ho¹t ®éng tÝn dông.

– Ho¹t ®éng cung cÊp c¸c dÞch vô.

* Huy ®éng tiÒn göi:

Ng©n hµng tËp trung huy ®éng c¸c nguån vèn trong nÒn kinh tÕ quèc d©n bao. Bªn c¹nh ®ã, khi cÇn vèn cho nhu cÇu thanh kho¶n hay ®Çu t cho vay, c¸c Ng©n hµng th¬ng m¹i cã thÓ ®i vay tõ c¸c tæ chøc tÝn dông kh¸c, tõ c¸c c«ng ty kh¸c, c¸c tæ chøc tµi chÝnh trªn thÞ trêng tµi chÝnh.

Trong qu¸ tr×nh thu hót nguån vèn Ng©n hµng ph¶i bá ra nh÷ng chi phÝ giao dÞch, chi phÝ tr¶ l·i tiÒn göi, tr¶ l·i Ng©n hµng vay vµ c¸c kho¶n chi phÝ kh¸c cã liªn quan. Nh÷ng kho¶n chi nµy ®ßi hái Ng©n hµng ph¶i sö dông nh÷ng ®ång vèn huy ®éng ®îc cã hiÖu qu¶ ®Ó cã thÓ bï ®¾p c¸c kho¶n chi phÝ vµ ®em l¹i lîi nhuËn cho Ng©n hµng.

* Ho¹t ®éng tÝn dông

– Cho vay

+ Cho vay th¬ng m¹i: Ngay thêi kú ®Çu, c¸c ng©n hµng ®· chiÕt khÊu th¬ng phiÕu mµ thùc tÕ lµ cho vay ®èi víi nh÷ng ngêi b¸n (ngêi b¸n chuyÓn c¸c kho¶n ph¶i thu cho ng©n hµng ®Ó lÊy tiÒn tríc). Sau ®ã bíc chuyÓn tiÕp tõ chiÕt khÊu th¬ng phiÕu sang cho vay trùc tiÕp ®èi víi c¸c kh¸ch hµng (lµ ngêi mua), gióp hä cã vèn ®Ó mua hµng dù tr÷ nh»m më réng s¶n xuÊt kinh doanh.

+ Cho vay tiªu dïng: Trong giai ®o¹n ®Çu, c¸c ng©n hµng kh«ng tÝch cùc cho vay ®èi víi c¸ nh©n vµ hé gia ®×nh do tÝnh rñi ro cao. Sù gia t¨ng thu nhËp cña ngêi tiªu dïng vµ sù c¹nh tranh ®· buéc c¸c ng©n hµng ph¶i híng tíi ngêi tiªu dïng nh mét kh¸ch hµng tiÒm n¨ng. Sau thÕ chiÕn thø hai, tÝn dông tiªu dïng ®· trë thµnh lo¹i h×nh tÝn dông t¨ng trëng nhanh nhÊt t¹i c¸c níc cã nÒn kinh tÕ ph¸t triÓn.

+ Tµi trî cho dù ¸n: Bªn c¹nh cho vay truyÒn thèng lµ cho vay ng¾n h¹n, c¸c ng©n hµng còng ngµy cµng quan t©m vµo viÖc tµi trî cho x©y dùng nhµ m¸y míi ®Æc biÖt lµ tµi trî trong c¸c ngµnh c«ng nghÖ cao. Mét sè ng©n hµng cßn cho vay ®Ó ®Çu t vµo bÊt ®éng s¶n. TÊt nhiªn, lo¹i h×nh tÝn dông nµy rñi ro t¬ng ®èi cao.

C¸c kho¶n cho vay, n¬i tiÒm Èn nh÷ng rñi ro h¬n c¶, lu«n chiÕm phÇn lín trong tæng tµi s¶n cña NH. NÕu kh«ng ®îc kiÓm so¸t chÆt chÏ c¸c kho¶n vay rÊt dÔ bÞ thÊt b¹i, trùc tiÕp ¶nh hëng tíi lîi nhuËn, thËm chÝ ®e do¹ sù tån t¹i cña ng©n hµng khi nh÷ng nhu cÇu rót tiÒn göi cña kh¸ch hµng kh«ng ®îc ®¸p øng. VËy th×, cho ai vay nh thÕ nµo, qu¶n lý viÖc sö dông tiÒn vay, tiÕn hµnh thu nî gèc vµ l·i ra sao… lµ nh÷ng vÊn ®Ò mµ ng©n hµng ph¶i gi¶i quyÕt tríc vµ trong qu¸ tr×nh cho vay, nh»m cã ®îc nh÷ng kho¶n cho vay an toµn vµ hiÖu qu¶. ChÝnh v× thÕ, giai ®o¹n xem xÐt tríc khi cho vay, xem xÐt ngêi vay tiÒn vµ viÖc sö dông tiÒn vay mµ ngêi ta gäi lµ thÈm ®Þnh tÝn dông lu«n chiÕm vÞ trÝ quyÕt ®Þnh.

– §Çu t

Ho¹t ®éng ®Çu t chñ yÕu cña Ng©n hµng trªn thÞ trêng tµi chÝnh th«ng qua viÖc mua b¸n c¸c chøng kho¸n: c«ng tr¸i vµ tÝn phiÕu. Thu nhËp cña Ng©n hµng tõ ho¹t ®éng nµy lµ kho¶n chªnh lÖch gi÷a gi¸ b¸n vµ gi¸ mua. Ngoµi ra Ng©n hµng cßn hïn vèn liªn doanh víi c¸c doanh nghiÖp, trong qu¸ tr×nh ®ã Ng©n hµng sÏ ®îc chia lîi nhuËn tõ ho¹t ®éng nµy.

* Ho¹t ®éng cung cÊp c¸c dÞch vô:

TËn dông vÞ trÝ uy tÝn, chuyªn m«n cña m×nh lµ mét trung gian tµi chÝnh cã nhiÒu quan hÖ víi kh¸ch hµng, cã kh¶ n¨ng tiÕp cËn víi nhiÒu nguån th«ng tin, c¸c ng©n hµng ngµy nay cung cÊp rÊt nhiÒu c¸c dÞch vô kh¸c nhau tõ dÞch vô thanh to¸n, b¶o l·nh, lµm ®¹i lý… cho ®Õn viÖc lËp kÐt gi÷ tiÒn, cña c¶i phôc vô cho kh¸ch hµng. C¸c dÞch vô nµy cã thÓ hoµn toµn ®éc lËp hoÆc cã thÓ liªn quan hç trî cho c¸c ho¹t ®éng huy ®éng vèn, ho¹t ®éng tÝn dông (®Æc biÖt lµ ho¹t ®éng thanh to¸n) nhng chóng ®Òu ®em l¹i thu nhËp cho ng©n hµng díi d¹ng phÝ dÞch vô. §èi víi hÇu hÕt c¸c ng©n hµng, thu nhËp tõ viÖc cung cÊp c¸c dÞch vô ngµy cµng chiÕm tû träng lín trong tæng thu nhËp.

1.2 Giíi thiÖu chung vÒ thÎ

1.2.1. Sù ra ®êi vµ ph¸t triÓn cña thÎ trªn thÕ giíi

Cïng víi sù ph¸t triÓn kinh tÕ, ®êi sèng nh©n d©n ngµy cµng ®îc n©ng cao, nhu cÇu tiªu dïng còng v× thÕ ph¸t triÓn m¹nh, qua ®ã nhu cÇu thanh to¸n nhanh chãng vµ thuËn tiÖn trë thµnh mét yªu cÇu cña kh¸ch hµng ®èi víi ng©n hµng. §iÒu nµy g©y ¸p lùc lªn c¸c ng©n hµng ®ßi hái c¸c ng©n hµng ph¶i n©ng cao chÊt lîng dÞch vô thanh to¸n cña m×nh nh»m cung cÊp cho kh¸ch hµng dÞch vô thanh to¸n tèt nhÊt. Còng trong thêi gian ®ã, khoa häc kü thuËt thÕ giíi ®· cã nh÷ng bíc tiÕn ®¸ng kÓ trong lÜnh vùc th«ng tin, t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho c¸c ng©n hµng, c¸c tæ chøc tÝn dông ph¸t triÓn vµ hoµn thiÖn ph¬ng thøc thanh to¸n cña m×nh, trong ®ã ph¶i kÓ ®Õn sù ra ®êi vµ ph¸t triÓn cña h×nh thøc thanh to¸n b»ng thÎ.

Nh÷ng h×nh thøc s¬ khai cña thÎ xuÊt hiªn lÇn ®Çu ë Mü vµo nh÷ng n¨m 1920 díi c¸i tªn t¹m gäi lµ “®Üa mua hµng” (shooper’s plate). Ngêi chñ së h÷u cña lo¹i “®Üa” nµy cã thÓ mua hµng t¹i cöa hiÖu ph¸t hµnh ra chóng vµ hµng th¸ng hä ph¶i hoµn tr¶ tiÒn cho chñ cöa hµng vµo mét ngµy cè ®Þnh, thêng lµ cuèi th¸ng. Thùc chÊt ë ®©y chÝnh lµ viÖc ngêi chñ cöa hµng ®· cÊp tÝn dông cho kh¸ch hµng b»ng c¸ch b¸n chÞu, mua hµng tríc vµ tr¶ tiÒn sau.

Tuy nhiªn, thÎ ng©n hµng l¹i ra ®êi mét c¸ch ngÉu nhiªn vµo n¨m 1940 víi tªn gäi ®Çu tiªn lµ thÎ DINNERS CLUB do ý tëng cña mét doanh nh©n ngêi Mü lµ Frank Mc Namara. N¨m 1950 chiÕc thÎ nhùa ®Çu tiªn ®îc ph¸t hµnh, nh÷ng ngêi cã thÎ DINNERS CLUB nµy cã thÓ ghi nî khi ¨n t¹i 27 nhµ hµng t¹i thµnh phè New York vµ ph¶i chÞu mét kho¶n lÖ phÝ hµng n¨m lµ 5USD. Nh÷ng tiÖn Ých cña chiÕc thÎ ngay lËp tøc g©y ®îc sù chó ý vµ ®· chinh phôc mét lîng ®«ng ®¶o kh¸ch hµng do hä cã thÓ mua hµng tríc mµ kh«ng cÇn ph¶i tr¶ tiÒn ngay. Cßn ®èi víi nh÷ng nhµ b¸n lÎ, tuy ph¶i chÞu møc chiÕt khÊu lµ 5% nhng doanh thu cña hä t¨ng ®¸ng kÓ do lîng kh¸ch hµng tiªu dïng t¨ng lªn rÊt nhanh. §Õn n¨m 1951, h¬n 1 triÖu ®«la ®îc ghi nî, doanh sè ph¸t hµnh thÎ ngµy cµng t¨ng vµ c«ng ty ph¸t hµnh thÎ DINNERS CLUB b¾t ®Çu cã l·i. Mét cuéc c¸ch m¹ng vÒ thÎ diÔn ra ngay sau ®ã ®· nhanh chãng ®a thÎ trë thµnh mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n mang tÝnh toµn cÇu. TiÕp nèi thµnh c«ng cña thÎ DINNERS CLUB, hµng lo¹t c¸c c«ng ty thÎ nh Trip Change, Golden Key, Esquire Club… ra ®êi. PhÇn lín c¸c thÎ nµy tríc hÕt ®îc ph¸t hµnh nh»m phôc vô giíi doanh nh©n, nhng sau ®ã c¸c ng©n hµng nhËn thÊy r»ng giíi b×nh d©n míi lµ ®èi tîng sö dông thÎ trong t¬ng lai.

N¨m 1960, Bank of America cho ra ®êi s¶n phÈm thÎ ®Çu tiªn cña m×nh lµ BANKAMERICARD. §Õn n¨m 1966, 14 ng©n hµng hµng ®Çu cña Mü thµnh lËp Interbank, mét tæ chøc míi víi chøc n¨ng lµ ®Çu mèi trao ®æi c¸c th«ng tin vÒ giao dÞch thÎ. Ngay sau ®ã, vµo n¨m 1967, 4 ng©n hµng bang California ®æi tªn tõ Bank Card Association thµnh Western State Bank Card Association vµ tæ chøc nµy ®· liªn kÕt víi Interbank cho ra ®êi thÎ MASTER CHARGE, lo¹i thÎ nµy ®· nhanh chãng trë thµnh mét ®èi thñ c¹nh tranh lín cña BANKAMERICARD. §Õn n¨m 1977, tæ chøc BANKAMERICARD ®æi tªn thµnh VISA USD vµ sau ®ã lµ tæ chøc thÎ quèc tÕ VISA. N¨m 1979, tæ chøc thÎ MASTER CHARGE ®æi tªn thµnh MASTER CARD. HiÖn nay, 2 tæ chøc nµy vÉn ®ang lµ 2 tæ chøc thÎ lín m¹nh vµ ph¸t triÓn nhÊt trªn thÕ giíi.

H×nh thøc thanh to¸n thÎ nhanh chãng ®îc øng dông réng r·i ë c¸c ch©u lôc kh¸c ngoµi Mü, n¨m 1960 chiÕc thÎ nhùa ®Çu tiªn cã mÆt t¹i NhËt b¸o hiÖu sù ph¸t triÓn cña thÎ ë Ch©u ¸. ChiÕc thÎ nhùa ®Çu tiªn do ng©n hµng Barcaly Bank ph¸t hµnh ë Anh n¨m 1966 còng më ra mét thêi k× s«i ®éng cho ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ch©u ¢u.

T¹i ViÖt Nam, chiÕc thÎ ®Çu tiªn ®îc chÊp nhËn lµ vµo n¨m 1990 khi VCB kÝ hîp ®ång lµm ®¹i lÝ chi tr¶ thÎ VISA víi ng©n hµng Ph¸p BFCE vµ ®©y ®· lµ bíc khëi ®Çu cho dÞch vô nµy ph¸t triÓn ë ViÖt Nam.

Ngµy nay, thÎ ng©n hµng ®· cã mÆt ë kh¾p n¬i trªn thÕ giíi víi nh÷ng h×nh thøc vµ chñng lo¹i ®a d¹ng, ®¸p øng ®Çy ®ñ nh÷ng nhu cÇu riªng lÎ cña ngêi tiªu dïng. Cïng víi sù ph¸t triÓn cña 2 tæ chøc thÎ quèc tÕ lµ VISA vµ MASTER, mét lo¹t c¸c tæ chøc thÎ mang tÝnh quèc tÕ kh¸c nèi tiÕp xuÊt hiÖn nh: JCB, American Epress, Airplus, Maestro, Eurocard,… Sù ph¸t triÓn m¹nh mÏ nµy ®· kh¼ng ®Þnh xu thÕ ph¸t triÓn tÊt yÕu cña thÎ. C¸c ng©n hµng vµ c«ng ty tµi chÝnh lu«n t×m c¸ch c¶i thiÖn sao cho cµng ngµy thÎ cµng dÔ xö dông vµ cung cÊp nh÷ng dÞch vô thanh to¸n tiÖn lîi nhÊt cho ngêi tiªu dïng. HiÖn nay, ngêi sö dông thÎ cã thÓ sö dông thÎ trªn hÇu hÕt c¸c níc trªn thÕ giíi, hä kh«ng cßn lo viÖc chuyÓn ®æi sang ®ång tiÒn néi ®Þa khi ®i ra níc ngoµi.

1.2.2. Kh¸i niÖm, ®Æc ®iÓm cÊu t¹o vµ ph©n lo¹i thÎ

1.2.2.1. Kh¸i niÖm thÎ

ThÎ thanh to¸n lµ mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n kh«ng dïng tiÒn mÆt do c¸c ng©n hµng hay c¸c tæ chøc tµi chÝnh ph¸t hµnh vµ cung cÊp cho kh¸ch hµng. Kh¸ch hµng cã thÓ sö dông ®Ó rót tiÒn mÆt t¹i c¸c ng©n hµng ®¹i lý, c¸c m¸y rót tiÒn tù ®éng (ATM) hoÆc thanh to¸n tiÒn hµng hãa dÞch vô.

1.2.2.2. §Æc ®iÓm cÊu t¹o cña thÎ

KÓ tõ khi ra ®êi cho ®Õn nay, cÊu t¹o cña thÎ tÝn dông ®· cã nh÷ng thay ®æi kh¸ lín nh»m t¨ng ®é an toµn vµ tÝnh tiÖn dông cho kh¸ch hµng. Ngµy nay, víi nh÷ng thµnh tùu cña kÜ thuËt vi ®iÖn tö, mét sè lo¹i thÎ ®îc g¾n thªm mét con chip ®iÖn tö nh»m t¨ng kh¶ n¨ng ghi nhí th«ng tin vµ tÝnh b¶o mËt cho thÎ.

HÇu hÕt c¸c lo¹i thÎ tÝn dông quèc tÕ ngµy nay ®Òu ®îc cÊu t¹o b»ng nhùa cøng (plastic), cã kÝch cì 84mm x 54mm x 0,76mm, cã gãc trßn gåm hai mÆt:

* MÆt tríc cña thÎ bao gåm:

– Tªn, biÓu tîng thÎ vµ huy hiÖu cña tæ chøc ph¸t hµnh thÎ.

– Sè thÎ: lµ sè dµnh riªng cho mçi chñ thÎ. Sè nµy ®îc dËp næi trªn thÎ vµ sÏ ®îc in l¹i trªn hãa ®¬n khi chñ thÎ ®i mua hµng. Tuú theo tõng lo¹i thÎ mµ cã sè ch÷ sè kh¸c nhau vµ c¸ch cÊu tróc theo nhãm còng kh¸c nhau.

– Ngµy hiÖu lùc cña thÎ: lµ thêi h¹n mµ thÎ ®îc lu hµnh.

– Hä vµ tªn cña chñ thÎ.

– Sè mËt m· ®ît ph¸t hµnh (chØ cã ë thÎ AMEX).

* MÆt sau cña thÎ bao gåm:

– D·y b¨ng tõ cã kh¶ n¨ng lu tr÷ nh÷ng th«ng tin nh: sè thÎ, ngµy hiÖu lùc, tªn chñ thÎ, tªn ng©n hµng ph¸t hµnh, sè PIN.

– B¨ng ch÷ ký mÉu cña chñ thÎ.

1.2.2.3. Ph©n lo¹i thÎ

Dùa vµo c¸c tiªu chÝ kh¸c nhau ngêi ta ph©n lo¹i thÎ thµnh:

1.2.2.3.1 Ph©n lo¹i theo ®Æc tÝnh kü thuËt

* ThÎ b¨ng tõ (Magnetic Stripe): ®îc s¶n xuÊt dùa trªn kü thuËt tõ tÝnh víi 1 b¨ng tõ chøa 2 r·nh th«ng tin ë mÆt sau cña thÎ. ThÎ nµy ®îc sö dông phæ biÕn trong vßng 20 n¨m nay. Tuy nhiªn nã cã mét sè nhîc ®iÓm sau:

– Kh¶ n¨ng bÞ lîi dông cao do th«ng tin ghi trong thÎ kh«ng tù m· hãa ®îc, ngêi ta cã thÓ ®äc thÎ dÔ dµng b»ng thiÕt bÞ ®äc g¾n víi m¸y vi tÝnh.

– ThÎ mang tÝnh th«ng tin cè ®Þnh, khu vùc chøa th«ng tin hÑp kh«ng ¸p dông c¸c kü thuËt m· ®¶m b¶o an toµn. Do ®ã, trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y ®· bÞ lîi dông lÊy c¾p tiÒn

* ThÎ th«ng minh (thÎ ®iÖn tö cã bé vi xö lÝ chip): lµ thÕ hÖ míi nhÊt cña thÎ thanh to¸n, thÎ th«ng minh dùa trªn kü thuËt vi xö lý tin häc nhê g¾n vµo thÎ “chip” ®iÖn tö cã cÊu tróc gièng nh mét m¸y tÝnh hoµn h¶o. ThÎ th«ng minh an toµn vµ hiÖu qu¶ h¬n thÎ b¨ng tõ do “chip” cã thÓ chøa th«ng tin nhiÒu h¬n 80 lÇn so víi d·y b¨ng tõ.

1.2.2.3.2 Ph©n lo¹i theo chñ thÓ ph¸t hµnh

* ThÎ do ng©n hµng ph¸t hµnh: lµ lo¹i thÎ gióp cho kh¸ch hµng sö dông linh ®éng tµi kho¶n cña m×nh t¹i ng©n hµng, hoÆc sö dông mét sè tiÒn do ng©n hµng cÊp tÝn dông, lo¹i thÎ nµy hiÖn nay ®îc sö dông kh¸ phæ biÕn, nã kh«ng chØ lu hµnh trong mét sè quèc gia mµ cßn cã thÓ lu hµnh trªn toµn cÇu (vÝ dô nh: thÎ VISA, MASTER..).

* ThÎ do c¸c tæ chøc phi ng©n hµng ph¸t hµnh: lµ lo¹i thÎ du lÞch vµ gi¶i trÝ cña c¸c tËp ®oµn kinh doanh lín ph¸t hµnh nh DINNERS CLUB, AMEX… vµ còng lu hµnh trªn toµn thÕ giíi.

1.2.2.3.3 Ph©n lo¹i theo tÝnh chÊt thanh to¸n cña thÎ

* ThÎ tÝn dông (Credit Card): ®©y lµ lo¹i thÎ mµ khi sö dông, chñ thÎ ®îc ng©n hµng ph¸t hµnh cÊp mét h¹n møc tÝn dông theo qui ®Þnh vµ kh«ng ph¶i tr¶ l·i nÕu chñ thÎ hoµn tr¶ sè tiÒn ®· sö dông ®óng kú h¹n ®Ó mua s¾m hµng hãa, dÞch vô t¹i nh÷ng c¬ së kinh doanh, cöa hµng, kh¸ch s¹n… chÊp nhËn lo¹i thÎ nµy.

* ThÎ ghi nî (Debit Card): lµ ph¬ng tiÖn thanh to¸n tiÒn hµng ho¸, dÞch vô hay rót tiÒn mÆt trªn c¬ së sè tiÒn cã trong tµi kho¶n cña chñ thÎ t¹i ng©n hµng. ThÎ ghi nî cã hai lo¹i c¬ b¶n:

– ThÎ on-line lµ thÎ ghi nî mµ gi¸ trÞ nh÷ng giao dÞch ®îc khÊu trõ ngay lËp tøc vµo tµi kho¶n cña chñ thÎ khi xuÊt hiÖn giao dÞch.

– ThÓ off-line lµ thÎ ghi nî mµ gi¸ trÞ nh÷ng giao dÞch sÏ ®îc khÊu trõ vµo tµi kho¶n cña chñ thÎ sau khi giao dÞch ®îc thùc hiÖn vµi ngµy.

ThÎ ghi nî vµ thÎ tÝn dông cã mét sè ®iÓm kh¸c biÖt râ rÖt:

iÓm kh¸c biÖt lín nhÊt gi÷a hai lo¹i thÎ lµ víi thÎ tÝn dông, kh¸ch hµng chi tiªu theo h¹n møc tÝn dông do ng©n hµng cÊp, cßn víi thÎ ghi nî kh¸ch hµng chi tiªu trùc tiÕp trªn tµi kho¶n tiÒn göi cña m×nh t¹i ng©n hµng.

ThÎ tÝn dông vµ thÎ ghi nî lµ ph¬ng tiÖn thanh to¸n b×nh ®¼ng vµ dµnh cho tÊt c¶ mäi ngêi, mäi løa tuæi, nghµnh nghÒ. C¶ hai lo¹i thÎ ®Òu cã thÓ gióp kh¸ch hµng tr¸nh ®îc nh÷ng rñi ro ®¸ng tiÕc cã thÓ x¶y ra khi ph¶i mang theo tiÒn mÆt. §Æc biÖt, thÎ tÝn dông quèc tÕ lµ ph¬ng tiÖn thanh to¸n tiÖn lîi an toµn ®èi víi nh÷ng ngêi thêng xuyªn ®i c«ng t¸c níc ngoµi.

* ThÎ rót tiÒn mÆt (Cash Card): lµ mét h×nh thøc cña thÎ ghi nî song chØ cã mét chøc n¨ng lµ rót tiÒn mÆt t¹i c¸c m¸y rót tiÒn tù ®éng (ATM) hoÆc ë ng©n hµng. Víi chøc n¨ng chuyªn biÖt chØ dïng ®Ó rót tiÒn, sè tiÒn rót ra mçi lÇn sÏ ®îc trõ dÇn vµo sè tiÒn ký quÜ.

1.2.2.3.2 Ph©n lo¹i theo chñ thÓ ph¸t hµnh

1.2.2.3.4 Ph©n lo¹i theo h¹n møc tÝn dông

* ThÎ thêng (Standard Card): §©y lµ lo¹i thÎ c¨n b¶n nhÊt, lµ lo¹i thÎ mang tÝnh chÊt phæ biÕn, ®¹i chóng, ®îc h¬n 142 triÖu ngêi trªn thÕ giíi sö dông mçi ngµy. H¹n møc tèi thiÓu tuú theo Ng©n hµng ph¸t hµnh qui ®Þnh (th«ng thêng kho¶ng 1000 USD)

* ThÎ vµng (Gold card): lµ lo¹i thÎ ®îc ph¸t hµnh cho nh÷ng ®èi tîng “cao cÊp”, nh÷ng kh¸ch hµng cã møc sèng, thu nhËp vµ nhu cÇu tµi chÝnh cao. Lo¹i thÎ nµy cã thÓ cã nh÷ng ®iÓm kh¸c nhau tuú thuéc vµo tËp qu¸n, tr×nh ®é ph¸t triÓn cña mçi vïng, nhng chung nhÊt vÉn lµ thÎ cã h¹n møc tÝn dông cao (trªn 5000 USD) h¬n thÎ thêng.

1.2.2.3.5 Ph©n lo¹i theo ph¹m vi sö dông cña thÎ

* ThÎ dïng trong níc: Cã 2 lo¹i

– Local use only card: lµ lo¹i thÎ do tæ chøc tµi chÝnh hoÆc ng©n hµng trong níc ph¸t hµnh, chØ ®îc dïng trong néi bé hÖ thèng tæ chøc ®ã mµ th«i.

– Domestic use only card: lµ thÎ thanh to¸n mang th¬ng hiÖu cña tæ chøc thÎ quèc tÕ ®îc ph¸t hµnh ®Ó sö dông trong níc.

* ThÎ quèc tÕ (International card): lµ lo¹i thÎ kh«ng chØ dïng t¹i quèc gia n¬i nã ®îc ph¸t hµnh mµ cßn dïng ®îc trªn ph¹m vi quèc tÕ. §Ó cã thÓ ph¸t hµnh lo¹i thÎ nµy th× ng©n hµng ph¸t hµnh ph¶i lµ thµnh viªn cña mét tæ chøc thÎ quèc tÕ.

1.3 Ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng th¬ng m¹i

1.3.1. Chñ thÓ tham gia vµo ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ

S¬ ®å trªn cho thÊy mét giao dÞch thanh to¸n thÎ cã 5 chñ thÓ tham gia.

* Tæ chøc thÎ quèc tÕ: lµ tæ chøc ®øng ra liªn kÕt c¸c thµnh viªn lµ c¸c ng©n hµng, tæ chøc tÝn dông, c¸c c«ng ty ph¸t hµnh thÎ, ®Æt ra c¸c quy t¾c b¾t buéc c¸c thµnh viªn ph¶i ¸p dông thèng nhÊt theo mét hÖ thèng toµn cÇu. BÊt cø ng©n hµng nµo hiÖn nay ho¹t ®éng trong lÜnh vùc thanh to¸n thÎ quèc tÕ ®Òu ph¶i lµ thµnh viªn cña mét Tæ chøc thÎ quèc tÕ. Mçi Tæ chøc thÎ quèc tÕ ®Òu cã tªn trªn s¶n phÈm cña m×nh. Kh¸c víi ng©n hµng thµnh viªn, Tæ chøc thÎ quèc tÕ kh«ng cã quan hÖ trùc tiÕp víi chñ thÎ hay c¬ së chÊp nhËn thÎ, mµ chØ cung cÊp mét m¹ng líi viÔn th«ng toµn cÇu phôc vô cho quy tr×nh thanh to¸n, cÊp phÐp cho ng©n hµng thµnh viªn mét c¸ch nhanh chãng.

* Ng©n hµng ph¸t hµnh: lµ ng©n hµng ®îc sù cho phÐp cña tæ chøc thÎ hoÆc c«ng ty thÎ trong viÖc ph¸t hµnh thÎ mang th¬ng hiÖu cña m×nh. Ng©n hµng ph¸t hµnh trùc tiÕp tiÕp nhËn hå s¬ xin cÊp thÎ, xö lý vµ ph¸t hµnh thÎ, më vµ qu¶n lý tµi kho¶n thÎ cña kh¸ch hµng, quy ®Þnh c¸c ®iÒu kho¶n, ®iÒu kiÖn sö dông thÎ cho kh¸ch hµng lµ chñ thÎ. Ng©n hµng ph¸t hµnh cã quyÒn kÝ hîp ®ång ®¹i lý víi bªn thø 3 lµ mét ng©n hµng hay mét tæ chøc tÝn dông kh¸c trong viÖc thanh to¸n hoÆc ph¸t hµnh thÎ. Tõng ®Þnh kú, ng©n hµng ph¸t hµnh ph¶i lËp b¶ng sao kª ghi râ c¸c kho¶n cô thÓ ®· sö dông vµ yªu cÇu thanh to¸n ®èi víi chö thÎ tÝn dông hoÆc khÊu trõ trùc tiÕp vµo tµi kho¶n cña chñ thÎ ghi nî

* Ng©n hµng thanh to¸n: lµ ng©n hµng chÊp nhËn c¸c giao dÞch thÎ nh mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n th«ng qua viÖc kÝ kÕt c¸c hîp ®ång chÊp nhËn thÎ víi c¸c ®iÓm cung cÊp hµng hãa, dÞch vô. Qua viÖc kÝ kÕt hîp ®ång, c¸c ®Þa ®iÓm cung cÊp hµng hãa, dÞch vô nµy ®îc chÊp nhËn vµo hÖ thèng thanh to¸n thÎ cña ng©n hµng, ng©n hµng sÏ cung cÊp c¸c thiÕt bÞ ®äc thÎ, ®µo t¹o nh©n viªn vÒ dÞch vô thanh to¸n thÎ, qu¶n lÝ vµ xö lÝ nh÷ng giao dÞch thÎ diÔn ra t¹i ®Þa ®iÓm nµy. Trªn thùc tÕ, rÊt nhiÒu ng©n hµng võa lµ ng©n hµng ph¸t hµnh,võa lµ ng©n hµng thanh to¸n.

* Chñ thÎ: lµ c¸ nh©n hay ngêi ®ù¬c uû quyÒn ®îc ng©n hµng cho phÐp sö dông thÎ ®Ó chi tr¶ c¸c hµng hãa, dÞch vô hay rót tiÒn mÆt theo nh÷ng ®iÒu kiÖn, quy ®Þnh cña ng©n hµng. Mét chñ thÎ cã thÓ së h÷u mét hay nhiÒu thÎ.

* C¬ së chÊp nhËn thÎ: lµ c¸c ®¬n vÞ cung øng hµng hãa, dÞch vô cã kÝ kÕt víi ng©n hµng thanh to¸n vÒ viÖc chÊp nhËn thanh to¸n cho c¸c hµng hãa, dÞch vô mµ m×nh cung cÊp b»ng thÎ.

1.3.2. Quy tr×nh ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ

* Quy tr×nh ph¸t hµnh thÎ

– Kh¸ch hµng ®Õn ng©n hµng ph¸t hµnh ®Ò nghÞ mua thÎ vµ hoµn thµnh mét sè thñ tôc cÇn thiÕt nh ®iÒn vµo giÊy tê xin cÊp thÎ, tr×nh mét sè giÊy tê kh¸c nh: giÊy th«ng hµnh, biªn lai tr¶ l¬ng, nép thuÕ thu nhËp …

– Khi nhËn ®ñ hå s¬, ng©n hµng tiÕn hµnh thÈm ®Þnh l¹i. Th«ng thêng ng©n hµng xem xÐt l¹i xem hå s¬ lËp ®óng cha, t×nh h×nh tµi chÝnh (nÕu kh¸ch hµng lµ c«ng ty) hay c¸c kho¶n thu nhËp thêng xuyªn cña kh¸ch hµng (nÕu lµ c¸ nh©n) hoÆc sè d trªn tµi kho¶n tiÒn göi cña kh¸ch hµng mèi quan hÖ tÝn dông tríc ®©y (nÕu cã).

– NÕu hå s¬ cÊp thÎ hoµn toµn phï hîp, ng©n hµng cã thÓ tiÕn hµnh ph©n lo¹i kh¸ch hµng. §èi víi thÎ ghi nî, viÖc ph¸t hµnh thÎ ®¬n gi¶n v× kh¸ch hµng ®· cã tµi kho¶n t¹i ng©n hµng. §èi víi thÎ tÝn dông, ng©n hµng ph¶i tiÕn hµnh ph©n lo¹i kh¸ch hµng ®Ó cã mét chÝnh s¸ch tÝn dông riªng. Th«ng thêng cã hai lo¹i h¹n møc tÝn dông:

+ H¹n møc theo thÎ vµng: thêng cÊp cho c¸c nh©n vËt quan träng, cã thu nhËp cao vµ æn ®Þnh. H¹n møc tÝn dông theo thÎ vµng thêng cao h¬n nhiÒu so víi thÎ thêng.

+ H¹n møc thÎ thêng: H¹n møc tÝn dông theo thÎ thêng thÊp h¬n nhiÒu so víi thÎ vµng, chñ yÕu cung cÊp cho ngêi b×nh d©n. Nhng kh¸ch hµng còng ph¶i thuéc lo¹i ®ñ tiªu chuÈn ®Ó nhËn thÎ tÝn dông.

– Sau khi thÈm ®Þnh vµ ph©n lo¹i kh¸ch hµng, nÕu kh¸ch hµng ®¸p øng ®ñ ®iÒu kiÖn, ng©n hµng tiÕn hµnh ph¸t thÎ cho kh¸ch hµng. Tríc khi giao thÎ ng©n hµng yªu cÇu chñ thÎ ký tªn vµ ®¨ng ký ch÷ ký mÉu ë ng©n hµng. Sau ®ã b»ng kü thuËt riªng, tõng ng©n hµng tiÕn hµnh ghi nh÷ng th«ng tin cÇn thiÕt vÒ chñ thÎ lªn thÎ, ®ång thêi Ên ®Þnh vµ m· hãa m· sè c¸ nh©n (sè PIN) cho chñ thÎ, nhËp d÷ liÖu vÒ chñ thÎ vµo tËp tin qu¶n lý.

– Khi ng©n hµng giao thÎ cho kh¸ch hµng th× giao lu«n sè PIN vµ yªu cÇu chñ thÎ gi÷ bÝ mËt. NÕu mÊt tiÒn do ®Ó lé sè PIN, chñ thÎ hoµn toµn chÞu tr¸ch nhiÖm.

– Sau khi giao thÎ cho kh¸ch hµng coi nh nhiÖm vô ph¸t hµnh thÎ kÕt thóc. Thêi gian kÓ tõ khi kh¸ch hµng ®Ò nghÞ mua thÎ ®Õn khi nhËn ®îc thÎ thêng kh«ng qu¸ 6 ngµy.

* Quy tr×nh thanh to¸n thÎ

– C¸c ®¬n vÞ, c¸ nh©n ®Õn ng©n hµng ph¸t hµnh xin ®îc sö dông thÎ (ký quü hoÆc vay). Ng©n hµng ph¸t hµnh cung cÊp thÎ cho ngêi sö dông vµ th«ng b¸o cho ng©n hµng ®¹i lý vµ c¬ së tiÕp nhËn thanh to¸n thÎ

– Ngêi sö dông thÎ mua hµng hãa, dÞch vô vµ giao thÎ cho c¬ së chÊp nhËn thÎ.

– Rót tiÒn ë m¸y ATM hoÆc ë ng©n hµng ®¹i lý.

– Trong vßng 10 ngµy, c¬ së chÊp nhËn thÎ nép biªn lai vµo ng©n hµng ®¹i lý ®Ó ®ßi tiÒn.

– Trong vßng 1 ngµy, ng©n hµng ®¹i lý tr¶ tiÒn cho c¬ së chÊp nhËn thÎ.

– Ng©n hµng ®¹i lý chuyÓn biªn lai ®Ó thanh to¸n, lËp b¶ng kª cho ng©n hµng ph¸t hµnh qua tæ chøc thÎ quèc tÕ (TCTQT).

– Ng©n hµng ph¸t hµnh thÎ hoµn l¹i sè tiÒn mµ ng©n hµng ®¹i lý ®· thanh to¸n còng th«ng qua tæ chøc thÎ quèc tÕ.

– Ngêi sö dông thÎ muèn sö dông n÷a hoÆc sö dông hÕt sè tiÒn trªn thÎ th× ng©n hµng ph¸t hµnh hoµn tÊt qu¸ tr×nh sö dông thÎ.

T¹i ng©n hµng thanh to¸n: khi tiÕp nhËn hãa ®¬n vµ b¶ng kª, ng©n hµng ph¶i tiÕn hµnh kiÓm tra tÝnh hîp lÖ cña c¸c th«ng tin trªn hãa ®¬n. NÕu kh«ng cã vÊn ®Ò g×, ng©n hµng tiÕn hµnh ghi nî vµo tµi kho¶n cña m×nh vµ ghi cã vµo tµi kho¶n cña c¬ së chÊp nhËn thÎ. ViÖc ghi sæ nµy ph¶i tiÕn hµnh ngay trong ngµy nhËn hãa ®¬n vµ chøng tõ cña c¬ së chÊp nhËn thÎ. Sau ®ã ng©n hµng thanh to¸n tæng hîp d÷ liÖu, göi ®Õn trung t©m xö lý d÷ liÖu (trêng hîp nèi m¹ng trùc tiÕp). NÕu ng©n hµng thanh to¸n kh«ng ®îc nèi m¹ng trùc tiÕp th× göi hãa ®¬n, chøng tõ ®Õn ng©n hµng mµ m×nh lµm ®¹i lý thanh to¸n.

T¹i trung t©m: sÏ tiÕn hµnh chän läc d÷ liÖu, ph©n lo¹i ®Ó bï trõ gi÷a c¸c ng©n hµng thµnh viªn. ViÖc xö lý bï trõ, thanh to¸n ®îc thùc hiÖn th«ng qua ng©n hµng thanh to¸n vµ ng©n hµng bï trõ.

T¹i ng©n hµng ph¸t hµnh: khi nhËn th«ng tin d÷ liÖu tõ trung t©m sÏ tiÕn hµnh thanh to¸n. §Þnh kú trong th¸ng, ng©n hµng ph¸t hµnh lËp b¶ng sao kª b¸o cho chñ thÎ c¸c kho¶n thÎ ®· sö dông vµ yªu cÇu chñ thÎ thanh to¸n (®èi víi thÎ tÝn dông).

1.4. Mét sè lîi Ých khi sö dông thÎ

* §èi víi ng©n hµng ph¸t hµnh

– Víi kho¶n lÖ phÝ hµng n¨m mµ chñ thÎ ph¶i nép ®Ó hëng dÞch vô thanh to¸n mµ ng©n hµng cung cÊp, chñ thÎ ®· t¹o nªn mét nguån thu ®Òu ®Æn cho ng©n hµng ph¸t hµnh.

– Ngoµi ra, viÖc chñ thÎ n¹p tiÒn vµo tµi kho¶n ®Ó sö dông thÎ, ng©n hµng còng cã thªm mét nguån huy ®éng tõ tiÒn göi kh«ng k× h¹n cña kh¸ch hµng. §Ó cã thÓ së h÷u thÎ, th«ng thêng chñ thÎ ph¶i cã thÕ chÊp hoÆc cã sè d tµi kho¶n ë møc nhÊt ®Þnh theo quy ®Þnh cña ng©n hµng. §iÒu nµy ®· lµm sè d tiÒn göi cña ng©n hµng t¨ng mét c¸ch ®¸ng kÓ.

– ViÖc ®Æt c¸c m¸y ATM hay liªn hÖ víi c¸c c¬ së chÊp nhËn thÎ míi còng gãp phÇn më réng ®Þa bµn ho¹t ®éng cña ng©n hµng, ®iÒu nµy rÊt cã Ých ë nh÷ng n¬i mµ viÖc më chi nh¸nh lµ tèn kÐm.

* §èi víi chñ thÎ

– Khi sö dông thÎ, chñ thÎ ®· ®îc ng©n hµng cung cÊp mét dÞch vô thanh to¸n cã ®é b¶o mËt cao, ®é tiÖn dông lín. Ngµy nay, víi tr×nh ®é kÜ thuËt ngµy cµng cao, viÖc lµm thÎ gi¶ trë nªn khã kh¨n h¬n, ®iÒu nµy ®ång nghÜa víi viÖc c¸c chñ thÎ cã thÓ yªn t©m h¬n vÒ tiÒn cña m×nh. Thªm n÷a, khi nh÷ng c¬ së thanh to¸n thÎ ngµy cµng nhiÒu, c¸c m¸y ATM ngµy cµng trë nªn phæ biÕn, thÎ sÏ lµ mét c«ng cô thanh to¸n lÝ tëng cho c¸c chñ thÎ.

– Víi viÖc ng©n hµng cã thÎ cÊp tÝn dông tríc cho kh¸ch hµng ®Ó thanh to¸n hµng hãa dÞch vô mµ kh«ng bÞ tÝnh bÊt k× mét kho¶n l·i nµo, kh¸ch hµng ®· ®îc ng©n hµng gióp më réng kh¶ n¨ng thanh to¸n cña m×nh. Ngoµi ra, khi kh¸ch hµng cã sè d trªn tµi kho¶n, nÕu kh¸ch hµng kh«ng sö dông, sè d nµy sÏ ®îc hëng møc l·i suÊt tiÒn göi kh«ng k× h¹n.

– Ngoµi ra, khi sö dông thÎ, kh¸ch hµng kh«ng ph¶i mang theo mét lîng tiÒn mÆt lín mµ rñi ro bÞ mÊt còng nh viÖc b¶o qu¶n còng rÊt phøc t¹p. Cha kÓ ®Õn viÖc rÊt bÊt tiÖn khi sö dông tiÒn mÆt chi tiªu ë c¸c níc kh¸c nhau. ViÖc dïng thÎ tÝn dông hoÆc thÎ thanh to¸n ®¶m b¶o kh¶ n¨ng chi tiªu ®a ngo¹i tÖ, kh«ng bÞ lÖ thuéc vµo ngo¹i tÖ cña níc nµo.

* §èi víi ng©n hµng thanh to¸n:

– Trong quy tr×nh thanh to¸n thÎ, c¸c c¬ së ph¸t hµnh thêng më tµi kho¶n t¹i c¸c ng©n hµng thanh to¸n cho tiÖn viÖc thanh to¸n. §iÒu nµy ®· lµm t¨ng lîng sè d tiÒn göi vµ nguån huy ®éng cho ng©n hµng thanh to¸n.

– Víi c¸c lo¹i phÝ nh: chiÕt khÊu th¬ng m¹i, phÝ rót tiÒn mÆt, phÝ ®¹i lÝ thanh to¸n, ng©n hµng thanh to¸n sÏ cã ®îc mét kho¶n thu t¬ng ®èi æn ®Þnh.

* §èi víi c¸c c¬ së chÊp nhËn thanh to¸n:

– Víi viÖc ®îc cÊp tÝn dông tríc cho kh¸ch hµng, ng©n hµng ®· gióp kh¸ch hµng chi tiªu vît qu¸ kh¶ n¨ng cña m×nh, ®©y lµ mét søc ®Èy ®èi víi søc mua cña kh¸ch hµng vµ chÝnh ®iÒu nµy sÏ lµm cho lîng tiªu thô hµng hãa dÞch vô cña c¸c c¬ së chÊp nhËn thanh to¸n thÎ t¨ng cao.

– Khi chÊp nhËn thÎ thanh to¸n, ngêi b¸n hµng cã kh¶ n¨ng gi¶m thiÓu c¸c chi phÝ vÒ qu¶n lý tiÒn mÆt nh b¶o qu¶n, kiÓm ®Õm, nép vµo tµi kho¶n ë Ng©n hµng…

– Ngoµi ra, ®èi víi mét sè c¬ së, viÖc chÊp nhËn thanh to¸n b»ng thÎ cña ng©n hµng còng lµ mét ®iÒu kiÖn ®Ó ®îc hëng c¸c u ®·i cña ng©n hµng vÒ tÝn dông, dÞch vô thanh to¸n…

1.5. Nh©n tè t¸c ®éng ®Õn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ

Cã rÊt nhiÒu nh©n tè ¶nh hëng ®Õn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ, mçi nh©n tè cã nhiÒu híng t¸c ®éng ®Õn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ nhng nh×n chung c¸c nh©n tè cã thÓ chia thµnh hai nhãm:

* Nhãm nh©n tè kh¸ch quan:

– Tr×nh ®é d©n trÝ vµ thãi quen tiªu dïng cña ngêi d©n: trong mét x· héi mµ tr×nh ®é d©n trÝ cao, c¸c ph¸t minh, øng dông cña khoa häc kÜ thuËt c«ng nghÖ cao sÏ dÔ dµng tiÕp cËn víi ngêi d©n. Tiªu dïng th«ng qua thÎ lµ mét c¸ch thøc tiªu dïng hiÖn ®¹i, nã sÏ dÔ dµng x©m nhËp vµ ph¸t triÓn h¬n víi nh÷ng céng ®ång d©n trÝ cao vµ ngîc l¹i. Còng nh vËy, thãi quen tiªu dïng còng ¶nh hëng kh«ng nhá ®Õn sù ph¸t triÓn cña dÞch vô thÎ. Khi ngêi d©n quen víi viÖc thanh to¸n c¸c dÞch vô, hµng hãa b»ng tiÒn mÆt hä sÏ Ýt cã nhu cÇu vÒ thanh to¸n th«ng qua thÎ.

– Thu nhËp cña ngêi dïng thÎ: thu nhËp con ngêi cao lªn, nh÷ng nhu cÇu cña hä còng ngµy cµng ph¸t triÓn, viÖc thanh to¸n ®èi víi hä ®ßi hái mét sù tháa dông cao h¬n, nhanh chãng h¬n, an toµn h¬n. ViÖc sö dông thÎ ®¸p øng rÊt tèt nhu cÇu nµy. H¬n n÷a, ng©n hµng chØ cã thÎ cung cÊp dÞch vô cho nh÷ng ngêi cã mét møc thu nhËp hîp lý, nh÷ng ngêi thu nhËp thÊp sÏ kh«ng ®ñ ®iÒu kiÖn sö dông dÞch vô nµy.

– M«i trêng ph¸p lý: viÖc kinh doanh dÞch vô thÎ t¹i bÊt kú quèc gia nµo ®Òu ®îc tiÕn hµnh trong mét khu«n khæ ph¸p lý nhÊt ®Þnh. C¸c quy chÕ, quy ®Þnh vÒ thÎ sÏ g©y ra ¶nh hëng 2 mÆt: cã thÓ theo híng khuyÕn khÝch viÖc kinh doanh vµ sö dông thÎ nÕu cã nh÷ng quy chÕ hîp lý, nhng mÆt kh¸c nh÷ng quy chÕ qu¸ chÆt chÏ, hoÆc qu¸ láng lÎo cã thÓ mang l¹i nh÷ng ¶nh hëng tiªu cùc tíi viÖc ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ.

– M«i trêng c«ng nghÖ: ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ chÞu ¶nh hëng rÊt nhiÒu bëi tr×nh ®é khoa häc c«ng nghÖ, ®Æc biÖt lµ c«ng nghÖ th«ng tin. §èi víi mét quèc gia cã c«ng nghÖ khoa häc ph¸t triÓn, c¸c ng©n hµng níc nµy cã thÓ cung cÊp dÞch vô thÎ víi sù nhanh chãng vµ an toµn cao h¬n. ChÝnh v× thÕ, viÖc lu«n lu«n ®Çu t n©ng cÊp c«ng nghÖ, nghiªn cøu khoa häc lµ nh÷ng viÖc lµm v« cïng cÇn thiÕt ®Ó n©ng cao chÊt lîng dÞch vô còng nh b¶o mËt cho ho¹t ®éng cña ng©n hµng.

– M«i trêng c¹nh tranh: ®©y lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh ®Õn viÖc më réng vµ thu hÑp thÞ phÇn cña mét ng©n hµng khi tham gia vµo thÞ trêng thÎ. NÕu trªn thÞ trêng chØ cã mét ng©n hµng cung cÊp dÞch vô thÎ th× ng©n hµng ®ã sÏ cã ®îc lîi thÕ ®éc quyÒn nhng gi¸ phÝ l¹i cã thÓ rÊt cao vµ thÞ trêng khã trë nªn s«i ®éng. Nhng khi nhiÒu ng©n hµng tham gia vµo thÞ trêng, c¹nh tranh diÔn ra ngµy cµng gay g¾t th× sÏ gãp phÇn ph¸t triÓn ®a d¹ng hãa dÞch vô, gi¶m phÝ ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ.

* Nhãm nh©n tè chñ quan:

– Tr×nh ®é cña ®éi ngò c¸n bé lµm c«ng t¸c thÎ: ®éi ngò c¸n bé cã n¨ng lùc, n¨ng ®éng vµ cã nhiÒu kinh nghiÖm lµ mét trong nh÷ng yÕu tè quan träng ®Ó ph¸t triÓn ho¹t ®éng dÞch vô thÎ, ng©n hµng nµo cã sù quan t©m, cã chÝnh s¸ch ®µo t¹o nh©n lùc trong kinh doanh thÎ hîp lý th× ng©n hµng ®ã sÏ cã c¬ héi ®Èy nhanh viÖc kinh doanh thÎ trong t¬ng lai.

– TiÒm lùc kinh tÕ vµ tr×nh ®é kü thuËt c«ng nghÖ cña ng©n hµng thanh to¸n thÎ: ®iÒu nµy g¾n liÒn víi c¸c m¸y mãc thiÕt bÞ hiÖn ®¹i nÕu hÖ thèng m¸y mãc nµy cã trôc trÆc th× sÏ g©y ¸ch t¾c trong toµn hÖ thèng. V× vËy, ®· ®a ra dÞch vô thÎ, ng©n hµng ph¶i ®¶m b¶o mét hÖ thèng thanh to¸n hiÖn ®¹i, theo kÞp yªu cÇu cña thÕ giíi. Kh«ng nh÷ng thÕ viÖc vËn hµnh b¶o dìng, duy tr× hÖ thèng m¸y mãc phôc vô ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ cã hiÖu qu¶ sÏ lµm gi¶m gi¸ thµnh cña dÞch vô, tõ ®ã thu hót thªm ngêi sö dông. §Ó phôc vô cho ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ ng©n hµng cÇn trang bÞ mét sè m¸y mãc nh m¸y ®äc hãa ®¬n, m¸y xin cÊp phÐp EDC, m¸y rót tiÒn tù ®éng ATM vµ hÖ thèng ®iÖn tho¹i-Telex…

– §Þnh híng ph¸t triÓn cña ng©n hµng: mét ng©n hµng nÕu cã ®Þnh híng ph¸t triÓn dÞch vô thÎ th× ph¶i x©y dùng cho m×nh c¸c kÕ ho¹ch, chiÕn lîc marketing phï hîp, tham gia kh¶o s¸t c¸c ®èi tîng kh¸ch hµng môc tiªu, t×m mäi c¸ch ®Ó n©ng cao tÝnh tiÖn Ých cña thÎ còng nh sù thuËn lîi cho ngêi sö dông thÎ th× ng©n hµng ®ã sÏ cã thÓ më réng vµ ph¸t triÓn viÖc kinh doanh thÎ mét c¸ch bÒn v÷ng vµ æn ®Þnh.

1.6. Rñi ro trong ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ

Kinh doanh thÎ ®îc coi lµ kh¸ an toµn so víi c¸c lo¹i h×nh dÞch vô kh¸c cña ng©n hµng. Tuy vËy, ®èi víi c¸c tæ chøc ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ, viÖc phßng ngõa vµ qu¶n lÝ rñi ro vÉn lµ mét vÊn ®Ò rÊt quan träng. Rñi ro trong ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ cña ng©n hµng n»m trong hai kh©u: ph¸t hµnh thÎ vµ thanh to¸n thÎ.

1.6.1 Rñi ro trong ph¸t hµnh

* §¬n xin ph¸t hµnh thÎ gi¶

Do kh«ng thÈm ®Þnh kÜ th«ng tin cña kh¸ch hµng, ng©n hµng cã thÓ ph¸t hµnh thÎ cho kh¸ch hµng ®¨ng kÝ víi nh÷ng th«ng tin gi¶ m¹o. Vµ nh vËy, ng©n hµng cã thÓ gÆp rñi ro khi kh¸ch hµng kh«ng cã kh¶ n¨ng thanh to¸n. Tuy vËy trªn thùc tÕ, ®iÒu nµy rÊt hiÕm khi x¶y ra v× hîp ®ång thÎ rÊt dÔ kiÓm tra vµ cã ®¶m b¶o cao do cã thÕ chÊp hoÆc tµi kho¶n tiÒn göi cña kh¸ch hµng t¹i ng©n hµng.

* Chñ thÎ thËt kh«ng nhËn ®îc thÎ ®· ph¸t hµnh

Ng©n hµng göi thÎ cho chñ thÎ qua ®êng bu ®iÖn nhng trªn ®êng vËn chuyÓn thÎ bÞ ®¸nh c¾p vµ bÞ sö dông mµ chñ thÎ kh«ng hay biÕt g× vÒ viÖc thÎ ®· ®îc göi cho m×nh. Trong trêng hîp nµy, ng©n hµng ph¸t hµnh thÎ ph¶i chÞu hoµn toµn phÝ tæn vÒ nh÷ng giao dÞch ®îc thùc hiÖn.

* Tµi kho¶n thÎ bÞ lîi dông

Rñi ro nµy ph¸t sinh t¹i thêi ®iÓm ng©n hµng gia h¹n hoÆc ph¸t hµnh l¹i thÎ. Ng©n hµng ph¸t hµnh nhËn ®îc th«ng b¸o vÒ thay ®æi ®Þa chØ kh¸ch hµng vµ yªu cÇu göi thÎ vÒ ®Þa chØ míi. Do kh«ng kiÓm tra tÝnh x¸c thùc cña th«ng tin nªn ng©n hµng ®· göi thÎ ®Õn ®Þa chØ míi theo yªu cÇu cña kh¸ch hµng nhng ®©y kh«ng ph¶i lµ yªu cÇu cña chñ thÎ thËt. Tµi kho¶n cña chñ thÎ ®· bÞ ngêi kh¸c lîi dông. §iÒu nµy chØ bÞ ph¸t hiÖn khi ng©n hµng nhËn ®îc sù liªn hÖ cña chñ thÎ thËt do kh«ng nhËn ®îc thÎ hoÆc ng©n hµng göi yªu cÇu thanh to¸n cho chñ thÎ.

1.6.2 Rñi ro trong thanh to¸n

©y lµ kh©u thêng x¶y ra rñi ro trong kinh doanh thÎ. RÊt nhiÒu rñi ro ®· x¶y ra cho c¸c tæ chøc ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ trong kh©u nµy.

* ThÎ gi¶

ThÎ bÞ lµm gi¶ bëi c¸c tæ chøc téi ph¹m hoÆc c¸ nh©n lµm gi¶ c¨n cø theo th«ng tin cã ®îc tõ c¸c chøng tõ giao dÞch cña thÎ hoÆc thÎ mÊt c¾p, thÊt l¹c. ThÎ gi¶ ®îc sö dông ®Ó t¹o ra c¸c giao dÞch gi¶ m¹o g©y tæn thÊt lín cho c¸c ng©n hµng ph¸t hµnh.

* ThÎ bÞ mÊt c¾p, thÊt l¹c

Trong lu hµnh thÎ, trêng hîp nµy rÊt dÔ x¶y ra ®èi víi kh¸ch hµng vµ ng©n hµng. Trong trêng hîp thÎ bÞ mÊt, chñ thÎ kh«ng th«ng b¸o kÞp cho ng©n hµng dÉn dÕn thÎ bÞ ngêi kh¸c lîi dông g©y ra c¸c giao dÞch gi¶ m¹o lµm tæn thÊt cho kh¸ch hµng. Ngoµi ra víi nh÷ng thÎ nµy, c¸c tæ chøc téi ph¹m cã thÓ m· hãa l¹i thÎ, thùc hiÖn giao dÞch, trêng hîp nµy ®em l¹i rñi ro cho b¶n th©n ng©n hµng ph¸t hµnh.

* ThÎ ®îc t¹o b¨ng tõ gi¶

©y lµ lo¹i h×nh gi¶ m¹o thÎ sö dông c«ng nghÖ cao, trªn c¬ së th«ng tin cña kh¸ch hµng trªn b¨ng tõ cña c¬ së chÊp nhËn thanh to¸n thÎ c¸c tæ chøc téi ph¹m sö dông c¸c phÇn mÒm m· hãa vµ t¹o ra c¸c b¨ng tõ gi¶ trªn thÎ vµ thùc hiÖn c¸c giao dÞch. §iÒu nµy dÉn ®Õn rñi ro cho c¶ ng©n hµng ph¸t hµnh, ng©n hµng thanh to¸n vµ chñ thÎ. Lo¹i h×nh gi¶i m¹o thêng xuÊt hiÖn ë nh÷ng níc cã dÞch vô thÎ ph¸t triÓn cao.

* Rñi ro vÒ ®¹o ®øc

©y lµ rñi ro x¶y ra khi nh©n viªn c¬ së chÊp nhËn thanh to¸n thÎ cè t×nh in ra nhiÒu bé hãa ®¬n thanh to¸n thÎ nhng chØ giao mét bé cho kh¸ch hµng, c¸c bé hãa ®¬n cßn l¹i sÏ ®îc gi¶ m¹o ch÷ kÝ cña kh¸ch hµng ®a ®Õn ng©n hµng thanh to¸n ®Ó yªu cÇu ng©n hµng chi tr¶. ThiÖt h¹i cña rñi ro cã thÓ lµm ¶nh hëng ®Õn c¶ ng©n hµng ph¸t hµnh vµ ng©n hµng thanh to¸n.

1.7. Ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ trªn thÕ giíi

1.7.1. Ho¹t ®éng hiÖn t¹i

Trªn thÕ giíi hiÖn nay cã 5 lo¹i thÎ ®îc sö dông réng r·i nhÊt, ph©n chia nhau thèng trÞ c¸c thÞ trêng lín.

* ThÎ DINNERS CLUB: ThÎ du lÞch gi¶i trÝ ®Çu tiªn ®îc ph¸t hµnh vµo n¨m 1949. N¨m 1960 lµ thÎ ®Çu tiªn cã mÆt t¹i NhËt, chi nh¸nh ®îc qu¶n lý bëi CitiCorp, ®øng ®Çu trong sè c¸c ng©n hµng ®îc ph¸t hµnh thÎ. N¨m 1990, DINNERS CLUB cã 6,9 triÖu ngêi sö dông trªn thÕ giíi víi doanh sè kho¶ng 16 tû ®«la. HiÖn nay sè ngêi sö dông thÎ DINNERS CLUB ®ang gi¶m dÇn, ®Õn 1993 tæng doanh sè chØ cßn 7,9 tû ®«la víi kho¶ng 1,5 triÖu thÎ lu hµnh.

* ThÎ American Express (AMEX): Ra ®êi vµo n¨m 1958, hiÖn nay ®ang lµ tæ chøc thÎ du lÞch gi¶i trÝ lín nhÊt thÕ giíi víi tæng sè thÎ ph¸t hµnh gÊp 5 lÇn DINNERS CLUB. N¨m 1990, tæng doanh thu chØ kho¶ng 111,5 triÖu ®«la víi kho¶ng 32,5 triÖu thÎ lu hµnh, ®Õn n¨m 1993, tæng doanh thu ®· t¨ng lªn 124 tû ®«la víi kho¶ng 35,4 triÖu thÎ lu hµnh vµ 3,6 triÖu c¬ së chÊp nhËn thanh to¸n. N¨m 1987, AMEX cho ra ®êi lo¹i h×nh tÝn dông míi cã kh¶ n¨ng cung cÊp tÝn dông tuÇn hoµn cho kh¸ch hµng cã tªn Optima Card ®Ó c¹nh tranh víi VISA vµ MASTER CARD.

* ThÎ VISA: TiÒn th©n lµ Bank Americard do Bank of America ph¸t hµnh vµo n¨m 1960. Ngµy nay VISA lµ thÎ cã quy m« ph¸t triÓn nhÊt trªn toµn cÇu. Víi h¬n 21000 thµnh viªn lµ c¸c tæ chøc tµi chÝnh ng©n hµng,VISA International’s ®· trë thµnh hÖ thèng thanh to¸n cung cÊp ®Çy ®ñ nhÊt c¸c dÞch vô. C¸c s¶n phÈm thÎ VISA cã mÆt t¹i 300 níc vµ vïng l·nh thæ, víi hÖ thèng xö lÝ sè liÖu lín nhÊt vµ phøc t¹p nhÊt trªn thÕ giíi, VISA cã thÓ thùc hiÖn trªn 3700 giao dÞch mçi gi©y víi 160 lo¹i tiÒn tÖ kh¸ch nhau trªn thÕ giíi. Cho ®Õn nay, VISA ®· ph¸t hµnh h¬n 1 tû thÎ, ®îc chÊp nhËn t¹i h¬n 20 triÖu ®iÓm POS, trªn 840000 m¸y ATM t¹i 150 níc trªn thÕ giíi.

* ThÎ JCB: ®îc xuÊt ph¸t tõ NhËt vµo n¨m 1961 bëi ng©n hµng Sanwa, n¨m 1981 JCB ®· v¬n ra thÕ giíi. Môc tiªu chñ yÕu cña thÎ lµ híng vµo lÜnh vùc gi¶i trÝ vµ du lÞch. §Õn n¨m 1990, doanh thu thÎ JCB vµo kho¶ng 16,5 tû ®«la víi 17 triÖu thÎ lu hµnh. §Õn n¨m 1992, doanh thu t¨ng lªn 30,9 tû ®«la víi kho¶ng 27,5 triÖu thÎ lu hµnh. HiÖn t¹i, JCB ®îc chÊp nhËn trªn 400000 n¬i, tiªu thô trªn 109 quèc gia ngoµi NhËt.

* ThÎ MASTER CARD: ra ®êi vµo n¨m 1966 víi tªn gäi lµ MASTER CHARGE do hiÖp héi thÎ gäi t¾t lµ ICA (Interbank Card Association) ph¸t hµnh th«ng qua c¸c thµnh viªn trªn thÕ giíi. N¨m 1990, thÎ MASTER ®· ph¸t hµnh ®îc trªn 178 triÖu thÎ, cã 5000 thµnh viªn ph¸t hµnh vµ trªn 9 triÖu ®iÓm chÊp nhËn thanh to¸n trªn thÕ giíi. §Õn nay, sè lîng thµnh viªn tham gia vµo hiÖp héi thÎ MASTER ®· lªn tíi 25000 thµnh viªn vµ ®Õn th¸ng 6/2003 ®· ph¸t hµnh 604,4 triÖu thÎ trªn thÕ giíi.

Víi nh÷ng lo¹i thÎ trªn, thÞ trêng thÎ trªn thÕ giíi hiÖn t¹i ®îc chia thµnh 6 khu vùc chÝnh. §èi víi mçi khu vùc cã mét ®iÒu kiÖn kinh tÕ x· héi, d©n c, ®Þa lý kh¸c nhau, chÝnh v× thÕ ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ còng cã nh÷ng ®iÓm kh¸c nhau:

* Mü: lµ n¬i khai sinh, ®ång thêi còng lµ n¬i mµ ho¹t ®éng thanh to¸n ph¸t triÓn nhÊt. Khu vùc nµy dêng nh ®· b·o hoµ vÒ thÎ tÝn dông, do ®ã sù c¹nh tranh vµ ph©n chia thÞ trêng rÊt khèc liÖt, thªm vµo ®ã dÞch vô ATM dêng nh cã mÆt t¹i kh¾p n¬i ë Mü. VISA vµ MASTER lµ hai lo¹i thÎ ph¸t triÓn m¹nh nhÊt trªn thÞ trêng nµy.

* Ch©u ¢u: b¾t ®Çu xuÊt hiÖn thÎ vµo n¨m 1966, Ch©u ¢u nhanh chãng trë thµnh mét thÞ trêng thÎ ph¸t triÓn m¹nh ®øng thø 2 sau Mü. §a phÇn thÎ lu hµnh trªn thÞ trêng nµy lµ thÎ ghi nî. Lµ khu vùc cã tr×nh ®é d©n trÝ cao, kinh tÕ ph¸t triÓn, viÖc sö dông thÎ trong thanh to¸n trë nªn phæ biÕn. Ngêi d©n sö dông thÎ kh«ng chØ v× ®îc cÊp tÝn dông mµ chñ yÕu lµ v× nh÷ng tiÖn Ých mµ thÎ mang l¹i cho hä.

* Ch©u ¸ – Th¸i B×nh D¬ng: khu vùc Ch©u ¸ – TBD gåm 41 quèc gia víi nh÷ng ®iÒu kiÖn c¬ së h¹ tÇng, tËp qu¸n tiªu dïng kh¸c h¼n nhau. T¹i khu vùc nµy, hÇu hÕt c¸c níc ®Òu cã sö dông dÞch vô thanh to¸n thÎ. T¹i ®©y, VISA vµ MASTER lµ 2 lo¹i thÎ ®øng ë vÞ trÝ hµng ®Çu, JCB cã thÞ phÇn nhá h¬n nhng hiÖn nay lµ lo¹i thÎ ®ang cã tèc ®é ph¸t triÓn rÊt nhanh. C¶ hai m¹ng líi rót tiÒn tù ®éng CIRRUS ®èi víi MASTER vµ PLUS ®èi víi VISA ®Òu ®ang cã nh÷ng bíc ph¸t triÓn nhÊt ®Þnh. Víi ®Æc ®iÓm bao gåm nhiÒu níc ®ang ph¸t triÓn, khu vùc nµy høa hÑn mét tiÒm n¨ng tiªu dïng vµ sö dông thÎ rÊt lín.

* Canada: lµ mét trong nh÷ng thÞ trêng m¹nh nhÊt trªn thÕ giíi cña thÎ tÝn dông. T¹i ®©y, kh¸ch hµng kh¸ trung thµnh víi ng©n hµng cña m×nh nªn thêng chØ chÊp nhËn thanh to¸n thÎ cña hiÖp héi. T¹i thÞ trêng nµy, VISA ho¹t ®éng vît tréi h¼n so víi MASTER. AMEX vµ DINNERS CLUB còng cã mÆt víi hai môc tiªu chÝnh lµ lÜnh vùc hµng kh«ng vµ du lÞch.

* Ch©u Mü Latinh: lµ khu vùc cã sù ph¸t triÓn kh«ng ®ång ®Òu, bao gåm c¶ nh÷ng níc ph¸t triÓn vµ nh÷ng níc n«ng nghiÖp l¹c hËu, c¬ së h¹ tÇng th«ng tin nh×n chung lµ yÕu kÐm, khu vùc nµy cã sù ph¸t triÓn vÒ ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i mçi quèc gia kh«ng ®ång ®Òu.

* Trung §«ng vµ Ch©u Phi: ®©y lµ vïng næi tiÕng vÒ du lÞch vµ lµ khu vùc tèt ®Ó kinh doanh thÎ. C¸c lo¹i thÎ chÝnh t¹i ®©y lµ MASTER, VISA vµ AMEX. M¹ng líi ATM ë ®©y còng kh¸ m¹nh, chñ yÕu ®îc cµi ®Æt ë Nam Phi vµ Trung §«ng. Nhê sù gia t¨ng cña c¸c thµnh viªn, hiÖn nay mét sè ch¬ng tr×nh ph¸t hµnh thÎ míi ®· ®îc giíi thiÖu ®Õn mét sè quèc gia ë vïng nµy.

1.7.2. Xu híng ph¸t triÓn dÞch vô thÎ trªn thÕ giíi

B¶ng 1.1 Dù b¸o thÞ trêng VISA vµ MASTER CARD trªn thÕ giíi

Khu vùc	N¨m 1995		N¨m 2000		N¨m 2005
Khu vùc	Tû USD	ThÞ phÇn	Tû USD	ThÞ phÇn	Tû USD	ThÞ phÇn
Mü	574,53	46%	1246,61	44%	2200,79	39%
Ch©u ¢u	352,85	28%	728,16	26%	1426,73	26%
Ch©u ¸ – TBD	206,52	17%	594,87	21%	1497,33	25%
Canada	50,89	4%	81,21	3%	121,54	2%
Mü Latinh	41,23	3%	109,36	4%	283,57	5%
Trung §«ng Ch©u Phi	19,65	2%	55,20	2%	145,51	3%
Tæng	1245,67	100%	2815,41	100%	5585,47	100%

Nguån: C¸c thÞ trêng thÎ trªn thÕ giíi – T¹p chÝ VCB

Trong vµi n¨m tíi ®©y, dÞch vô thÎ sÏ tõng bíc trë thµnh mét trong nh÷ng dÞch vô mang l¹i nguån thu t¬ng ®èi lín vµ æn ®Þnh cho c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i. Víi tèc ®é t¨ng trëng kinh tÕ trªn thÕ giíi hiÖn nay, thanh to¸n th«ng qua thÎ sÏ trë thµnh mét ph¬ng thøc thanh to¸n th«ng dông nhÊt. §©y lµ c¬ héi cho c¸c ng©n hµng vµ tæ chøc tÝn dông tham gia ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ. Víi tèc ®é ph¸t triÓn nhanh chãng nh hiÖn nay, trong t¬ng lai thÎ thanh to¸n vÉn sÏ lµ mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n kh«ng dïng tiÒn mÆt ®îc a chuéng, nhÊt lµ trong c¸c tÇng líp d©n c. Sè lîng thÎ sÏ tiÕp tôc t¨ng ë c¸c thÞ trêng trªn thÕ giíi. Nhng tèc ®é ph¸t triÓn cña thÎ t¹i c¸c khu vùc cô thÓ sÏ cã nh÷ng thay ®æi râ rÖt.

Theo b¶ng tæng kÕt dù b¸o, trong thêi gian tíi, Mü vÉn lµ níc cã doanh sè thanh to¸n thÎ lín nhÊt trªn thÕ giíi, mçi n¨m doanh sè nµy vÉn t¨ng kho¶ng 20%. §iÒu nµy dÔ hiÓu bëi Mü lµ quª h¬ng cña thÎ thanh to¸n. Nhng thÞ phÇn cña Mü so víi c¸c khu vùc kh¸c ®ang gi¶m dÇn tõ 46% (n¨m 1995) xuèng cßn 14% vµo cuèi n¨m nay vµ cßn 39% vµo n¨m 2005. Nguyªn nh©n lµ do sù v¬n lªn cña c¸c thÞ trêng míi næi kh¸c.

Ch©u ¢u lµ thÞ trêng lý tëng cho c¸c tæ chøc thÎ ho¹t ®éng vµ ph¸t triÓn. Ngêi d©n ë ®©y sö dông thÎ do sù tiÖn lîi nhiÒu h¬n lµ ®îc cÊp tÝn dông vµ thÎ ®îc xem nh lµ mét ph¬ng thøc thanh to¸n cña tÇng líp thîng lu.V× vËy thÎ vÉn sÏ lµ ph¬ng tiÖn thanh to¸n ®îc a chuéng. Doanh sè thanh to¸n thÎ t¨ng kho¶ng 195% tõ 728,16 tû USD vµo cuèi n¨m 2000 vµ 1420,73 tû USD vµo n¨m 2005. Nhng gièng nh thÞ trêng Mü thÞ phÇn cña nã còng ®ang gi¶m ®i ®Ó nhêng chç cho nh÷ng thÞ trêng tiÒm n¨ng kh¸c.

Ch©u Mü Latinh lµ ch©u lôc cã sù ph¸t triÓn kinh tÕ kh«ng ®ång ®Òu. Cho ®Õn ®Çu thËp niªn 90, nÒn kinh tÕ ë ®©y míi b¾t ®Çu æn ®Þnh vµ cã ®Çu t níc ngoµi. §iÒu nµy më ra mét thÞ trêng míi ®Çy hÊp dÉn cho thÎ. ThÎ ë ®©y vÉn cßn t¬ng ®èi xa l¹ nhng víi nhÞp ®é t¨ng trëng nh hiÖn nay, trong t¬ng lai thÎ sÏ trë thµnh mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n chñ yÕu. Tèc ®é t¨ng trëng dù kiÕn trong 10 n¨m (tõ 1995 -2005) lµ 625%, khu vùc nµy víi sè d©n chiÕm 59% d©n sè thÕ giíi sÏ trë thµnh thÞ trêng lín thø 2 thÕ giíi cïng víi Ch©u ¢u vµo n¨m 2005. §©y lµ thÞ trêng cã tèc ®é t¨ng m¹nh nhÊt trong thêi gian tíi.

Trung §«ng vµ ch©u Phi lµ hai vïng næi tiÕng vÒ du lÞch, ë ®©y thu hót phÇn lín kh¸ch du lÞch tõ ch©u ¢u, lµ thÞ trêng tèt ®Ó kinh doanh thÎ. Doanh sè thanh to¸n thÎ cña nã t¨ng m¹nh trong thêi gian qua vµ trong thêi gian tíi chñ yÕu do lîng kh¸ch níc ngoµi ra vµo nhiÒu. ViÖc sö dông thÎ trong d©n c cßn rÊt h¹n chÕ do ®iÒu kiÖn vÒ kinh tÕ, t«n gi¸o… Trong nh÷ng n¨m tíi, thÞ trêng thÎ ë ®©y vÉn lµ thÞ trêng khiªm tèn nhÊt cha xøng víi tiÒm n¨ng cña nã.

Ch¬ng 2

Thùc tr¹ng ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i

Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi (VCB HN)

2.1. Tæng quan vÒ Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi

2.1.1. LÞch sö h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn cña Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi

îc thµnh lËp ngµy 1-4-1963 mµ tiÒn th©n lµ Côc Ngo¹i hèi Ng©n hµng Nhµ níc ViÖt Nam, Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam (VCB VN) lµ ng©n hµng th¬ng m¹i quèc doanh ®Çu tiªn trong hÖ thèng ng©n hµng ViÖt Nam. Trong suèt nh÷ng n¨m 1963-1990, VCB VN lµ ng©n hµng cña Nhµ níc vµ cung øng tÝn dông cho c¸c nghµnh kinh tÕ chñ chèt cña ®Êt níc. Theo quy ®Þnh cña Ng©n hµng Nhµ níc, VCB VN lµ ng©n hµng duy nhÊt thùc hiÖn chøc n¨ng cña mét ng©n hµng ®èi ngo¹i. Tuy nhiªn tõ khi ph¸p lÖnh Ng©n hµng ra ®êi ngµy 24/05/1990, ho¹t ®éng ng©n hµng chuyÓn ®æi m¹nh mÏ sang c¬ chÕ míi phï hîp víi chñ tr¬ng ph¸t triÓn kinh tÕ hµng ho¸ nhiÒu thµnh phÇn cã sù qu¶n lý vÜ m« cña Nhµ níc, ®iÒu nµy ®· t¹o ®iÒu kiÖn cho VCB VN tõng bíc thay ®æi vµ thÝch nghi dÇn c¬ chÕ thÞ trêng, tõng bíc hiÖn ®¹i ho¸ c«ng nghÖ ng©n hµng vµ ®a d¹ng ho¸ c¸c nghiÖp vô ng©n hµng nh thanh to¸n xuÊt nhËp khÈu, thùc hiÖn c¸c kho¶n vay nî viÖn trî cña c¸c tæ chøc quèc tÕ vµ cña c¸c chÝnh phñ cho ViÖt Nam vay, b¶o l·nh cho c¸c doanh nghiÖp vay vèn trong vµ ngoµi níc… Ho¹t ®éng cña VCB VN kh«ng chØ cßn dõng l¹i ë nghiÖp vô ng©n hµng ®èi ngo¹i mµ ®· bao gåm c¶ c¸c nghiÖp vô cña ng©n hµng ®èi néi nh ®Çu t tÝn dông ng¾n h¹n, trung h¹n vµ dµi h¹n, kh«ng chØ ®Çu t cho c¸c tæ chøc kinh tÕ quèc doanh mµ më réng sang khu vùc ngoµi quèc doanh. Sau gÇn 39 n¨m x©y dùng vµ trëng thµnh, VCB VN ®· ®ãng gãp mét phÇn to lín vµo sù nghiÖp ph¸t triÓn kinh tÕ ®Êt níc.

HiÖn nay, VCB VN ®îc coi lµ mét trong nh÷ng ng©n hµng th¬ng m¹i cã uy tÝn nhÊt cña ViÖt Nam, ®îc Nhµ níc xÕp vµo mét trong 23 doanh nghiÖp ®Æc biÖt, ®îc t¹p chÝ ASEAN Money, t¹p chÝ tiÒn tÖ uy tÝn ë Ch©u ¸, b×nh chän lµ ng©n hµng h¹ng nhÊt ViÖt Nam n¨m 1995. Qua nhiÒu n¨m ®æi míi vµ tù hoµn thiÖn, VCB VN ®· häc hái ®îc nhiÒu kinh nghiÖm cña c¸c níc ph¸t triÓn, øng dông thµnh tùu khoa häc kü thuËt ®Ó hoµn thiÖn vµ ph¸t triÓn nghiÖp vô ng©n hµng, khuyÕch tr¬ng quan hÖ bu«n b¸n trªn c¸c thÞ trêng lín, ®Çy tiÒm n¨ng. VCB VN ®· thùc sù cã mét vÞ thÕ v÷ng ch¾c, ®ñ kh¶ n¨ng c¹nh tranh trªn thÞ trêng, ®ång thêi ngµy cµng kh¼ng ®Þnh m×nh lµ mét ng©n hµng ®øng ®Çu trong c¶ níc, cè g¾ng v¬n lªn víi ph¬ng ch©m “Uy tÝn hiÖu qu¶ – lu«n mang ®Õn cho kh¸ch hµng sù thµnh ®¹t” vµ ®ãng gãp nhiÒu kinh nghiÖm cho qu¸ tr×nh x©y dùng vµ ho¹t ®éng cña hÖ thèng ng©n hµng th¬ng m¹i ViÖt Nam còng nh gi÷ v÷ng niÒm tin cña ®«ng ®¶o b¹n hµng trong vµ ngoµi níc.

Lµ mét trong sè 23 chi nh¸nh cÊp 1 VCB VN, chi nh¸nh Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi (VCB HN) ®îc thµnh lËp ngµy 1-3-1985 víi c¬ së vËt chÊt ban ®Çu cßn thiÕu thèn, lùc lîng c¸n bé máng,… §Õn nay, sau gÇn 20 n¨m ho¹t ®éng, VCB HN ®· tù kh¼ng ®Þnh vÞ trÝ cña m×nh trong thÞ trêng tµi chÝnh vµ tiÒn tÖ Thñ ®« vµ lµ chi nh¸nh ®îc xÕp lo¹i doanh nghiÖp h¹ng 1.

Lµ mét ng©n hµng th¬ng m¹i trªn ®Þa bµn Thñ ®«, n¬i ®îc coi lµ trung t©m th¬ng m¹i lín cña c¶ níc vµ lµ n¬i cã mËt ®é dµy ®Æc c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i víi 92 tæ chøc tÝn dông ho¹t ®éng víi nhiÒu lo¹i h×nh kh¸c nhau, VCB HN ®· kÕ thõa vµ ph¸t huy cã hiÖu qu¶ truyÒn thèng ho¹t ®éng VCB VN vµ dÇn v¬n lªn kh¼ng ®Þnh vÞ trÝ vµ uy tÝn cña m×nh trªn ®Þa bµn, ®ãng gãp vµo tèc ®é ph¸t triÓn cña kinh tÕ x· héi Thñ ®«.

Qu¸ tr×nh héi nhËp kinh tÕ khu vùc vµ quèc tÕ ®ang diÔn ra hÕt søc s«i ®éng vµ ®Æt tríc mçi ng©n hµng trong níc c¶ thêi c¬ vµ th¸ch thøc. §Ó s½n sµng cho qu¸ tr×nh héi nhËp khu vùc vµ quèc tÕ VCB VN ®· triÓn khai ®Ò ¸n c¬ cÊu l¹i ho¹t ®éng cña m×nh nh»m lµnh m¹nh hãa t×nh h×nh tµi chÝnh, ®æi míi m« h×nh tæ chøc g¾n víi chuÈn mùc quèc tÕ, ®a d¹ng hãa vµ hiÖn ®¹i hãa c¸c dÞch vô ng©n hµng, më réng quan hÖ hîp t¸c quèc tÕ, tõng bíc ¸p dông c¸c chuÈn mùc ng©n hµng hiÖn ®¹i vµo c¸c lÜnh vùc ho¹t ®éng. §Æc biÖt, Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng lu«n tiªn phong trong viÖc øng dông c«ng nghÖ hiÖn ®¹i, tin häc hãa c¸c ho¹t ®éng ng©n hµng nh»m cung cÊp c¸c dÞch vô tµi chÝnh ng©n hµng cã chÊt lîng cao, gi÷ v÷ng niÒm tin víi ®«ng ®¶o b¹n hµng trong vµ ngoµi níc.

Nhê nç lùc ®æi míi vµ ph¸t triÓn theo ®Þnh híng cña VCB VN, cña Thµnh phè Hµ Néi, VCB HN ®· ®¹t ®îc mét sè kÕt qu¶ quan träng, t¹o lîi thÕ c¹nh tranh vµ uy tÝn trªn ®Þa bµn.

VÒ c¬ cÊu tæ chøc cña VCB HN:

– T¹i trô së chÝnh (78 NguyÔn Du) cã 1 Gi¸m ®èc vµ 3 Phã Gi¸m ®èc phô tr¸ch c¸c phßng ban:

+ Phßng TÝn dông tæng hîp: Cã chøc n¨ng tham mu, gióp ban gi¸m ®èc x©y dùng c¸c biÖn ph¸p thùc hiÖn chÝnh s¸ch, chñ tr¬ng cña VCB HN vÒ tiÒn tÖ, tÝn dông…, thùc hiÖn cho vay ®èi víi c¸c thµnh phÇn kinh tÕ theo LuËt Ng©n hµng, më tµi kho¶n cho vay, theo dâi hîp ®ång tÝn dông, tÝnh l·i theo ®Þnh k×, thÈm ®Þnh vµ xem xÐt b¶o l·nh nh÷ng dù ¸n cã møc kÝ quü díi 100%, ®iÒu hoµ vèn ngo¹i tÖ vµ VND, thùc hiÖn mét sè nhiÖm vô kh¸c do gi¸m ®èc giao.

+ Phßng Thanh to¸n xuÊt nhËp khÈu: Thùc hiÖn c¸c nhiÖm vô thanh to¸n xuÊt nhËp khÈu hµng hãa, dÞch vô vµ c¸c nghiÖp vô chuyÓn tiÒn ®i níc ngoµi cña kh¸ch hµng, qu¶n lý vµ kiÓm tra c¸c mÉu ch÷ kÝ cña Ng©n hµng níc ngoµi vµ mét sè nhiÖm vô kh¸c.

+ Phßng KÕ to¸n:

Bé phËn “Xö lý nghiÖp vô chuyÓn tiÒn”: nhËn yªu cÇu chuyÓn tiÒn tõ c¸c giao dÞch viªn t¹i FRONT_END, bé phËn nµy cã nhiÖm vô kiÓm tra tÝnh ph¸p lý vµ xö lý c¸c yªu cÇu liªn quan ®Õn nghiÖp vô chuyÓn tiÒn cña kh¸ch hµng.

Bé phËn “Qu¶n lý tµi kho¶n”: qu¶n lý c¸c bé phËn tµi kho¶n cña kh¸ch hµng vµ c¸c tµi kho¶n néi bé.

Bé phËn “Qu¶n lý chi tiªu néi bé”: Thùc hiÖn c¸c nghiÖp vô liªn quan tíi chi tiªu néi bé vµ mét sè nhiÖm vô kh¸c do ban gi¸m ®èc ®Ò ra.

+ Phßng Ng©n quü: Qu¶n lý thu chi b»ng VND, c¸c lo¹i ngo¹i tÖ, kho tiÒn, tµi s¶n thÕ chÊp, chøng tõ cã gi¸. Thùc hiÖn chÕ ®é b¸o c¸o vÒ ho¹t ®éng thu – chi tiÒn mÆt VND, ngo¹i tÖ, sÐc. Xö lý c¸c lo¹i tiÒn kh«ng ®ñ tiªu chuÈn lu th«ng.

+ Phßng DÞch vô ng©n hµng:

Bé phËn “Th«ng tin kh¸ch hµng”: tiÕp nhËn vµ më hå s¬ vÒ c¸c kh¸ch hµng míi. TiÕp nhËn, qu¶n lý vµ gi¶i quyÕt c¸c nhu cÇu cña kh¸ch hµng nh: thay ®æi tªn, ®Þa chØ, mÉu dÊu, ch÷ kÝ cña chñ tµi kho¶n. Gi¶i ®¸p th¾c m¾c vµ híng dÉn quy tr×nh nghiÖp vô cho kh¸ch hµng.

Bé phËn “DÞch vô kh¸ch hµng”: Xö lý toµn bé c¸c giao dÞch liªn quan ®Õn tµi kho¶n tiÒn göi, thanh to¸n sÐc vµ ph¸t hµnh sÐc. Chi tr¶ kiÒu hèi, chuyÓn tiÒn nhanh… vµ mét sè nhiÖm vô do ban gi¸m ®èc ®Ò ra.

+ Phßng Hµnh chÝnh nh©n sù: Tham mu gióp viÖc cho ban gi¸m ®èc trong viÖc bè trÝ, ®iÒu ®éng, bæ nhiÖm, khen thëng, kû luËt, tiÕp nhËn c¸n bé. Thùc hiÖn c¸c chÕ ®é chÝnh s¸ch ®èi víi c¸n bé nh©n viªn trong ng©n hµng. Qu¶n lý b¶o qu¶n tµi s¶n cña chi nh¸nh nh «t«, kho vËt liÖu dù tr÷ cña c¬ quan theo ®óng chÕ ®é. Thùc hiÖn c«ng t¸c lÔ t©n, b¶o vÖ vµ mét sè nhiÖm vô kh¸c.

+ Phßng tin häc: Nghiªn cøu ph¸t triÓn c«ng nghÖ ng©n hµng, c¶i tiÕn bæ xung c¸c phÇn mÒm hiÖn cã. Cã nhiÖm vô qu¶n trÞ vµ qu¶n lý toµn bé hÖ thèng m¹ng, m¸y, cËp nhËt øng dông c«ng nghÖ th«ng tin cho ng©n hµng.

+ Tæ kiÓm tra-kiÓm to¸n néi bé: LËp kÕ ho¹ch ®Þnh k× hoÆc ®ét xuÊt vÒ kiÓm tra, kiÓm to¸n néi bé, tr×nh gi¸m ®èc duyÖt vµ tiÕn hµnh kiÓm tra gi¸m s¸t viÖc chÊp hµnh c¸c quy tr×nh thùc hiÖn nghiÖp vô, ho¹t ®éng kinh doanh vµ quy chÕ an toµn trong kinh doanh theo ®óng quy ®Þnh cña Ph¸p luËt vÒ Ng©n hµng ngo¹i th¬ng ViÖt Nam. Lµm ®Çu mèi phèi hîp víi c¸c ®oµn thanh tra, kiÓm to¸n ®èi víi c¸c ho¹t ®éng cña chi nh¸nh.

– VCB HN cã 2 chi nh¸nh cÊp 2 t¹i ®Þa chØ 30-32 L¸ng H¹ vµ 147 Hoµng Quèc ViÖt. Ngoµi ra, cßn cã 3 Phßng Giao dÞch ®Æt t¹i sè 2-Hµng Bµi, sè 14-TrÇn B×nh Träng vµ sè 1-Hµng §ång.

2.1.2. Ho¹t ®éng kinh doanh trong vµi n¨m gÇn ®©y

Tæng quan ho¹t ®éng cña ngµnh Ng©n hµng nãi chung vµ ho¹t ®éng cña Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng nãi riªng trong n¨m 2003 ®· cã nhiÒu diÔn biÕn tÝch cùc. §Æc biÖt, kÕt qu¶ ho¹t ®éng cña hÖ thèng Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ®îc ®¸nh dÊu b»ng danh hiÖu Ng©n hµng ViÖt Nam tèt nhÊt trong n¨m 2003. §©y lµ lÇn thø 4 liªn tiÕp, t¹p chÝ The Banker thuéc tËp ®oµn Financial Times (Anh Quèc), mét t¹p chÝ cã uy tÝn hµng ®Çu trong giíi tµi chÝnh quèc tÕ, b×nh chän vµ trao tÆng. §ã lµ kÕt qu¶ cña sù nç lùc ®æi míi, ph¸t triÓn cña toµn thÓ c¸n bé nh©n viªn Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng trong qu¸ tr×nh triÓn khai ®Ò ¸n t¸i c¬ cÊu ho¹t ®éng ng©n hµng, lµnh m¹nh hãa t×nh h×nh tµi chÝnh, ®æi míi m« h×nh tæ chøc g¾n víi chuÈn mùc quèc tÕ, ®a d¹ng hãa vµ hiÖn ®¹i hãa c¸c dÞch vô ng©n hµng, më réng quan hÖ hîp t¸c quèc tÕ vµ tõng bíc ¸p dông c¸c chuÈn mùc ng©n hµng hiÖn ®¹i vµo c¸c lÜnh vùc ho¹t ®éng.

Ó thùc hiÖn tèt c¸c ch¬ng tr×nh hµnh ®éng cña VCB VN ®Ò ra, chi nh¸nh VCB HN ®· triÓn khai tÝch cùc c¸c mÆt ho¹t ®éng ®ãng gãp vµo kÕt qu¶ chung cña toµn hÖ thèng, xøng ®¸ng lµ mét trong nh÷ng chi nh¸nh ®i ®Çu toµn hÖ thèng. KÕt qu¶ ho¹t ®éng íc tÝnh cña VCB HN ®îc thÓ hiÖn trong c¸c ho¹t ®éng sau.

2.1.2.1. C«ng t¸c ®iÒu hµnh vèn

* VÒ huy ®éng vèn

Nhu cÇu huy ®éng vèn cho ®Çu t ph¸t triÓn, nhËp khÈu hµng hãa vµ thanh to¸n lu«n lµ nhiÖm vô hµng ®Çu cña VCB HN. N¨m 2003 thÞ trêng vèn trong níc rÊt s«i ®éng. VCB HN ®· triÓn khai tÝch cùc c¸c ®ît b¸n chøng chØ tiÒn göi, tr¸i phiÕu, tiÕt kiÖm Seagames dù thëng, tiÕt kiÖm k× h¹n 5 n¨m…

B¶ng 2.1 T×nh h×nh huy ®éng vèn cña VCB HN

¬n vÞ: triÖu ®ång

ChØ tiªu	N¨m 2003	% so víi cïng k× 2002
Nguån vèn huy ®éng	5.681.714	135
1. §ång ViÖt Nam – TiÒn göi t/chøc k/tÕ – TiÒn göi d©n c – C¸c nguån kh¸c	2.310.757 661.200 1.436.400 213.157	173,6 115,16 204,86 312,07
2. Ngo¹i tÖ (quy ra VND) – TiÒn göi t/chøc k/tÕ – TiÒn göi d©n c – C¸c nguån kh¸c	3.370.957 181.136 302.366 166.205	114 89,1 115,73 704,97

Nguån: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh VCB HN n¨m 2003

Víi vÞ trÝ vµ uy tÝn trong nhiÒu n¨m qua, VCB HN ®· hoµn thµnh tèt kÕ ho¹ch ®· ®Ò ra: tæng vèn huy ®éng ®¹t 5682 tû ®ång, t¨ng 35% so víi n¨m 2002. Huy ®éng tõ d©n c lµ mét u thÕ næi tréi cña VCB HN, ®iÒu nµy ph¶n ¸nh chÝnh s¸ch kh¸ch hµng ®ang ®i theo ®óng híng ®i ®«i víi ho¹t ®éng qu¶ng b¸ c¸c s¶n phÈm mang tÝnh tiÖn Ých cao h¬n h¼n so víi c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i kh¸c. Tuy nhiªn vÒ dµi h¹n, chi nh¸nh sÏ cã nh÷ng biÖn ph¸p, chÝnh s¸ch ®Ó n©ng cao tû lÖ vèn huy ®éng tõ c¸c tæ chøc do nguån huy ®éng nµy cã chi phÝ thÊp nh»m gi¶m l·i suÊt huy ®éng b×nh qu©n ®Çu vµo, n©ng cao lîi nhuËn.

Trong c¬ cÊu huy ®éng, tû lÖ vèn huy ®éng b»ng ngo¹i tÖ kh¸ cao ®ang lµ mét th¸ch thøc trong ®iÒu kiÖn kinh tÕ thÕ giíi diÔn biÕn phøc t¹p vµ cã xu híng gi÷ nguyªn ë møc thÊp trong mét thêi gian dµi. Tuy nhiªn, víi kÕt qu¶ kinh doanh n¨m 2003 íc ®¹t 42 tû VN§, t¨ng 32% so víi n¨m 2002 ®· kh¼ng ®Þnh VCB HN ®· cã mét chÝnh s¸ch qu¶n lý kinh doanh tiÒn tÖ ®óng ®¾n.

* VÒ sö dông vèn

B¶ng 2.2 T×nh h×nh sö dông vèn cña VCB HN

¬n vÞ: triÖu ®ång

ChØ tiªu sö dông vèn

N¨m 2003

% so víi cïng k× 2002

1. §ång ViÖt Nam

– Tæng d nî cho vay

+ D nî vèn ng¾n h¹n

+ D nî vèn trung dµi h¹n

+ Gãp vèn ®ång tµi trî

– T/göi cã k× h¹n t¹i VCB VN

– Mua c«ng tr¸i kho b¹c

– C¸c kho¶n kh¸c

2.504.855

1.198.000

900.000

298.000

19.875

1.188.355

10.000

108.500

178,74

190,78

179,49

235,8

85,72

187,47

100

77,7

2. Ngo¹i tÖ (quy ra VND)

– Tæng d nî cho vay

+ D nî vèn ng¾n h¹n

+ D nî vèn trung dµi h¹n

+ Gãp vèn ®ång tµi trî

– T/göi cã k× h¹n t¹i VCB VN

3.246.353

916.653

907.704

208.948

30.941

2.029.074

114,6

252,1

248,57

264,86

89,48

84,92

Nguån: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh VCB HN n¨m 2003

C«ng t¸c ®iÒu hµnh vèn cña VCB HN lu«n tu©n thñ quy chÕ do VCB VN ban hµnh vµ thùc hiÖn tèt ph¬ng ch©m an toµn vµ hiÖu qu¶. Tû lÖ vèn sinh lêi cña chi nh¸nh trong n¨m 2003 ®¹t 98,6% tæng nguån vèn. Chñ tr¬ng më réng ho¹t ®éng ®Çu t tÝn dông trùc tiÕp ®· t¹o ®iÒu kiÖn t¨ng trëng nguån thu cho chi nh¸nh, bï ®¾p ®îc phÇn gi¶m sót tõ nguån thu tiÒn göi.

Víi lîi thÕ nguån huy ®éng lín, chi nh¸nh ®· chñ ®éng më réng ho¹t ®éng tÝn dông nh»m cung øng vèn cã hiÖu qu¶ cho nÒn kinh tÕ vµ t¨ng cêng nguån vèn cho VCB ®Æc biÖt lµ nguån vèn ngo¹i tÖ. Bªn c¹nh ®ã, chi nh¸nh ®· tËp trung dµnh vèn ®iÒu chuyÓn vµ göi cã k× h¹n t¹i VCB VN, t¨ng n¨ng lùc vÒ vèn cho hÖ thèng vµ sö dông ®Õn møc tèi ®a vµ cã hiÖu qu¶ nguån vèn cña chi nh¸nh. Tuy nhiªn, do møc l·i suÊt ®iÒu chuyÓn néi bé cha hîp lý, chi nh¸nh ph¶i huy ®éng vèn víi møc l·i suÊt t¬ng ®¬ng Së giao dÞch song møc l·i suÊt ®iÒu chuyÓn víi VCB VN l¹i thÊp h¬n, ®iÒu lµm gi¶m doanh lîi cña chi nh¸nh, ¶nh hëng ®Õn u thÕ huy ®éng vèn trong ®iÒu kiÖn vÉn ¸p dông møc l·i suÊt huy ®éng trªn v× môc tiªu dµi h¹n.

2.1.2.2. C¸c ho¹t ®éng kinh doanh chñ yÕu

* C«ng t¸c tÝn dông

C«ng t¸c tÝn dông trong n¨m 2003 ®· thùc sù khëi s¾c vÒ c¶ quy m« vµ chÊt lîng, hoµn thµnh xuÊt s¾c kÕ ho¹ch ®îc giao. Tèc ®é t¨ng trëng cao nhng chÊt lîng tÝn dông vÉn ®¶m b¶o an toµn.

Bªn c¹nh viÖc thùc thi cã hiÖu qu¶ c«ng t¸c kh¸ch hµng, VCB HN ®· ¸p dông thµnh c«ng c¬ chÕ l·i suÊt linh ho¹t theo diÔn biÕn thÞ trêng. Cô thÓ viÖc ¸p dông l·i suÊt cho vay b»ng ngo¹i tÖ u ®·i ®Ó phôc vô cho nhu cÇu thu mua vµ s¶n xuÊt hµng hãa xuÊt khÈu theo chñ tr¬ng hç trî ho¹t ®éng xuÊt khÈu cña thµnh phè ®· thùc sù hÊp dÉn víi kh¸ch hµng. Víi ®Þnh híng më réng cho vay c¸c doanh nghiÖp võa vµ nhá – mét lo¹i h×nh kh¸ch hµng ®Çy tiÒm n¨ng, VCB HN ®· ph¸t triÓn thªm mét sè kh¸ch hµng míi hiÖu qu¶ víi doanh sè ho¹t ®éng t¬ng ®èi lín gãp phÇn më réng ®éi ngò kh¸ch hµng truyÒn thèng. §èi víi ®Çu t trung dµi h¹n, VCB HN ®· ®¸p øng vèn cho nhiÒu dù ¸n lín trªn c¬ së b¸m s¸t ®Þnh híng ph¸t triÓn cña c¸c ngµnh vµ thµnh phè, ®ång thêi xuÊt ph¸t tõ tÝnh cÊp thiÕt thùc tÕ cña dù ¸n ®Ó tiÕn hµnh ®Çu t vèn cã hiÖu qu¶ gãp phÇn hiÖn ®¹i hãa m¸y mãc thiÕt bÞ vµ c«ng nghÖ, t¨ng n¨ng lùc s¶n xuÊt vµ n©ng cao chÊt lîng s¶n phÈm, t¹o ®iÒu kiÖn cho c¸c doanh nghiÖp n¾m b¾t ®îc thêi c¬ kinh doanh hiÖu qu¶, gãp phÇn t¨ng thªm viÖc lµm cho lao ®éng thñ ®«.

B¶ng 2.3 Ho¹t ®éng tÝn dông cña VCB HN n¨m 2003

¬n vÞ: triÖu ®ång

ChØ tiªu

D/sè cho vay

D/sè thu nî

D nî

1. TÝn dông ng¾n h¹n

– VND

Trong ®ã nî qu¸ h¹n

– Ngo¹i tÖ

Trong ®ã nî qu¸ h¹n

5.976.537

3.644.788

783.554

2.331.749

151.384

5.215.671

3.273.005

780.642

1.943.666

151.853

1.607.704

900.000

707.704

2. TÝn dông trung dµi h¹n

– VND

Trong ®ã nî qu¸ h¹n

– Ngo¹i tÖ

Trong ®ã nî qu¸ h¹n

387.056

269.942

55.234

117.114

625

190.707

171.956

55.234

18.745

625

506.948

298.000

4.956

208.948

Nguån: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh VCB HN n¨m 2003

Ho¹t ®éng tÝn dông cña chi nh¸nh ®· më réng vµ t¨ng nhanh nhng vÉn ®¶m b¶o an toµn. ViÖc duy tr× c«ng t¸c kiÓm tra kiÓm so¸t lu«n ®îc ®¶m b¶o ®óng vµ ®Çy ®ñ víi nh÷ng quy t¾c tÝn dông, ®ång thêi viÖc lu«n b¸m s¸t c¸c ®¬n vÞ cã quan hÖ tÝn dông ®Ó t vÊn vµ cã biÖn ph¸p kÞp thêi nh»m b¶o ®¶m vèn vay ®îc sö dông ®óng môc ®Ých vµ cã hiÖu qu¶.

Chi nh¸nh ®¸p øng tèt nhu cÇu vèn lu ®éng cho kh¸ch hµng, t¹o ®iÒu kiÖn cho doanh nghiÖp hoµn thµnh tèt kÕ ho¹ch s¶n xuÊt kinh doanh. §Æc biÖt trong n¨m, chi nh¸nh ®· cho vay USD víi l·i suÊt u ®·i phôc vô ho¹t ®éng xuÊt nhËp khÈu víi doanh sè cho vay ®¹t 156 triÖu USD, d nî ®¹t 58,6 triÖu USD.

èi víi vÊn ®Ò nî qu¸ h¹n, trong n¨m 2003 chi nh¸nh chØ cã 0,25% nî qu¸ h¹n trªn tæng d nî. D nî qu¸ h¹n míi phÇn lín ph¸t sinh do kh¸ch hµng chËm tr¶ gèc vµ l·i t¹m thêi bÞ chuyÓn sang nî qu¸ h¹n, sè nî qu¸ h¹n hiÖn t¹i chñ yÕu lµ nî khã ®ßi ph¸t sinh tõ nhiÒu n¨m tríc. Còng trong n¨m, chi nh¸nh ®· gi¶i quyÕt xong nî khoanh vµ trong thêi gian tíi chi nh¸nh ®ang phÊn ®Êu ®Ó gi¶i quyÕt c¸c kho¶n nî khã ®ßi triÖt ®Ó h¬n.

* C«ng t¸c kÕ to¸n

N¨m 2003, chi nh¸nh ®· tÝch cùc, chñ ®éng triÓn khai vµ tham gia víi VCB VN vµ Ng©n hµng Nhµ níc øng dông c«ng nghÖ hiÖn ®¹i vµo c«ng t¸c thanh to¸n cña ng©n hµng. Tham gia vµo hÖ thèng thanh to¸n ®iÖn tö liªn ng©n hµng, thanh to¸n trùc tuyÕn VCB – ONLINE ®· t¹o ®iÒu kiÖn rót ng¾n ®îc thêi gian chuyÓn tiÒn cho kh¸ch hµng, n©ng cao hiÖu qu¶ vµ chÊt lîng thanh to¸n kh«ng dïng tiÒn mÆt qua ng©n hµng, gi¶m bít dÇn viÖc sö dông tiÒn mÆt trong lu th«ng. Nãi c¸ch kh¸c, ho¹t ®éng kÕ to¸n vµ thanh to¸n cña ng©n hµng ®· gãp phÇn tÝch cùc vµo kÕt qu¶ chung cña toµn hÖ thèng, ®¶m b¶o thanh to¸n nhanh chÝnh x¸c, t¨ng vßng quay sö dông vèn vµ chuyÓn m¹nh sang thanh to¸n ®iÖn tö.

Víi viÖc ¸p dông c«ng nghÖ ng©n hµng hiÖn ®¹i cïng víi th¸i ®é phôc vô kh¸ch hµng v¨n minh lÞch sù cña ®éi ngò nh©n viªn kÕ to¸n ®· mang l¹i nh÷ng kÕt qu¶ tèt trong c«ng t¸c h¹ch to¸n kÕ to¸n, c¸c giao dÞch ®îc thùc hiÖn nhanh chãng, chÝnh x¸c t¹o ®iÒu kiÖn ®Ó kh¸ch hµng lu©n chuyÓn vèn nhanh, ®Æc biÖt nh÷ng kho¶n vèn vay, gãp phÇn cïng ho¹t ®éng tÝn dông cñng cè vµ më réng sè lîng kh¸ch hµng giao dÞch. N¨m 2003, lîng kh¸ch hµng ®Õn víi chi nh¸nh t¨ng 22.4% so víi n¨m 2002.

B¶ng 2.4 Ho¹t ®éng thanh to¸n – kÕ to¸n cña VCB HN n¨m 2003

¬n vÞ: VND

ChØ tiªu

N¨m 2003

% so víi cïng k× 2002

– Thanh to¸n bï trõ

– Thanh to¸n qua NHNN

– Thanh to¸n ®iÖn tö liªn ng©n hµng

4.202.000

3.988.000

7.159.000

83,3

167

515

Nguån: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh VCB HN n¨m 2003

ViÖc ¸p dông c¸c h×nh thøc thanh to¸n ®iÖn tö liªn ng©n hµng, CITAD, thanh to¸n trùc tuyÕn trong hÖ thèng VCB t¹o ®iÒu kiÖn t¨ng nhanh doanh sè thanh to¸n qua ng©n hµng, duy tr× chÊt lîng thanh to¸n, gãp phÇn t¨ng tèc ®é chu chuyÓn vèn trong nÒn kinh tÕ, gi¶m dÇn lîng thanh to¸n tiÒn mÆt, n©ng cao chÊt lîng dÞch vô ng©n hµng vµ qua ®ã t¨ng doanh thu cho ng©n hµng.

* C«ng t¸c thanh to¸n xuÊt nhËp khÈu

©y lu«n ®îc coi lµ thÕ m¹nh cña VCB. Ph¸t huy uy tÝn th¬ng hiÖu ®· t¹o dùng ®îc trªn thÞ trêng quèc tÕ, VCB HN ®· trë thµnh ®Þa chØ ®¸ng tin cËy cho c¸c doanh nghiÖp ho¹t ®éng kinh doanh xuÊt nhËp khÈu trªn ®Þa bµn.

C«ng t¸c thanh to¸n quèc tÕ n¨m 2003 cã chÊt lîng tèt víi tæng sè xuÊt nhËp khÈu c¶ n¨m íc ®¹t 260 triÖu USD, t¨ng 32% so víi cïng k× n¨m 2002. VCB HN ®· triÓn khai nhiÒu chÝnh s¸ch kh¸ch hµng nh u ®·i phÝ, nhËn chøng tõ t¹i c¬ së, kÐo dµi thêi gian giao dÞch… ®Ó phôc vô kh¸ch hµng. Tuy nhiªn, chi nh¸nh vÉn gÆp ph¶i nh÷ng khã kh¨n kh«ng Ýt trong viÑc gi÷ kh¸ch hµng truyÒn thèng còng nh gi÷ kh¸ch hµng cò do gÆp ph¶i sù c¹nh tranh gay g¾t trªn thÞ trêng bëi c¸c ng©n hµng trªn ®Þa bµn. V× vËy trong thêi gian tíi, víi viÖc triÓn khai Module míi vÒ tµi trî th¬ng m¹i vµ thÝ ®iÓm m« h×nh quan hÖ kh¸ch hµng míi sÏ t¨ng thªm ®îc thÞ phÇn lín h¬n ë lÜnh vùc kinh doanh khã kh¨n nµy.

B¶ng 2.5 Ho¹t ®éng thanh to¸n xuÊt nhËp khÈu cña VCB HN n¨m 2003

¬n vÞ: 1000 USD

ChØ tiªu

Doanh sè

% so víi 2002

NhËp khÈu (USD)

– Më L/C

– Thanh to¸n L/C

-Thanh to¸n TTR vµ Colection

429.000

215.000

180.000

34.000

146,82

140

147

121

XuÊt khÈu (USD)

– Më L/C

– Thanh to¸n L/C

-Thanh to¸n TTR vµ Colection

63.000

17.000

16.000

30.000

114,54

113

119

Ph¸t hµnh th b¶o l·nh

– Trong níc

+VND

+USD

– Níc ngoµi (USD)

718.7

66.7

651

5.396

300

145

155

147

Tæng céng

161.2

172

Nguån: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh VCB HN n¨m 2003

* C«ng t¸c dÞch vô ng©n hµng

Víi chÝnh s¸ch ®a d¹ng hãa vµ n©ng cao chÊt lîng c¸c s¶n phÈm dÞch vô ng©n hµng, tõng bíc ®a c¸c s¶n phÈm ng©n hµng hiÖn ®¹i vµo cuéc sèng, c«ng t¸c dÞch vô cña chi nh¸nh n¨m 2003 ®· cã nh÷ng tiÕn bé vît bËc.

Tèc ®é t¨ng trëng nguån vèn huy ®éng cña VCB HN cã sù t¸c ®éng rÊt lín cña yÕu tè dÞch vô:

B¶ng 2.6 Ho¹t ®éng dÞch vô ng©n hµng cña VCB HN n¨m 2003

¬n vÞ: 1000 USD; 1.000.000 VND

ChØ tiªu	N¨m 2003	% so cïng k× 2002
Tæng nguån vèn huy ®éng	2.586.000	103,56
ChuyÓn tiÓn trong níc (qua CMND)	820.000	245
– ChuyÓn ®i níc ngoµi (USD)	500	143
– ChuyÓn níc ngoµi ®Õn	11.944	257
– Doanh sè chi tr¶ kiÒu hèi	24.155	324
– TK c¸ nh©n víi sè d b×nh qu©n ®¹t 60 tû VND	11.572	157
ThÎ VCB-Connect 24	11.750	380
Sè m¸y ATM	8	400
ThÎ VISA, MASTER – Doanh thu thanh to¸n tiÒn mÆt (USD) – Doanh thu dÞch vô (USD)	1.130 217 186	698 552

Nguån: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh VCB HN n¨m 2003

VCB HN lu«n cã c¸c c«ng t¸c khuyÕch tr¬ng tiÖn Ých s¶n phÈm phôc vô kh¸ch hµng, ®¶m b¶o thuËn lîi cho kh¸ch hµng, tõng bíc ®ång bé liªn hoµn c¸c dÞch vô ng©n hµng, thu hót ®«ng ®¶o kh¸ch hµng trªn ®Þa bµn vµ c¸c khu vùc l©n cËn.

Bªn c¹nh ®ã, chi nh¸nh ®· ph¸t triÓn m¹ng líi 26 ®¬n vÞ chÊp nhËn thÎ, tËp trung chñ yÕu vµo c¸c doanh nghiÖp t nh©n, c¸c cöa hµng kinh doanh dÞch vô, c¸c trung t©m dÞch vô nh: H¶i Long Shop, Apollo Clock, Côm c¶ng hµng kh«ng miÒn B¾c… Phßng dÞch vô cña chi nh¸nh còng ®ang theo dâi ho¹t ®éng cña 10 bµn ®¹i lý thu ®æi ngo¹i tÖ víi doanh sè b¸n ngo¹i tÖ n¨m 2003 ®¹t 1.5022.000 USD, t¨ng 15% so víi n¨m 2002.

* Kinh doanh ngo¹i tÖ

B¶ng 2.7 Ho¹t ®éng kinh doanh ngo¹i tÖ cña VCB HN n¨m 2003

¬n vÞ: USD

ChØ tiªu

N¨m 2003

% so víi cïng k× 2002

Mua

– Tõ c¸c tæ chøc kinh tÕ vµ c¸ nh©n

– Tõ VCB VN

B¸n

– B¸n cho c¸c tæ chøc kinh tÕ vµ c¸ nh©n

– B¸n cho VCB VN

239.459

193.792

45.667

237.858

203.022

34.836

183,49

276,72

84,62

182,26

164,48

492,17

Nguån: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh VCB HN n¨m 2003

Ho¹t ®éng kinh doanh ngo¹i tÖ trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y cña VCB HN lu«n ®¹t ®îc nh÷ng kÕt qu¶ tèt, t¹o ®iÒu kiÖn hç trî c«ng t¸c thanh to¸n nhËp khÈu t¨ng m¹nh. C«ng t¸c kinh doanh ngo¹i tÖ thùc hiÖn ®óng chÕ ®é qu¶n lý ngo¹i hèi cña Nhµ níc.

N¨m 2003 do hiÖn tîng chªnh lÖch c¸n c©n thanh to¸n vµ c¸c biÕn ®éng t©m lý kh¸c lµm tû gi¸ ®ång USD biÕn ®éng m¹nh vµo cuèi n¨m dÉn ®Õn t×nh tr¹ng khan hiÕm ngo¹i tÖ vµ ¶nh hëng kh«ng nhá ®Õn c«ng t¸c ngo¹i tÖ cña chi nh¸nh. Nhng víi nç lùc cao, chi nh¸nh vÉn cã mét kÕt qu¶ kinh doanh ngo¹i tÖ rÊt kh¶ quan.

2.2 Thùc tr¹ng ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi trong vµi n¨m gÇn ®©y

ThÎ lµ mét c«ng cô thanh to¸n kh«ng dïng tiÒn mÆt rÊt ®îc a chuéng trªn thÕ giíi, b¾t ®Çu xuÊt hiÖn ë ViÖt Nam vµo n¨m 1990 do VCB VN ph¸t hµnh, thÎ ®ang dÇn trë thµnh mét c«ng cô thanh to¸n hÊp dÉn ®èi víi ngêi d©n ViÖt Nam. NhËn thÊy thÞ trêng thÎ ViÖt Nam lµ mét thÞ trêng ®Çy tiÒm n¨ng, VCB VN ®· nhanh chãng n¾m b¾t vµ trë thµnh ng©n hµng ®Çu tiªn cung cÊp dÞch vô thÎ ë ViÖt Nam vµ cã thÞ phÇn lín nhÊt trong lÜnh vùc kinh doanh nµy. HiÖn nay, trong viÖc cung cÊp thÎ néi ®Þa, VCB VN chiÕm 67% thÞ phÇn.

B¶ng 2.8 ThÞ phÇn thanh to¸n thÎ cña Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam

¬n vÞ: %

N¨m	91	92	93	94	95	96	97	98	99	00	01	02
ThÞ phÇn	100	100	100	100	95	70	59	45	40	35	45	45

Nguån: B¸o c¸o ho¹t ®éng n¨m 2003 cña hiÖp héi thÎ ng©n hµng ViÖt Nam

Tuy nhiªn còng nh c¸c ng©n hµng kh¸c, doanh sè thÎ cña VCB VN phô thuéc t¬ng ®èi lín vµo dßng kh¸ch du lÞch, vµo vµi n¨m gÇn ®©y, lîng kh¸ch du lÞch gi¶m m¹nh, doanh sè thÎ cña VCB VN còng gi¶m theo ®¸ng kÓ. H¬n n÷a, thÞ trêng thÎ ngµy cµng cã sù c¹nh tranh kh¾c nghiÖt, VCB VN ngµy cµng khã cã thÓ duy tr× vÞ trÝ ®éc t«n trªn thÞ trêng thÎ ViÖt Nam. Song ®Õn nay, VCB VN vÉn lµ mét ®¹i gia trªn thÞ trêng thÎ, tÝnh ®Õn th¸ng 3 – 2004, VCB VN chiÕm 67% thÞ phÇn thÎ néi ®Þa vµ 32% thÞ phÇn thÎ quèc tÕ.

Tuy VCB VN ®· cã c¶ mét qu¸ tr×nh l©u dµi cho viÖc kinh doanh thÎ, tõ khi chØ lµm ng©n hµng ®¹i lý thanh to¸n thÎ cho c¸c ng©n hµng níc ngoµi ®Õn khi trùc tiÕp ph¸t hµnh thÎ, song víi chi nh¸nh VCB HN, kinh doanh thÎ l¹i lµ mét lÜnh vùc rÊt míi mÎ. Ho¹t ®éng nµy míi ®îc b¾t ®Çu triÓn khai tõ th¸ng 8-2002. ChÝnh v× vËy, nh÷ng sè liÖu vÒ ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ cña chi nh¸nh VCB HN lµ rÊt nhá bÐ.

2.2.1. Quy tr×nh ph¸t hµnh thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi

HiÖn nay, t¹i VCB HN c¸c lo¹i thÎ ®îc chÊp nhËn thanh to¸n gåm:

2.2.1.1. Quy tr×nh ph¸t hµnh thÎ tÝn dông quèc tÕ

(1). C¸c thñ tôc yªu cÇu ph¸t hµnh thÎ

* §èi víi kh¸ch hµng

– §èi tîng:

+ Tæ chøc, c«ng ty: c¬ quan Nhµ níc, ®oµn thÓ, doanh nghiÖp, tæ chøc quèc tÕ, c¬ quan ngo¹i giao vµ tæ chøc níc ngoµi t¹i ViÖt Nam.

+ C¸ nh©n: ngêi ViÖt Nam vµ ngêi níc ngoµi ë ViÖt Nam cã nguyÖn väng vµ ®¸p øng c¸c ®iÒu kiÖn sö dông thÎ.

– Kh¸ch hµng hoµn thµnh bé hå s¬ yªu cÇu ph¸t hµnh thÎ bao gåm:

+ §¬n xin ph¸t hµnh thÎ tÝn dông quèc tÕ.

+ Hîp ®ång sö dông thÎ quèc tÕ.

+ B¶n sao chøng minh th nh©n d©n hoÆc hé chiÕu.

+ GiÊy tê b¶o l·nh, thÕ chÊp, ký quü.

* §èi víi chi nh¸nh ph¸t hµnh

– Trong vßng 4 ngµy kÓ tõ ngµy nhËn bé hå s¬ ®Çy ®ñ, chi nh¸nh cã tr¸ch nhiÖm thÈm ®Þnh bé hå s¬ vµ quyÕt ®Þnh chÊp nhËn hay tõ chèi ph¸t hµnh thÎ.

– TiÕn hµnh ph©n lo¹i kh¸ch hµng:

+ H¹ng ®Æc biÖt: kh¸ch hµng thuéc d¹ng u tiªn ®èi víi ng©n hµng.

+ H¹ng I: kh¸ch hµng tÝn nhiÖm, cã quan hÖ thêng xuyªn víi ng©n hµng.

+ H¹ng II: c¸c ®èi tîng cßn l¹i.

– TiÕn hµnh t¹o mét hå s¬ qu¶n lý thÎ: tªn chñ thÎ, ngµy sinh, sè CMT, h¹n møc tÝn dông thÎ, ®¹i chØ thêng tró, ®Þa chØ liªn l¹c,…

(2). Chi nh¸nh ph¸t hµnh

– §iÖn yªu cÇu ph¸t hµnh thÎ göi ®Õn trung t©m thÎ tríc 15h30 sÏ ®îc xö lý trong ngµy, sau 15h30 sÏ ®îc xö lý vµo ngµy lµm viÖc tiÕp theo. §iÖn yªu cÇu ph¸t hµnh thÎ ph¶i ®îc trëng phßng duyÖt.

– Trung t©m thÎ tiÕn hµnh c¸c bíc:

+ §èi chiÕu d÷ liÖu nhËn ®îc víi c¸c th«ng tin trªn file sau ®ã cËp nhËt th«ng tin vµ t¹o hå s¬ kh¸ch hµng t¹i trung t©m thÎ.

+ C¨n cø trªn c¸c d÷ liÖu nhËn ®îc ®Ó t¹o sè PIN vµ in thÎ.

+ KiÓm tra d÷ liÖu ®· in trªn thÎ víi d÷ liÖu trong file hå s¬.

(3). Trung t©m thÎ göi thÎ vµ sè PIN cña kh¸ch hµng cho chi nh¸nh ph¸t hµnh.

(4). Sau 4 ngµy lµm viÖc kÓ tõ ngµy hå s¬ thÎ ®îc chÊp nhËn, chi nh¸nh ph¸t hµnh göi thÎ vµ sè PIN cho kh¸ch hµng hoÆc kh¸ch hµng tù ®Õn ng©n hµng nhËn thÎ.

(5). Vµo cuèi mçi th¸ng, Trung t©m thÎ göi b¶n sao kª chi tiÕt c¸c giao dÞch cña kh¸ch hµng cho chi nh¸nh ph¸t hµnh, chi nh¸nh sÏ göi b¶n sao kª nµy ®Õn cho kh¸ch hµng.

2.2.1.2. Quy tr×nh ph¸t hµnh thÎ Connect 24

(1). Kh¸ch hµng hoµn thµnh ®¬n xin ph¸t hµnh thÎ bao gåm:

– §¬n xin ph¸t hµnh thÎ vµ më tµi kho¶n (nÕu cha cã tµi kho¶n t¹i ng©n hµng).

– Chøng minh th nh©n d©n hoÆc hé chiÕu.

(2). Chi nh¸nh kiÓm tra hå s¬ xin ph¸t hµnh thÎ vµ ph©n lo¹i kh¸ch hµng theo 3 h¹ng (h¹ng chuÈn, h¹ng vµng, h¹ng ®Æc biÖt)

B¶ng 2.9 C¸c h¹ng thÎ Connect 24 do VCB HN ph¸t hµnh

¬n vÞ: VND

ChØ tiªu	H¹ng chuÈn	H¹ng vµng	H¹ng ®Æc biÖt
H¹n møc tiÒn mÆt tèi ®a 1 ngµy	10.000.000	15.000.000	20.000.000
H¹n møc chuyÓn kho¶n tèi ®a 1 ngµy	10.000.000	15.000.000	20.000.000
Sè lÇn giao dÞch 1 ngµy	10 lÇn	15 lÇn	20 lÇn

(3). Chi nh¸nh göi hå s¬ kh¸ch hµng cho Trung t©m thÎ

– Trung t©m thÎ tiÕn hµnh lËp hå s¬ kh¸ch hµng bao gåm:

+ Hä vµ tªn kh¸ch hµng.

+ Sè tµi kho¶n c¸ nh©n.

+ Sè CIF.

+ H¹ng thÎ.

– Trung t©m thÎ t¹o sè PIN vµ in thÎ råi chuyÓn cho chi nh¸nh ph¸t hµnh.

(4). Sau 5 ngµy lµm viÖc kÓ tõ ngµy hå s¬ xin p¸ht hµnh thÎ ®îc chÊp nhËn, chi nh¸nh göi sè PIN vµ thÎ ®Õn cho kh¸ch hµng hoÆc kh¸ch hµng tù ®Õn ng©n hµng nhËn thÎ.

2.2.2. Quy tr×nh thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi

2.2.2.1. Quy tr×nh thanh to¸n thÎ tÝn dông quèc tÕ

* T¹i ®¬n vÞ chÊp nhËn thÎ (§VCNT)

Khi chñ thÎ xuÊt tr×nh thÎ, §VCNT tiÕn hµnh kiÓm tra tÝnh hîp lÖ cña thÎ, ®èi chiÕu víi danh s¸ch thÎ cÊm lu hµnh, kiÓm tra chøng minh th hoÆc hé chiÕu cña kh¸h hµng.

– §a thÎ qua m¸y ®äc thÎ EDC, m¸y sÏ tù ®éng cÊp phÐp giao dÞch. NÕu gi¸ trÞ giao dÞch lín h¬n hoÆc b»ng h¹n møc thanh to¸n, §VCNT ph¶i liªn hÖ víi Trung t©m thÎ ®Ó xin cÊp phÐp. C¸c giao dÞch øng tiÒn mÆt ®Òu ph¶i xin cÊp phÐp t¹i VCB HN tríc khi thùc hiÖn giao dÞch.

– Sau khi giao dÞch ®îc chÊp nhËn, §VCNT yªu cÇu kh¸ch hµng hoµn thµnh ho¸ ®¬n. Ho¸ ®¬n gåm 3 liªn: 1 liªn giao l¹i cho kh¸ch hµng, 1 liªn göi cho ng©n hµng, 1 liªn §VCNT lu l¹i ®Ó tra so¸t nÕu cã.

+ Liªn göi cho ng©n hµng ph¶i ®îc göi trong vßng 7 ngµy sau khi giao dÞch ®îc thùc hiÖn.

+ Liªn lu l¹i §VCNT ph¶i ®îc lu trong vßng 18 th¸ng sau khi giao dÞch ®îc thùc hiÖn.

– Thùc hiÖn truyÒn d÷ liÖu thanh to¸n ®Õn ng©n hµng: giao dÞch ®îc truyÒn ®Õn tríc 14h ®îc b¸o cã trong ngµy, sau 14h ®îc b¸o cã trong ngµy lµm viÖc tiÕp theo.

* T¹i chi nh¸nh thanh to¸n

Chi nh¸nh kiÓm tra tÝnh hîp lÖ cña ho¸ ®¬n vµ nhËp d÷ liÖu ®Ó lËp hå s¬ nhê thu vµ theo dâi §VCNT.

– Chi nh¸nh ®îc quyÒn t¹m øng tiÒn cho §VCNT trªn c¬ së tæng gi¸ trÞ ho¸ ®¬n sau khi trõ ®i phÝ mµ §VCNT ph¶i thanh to¸n víi ng©n hµng (theo tû lÖ ®· quy ®Þnh trong hîp ®ång ®¹i lý ®· ký víi VCB HN).

– Chi nh¸nh lËp b¶ng kª theo mÉu quy ®Þnh vµ göi Trung t©m thÎ nhê thu. B¶ng kª ®îc ph©n thµnh 2 lo¹i: thÎ do VCB HN ph¸t hµnh vµ thÎ do ng©n hµng kh¸c ph¸t hµnh. NÕu nhËn ®îc b¸o cã do trung t©m thÎ göi vÒ, chi nh¸nh ®èi chiÕu víi hå s¬ gèc nÕu khíp th× lµm thñ tôc tÊt to¸n tµi kho¶n nhê thu.

* T¹i Trung t©m thÎ

– Hµng ngµy, Trung t©m thÎ nhËn d÷ liÖu thanh to¸n cña chi nh¸nh thanh to¸n chuyÓn vÒ, qua ®ã cËp nhËt hå s¬ qu¶n lý thÎ.

– §èi víi thÎ do VCB HN ph¸t hµnh, Trung t©m thÎ b¸o nî chi nh¸nh ph¸t hµnh tæng gi¸ trÞ ho¸ ®¬n. §èi víi thÎ do chi nh¸nh VCB HN tiÕn hµnh thanh to¸n (thÎ do ng©n hµng kh¸c ph¸t hµnh), Trung t©m thÎ b¸o cã cho chi nh¸nh ng©n hµng ®· thanh to¸n cho §VCNT tæng gi¸ trÞ ho¸ ®¬n sau khi ®· trõ ®i phÝ cña §VCNT vµ céng víi chi nh¸nh ®îc hëng. §ång thêi trung t©m thÎ tæng hîp thÎ do ng©n hµng kh¸c ph¸t hµnh vµ lµm thñ tôc nhê thu th«ng qua tæ chøc thÎ quèc tÕ. NÕu nhËn ®îc b¸o cã cña níc ngoµi, Trung t©m thÎ thÎ ®èi chiÕu víi hå s¬ gèc, nÕu trïng khíp th× tiÕn hµnh tÊt to¸n c¸c tµi kho¶n cã liªn quan.

* Khi chi nh¸nh VCB HN ph¸t hµnh lµ ng©n hµng ph¸t hµnh

Khi nhËn ®îc giÊy b¸o nî do Trung t©m thÎ göi vÒ, chi nh¸nh ph¸t hµnh cËp nhËt hå s¬ qu¶n lý thÎ, cuèi th¸ng, chi nh¸nh in vµ chuyÓn b¶n sao kª c¸c giao dÞch ®· thùc hiÖn trong th¸ng cho kh¸ch hµng vµ tiÕn hµnh thu nî kh¸ch hµng. Sau khi thu nî kh¸ch hµng, chi nhanh göi th«ng tin thu nî vÒ cho Trung t©m thÎ cËp nhËt hå s¬ qu¶n lý thÎ.

2.2.2.2. Quy tr×nh thanh to¸n thÎ Connect 24

Kh¸ch hµng lµ chñ thÎ Connect 24 do VCB HN ph¸t hµnh cã thÓ rót tiÒn t¹i c¸c ®iÓm rót tiÒn mÆt cña VCB hoÆc c¸c m¸y ATM, chuyÓn kho¶n trong hÖ thèng VCB, chuyÓn kho¶n víi c¸c ng©n hµng ®¹i lý.

Khi kh¸ch hµng thùc hiÖn giao dÞch, c¸c th«ng tin tµi kho¶n tõ hÖ thèng ATM ®îc truyÒn vÒ Trung t©m thÎ, hÖ thèng sÏ ®èi chiÕu c¸c chøng tõ víi tµi kho¶n kh¸ch hµng t¹i ng©n hµng vµ tiÕn hµnh ®iÒu chØnh sè tiÒn trong tµi kho¶n kh¸ch hµng t¹i ng©n hµng.

2.2.3. Thùc tr¹ng ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi trong vµi n¨m gÇn ®©y

2.2.3.1. VÒ c«ng t¸c ph¸t hµnh thÎ

Míi chØ b¾t ®Çu ph¸t hµnh thÎ tõ th¸ng 8 – 2002 nhng trong vßng 4 th¸ng cuèi n¨m 2002, VCB HN ®· ph¸t hµnh:

– ThÎ VCB-Connect 24 ®¹t 2.800 thÎ vµ doanh sè thanh to¸n ®¹t 18 tû ®ång.

– ThÎ VISA vµ MASTER ®¹t 300 thÎ vµ doanh sè thanh to¸n tÝn dông lµ 104.000 USD.

Tõ 18-3-2003, VCB VN nãi chung vµ c¸c chi nh¸nh VCB nãi riªng ®· cã thÓ ph¸t hµnh thÎ AMEX. Tuy nhiªn, t¹i chi nh¸nh VCB HN cha cã kh¸ch hµng nµo yªu cÇu ph¸t hµnh thÎ AMEX do nh÷ng ®èi tîng cña thÎ AMEX thêng lµ nh÷ng ngêi cã thu nhËp cao, thêng xuyªn ®i c¸c níc c«ng t¸c, du lÞch vµ cã nhu cÇu chi tiªu cao nªn lo¹i h×nh thÎ nµy cha ®îc phæ biÕn ë ViÖt Nam.

Õn nay, tÝnh trong n¨m 2003, VCB HN ®· ph¸t hµnh:

– ThÎ VCB-Connect 24 lµ 10.891 thÎ, sè lîng giao dÞch tiÒn mÆt lµ 222.912 lÇn ®¹t doanh sè 239.067 tû ®ång.

– ThÎ tÝn dông lµ 1.093 chiÕc, trong ®ã

+ ThÎ VISA lµ 807 thÎ

+ ThÎ MASTER lµ 253 thÎ

+ ThÎ AMEX lµ 33 thÎ

Qua mét vµi sè liÖu trªn ta cã thÓ thÊy tû lÖ thÎ ®Ó rót tiÒn mÆt t¨ng kh¸ cao trong vßng h¬n mét n¨m VCB HN b¾t ®Çu cung cÊp dÞch vô thÎ cho kh¸ch hµng. §©y lµ mét ®iÒu dÔ hiÓu v× t¹i thÞ trêng ViÖt Nam, thÎ néi ®Þa ph¸t hµnh th× cã ®Õn 98% lµ thÎ ghi nî vµ thÎ ATM nªn viÖc mét ng©n hµng cã sè lîng m¸y ATM t¬ng ®èi nhiÒu vµ mét hÖ thèng thanh to¸n online nh VCB HN cã thÓ cung cÊp dÞch vô thÎ tèt vµ thu hót mét sè lîng lín kh¸ch hµng lín lµ ®iÒu dÔ hiÓu.

Cßn ®èi víi thÎ tÝn dông quèc tÕ, xÐt vÒ doanh sè sö dông thÎ, thÎ do chi nh¸nh VCB HN ph¸t hµnh chñ yÕu ®îc dïng cho nhu cÇu thanh to¸n vµ rót tiÒn mÆt cña c¸c chñ thÎ ë níc ngoµi. ViÖc sö dông thÎ trong níc cßn kh¸ h¹n chÕ do sè lîng c¬ së chÊp nhËn thÎ trong thanh to¸n tiÒn hµng hãa, dÞch vô cha nhiÒu. Kh¸ch hµng dïng thÎ ®Ó chi tiªu ë níc ngoµi vÉn chiÕm mét tû lÖ cao, kho¶ng 75%. Trong sè ®ã cã mét phÇn lín sinh viªn, häc sinh du häc ë níc ngoµi ®Òu sö dông thÎ cña VCB ®Ó chi tiªu. §iÒu nµy cho thÊy r»ng: c«ng t¸c ph¸t hµnh cßn phô thuéc vµo bªn ngoµi, cô thÓ lµ phô thuéc vµo lîng kh¸ch níc ngoµi ®Õn ViÖt Nam vµ ngêi ViÖt Nam ra níc ngoµi. Thùc tÕ nµy bÊt lîi cho ng©n hµng khi cã sù biÕn ®éng nµo ®ã trong quan hÖ quèc tÕ hoÆc t×nh h×nh kinh tÕ ë níc ngoµi.

Mét ®iÓm næi bËt trong c«ng t¸c ph¸t hµnh cña chi nh¸nh VCB HN lµ c«ng t¸c phßng chèng rñi ro. Rñi ro vÒ thu nî ph¸t hµnh hÇu nh kh«ng cã, chØ chiÕm kho¶ng 0,05%. Ngoµi ra kh«ng cã rñi ro nµo kh¸c. Thµnh c«ng nµy xuÊt ph¸t tõ viÖc chi nh¸nh ®· ®Ò ra ®îc mét hÖ thèng biÖn ph¸p xö lý khi rñi ro x¶y ra. Chi nh¸nh còng ®· tu©n thñ chÆt chÏ c¸c quy ®Þnh vÒ viÖc ph¸t hµnh thÎ do Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam ®Ò ra, nhÊt lµ trong kh©u thÈm ®Þnh hå s¬ kh¸ch hµng. Bªn c¹nh ®ã, khi mua thÎ, kh¸ch hµng ph¶i ký quü mét sè tiÒn nhÊt ®Þnh. Do ®ã kh«ng x¶y ra rñi ro tÝn dông mµ chØ cã mét vµi trêng hîp nî qu¸ h¹n.

2.2.3.2. VÒ c«ng t¸c thanh to¸n thÎ

Trong kho¶ng thêi gian h¬n 1 n¨m b¾t ®Çu kinh doanh thÎ, doanh sè thanh to¸n thÎ cña VCB HN cã sù t¨ng trëng ®¸ng kÓ.

– ThÎ Connect 24 vµ hÖ thèng ATM: Sè lîng thÎ n¨m 2002 lµ 2.800 thÎ, ®Õn 31 – 12 – 2003 sè lîng thÎ ®· ®¹t 11.750 thÎ víi tæng doanh sè rót tiÒn mÆt lªn ®Õn 239 tû VND, tæng giao dÞch chuyÓn kho¶n ®¹t 13 tû VND. Sè lîng m¸y ATM tõ 8 m¸y n¨m 2002 ®· ®îc bæ xung thªm 3 m¸y vµo n¨m 2003. §©y ®îc coi lµ mét híng ®i ®óng ®¾n cña VCB HN nh»m híng tíi môc tiªu chiÕn lîc: “VCB Vision 2010” cña toµn hÖ thèng VCB VN. §©y lµ mét dÞch vô ®¸p øng nhu cÇu thùc sù cña ®«ng ®¶o ngêi d©n ViÖt Nam hiÖn nay. ThÎ VCB-Connect 24 ®îc kÕt nèi trùc tiÕp vµo tµi kho¶n c¸ nh©n cña chñ thÎ vµ víi t©m lý ng¹i vay nî cña ngêi d©n ViÖt Nam th× hä cã thÓ yªn t©m v× hä ®ang chi tiªu b»ng tiÒn cña chÝnh m×nh. Víi ®Æc tÝnh ®ã, thÎ ®· ®îc rÊt nhiÒu c«ng ty dïng ®Ó tr¶ l¬ng cho c«ng nh©n viªn. §Õn nay ngoµi c¸c giao dÞch c¬ b¶n nh rót tiÒn mÆt, chuyÓn kho¶n c¸c chñ thÎ VCB-Connect 24 cã thÓ thùc hiÖn thªm c¸c giao dÞch thanh to¸n tiÒn ®iÖn, phÝ b¶o hiÓm. S¾p tíi, VCB sÏ liªn kÕt thªm víi c¸c nhµ cung øng ®iÖn, níc, m¹ng ®iÖn tho¹i di ®éng… ®Ó phôc vô dÞch vô thanh to¸n cho kh¸ch hµng.

èi víi hÖ thèng ATM, ®¹i bé phËn mäi ngêi nh×n nhËn hÖ thèng ATM chØ ®Ó phôc vô thÎ Connect 24 nhng trªn thùc tÕ, hÖ thèng ATM cßn phôc vô rÊt nhiÒu ®èi tîng chñ thÎ: chñ thÎ Connect 24, chñ thÎ quèc tÕ, thËm chÝ cã thÓ phôc vô chñ thÎ ghi nî néi ®Þa cña c¸c ng©n hµng kh¸c. Víi kh¶ n¨ng kÕt nèi víi hÖ thèng cña c¸c ng©n hµng kh¸c, VCB HN còng thu ®îc mét nguån lîi kh«ng nhá nhê kh¶ n¨ng më réng m¹ng líi rót tiÒn mÆt.

– ThÎ tÝn dông quèc tÕ: tríc ®©y, doanh sè thanh to¸n chñ yÕu cña chi nh¸nh lµ doanh sè cña hai lo¹i thÎ VISA vµ MASTER, c¸c lo¹i thÎ kh¸c cã doanh sè rÊt thÊp hoÆc hÇu nh b»ng 0. §Õn n¨m 2003, doanh sè thÎ tÝn dông quèc tÕ t¨ng ®Òu ë c¶ 5 lo¹i thÎ víi tæng doanh thu lµ 467.063 USD, tæng sè phÝ thu ®îc tõ ho¹t ®éng thanh to¸n lµ 13.714 USD trong ®ã phÝ tiÒn mÆt lµ 6.922 USD vµ phÝ dÞch vô lµ 6.792 USD.

B¶ng 2.10 Doanh sè thanh to¸n c¸c lo¹i thÎ tÝn dông quèc tÕ t¹i VCB HN 2003

¬n vÞ: USD

Lo¹i thÎ	D/sè thanh to¸n	% trong tæng d/sè h/®éng thÎ	PhÝ thu ®îc
VISA	290.294	62,153%	9.167
MASTER	134.366	28,77%	3.746
JCB	5.924	1,27%	159
AMEX	36.347	7,8%	366
DINNER	132	0,000%	8

Nguån: B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh VCB HN n¨m 2003

èi víi dÞch vô thanh to¸n thÎ tÝn dông, m¹ng líi ®¬n vÞ chÊp nhËn thanh to¸n (§VCNTT) ®ãng mét vai trß rÊt quan träng. HiÖn nay m¹ng líi §VCNTT cña VCB HN lµ 13 c¬ së. §èi víi toµn bé hÖ thèng VCB vµ ®èi víi m¹ng líi §VCNTT cña c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i trªn ®Þa bµn Hµ Néi, ®©y lµ mét m¹ng líi t¬ng ®èi máng, cha ®¸p øng ®îc nhu cÇu thùc tÕ cña thÎ trªn thÞ trêng. T¹i c¸c c¬ së nµy, sè c¸c ®¬n vÞ ®îc l¾p ®Æt m¸y EDC vÉn cßn qu¸ Ýt, do kh«ng ®ñ trang bÞ ®ång lo¹t nªn VCB HN chØ trang bÞ cho nh÷ng ®¬n vÞ cã doanh sè lín, ®©y lµ mét nhîc ®iÓm ®Ó c¸c ng©n hµng kh¸c cã thÓ th©m nhËp vµo c¸c c¬ së chÊp nhËn thÎ cña VCB HN.

2.3 §¸nh gi¸ vÒ ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi

ChØ trong vßng cha ®Çy 2 n¨m b¾t ®Çu kinh doanh thÎ, VCB HN ®· ®¹t ®îc mét sè thµnh qu¶ ®ãng gãp vµo thµnh tÝch chung cña toµn hÖ thèng VCB. Tuy cã nhiÒu thuËn lîi ®Ó ph¸t triÓn ho¹t ®éng nhng VCB HN còng ®· vµ ®ang ph¶i ®¬ng ®Çu víi nh÷ng khã kh¨n tõ nhiÒu phÝa.

2.3.1. Nh÷ng thuËn lîi

N»m trong hÖ thèng VCB VN, Chi nh¸nh VCB HN cã nh÷ng ®iÒu kiÖn rÊt tèt ®Ó ph¸t triÓn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ nhê nh÷ng lîi thÕ cña hÖ thèng VCB VN.

* HÖ thèng VCB lµ hÖ thèng ng©n hµng ®i ®Çu trong lÜnh vùc thanh to¸n thÎ ë ViÖt Nam

Víi vÞ thÕ lµ ng©n hµng ®i tiªn phong trong lÜnh vùc thÎ, VCB lu«n lµ mét th¬ng hiÖu lín trong ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ. Lµ ng©n hµng ®Çu tiªn ®îc Ng©n hµng Nhµ níc chÊp thuËn thùc hiÖn ®¹i lý thanh to¸n thÎ tÝn dông quèc tÕ cho c¸c ng©n hµng vµ c¸c tæ chøc tµi chÝnh níc ngoµi, VCB HN cã thÓ chÊp nhËn thanh to¸n cho c¶ 5 lo¹i thÎ tÝn dông th«ng dông nhÊt hiÖn nay: VISA, MASTER, JCB, AMEX, DINNERS CLUB. Lµ ng©n hµng ®Çu tiªn thùc hiÖn thanh to¸n thÎ cho nªn VCB HN ®· vµ ®ang chiÕm gi÷ mét thÞ phÇn lín trªn thÞ trêng thÎ thñ ®«, cã ®îc u thÕ lín trong c¹nh tranh trªn thÞ trêng.

* VCB VN lµ mét ng©n hµng lín vµ cã nhiÒu kinh nghiÖm trong lÜnh vùc thanh to¸n, dÞch vô

VCB VN ®îc biÕt ®Õn lµ mét ng©n hµng ho¹t ®éng trªn lÜnh vùc ®èi ngo¹i, v× vËy trong lÜnh vùc thanh to¸n quèc tÕ VCB VN lu«n lµ ng©n hµng ®i ®Çu, VCB VN cã nhiÒu kinh nghiÖm vµ t¹o ®îc nhiÒu mèi quan hÖ kinh doanh víi c¸c tæ chøc lín trong níc còng nh níc ngoµi. Trong c«ng t¸c thanh to¸n thÎ, chñ yÕu lµ thanh to¸n quèc tÕ, víi c¸c mèi quan hÖ cã s½n víi c¸c tæ chøc thanh to¸n quèc tÕ, VCB cã mét lîi thÕ to lín khi tham gia lÜnh vùc thanh to¸n thÎ.

Lµ mét ng©n hµng lín ®· cã nhiÒu kinh nghiÖm trong thanh to¸n quèc tÕ, VCB s½n cã nh÷ng trang thiÕt bÞ phôc vô cho thanh to¸n nh: m¸y tÝnh nèi m¹ng, m¸y Fax, Telex… §iÒu nµy gióp cho hÖ thèng VCB nãi chung vµ VCB HN nãi riªng bíc vµo ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ quèc tÕ mµ kh«ng cÇn ®Çu t qu¸ nhiÒu cho c¬ së h¹ tÇng th«ng tin liªn l¹c.

Víi nh÷ng kinh nghiÖm ®· tÝch luü ®îc, VCB lu«n coi träng c«ng t¸c Marketing vµ chiÕn lîc kh¸ch hµng nh»m lu«n lu«n n©ng cao chÊt lîng dÞch vô cña m×nh. Kh¸ch hµng thêng xuyªn ®îc cËp nhËt nh÷ng th«ng tin, híng dÉn cô thÓ vÒ c¸c quy tr×nh nghiÖp vô thanh to¸n thÎ. Ngoµi ra, víi mçi ®èi tîng kh¸ch hµng, VCB lu«n cã thÓ ®a ra nh÷ng chÝnh s¸ch u ®·i phï hîp nh»m thu hót kh¸ch hµng.

* C«ng nghÖ th«ng tin trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y ë ViÖt Nam cã nh÷ng bíc tiÕn bé nhanh chãng

Ngµy nay, tèc ®é ph¸t triÓn cña tin häc trªn thÕ giíi ®îc vÝ nh vò b·o vµ ë ViÖt Nam, c«ng nghÖ th«ng tin lµ mét ngµnh ®ang cã nh÷ng tiÕn bé vît bËc. Nh÷ng bíc ph¸t triÓn vît bËc trong c«ng nghÖ th«ng tin lµ mét thuËn lîi cho c¸c ng©n hµng nãi chung vµ VCB nãi riªng trong ho¹t ®éng kinh doanh thÎ. Ng©n hµng cã thÓ ¸p dông nh÷ng thµnh tùu trªn thÕ giíi còng nh nh÷ng phÇn mÒm vµ ®éi ngò nh©n lùc trong níc ®Ó ®¸p øng nh÷ng ®ßi hái vÒ mÆt tin häc trong c«ng nghÖ thÎ. §©y lµ mét yÕu tè quan träng gióp ng©n hµng ph¸t triÓn tèt c«ng t¸c ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ.

Trong ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ, hÖ thèng th«ng tin ®ãng mét vai trß v« cïng quan träng. ThÎ lµ mét thµnh tùu cña c«ng nghÖ th«ng tin, chÝnh v× thÓ ®Ó ph¸t huy hÕt c¸c tÝnh n¨ng u viÖt cña thÎ, ng©n hµng ph¸t hµnh cÇn ph¶i cã mét nÒn t¶ng c«ng nghÖ th«ng tin m¹nh mÏ. ViÖc thanh to¸n thÎ kh«ng thÓ diÔn ra su«n sÎ mµ kh«ng cã sù trî gióp cña hÖ thèng c«ng nghÖ th«ng tin.

2.3.2. Nh÷ng khã kh¨n

* T©m lý chuéng tiÒn mÆt vÉn cßn phæ biÕn trong ngêi d©n ViÖt Nam

Mét trong nh÷ng khã kh¨n lín trong viÖc ph¸t triÓn thÞ trêng thÎ lµ t©m lý a chuéng tiÒn mÆt trong tiªu dïng tõ l©u ®· bÐn rÔ trong thãi quen tiªud ïng cña ngêi d©n ViÖt Nam. Trong nh÷ng c«ng së Nhµ níc, nh÷ng doanh nghiÖp s¶n xuÊt, th¬ng m¹i, h×nh thøc tr¶ l¬ng vÉn lµ b»ng tiÒn mÆt. ChÝnh v× thÕ ngêi ViÖt Nam hiÖn t¹i rÊt hiÕm khi nghÜ ®Õn mét h×nh thøc thanh to¸n kh¸c.

Thªm n÷a, tr×nh ®é d©n trÝ vµ hiÓu biÕt cña ngêi d©n ViÖt Nam vÒ c¸c thµnh tùu khoa häc c«ng nghÖ kh«ng ®îc cao. Trong t©m lý ngêi d©n, ®Õn ng©n hµng chØ cã c¸c doanh nghiÖp vµ giao dÞch ph¶i hµng tr¨m triÖu ®ång, hµng tû kh«ng thÓ chØ lµ vµi triÖu nªn ®a phÇn xa l¹ víi c¸c dÞch vô ng©n hµng.

Vµ mét khã kh¨n khã cã thÓ kh¾c phôc trong nay mai lµ vÊn ®Ò thu nhËp b×nh qu©n ®Çu ngêi ViÖt Nam cßn qu¸ thÊp, viÖc sö dông thÎ ®îc coi lµ xa xØ, kh«ng cÇn thiÕt.

HiÖn t¹i ViÖt Nam vÉn cha thÓ coi thÎ lµ mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n phæ th«ng. Hy väng trong t¬ng lai, víi viÖc møc sèng ®îc n©ng cao h¬n vµ c¸c c«ng t¸c Marketing cña ng©n hµng cã hiÖu qu¶, dÞch vô thÎ sÏ kh«ng cßn xa l¹ víi phÇn lín ngêi d©n.

* Khã kh¨n trong viÖc ph¸t triÓn m¹ng líi c¸c c¬ së chÊp nhËn thÎ

Sè lîng c¸c c¬ së chÊp nhËn thÎ tuy cã t¨ng qua 2 n¨m VCB HN ho¹t ®éng nhng vÒ mÆt b¶n chÊt, c¸c s¬ së chÊp nhËn thÎ vÉn ®a phÇn lµ c¸c c¬ së tiÕp xóc víi ngêi níc ngoµi thêng xuyªn nh: hµng kh«ng, kh¸ch s¹n, nhµ hµng lín… Víi c¬ cÊu nh vËy, VCB kh«ng thÓ ®a thÎ vµo sö dông ®¹i chóng ë ViÖt Nam.

Ngoµi ra, c¸ch tÝnh chiÕt khÊu 2,5% ®èi víi c¸c c¬ së chÊp nhËn thÎ lµ gi¶m høng thó cña hä ®èi víi viÖc chÊp nhËn thÎ do thÊy tríc m¾t lîi nhuËn bÞ gi¶m. Thªm n÷a, VCB HN gÆp ph¶i sù c¹nh tranh cña c¸c ng©n hµng kh¸c trong viÖc më réng m¹ng líi c¬ së chÊp nhËn thanh to¸n. Víi c¸c møc u ®·i ®Çy hÊp dÉn cña mét sè ng©n hµng kh¸c trªn ®Þa bµn, mét sè c¬ së chÊp nhËn thÎ cña VCB HN ®· chuyÓn sang chÊp nhËn thÎ cña mét sè ng©n hµng kh¸c.

* Vèn ®Çu t vµo c«ng nghÖ qu¸ cao ®èi víi mét chi nh¸nh nh VCB HN

Tõ c«ng ®o¹n s¶n xuÊt thÎ cho ®Õn c¸c nghiÖp vô thanh to¸n thÎ ®Òu ®ßi hái ng©n hµng ph¶i cã c¸c trang thiÕt bÞ hiÖn ®¹i. §èi víi mét chi nh¸nh nh VCB HN, viÖc s¶n xuÊt thÎ tr¾ng ®Ó lµm thÎ lµ ®iÒu kh«ng thÓ, chÝnh v× thÕ viÖc nhËp thÎ tr¾ng lµm t¨ng chi phÝ sö dông thÎ lªn bÝnh qu©n 3-4 USD/thÎ. Ngoµi ra, c¸c lo¹i m¸y ®äc thÎ, m¸y ATM phÇn lín ®Òu ph¶i nhËp cho ®Õn tËn phô tïng thay thÕ. §iÒu nµy ®ßi hái mét khèi lîng vèn t¬ng ®èi lín n»m ngoµi kh¶ n¨ng cña VCB HN. ChÝnh v× vËy, viÖc cã nh÷ng hç trî tõ VCB VN lµ c¸c chÝnh s¸ch trong nhËp khÈu thiÕt bÞ thÎ cña Nhµ níc lµ v« cïng quan träng trong viÖc ph¸t triÓn c¬ së h¹ tÇng cho dÞch vô thÎ t¹o VCB HN.

* Mét sè khã kh¨n liªn quan ®Õn chÝnh s¸ch qu¶n lý ngo¹i hèi hiÖn hµnh

– H¹n møc sö dông cña thÎ: víi chÕ ®é h¹n møc tuÇn hoµn, rÊt khã cã thÓ qu¶n lý ®îc viÖc chi tiªu ngo¹i tÖ cña chñ thÎ. Khi sö dông hÕt h¹n møc, hä cã thÓ thanh to¸n víi ng©n hµng vµ ngay lËp tøc h¹n møc l¹i trë vÒ nh cò. H¬n n÷a, hiÖn nay ta cha cã quy ®Þnh vÒ viÖc khai b¸o khi mang thÎ thanh to¸n quèc tÕ xuÊt c¶nh ra khái ViÖt Nam.

– HiÖn nay, viÖc ph¸t hµnh thÎ tÝn dông quèc tÕ ®ång nghÜa víi viÖc chÊp nhËn chuyÓn ®æi tù do gi÷a ®ång VND vµ USD mµ kh«ng cÇn xin phÐp, ®iÒu nµy ¶nh hëng lín ®Õn viÖc kiÓm so¸t lîng ngo¹i tÖ mµ c¸ nh©n cã thÓ mang ra níc ngoµi.

Ch¬ng 3

Ph¸t triÓn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i

Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi

trong thêi gian tíi

3.1. §Þnh híng ph¸t triÓn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi

NÕu so s¸nh lîi nhuËn thu ®îc tõ ho¹t ®éng ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ víi lîi nhuËn cña toµn ng©n hµng cã thÓ thÊy râ ®©y cha ph¶i lµ mét nghiÖp vô lín t¹i VCB HN. Tuy nhiªn, ban l·nh ®¹o ng©n hµng vÉn lu«n coi ®©y lµ mét nghiÖp vô quan träng trong chiÕn lîc ph¸t triÓn cña ng©n hµng. ChÝnh v× thÕ, trong nh÷ng n¨m tíi, c«ng t¸c ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ sÏ tiÕp tôc ®îc ®Èy m¹nh ë VCB HN. §iÒu nµy ®îc thÓ hiÖn trªn c¸c mÆt:

3.1.1. §èi víi nghiÖp vô ph¸t hµnh thÎ

NhiÖm vô träng t©m cña ng©n hµng lµ tËp trung nç lùc ®Ó ®Èy m¹nh c«ng t¸c ph¸t hµnh thÎ, phèi hîp phßng thÎ víi c¸c phßng ban kh¸c nh phßng tÝn dông, phßng hèi ®o¸i, nh»m t¹o nªn sù nhÞp nhµng trong ph¸t hµnh thÎ, nh»m c¶i tiÕn c¶ vÒ chÊt lîng vµ sè lîng cña ho¹t ®éng nµy.

Nh»m giíi thiÖu réng r·i h×nh thøc thanh to¸n tiªn tiÕn nµy, c¸c ch¬ng tr×nh tiÕp thÞ, qu¶ng c¸o, khuyÕn m¹i lín cÇn ®îc xóc tiÕn c¶ vÒ chiÒu réng vµ chiÒu s©u.

Bªn c¹nh viÖc cñng cè c¸c s¶n phÈm hiÖn cã, viÖc ®a ra c¸c s¶n phÈm míi còng lµ ®iÒu kiÖn tiªn quyÕt ®Ó chiÕm lÜnh thÞ trêng ®Çy tiÒm n¨ng nµy. HiÖn nay, VCB HN míi chØ ph¸t hµnh thÎ tÝn dông VCB-VISA vµ VCB-MASTERCARD cßn c¸c lo¹i thÎ thanh to¸n, thÎ ATM chØ míi ®îc triÓn khai. Trong thêi gian tíi, VCB HN dù ®Þnh:

– TiÕp tôc triÓn khai vµ ph¸t triÓn h¬n n÷a hÖ thèng ATM toµn quèc, ®a hÖ thèng ATM vµo cuéc sèng.

– Nghiªn cøu ph¸t hµnh thÎ ghi nî, cho phÐp kh¸ch hµng chi tiªu trªn sè d tµi kho¶n cña m×nh mµ kh«ng chÞu l·i suÊt tÝn dông, ngoµi ra kh¸ch hµng cßn ®îc hëng l·i trªn sè d tµi kho¶n cña m×nh.

– Ph¸t hµnh thÎ liªn kÕt (Co-branch) víi c¸c tæ chøc, c«ng ty trong níc nh: hµng kh«ng, bu ®iÖn, du lÞch víi môc ®Ých khai th¸c ®èi tîng kh¸ch hµng chung cña c¸c ®¬n vÞ cã mèi quan hÖ lµm ¨n thêng xuyªn, l©u dµi.

– Ph¸t hµnh thÎ c«ng ty (Corperate/Business card). §©y lµ lo¹i thÎ ph¸t hµnh theo yªu cÇu cña c¸c c«ng ty cho nh©n viªn cña c«ng ty. ViÖc chi tiªu thÎ sÏ do c«ng ty thanh to¸n.

Ó thùc hiÖn ®iÒu nµy, ng©n hµng còng sÏ ®a ra nh÷ng ®iÒu kiÖn ph¸t hµnh thÎ mang tÝnh khuyÕn khÝch ®èi víi kh¸ch hµng trªn c¬ së vÉn ®¶m b¶o an toµn cho ng©n hµng.

3.1.2. §èi víi nghiÖp vô thanh to¸n thÎ

¶m b¶o cho c¸c phÇn mÒm qu¶n lý vµ xö lý cÊp phÐp, thanh to¸n ho¹t ®éng æn ®Þnh, t¨ng cêng phèi hîp víi bu ®iÖn vµ c¸c ®èi t¸c níc ngoµi cã liªn quan nh»m kh¾c phôc c¸c lçi hÖ thèng, khai th¸c toµn diÖn hÖ thèng thÎ chuÈn quèc tÕ Sema, gi¶m c¸c ch¬ng tr×nh giao diÖn ®Ó n©ng cao kh¶ n¨ng an toµn vµ æn ®Þnh cña hÖ thèng c«ng nghÖ thÎ.
Çu t vµo chiÕn lîc Marketing ®Ó më réng thÞ trêng sö dông vµ thanh to¸n thÎ díi c¸c h×nh thøc: t¨ng chi phÝ cho Marketing ®Ó nghiªn cøu ph¸t triÓn lo¹i thÎ míi, khuyÕn m¹i cho kh¸ch hµng sö dông thÎ, tranh thñ kinh nghiÖm vµ nguån lùc cña c¸c ®èi t¸c níc ngoµi.

Duy tr× vµ ph¸t triÓn c¸c c¬ së chÊp nhËn thÎ (CSCNT) song song víi viÖc tù ®éng hãa vµ n©ng cao chÊt lîng phôc vô thanh to¸n thÎ t¹i c¸c c¬ së nµy. Hîp t¸c víi c¸c ng©n hµng cha thanh to¸n thÎ ®Ó më réng m¹ng líi CSCNT. Gi¶m phÝ cho c¸c CSCNT cã doanh sè thanh to¸n lín vµ æn ®Þnh, trang bÞ thªm mét sè m¸y EDC, CAT cho c¸c CSCNT.

Nghiªn cøu kÕt hîp thanh to¸n thÎ víi c¸c nghiÖp vô kh¸c cña ng©n hµng nh»m ®¶m b¶o cung cÊp c¸c s¶n phÈm ng©n hµng mét c¸ch ®ång bé vµ cã søc c¹nh tranh nhÊt.

Tõ nay cho ®Õn n¨m 2005, ng©n hµng sÏ x©y dùng mét trung t©m thanh to¸n thÎ ®éc lËp nh»m phôc vô cho viÖc thanh to¸n vµ xö lý ph¸t hµnh thÎ ®îc tèt h¬n. ViÖc chÊp nhËn thanh to¸n trªn m¹ng Internet, E-commerce ®îc triÓn khai.

3.1.3. VÒ tæ chøc, con ngêi

Tæ chøc tËp huÊn trong vµ ngoµi níc cho ®éi ngò c¸n bé nh©n viªn ®Ó ®¸p øng víi ®ßi hái ngµy cµng cao cña sù thay ®æi c«ng nghÖ thÎ trªn thÕ giíi.

G©y dùng tinh thÇn ®oµn kÕt, häc hái vµ gióp ®ì lÉn nhau v× môc tiªu chung lµ hoµn thµnh tèt c«ng viÖc gi÷a c¸c nh©n viªn.

3.1.4. VÒ c«ng nghÖ, kü thuËt

Çu t thªm mét sè m¸y mãc hiÖn ®¹i kÕt hîp víi n©ng cÊp vµ hoµn thiÖn tiÕp hÖ thèng m¸y mãc hiÖn cã. DÇn dÇn ®ång bé hãa hÖ thèng mµy mãc kü thuËt dïng trong lÜnh vùc thÎ. §Þnh kú mêi chuyªn gia níc ngoµi sang b¶o dìng c¸c thiÕt bÞ phôc vô ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ.

3.2. Gi¶i ph¸p ph¸t triÓn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi trong thêi gian tíi

Thùc tÕ cña ho¹t ®éng ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ t¹i VCB HN ®· cho thÊy cßn rÊt nhiÒu viÖc cÇn lµm ®Ó ®¹t ®îc nh÷ng môc tiªu mµ ng©n hµng ®Ò ra trong ®Þnh híng ph¸t triÓn cña m×nh. CÇn thiÕt ph¶i cã mét lo¹t c¸c gi¶i ph¸p trªn tÊt c¶ c¸c mÆt.

3.2.1. Gi¶i ph¸p vÒ kü thuËt c«ng nghÖ

ThÎ thanh to¸n lµ mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n hÕt søc hiÖn ®¹i víi sù trî gióp cña nh÷ng c«ng nghÖ tiªn tiÕn nhÊt trªn thÕ giíi. ChÝnh v× vËy ®Çu t cho kü thuËt c«ng nghÖ cã ý nghÜa hÕt søc quan träng trong viÖc ph¸t triÓn ho¹t ®éng thanh to¸n nµy, ®©y còng lµ chiÕn lîc nh»m ®em l¹i hiÖu qu¶ cao. Tr×nh ®é c«ng nghÖ lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh chÊt lîng cña dÞch vô thanh to¸n thÎ vµ lµ nh©n tè quan träng trong viÖc c¹nh tranh víi c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i kh¸c. §©y còng lµ vò khÝ ®Ó chèng l¹i bän téi ph¹m chuyªn gi¶ m¹o thÎ. Ng©n hµng cÇn lùa chän nh÷ng c«ng nghÖ hiÖn ®¹i, nh÷ng c«ng nghÖ ®ang ®îc øng dông réng r·i trªn thÕ giíi vµ phï hîp víi ng©n hµng ®Ó qu¶n lý hÖ thèng th«ng tin, n©ng cao chÊt lîng vµ sè lîng cña ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ ®ång thêi cã thÓ ph¸t hiÖn vµ ng¨n chÆn nh÷ng gi¶ m¹o thÎ cña bän téi ph¹m.

3.2.2. Gi¶i ph¸p vÒ con ngêi

Kü thuËt c«ng nghÖ ph¸t triÓn nhng kh«ng cã ®éi ngò c¸n bé c«ng nh©n viªn cã tr×nh ®é chuyªn m«n ®ñ ®¸p øng th× còng kh«ng thÓ thùc hiÖn tèt nghiÖp vô kinh doanh thÎ ®îc. Bªn c¹nh n©ng cao tr×nh ®é chuyªn m«n, c¸c nh©n viªn còng cÇn ®îc trang bÞ vèn ngo¹i ng÷ thµnh th¹o kÕt hîp víi viÖc bæ sung kÞp thêi nh÷ng c¸n bé trÎ cã n¨ng lùc vµ phÈm chÊt tèt lµm nßng cèt cho tæ chøc nh©n sù cña trung t©m thÎ VCB.

Mét yÕu tè còng kh«ng kÐm phÇn quan träng lµ n©ng cao tr×nh ®é nghiÖp cô thÎ cña nh©n viªn CSCNT ®Ó ®¶m b¶o an toµn vµ phßng chèng rñi ro v× ®©y lµ ®Çu mèi quan träng trong toµn bé quy tr×nh thanh to¸n. §éi ngò nh©n viªn cña CSCNT cã ®Æc ®iÓm lµ thêng xuyªn thay ®æi, c¸c nh©n viªn míi khã cã thÓ n¾m b¾t ngay c¸c nghiÖp vô thanh to¸n thÎ nªn viÖc ph¸t hiÖn nh÷ng giao dÞch gi¶ m¹o lµ rÊt khã. ChÝnh v× vËy, ng©n hµng nªn thêng xuyªn gi¸m s¸t c¸c CSCNT vµ tæ chøc c¸c khãa tËp huÊn vÒ c¸c kü n¨ng nghiÖp vô thanh to¸n thÎ vµ cËp nhËt thêng xuyªn nh÷ng thay ®æi trong qu¸ tr×nh thanh to¸n thÎ.

3.2.3. Gi¶i ph¸p vÒ ho¹t ®éng Marketing

Sù tiÕn bé cña khoa häc c«ng nghÖ khiÕn cho thÞ trêng thÎ kh«ng cã ranh giíi vÒ kh«ng gian vµ thêi gian, v× vËy chiÕn lîc Marketing cña ng©n hµng trong lÜnh vùc nµy còng cÇn cã nh÷ng thay ®æi ®Ó thóc ®Èy ho¹t ®éng nµy ph¸t triÓn.

3.2.3.1. Lùa chän thÞ trêng môc tiªu

Trong ho¹t ®éng kinh doanh cña tÊt c¶ c¸c ngµnh kinh doanh, viÖc lùa chän thÞ trêng môc tiªu ®ãng vai trß rÊt quan träng. Khi x¸c ®Þnh ®óng kh¸ch hµng môc tiªu, ngêi ta cã thÓ ®a ra c¸c ®èi s¸ch kinh doanh phï hîp h¬n nh»m phôc vô tèt h¬n yªu cÇu c¶u nhãm kh¸ch hµng ®· chän vµ n©ng cao hiÖu qu¶ kinh doanh. C«ng t¸c ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ t¹i VCB HN còng lµ mét trong nh÷ng lo¹i h×nh cña ng©n hµng vµ viÖc lùa chän thÞ trêng môc tiªu còng hÕt søc quan träng.

ViÖt Nam lµ mét níc chËm ph¸t triÓn, h¬n 70% d©n sè sèng ë n«ng th«n vµ gÇn 80% lao ®éng trong n«ng nghiÖp, thu nhËp thÊp vµ kÐm æn ®Þnh víi tr×nh ®é d©n trÝ thÊp. V× vËy ®©y kh«ng thÓ lµ ®èi tîng ®Ó ph¸t triÓn thÞ trêng thÎ.

ë thµnh thÞ, c¸c thµnh phÇn cã ®a d¹ng h¬n nhng phÇn ®«ng lµ nh÷ng ngêi bu«n b¸n nhá, c¸c c¸n bé c«ng nh©n viªn trong c¸c c¬ quan nhµ níc… Møc thu nhËp cña hä céng víi c¸c kho¶n phô cÊp b×nh qu©n vµo kho¶n h¬n 1 triÖu ®ång/ngêi/th¸ng trong khi ®ã gi¸ trÞ thÊp nhÊt cña thÎ VISA lµ 10 triÖu ®ång. ChÝnh v× vËy viÖc ph¸t hµnh thÎ tËp trung cho ®èi tîng nµy lµ kh«ng kinh tÕ vµ kh«ng thuËn lîi cho c¶ ngêi sö dông, ng©n hµng ph¸t hµnh vµ CSCNT.

HiÖn nay, cïng víi xu híng ®Èy m¹nh viÖc ph¸t triÓn c¸c c«ng ty liªn doanh liªn kÕt víi níc ngoµi, bé phËn d©n c lµm viÖc trong c¸c c«ng ty cã vèn ®Çu t níc ngoµi ngµy cµng t¨ng. Bé phËn c«ng nh©n viªn lµm trong nh÷ng ngµnh cã thu nhËp cao vµ æn ®Þnh nh: dÇu khÝ, ng©n hµng, bu chÝnh viÔn th«ng, hµng kh«ng… vµ c¸c chñ doanh nghiÖp t nh©n còng dÇn chiÕm sè lîng lín. §©y lµ nh÷ng ngêi cã thu nhËp kh¸ vµ æn ®Þnh, cã nhu cÇu vµ cã ®iÒu kiÖn thêng xuyªn ®Õn c¸c siªu thÞ, nghØ l¹i kh¸ch s¹n, ®i m¸y bay, ®i du lÞch… §©y lµ nhãm kh¸ch hµng ®Çy tiÒm n¨ng vµ cã xu híng ngµy cµng t¨ng mµ ng©n hµng cÇn ph¶i tËp trung khai th¸c.

Mét ®èi tîng kh¸c còng cã nhu cÇu sö dông thÎ thùc sù vµ kh¸ ®«ng ®¶o lµ ngêi níc ngoµi, bao gåm c¶ ngêi c tró vµ ngêi ®Çu t níc ngoµi vµo ViÖt Nam…, nh÷ng ngêi kh«ng c tró bao gåm VÖt kiÒu vÒ th¨m tæ quèc, kh¸ch du lÞch, th¬ng gia níc ngoµi ®Õn lµm viÖc ng¾n ngµy. Sè lîng ®èi tîng nµy lªn tíi h¬n 1 triÖu ngêi/n¨m. MÆc dï nhãm nµy thêng sö dông thÎ do níc ngoµi ph¸t hµnh xong nÕu ®Èy m¹nh c«ng t¸c qu¶ng c¸o, tiÕp thÞ vµ g©y dùng uy tÝn, ®©y sÏ lµ mét ®èi tîng quan träng mµ ng©n hµng cÇn quan t©m.

3.2.3.2. §a d¹ng c¸c h×nh thøc thÎ, phï hîp víi ®iÒu kiÖn ViÖt Nam

Cho ®Õn thêi ®iÓm hiÖn t¹i, VCB HN ®· ph¸t hµnh 3 lo¹i thÎ tÝn dông quèc tÕ lµ VISA, MASTERCARD vµ AMEX ®ång thêi nhËn thanh to¸n cho c¶ 5 lo¹i thÎ hµng ®Çu thÕ giíi: MASTERCARD, VISA, AMEX, JBC, DINNERS CLUB. Nh vËy cã thÓ nãi c¸c dÞch vô vÒ thÎ cña ng©n hµng lµ kh¸ ®a d¹ng

HiÖn nay ®ang cã 3 gi¶i ph¸p kh¸c nhau ®Ó ph¸t hµnh thÎ néi ®Þa:

– HiÖp héi thÎ ViÖt Nam ®øng ra yªu cÇu c¸c ng©n hµng thµnh viªn ph¸t hµnh thÎ néi ®Þa dïng chung cho c¸c ng©n hµng. Mäi giao dÞch thanh to¸n b»ng thÎ ®Òu sö dông ®ång ViÖt Nam vµ thanh to¸n tËp trung th«ng qua hiÖp héi thÎ. C¸c giao dÞch nµy kh«ng tèn chi phÝ cho viÖc truyÒn nhËn d÷ liÖu gi÷a c¸c ng©n hµng trong níc víi c¸c tæ chøc thÎ quèc tÕ.

– Mét vµi ng©n hµng thµnh viªn cña HiÖp héi thÎ ViÖt Nam tháa thuËn víi nhau ph¸t hµnh mét lo¹i thÎ néi ®Þa dïng chung cho c¸c ng©n hµng vµ chØ dïng trong l·nh thæ ViÖt Nam. Lo¹i thÎ néi ®Þa nµy còng gièng nh c¸c lo¹i thÎ trªn nhng kh«ng ph¶i lµ thÎ cña tÊt c¶ c¸c ng©n hµng thµnh viªn mµ chØ cña mét nhãm ng©n hµng, qu¸ tr×nh thanh to¸n kh«ng th«ng qua HiÖp héi thÎ ViÖt Nam mµ trùc tiÕp liªn l¹c vµ thanh to¸n bï trõ víi nhau.

– ThÎ néi ®Þa do mét ng©n hµng thµnh viªn ph¸t hµnh, chØ sö dông ë ViÖt Nam. §©y lµ lo¹i thÎ tÝn dông néi ®Þa cã tÝnh n¨ng t¬ng tù nh thÎ tÝn dông quèc tÕ vµ ®îc sö dông t¹i c¸c ®¹i lý, chi nh¸nh cña ng©n hµng ph¸t hµnh.

Bªn c¹nh viÖc tËp trung ph¸t hµnh thÎ néi ®Þa, ng©n hµng cÇn c¶i tiÕn ph¬ng thøc ph¸t hµnh cña hai lo¹i thÎ tÝn dông quèc tÕ cña ng©n hµng. HiÖn nay, nguyªn t¾c cÊp, ph¸t hai lo¹i thÎ nµy rÊt khã kh¨n. ChØ cã nh÷ng ®èi tîng ®ñ tiªu chuÈn cÊp tÝn dông hoÆc ký quü th× ng©n hµng míi cÊp thÎ do rñi ro cña lo¹i thÎ nµy kh¸ cao. MÆt kh¸c, do h¹n møc tÝn dông vµ c¸c lo¹i phÝ dÞch vô cã liªn quan ®Õn thÎ ®Òu kh¸ cao so víi thu nhËp cña ngêi d©n ViÖt Nam nªn thÎ tÝn dông quèc tÕ trë thµnh mét mÆt hµng xa xØ ®èi víi ngêi d©n ViÖt Nam. T¹i ViÖt Nam, møc thu nhËp ®îc gäi lµ cao còng chØ kho¶ng tõ 5-7 triÖu ®ång/ngêi/th¸ng vµ ngêi d©n thêng chØ chi tiªu mét phÇn trong sè ®ã, phÇn cßn l¹i göi tiÕt kiÖm víi l·i suÊt cao h¬n. Trong khi ®ã, h¹n møc tÝn dông cho thÎ lµ 10 triÖu ®ång dêng nh vît qu¸ xa nhu cÇu chi tiªu hµng ngµy cña ngêi d©n. Bªn c¹nh ®ã, víi h¹n møc tÝn dông cao, kh¸ch hµng ph¶i ®¸p øng rÊt nhiÒu tiªu chuÈn ngÆt nghÌo míi ®îc cÊp thÎ, ch¼ng h¹n nh kh¸ch hµng buéc ph¶i ký quü mét kho¶n tiÒn hoÆc mét tµi s¶n cã gi¸ trÞ lín h¬n hoÆc b»ng 125% h¹n møc tÝn dông ®îc cÊp. Nh vËy, kho¶n tiÒn ký quü cña ng©n hµng kh«ng nhá chót nµo. Cïng víi viÖc thÈm ®Þnh hå s¬ kh¸ch hµng cÈn thËn tèn nhiÒu thêi gian, viÖc ph¸t hµnh hiÖn nay ®ang lµm chËm tiÕn ®é ph¸t hµnh thÎ vµ g©y khã kh¨n cho kh¸ch hµng. BiÖn ph¸p tèt nhÊt lóc nµy lµ ng©n hµng nªn h¹ thÊp møc tèi thiÓu cßn kho¶ng 3-4 triÖu ®ång. Víi h¹n møc tÝn dông míi, nhiÒu kh¸ch hµng cã thu nhËp cao vµ võa ë thµnh phè cã thÓ tham gia sö dông thÎ. §ång thêi, c¸c thñ tôc cÊp, ph¸t thÎ còng trë nªn dÔ dµng h¬n. Kh¸ch hµng chØ cÇn cã nghÒ nghiÖp vµ thu nhËp æn ®Þnh, cã hé khÈu thêng tró t¹i ®i¹ ph¬ng, cã lý lÞch tèt vµ cã b¶o l·nh cña ngêi th©n lµ ®ñ. §iÒu nµy lµm cho rñi ro cña b¶n th©n ng©n hµng còng gi¶m xuèng vµ më réng ph¹m vi c¸c giao dÞch cña chñ thÎ, t¨ng thªm tiÖn Ých cho ngêi sö dông thÎ.

Víi t©m lý ngêi d©n ViÖt Nam hÕt søc thËn träng trong viÖc tiªu tiÒn, cha quen víi viÖc tiªu tríc, tr¶ tiÒn sau th× viÖc ph¸t hµnh thÎ ghi nî dêng nh lµ híng ®i ®óng ®¾n trong viÖc më réng c¸c dÞch vô thÎ. Theo c¸ch nµy, ng©n hµng cã thÓ ph¸t hµnh thÎ ghi nî cho mét sè ®èi tîng cã tµi kho¶n t¹i ng©n hµng vµ h¹n møc chi tiªu cña chñ thÎ sÏ phô thuéc vµo sè d trªn tµi kho¶n cña kh¸ch hµng t¹i ng©n hµng. Mçi khi kh¸ch hµng chi tiªu hay rót tiÒn mÆt, c¸c giao dÞch ®îc chuyÓn vÒ trung t©m ®Ó xin cÊp giÊy phÐp ®ång thêi khÊu trõ lu«n sè tiÒn vµo tµi kho¶n cña kh¸ch hµng t¹i ng©n hµng. §iÒu nµy võa gióp kh¸ch hµng kiÓm so¸t ®îc viÖc chi tiªu võa h¹n chÕ rñi ro mÊt kh¶ n¨ng thanh to¸n cña kh¸ch hµng cho ng©n hµng. Lo¹i thÎ nµy rÊt phï hîp víi bé phËn d©n chóng kh«ng cã nhu cÇu thêng xuyªn mµ chØ t¹m thêi muèn sö dông thÎ ®Ó mang l¹i sù tiÖn lîi, an toµn khi du lÞch hay ®i xa…

Bªn c¹nh viÖc ph¸t hµnh thªm thÎ ghi nî, ng©n hµng còng nªn ph¸t hµnh lo¹i thÎ liªn kÕt. Ng©n hµng cÇn t¨ng cêng viÖc triÓn khai ph¸t hµnh thÎ liªn kÕt gi÷a ng©n hµng vµ c¸c doanh nghiÖp lín nh bu ®iÖn, hµng kh«ng, taxi, c¸c trung t©m th¬ng m¹i…ViÖc ph¸t hµnh lo¹i thÎ nµy ®em l¹i lîi Ých cho c¸c bªn liªn quan. VÒ phÝa kh¸ch hµng, hä sÏ nhËn ®îc nh÷ng u ®·i ®Æc biÖt khi thanh to¸n t¹i c¸c doanh nghiÖp liªn kÕt. C¸c doanh nghiÖp liªn kÕt vµ ng©n hµng sÏ cã thªm mét lîng kh¸ch hµng truyÒn thèng cña bªn ®èi t¸c. Ng©n hµng gãp phÇn tiÕp thÞ kh¸ch hµng, t¨ng doanh sè cho doanh nghiÖp liªn kÕt, ngîc l¹i, doanh nghiÖp liªn kÕt gãp phÇn qu¶ng b¸ dÞch vô thÎ cña ng©n hµng.

3.2.3.3. §Èy m¹nh c«ng t¸c qu¶ng c¸o, giíi thiÖu dÞch vô thÎ

Ó gióp cho kh¸ch hµng lµm quen víi kh¸i niÖm thÎ, ng©n hµng cÇn ®Èy m¹nh qu¶ng c¸o, giíi thiÖu dÞch vô thÎ ®Ó ®«ng ®¶o d©n chóng biÕt ®Õn lîi Ých kinh tÕ vµ sù tiÖn lîi khi dïng thÎ th«ng qua c¸c biÖn ph¸p kh¸c nhau.

Qu¶ng c¸o trªn c¸c ph¬ng tiÖn th«ng tin ®¹i chóng lµ viÖc lµm hÕt søc cÇn thiÕt, nã t¸c ®éng m¹nh mÏ vµo nhËn thøc cña mäi ngêi, ph¸ vì t©m lý ngÇn ng¹i cña ngêi d©n tríc nh÷ng dÞch vô míi. Tuy nhiªn ®Ó gi¶m bít chi phÝ qu¶ng c¸o kh«ng ph¶i lµ nhá, ng©n hµng cã thÓ qu¶ng c¸o chung víi CSCNT. Víi c¸ch lµm nµy, ng©n hµng võa cã thÓ qu¶ng c¸o cho dÞch vô cña m×nh võa giíi thiÖu c¸c CSCNT vµ cã thÓ gi¶m chi phÝ qu¶ng c¸o cho c¶ hai bªn. Qu¶ng c¸o trªn c¸c ph¬ng tiÖn th«ng tin ®¹i chóng cßn cã t¸c dông rÊt lín trong viÖc kÝch thÝch sù t×m hiÓu cña kh¸ch hµng vÒ c¸c s¶n phÈm míi ®Æc biÖt nÕu ®©y l¹i lµ c¸c qu¶ng c¸o hÕt søc Ên tîng.

Ng©n hµng còng cÇn kÕt hîp víi viÖc tæ chøc c¸c buæi giíi thiÖu vÒ thÎ cho c¸c doanh nghiÖp, c«ng së n¬i nh©n viªn cã thu nhËp cao vµ æn ®Þnh, ®ång thêi cã c¸c ch¬ng tr×nh khuyÕn m¹i vµ ch¨m sãc kh¸ch hµng. Ng©n hµng còng nªn tæ chøc mét ®éi ngò nh÷ng nh©n viªn cã kh¶ n¨ng thuyÕt phôc cao vµ tr×nh ®é chuyªn m«n tèt ®Ó tæ chøc héi nghÞ kh¸ch hµng giíi thiÖu vÒ thÎ hay c¸c buæi t vÊn vÒ thÎ trªn ph¹m vi toµn thµnh phè.

3.2.3.4. §Èy m¹nh c«ng t¸c ph©n phèi vµ khuyÕn khÝch viÖc më tµi kho¶n c¸ nh©n t¹i ng©n hµng

HiÖn nay, VCB HN cã mét m¹ng líi chi nh¸nh ho¹t ®éng kh¸ réng trong néi thµnh, tuy nhiªn ë ngo¹i thµnh vµ c¸c quËn míi thµnh lËp, sè chi nh¸nh vµ phßng giao dÞch cßn Ýt. Ng©n hµng cÇn thiÕt lËp m¹ng líi c¸c chi nh¸nh vµ t¹o ra nhiÒu kªnh ph©n phèi ®Ó s¶n phÈm ®Õn ®îc víi kh¸ch hµng thuËn tiÖn, hîp lý vµ tháa m·n tèi ®a nhu cÇu cña kh¸ch hµng.

Mét trong nh÷ng ®iÒu kiÖn tiªn quyÕt ®Ó thùc hiÖn viÖc sö dông thÎ lµ viÖc më tµi kho¶n t¹i ng©n hµng. V× vËy, ng©n hµng cÇn cã nh÷ng biÖn ph¸p khuyÕn khÝch ®Ó t¨ng sè lîng tµi kho¶n c¸ nh©n t¹i ng©n hµng nh: kh¸ch hµng kh«ng ph¶i nép lÖ phÝ khi thùc hiÖn c¸c nghiÖp vô thanh to¸n qua tµi kho¶n tiÒn göi t¹i ng©n hµng, kh¸ch hµng ®îc hëng l·i suÊt kh«ng k× h¹n cho c¸c kho¶n d nî trªn tµi kho¶n, ng©n hµng cã nh÷ng h×nh thøc khuyÕn m·i cô thÓ nh göi quµ lu niÖm ®èi víi c¸c kh¸ch hµng thêng xuyªn giao dÞch vµ cã sè d b×nh qu©n trªn tµi kho¶n tiÒn göi æn ®Þnh vµo nh÷ng ngµy lÔ hoÆc bèc th¨m may m¾n dµnh cho c¸c kh¸ch hµng më tµi kho¶n trong mét kho¶n thêi gian nhÊt ®Þnh.

3.2.4. Gi¶i ph¸p nh»m më réng m¹ng líi c¬ së chÊp nhËn thÎ

VCB HN cÇn ph¶i t¨ng nhanh m¹ng líi CSCNT v× ®©y lµ mét chñ thÓ quan träng trong quy tr×nh thanh to¸n thÎ. Sè lîng CSCNT lµ còng lµ mét trong nh÷ng yÕu tè quan träng nh»m ®Èy m¹nh doanh sè thanh to¸n còng nh sè thÎ ph¸t hµnh.

Do thÎ ®îc sö dông qu¸ Ýt t¹i ViÖt Nam nªn c¸c CSCNT cha thÊy ®îc nh÷ng lîi Ých cã thÓ nhËn ®îc tõ viÖc thanh to¸n thÎ. HiÖn nay, v× c¸c m¸y ®äc thÎ ®îc l¾p ®¹t miÔn phÝ t¹i c¸c CSCNT nªn chi phÝ cña ng©n hµng kh¸ cao nÕu ®Çu t ph¸t triÓn réng m¹ng líi CSCNT trong khi ®ã c¸c CSCNT l¹i kh«ng cã ý thøc b¶o qu¶n m¸y. §Ó më réng c¸c CSCNT, ®iÒu quan träng lµ ng©n hµng ph¶i lµm cho c¸c CSCNT cÇn ®Õn ng©n hµng. Ng©n hµng nªn dµnh cho c¸c c¬ së nµy nh÷ng u ®·i trong ho¹t ®éng giao dÞch víi ng©n hµng nh trong c¸c ho¹t ®éng cho vay, thanh to¸n… Khi thÊy r»ng nh÷ng u ®·i nµy ®em l¹i nh÷ng hiÖu qu¶ thiÕt thùc cho c¸c CSCNT, c¸c c¬ së kh¸c còng sÏ tù nguyÖn muèn tham gia vµo m¹ng líi nµy. §èi víi nh÷ng CSCNT míi, ng©n hµng vÉn tiÕp tôc tiÕn hµnh trang bÞ cho hä m¸y ®äc thÎ nhng kh«ng trang bÞ miÔn phÝ n÷a. Ng©n hµng nªn yªu cÇu c¸c c¬ së nµy ®ãng gãp mét phÇn kinh phÝ nhÊt ®Þnh hoÆc chØ cho hä sö dông trong mét kho¶ng thêi gian nhÊt ®Þnh, sau ®ã cho hä thuª hoÆc mua l¹i. Khi ph¶i bá tiÒn ra ®Ó ®Çu t díi h×nh thøc nµy, c¸c CSCNT sÏ cã ý thøc h¬n trong viÖc gi÷ g×n vµ b¶o qu¶n c¸c m¸y mãc vµ thóc ®Èy t¨ng doanh sè theo h×nh thøc nµy ®Ó bï ®¾p kho¶n vèn ®· bá ra. Tuy nhiªn, ngay c¶ khi c¸c CSCNT ®· mua l¹i c¸c m¸y mãc nµy, ®Þnh k× ng©n hµng vÉn nªn cö ngêi xuèng c¸c c¬ së kiÓm tra vµ b¶o dìng m¸y, s÷a ch÷a kÞp thêi nh÷ng háng hãc ®Ó t¨ng tuæi thä vµ t¹o ®iÒu kiÖn cho viÖc thanh to¸n t¹i c¸c c¬ së ®îc tr«i ch¶y vµ thuËn tiÖn.

MÆt kh¸c, trong cuéc sèng, mäi ngêi ®Òu cã nh÷ng mèi quan hÖ kinh tÕ kh¸c nhau ®ång thêi còng ph¶i chi tiªu cho v« sè nhu cÇu cÇn thiÕt nh: ®iÖn, níc, x¨ng, dÇu, ®iÖn tho¹i… NÕu nh÷ng chi phÝ tr¶ cho c¸c dÞch vô nµy ®Òu ®îc tr¶ b»ng thÎ th«ng qua hîp ®ång víi c«ng ty cung cÊp c¸c dÞch vô trªn th× sè lîng thÎ ph¸t hµnh vµ doanh sè thÎ cña ng©n hµng sÏ t¨ng thªm rÊt nhiÒu. Ng©n hµng cã thÓ tháa thuËn víi c¸c c«ng ty, c¬ quan ®Ó chÝnh nh÷ng ®¬n vÞ nµy b¶o l·nh ph¸t hµnh thÎ cho nh©n viªn cña m×nh.

3.2.5. Gi¶i ph¸p h¹n chÕ rñi ro trong thanh to¸n thÎ

HiÖn nay, rñi ro trong thanh to¸n thÎ t¹i VCB HN lµ kh¸ thÊp bëi sè lîng thÎ ph¸t hµnh Ýt, doanh sè thanh to¸n kh«ng cao. Tuy nhiªn, víi tr×nh ®é c«ng nghÖ cßn thÊp vµ kh¶ n¨ng trong lÜnh vùc thÎ cha cao thi nguy c¬ x¶y ra rñi ro trong ho¹t ®éng nµy t¹i ng©n hµng còng kh«ng ph¶i lµ nhá. V× vËy, ng©n hµng còng cÇn x©y dùng chiÕn lîc qu¶n lý rñi ro trong mäi nghiÖp vô míi cã thÓ ®¶m b¶o an toµn cho ho¹t ®éng nµy.

C¸c biÖn ph¸p hµng ®Çu lµ thùc hiÖn ph¸t triÓn vµ ®µo t¹o ®éi ngò nh©n viªn cã tr×nh ®é cao, kÞp thêi ph¸t hiÖn nh÷ng sai sãt hay lõa ®¶o. Ngoµi ra, ®Ó ng¨n chÆn t×nh tr¹ng chuyÓn nhîng thÎ vµ viÖc sö dông thÎ ¨n c¾p cña ngêi kh¸c, ng©n hµng nªn ¸p dông h×nh thøc in h×nh cña chñ thÎ lªn bÒ mÆt thÎ víi c¸c lo¹i thÎ (h×nh thøc nµy míi ®îc ¸p dông víi thÎ VISA). §iÒu nµy t¹o sù thuËn lîi cho c¸c CSCNT trong viÖc kiÓm tra thÎ vµ tr¸nh t×nh tr¹ng lõa ®¶o. §Ó h¹n chÕ t×nh tr¹ng chñ thÎ sö dông thÎ thanh to¸n cho c¸c giao dÞch cã gi¸ trÞ nhá h¬n h¹n møc nhng l¹i cã tæng gi¸ trÞ thanh to¸n trong ngµy lín h¬n h¹n møc trong mét ngµy, VCB HN ph¶i liªn hÖ víi c¸c nh©n viªn thanh to¸n thÎ t¹i VCB VN ®Ó xin cÊp phÐp cho toµn bé giao dÞch b»ng hÖ thèng POS terminal.

Thªm vµo ®ã, khi cÊp thÎ cho kh¸ch hµng, ng©n hµng nªn híng dÉn hä c¸ch sö dông còng nh c¸ch b¶o qu¶n, b¶o mËt thÎ, thñ tôc liªn hÖ víi kh¸ch hµng khi x¶y ra mÊt c¾p, thÊt l¹c hay khi cã thay ®æi vÒ ®Þa chØ liªn hÖ.

3.3. Mét sè kiÕn nghÞ nh»m thùc hiÖn gi¶i ph¸p ph¸t triÓn ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi

3.3.1. KiÕn nghÞ ®èi víi ChÝnh phñ

3.3.1.1. Ban hµnh hÖ thèng v¨n b¶n ph¸p lý b¶o vÖ quyÒn lîi cña c¸c chñ thÓ tham gia lÜnh vùc thÎ

ChÝnh phñ cÇn ban hµnh sím c¸c v¨n b¶n ph¸p lý b¶o vÖ quyÒn lîi hîp ph¸p cña c¸c ng©n hµng kinh doanh thÎ, c¸c CSCNT vµ c¸c chñ thÎ vµ lµm c¨n cø cho c¸c c¬ quan hµnh ph¸p vµ t ph¸p luËn téi vµ xö ph¹t c¸c tæ chøc téi ph¹m gi¶ m¹o thÎ thanh to¸n còng nh c¸c c¸ nh©n cã hµnh vi lõa ®¶o, dïng thÎ tr¸i phÐp ®Ó chiÕm ®o¹t tµi s¶n cña ngêi kh¸c.

HiÖn nay c¸c vô lõa ®¶o th«ng qua thÎ tÝn dông ®· xuÊt hiÖn ë ViÖt Nam vµ chóng ta cã thÓ kh¼ng ®Þnh, mét lo¹i téi ph¹m míi, hÕt søc tinh vi vµ kh«n khÐo ®· ra ®êi. §Ó h¹n chÕ t×nh tr¹ng nµy, ChÝnh phñ cÇn tiÕp tôc ®Èy m¹nh viÖc x©y dùng luËt vµ c¸c v¨n b¶n díi luËt vÒ kinh tÕ, bæ sung c¸c luËt hiÖn hµnh vµ ®ång thêi sím ®a ra c¸c khung h×nh ph¹t cho c¸c téi ph¹m liªn quan ®Õn thÎ nh: s¶n xuÊt, tiªu thô thÎ gi¶, ¨n c¾p m· sè…

C«ng viÖc phßng chèng lo¹i téi ph¹m nµy kh«ng chØ lµ c«ng viÖc cña mét m×nh ng©n hµng hay cña c¸c c¬ quan chøc n¨ng nh: Bé C«ng an, c¶nh s¸t kinh tÕ mµ ph¶i cã sù phèi hîp ®ång bé gi÷a c¸c bªn cã liªn quan. Kh«ng chØ phèi hîp gi÷a c¸c c¬ quan trong níc mµ ph¶i phèi hîp c¶ víi c¸c tæ chøc c¶nh s¸t quèc tÕ ®Ó kÞp thêi ng¨n chÆn c¸c hµnh vi lõa ®¶o trong ph¹m vi quèc gia vµ trªn thÕ giíi.

3.3.1.2. §Çu t x©y dùng c¬ së h¹ tÇng

Nhµ níc cÇn ®Çu t trang thiÕt bÞ ®Ó hiÖn ®¹i hãa ng©n hµng v× ®©y lµ c«ng viÖc hÕt søc tèn kÐm ®ßi hái lîng vèn ®Çu t lín. H¬n thÕ, viÖc ®¶m b¶o cho ngµnh ng©n hµng ph¸t triÓn sÏ lµ tiÒn ®Ò cho sù ph¸t triÓn cña mét lo¹t c¸c ngµnh kh¸c nhÊt lµ trong ®iÒu kiÖn trang bÞ kü thuËt cña c¸c ng©n hµng ViÖt Nam cßn kÐm so víi c¸c níc trong khu vùc vµ trªn thÕ giíi.

C«ng nghÖ thÎ lµ mét c«ng nghÖ hoµn toµn míi ë ViÖt Nam, m¸y mãc ®Òu lµ nh÷ng lo¹i hÕt søc hiÖn ®¹i mµ ë níc ta cha thÓ nµo tù s¶n xuÊt ®îc ngay c¶ nh÷ng linh kiÖn thay thÕ còng ph¶i nhËp khÈu cña níc ngoµi. ViÖc giao nhËn söa ch÷a thiÕt bÞ hiÖn nay cha ®îc t¹o ®iÒu kiÖn thùc hiÖn nhanh chãng buéc c¸c ng©n hµng ph¶i t¨ng chi phÝ mua s¾m thiÕt bÞ vµ dù phßng rÊt tèn kÐm. ChÝnh v× vËy, Nhµ níc nªn xem xÐt gi¶m thuÕ nhËp khÈu cho nh÷ng m¸y mãc phôc vô c«ng nghÖ thÎ ë ViÖt Nam hay Ýt nhÊt còng t¹o ®iÒu kiÖn dÔ dµng cho ho¹t ®éng nhËp khÈu nh÷ng m¸y mãc nµy.

3.3.1.3. §Ò ra nh÷ng chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ho¹t ®éng thanh to¸n thÎ t¹i ViÖt Nam

ViÖt Nam lµ quèc gia mµ viÖc sö dông tiÒn mÆt vÉn chiÕm ®a sè trong c¸c giao dÞch th¬ng m¹i. ChÝnh v× vËy, viÖc sö dông thÎ trong thanh to¸n cÇn ®îc khuyÕn khÝch sö dông ë ViÖt Nam ®Ó gi¶m lîng tiÒn mÆt lu th«ng trong nÒn kinh tÕ. ViÖc cÇn thiÕt lµ gi¶m thuÕ gi¸ trÞ gia t¨ng ®èi víi lo¹i dÞch vô nµy nh ®èi víi c¸c lo¹i hµng hãa mµ Nhµ níc khuyÕn khÝch tiªu dïng. Møc thuÕ 10% ®èi víi dÞch vô nµy hiÖn nay dêng nh kh«ng hîp lý v× ®©y lµ mét lo¹i dÞch vô míi, chi phÝ ho¹t ®éng kh¸ tèn kÐm khiÕn gi¸ thµnh dÞch vô cao. NÕu Nhµ níc tiÕp tôc gi÷ møc thuÕ nh hiÖn nay th× khã cã thÓ khuyÕn khÝch ngêi d©n trong níc sö dông lo¹i h×nh nµy. Nhµ níc nªn cã chÝnh s¸ch thuÕ tháa ®¸ng h¬n ®èi víi mÆt hµng thÎ, møc cã thÓ chÊp nhËn ®îc lµ 5%. Nh thÕ sÏ t¹o c¬ héi cho c¸c ng©n hµng thùc hiÖn viÖc gi¶m gi¸ thµnh dÞch vô thÎ, ®Èy nhanh tèc ®é ph¸t triÓn thÎ thanh to¸n ë ViÖt Nam.

Ngoµi ra, Nhµ níc cã thÓ khuyÕn khÝch ngêi d©n trong níc më tµi kho¶n c¸ nh©n t¹i ng©n hµng. Nhµ níc cã thÓ thùc hiÖn viÖc chi tr¶ l¬ng cho c¸n bé c«ng nh©n viªn th«ng qua hÖ thèng tµi kho¶n c¸ nh©n t¹i ng©n hµng. §iÒu nµy võa gióp cho Nhµ níc qu¶n lý møc thu nhËp cña c¸n bé võa cã t¸c ®éng trong viÖc ®Èy m¹nh thanh to¸n b»ng thÎ.

3.3.1.4. T¹o m«i trêng kinh tÕ x· héi æn ®Þnh

Mét m«i trêng kinh tÕ x· héi æn ®Þnh lu«n lµ nÒn t¶ng v÷ng ch¾c cho mäi sù ph¸t triÓn, tÊt nhiªn lµ ®èi víi c¶ viÖc ph¸t triÓn cña thÎ thanh to¸n. Kinh tÕ x· héi cã æn ®Þnh vµ ph¸t triÓn bÒn v÷ng th× ®êi sèng ngêi d©n míi ®îc n©ng cao vµ hä míi cã ®iÒu kiÖn tiÕp xóc víi c«ng nghÖ thanh to¸n hiÖn ®¹i. Vµ ®©y còng mét ®iÒu kiÖn ®Ó cã thÓ më réng quan hÖ quèc tÕ, lµ ®iÒu kiÖn tèt ®Ó c¸c ng©n hµng më réng quan hÖ víi c¸c tæ chøc thÎ quèc tÕ.

3.3.2. KiÕn nghÞ ®èi víi Ng©n hµng Nhµ níc

3.3.2.1. Hoµn thiÖn c¸c v¨n b¶n ph¸p quy vÒ thÎ

Trong ®iÒu kiÖn hiÖn nay, thÎ ®ang dÇn trë thµnh mét ph¬ng tiÖn thanh to¸n th«ng dông, m«i trêng ph¸p lý cho thÎ cÇn ph¶i nhanh chãng ®îc hoµn thiÖn. HiÖn t¹i thÎ cña VCB chÞu sù quy ®Þnh chÆt chÏ cña HiÖp héi thÎ quèc tÕ nhng vÉn cÇn cã mét v¨n b¶n ph¸p quy cô thÓ vÒ viÖc kinh doanh thÎ. ChÝnh s¸ch qu¶n lý ngo¹i hèi hiÖn nay cã quy ®Þnh vÒ ®ång tiÒn thanh to¸n nhng l¹i cha quy ®Þnh râ vÒ h¹n møc thanh to¸n vµ tÝn dông cña thÎ do c¸c ng©n hµng trong níc ph¸t hµnh. ChÝnh s¸ch qu¶n lý ngo¹i hèi hiÖn nay vÉn cßn thiÕu mét quy ®Þnh riªng cho thÎ thanh to¸n, nhÊt lµ thÎ tÝn dông quèc tÕ nh»m t¨ng cêng qu¶n lý viÖc sö dông thÎ cña kh¸ch hµng, tr¸nh viÖc lîi dông thÎ ®Ó chuyÓn ngo¹i tÖ. Thªm vµo ®ã, vÊn ®Ò tÝn dông thÎ, mét h×nh thøc tÝn dông míi cÇn ph¶i cã quy ®Þnh riªng nh»m t¹o ®iÒu kiÖn cho ng©n hµng n©ng cao quyÒn h¹n cña m×nh trong viÖc thÈm ®Þnh, ®¶m b¶o tÝn dông cho kh¸ch hµng. CÇn chó träng h¬n ®Õn sù kh¸c biÖt gi÷a c¸c ®iÒu kiÖn ®¶m b¶o tÝn dông th«ng thêng víi ®¶m b¶o tÝn dông thÎ. Ngoµi ra còng cÇn chó ý c¸c vÊn ®Ò liªn quan ®Õn dù phßng vµ qu¶n lý rñi ro cho chñ thÎ vµ ng©n hµng.

3.3.2.2. CÇn cã c¸c chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch më réng kinh doanh thÎ

Tríc hÕt Ng©n hµng Nhµ níc cÇn ph¶i cã c¸c chÝnh s¸ch hç trî c¸c ng©n hµng ph¸t triÓn c¸c nghiÖp vô thÎ nh»m t¨ng kh¶ n¨ng c¹nh tranh víi c¸c ng©n hµng níc ngoµi. Thêng xuyªn cËp nhËt th«ng tin vµ tæ chøc c¸c khãa häc, trao ®æi truyÒn b¸ kinh nghiÖm gi÷a c¸c ng©n hµng. Ng©n hµng Nhµ níc còng cÇn ph¶i cã mét sè chÝnh s¸ch u ®·i nhÊt ®Þnh ®Ó t¨ng kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña c¸c ng©n hµng néi ®Þa víi c¸c ng©n hµng níc ngoµi nh tû lÖ dù tr÷ phßng ngõa rñi ro, c¸c u ®·i vÒ thuÕ… Ngoµi ra còng cÇn cho phÐp c¸c ng©n hµng ®îc ¸p dông nh÷ng ch¬ng tr×nh u ®·i cho kh¸ch hµng nh»m thu hót kh¸ch hµng, ®¶m b¶o tÝnh c¹nh tranh cho c¸c ng©n hµng.

Ngoµi ra Ng©n hµng Nhµ níc còng cÇn ph¶i ®a ra c¸c ho¹ch ®Þnh chiÕn lîc trong thêi gian dµi nh»m tr¸nh t×nh tr¹ng c¸c ng©n hµng néi ®Þa c¹nh tranh mét c¸ch v« Ých. ViÖc thµnh lËp HiÖp héi thÎ ®· tá ra lµ mét chÝnh s¸ch ®óng ®¾n cña Ng©n hµng Nhµ níc. HiÖp héi thÎ ®· thu hót hÇu hÕt c¸c ng©n hµng cã thùc hiÖn dÞch vô thÎ ë ViÖt Nam tham gia, thèng nhÊt møc phÝ, c¸c quy ®Þnh ph¸t hµnh, ¸p dông nh÷ng chÝnh s¸ch chung nh»m ®¶m b¶o lîi nhuËn cho c¸c ng©n hµng. Thêng xuyªn tiÕp xóc trùc tiÕp víi c¸c ng©n hµng, Héi ®· n¾m b¾t ®îc c¸c khã kh¨n, tæ chøc c¸c buæi th¶o luËn ®a ra c¸c ph¬ng híng gi¶i quyÕt chung.

3.3.3. KiÕn nghÞ ®èi víi Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam

3.3.3.1. CÇn më réng ho¹t ®éng Marketing

Víi t×nh h×nh ngêi d©n ViÖt Nam vÉn cßn t©m lý chuéng tiÒn mÆt, dÞch vô thÎ cha ®îc hiÓu biÕt nhiÒu nh hiÖn nay, VCB VN cÇn ph¶i cã nh÷ng chÝnh s¸ch khuyÕch tr¬ng s¶n phÈm thÎ. CÇn ph¶i ®a ®îc nh÷ng tiÖn Ých cña s¶n phÈm thÎ mµ VCB VN cung cÊp tíi mäi tÇng líp ®èi tîng nh»m më réng sè lîng kh¸ch hµng tiÒm n¨ng. Ngoµi ra, VCB VN cÇn chó ý h¬n n÷a ®Õn c¸c chÕ ®é u ®·i cho c¸c chñ thÎ tuú theo h¹n møc thÎ mµ chñ thÎ sö dông: c¸c dÞch vô híng dÉn sö dông thÎ, gi¶m tû lÖ tµi s¶n thÕ chÊp ®ang ë møc qu¸ cao hiÖn nay (125%)… ®iÒu nµy sÏ kÝch thÝch c¸c chñ thÎ tiªu dïng thÎ ë h¹n møc cao h¬n.

3.3.3.2. Cã c¸c chÝnh s¸ch thu hót c¸c c¬ së kinh doanh chÊp nhËn thanh to¸n thÎ cña VCB

HiÖn nay sù c¹nh tranh cña c¸c ng©n hµng trªn thÞ trêng thÎ lµ v« cïng kh¾c nghiÖt. §· cã hiÖn tîng mét sè c¬ së chÊp nhËn thÎ cña hÖ thèng VCB ®· chuyÓn sang chÊp nhËn thÎ cña ng©n hµng kh¸c. §iÒu nµy lµ do c¸c ng©n hµng c¸c cã c¸c chÝnh s¸ch u ®·i h¬n so víi VCB nh: gi¶m tû lÖ chiÕt khÊu, trÝch l¹i % gi¸ trÞ thanh to¸n cho c¬ së chÊp nhËn thÎ, u ®·i tÝn dông,…

èi víi VCB VN, lµ mét ng©n hµng lín, cã uy tÝn l©u n¨m, ®©y lµ mét lîi thÕ c¹nh tranh rÊt lín ®Ó thu hót c¸c c¬ së chÊp nhËn thanh to¸n. Tuy nhiªn bªn c¹nh ®ã cÇn ph¶i chó ý h¬n ®Õn c«ng t¸c ch¨m sãc c¸c ®¹i lý, c¬ së chÊp nhËn thÎ VCB b»ng c¸c u ®·i réng më h¬n, chó träng ®Õn viÖc ®Çu t trang thiÕt bÞ trang bÞ cho c¬ së chÊp nhËn thÎ nh c¸c m¸y EDC, c¸c m¸y tr¹m, c¸c m¸y tÝnh nèi m¹ng víi VCB…

KÕt luËn

ThÎ thanh to¸n lµ mét ph¬ng thøc thanh to¸n hiÖn ®¹i, ®a tiÖn Ých, rÊt ®îc a chuéng trªn thÕ giíi, hiÖn nay theo sè liÖu thèng kª cña c¸c tæ chøc thÎ trªn thÕ giíi nguån thu tõ dÞch vô thÎ chiÕm kho¶ng tõ 15-22% tæng thu dÞch vô cña ng©n hµng. Ngoµi ra, viÖc tham gia thÞ trêng thÎ ®ßi hái c¸c ng©n hµng lu«n ph¶i chó träng ®Çu t khoa häc kü thuËt nh»m hiÖn ®¹i hãa c«ng nghÖ ng©n hµng, ®¸p øng nhu cÇu kh¸ch hµng.

Nh vËy, th«ng qua viÖc triÓn khai nghiÖp vô ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ, c¸c ng©n hµng th¬ng m¹i kh«ng nh÷ng thùc hiÖn ®óng chñ tr¬ng hiÖn ®¹i hãa c«ng nghÖ ng©n hµng cña ChÝnh phñ mµ cßn t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi ®Ó tham gia vµo qu¸ tr×nh toµn cÇu hãa, gãp phÇn x©y dùng m«i trêng tiªu dïng v¨n minh vµ hßa nhËp vµo céng ®ång tµi chÝnh ng©n hµng quèc tÕ. Do ®ã, ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ lµ nh÷ng nghiÖp vô kinh doanh kh«ng thÓ thiÕu cña mét ng©n hµng hiÖn ®¹i, gãp phÇn lµm t¨ng thu nhËp vµ lµm phong phó thªm ho¹t ®éng ng©n hµng.

C«ng t¸c ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ lµ mét trong nh÷ng lîi thÕ cña Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam. Cho ®Õn nay, Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam ®· thùc hiÖn c«ng t¸c ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ tÝn dông quèc tÕ ®îc gÇn 10 n¨m. Tuy vËy, ®èi víi chi nh¸nh Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi, ho¹t ®éng kinh doanh thÎ chØ míi ®îc triÓn khai trong vßng cha ®Çy hai n¨m. ChÝnh v× vËy, víi kinh nghiÖm cßn cha nhiÒu, trong thêi gian qua, chi nh¸nh ®· gÆp ph¶i kh«ng Ýt nh÷ng khã kh¨n, th¸ch thøc. Song trong t¬ng lai kh«ng xa, víi tiÒm n¨ng to lín cña thÞ trêng thÎ ViÖt Nam céng víi chiÕn lîc kinh doanh ®óng ®¾n vµ sù nç lùc tõ phÝa chi nh¸nh, thªm vµo ®ã lµ sù trî gióp tÝch cùc tõ phÝa Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam, em tin r»ng chi nh¸nh Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi sÏ ®¹t ®îc nh÷ng kÕt qu¶ kh¶ quan h¬n, ®a dÞch vô thÎ trë thµnh mét trong nh÷ng dÞch vô hµng ®Çu cña m×nh, ®ång thêi cñng cè vµ ph¸t triÓn h¬n n÷a vÞ thÕ cña m×nh trªn thÞ trêng thÎ ViÖt Nam.

Th«ng qua nh÷ng ph©n tÝch ®¸nh gi¸ vÒ thùc tr¹ng ho¹t ®éng ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ t¹i chi nh¸nh Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi, chuyªn ®Ò ®a ra mét sè gi¶i ph¸p kiÕn nghÞ nh»m gãp phÇn nhá bÐ hoµn thiÖn ho¹t ®éng kinh doanh thÎ t¹i chi nh¸nh. Tuy nhiªn, do tÝnh míi mÎ cña vÊn ®Ò vµ do sù h¹n chÕ vÒ n¨ng lùc cña b¶n th©n, nh÷ng nhËn xÐt, ®¸nh gi¸ lµ nh÷ng ý kiÕn chñ quan cña b¶n th©n em nªn kh«ng thÓ tr¸nh khái nh÷ng sai sãt. Em rÊt mong nhËn ®îc sù ®ãng gãp ý kiÕn cña c¸c thÇy c«, c¸c anh chÞ vµ c¸c b¹n ®Ó hoµn chØnh h¬n n÷a chuyªn ®Ò cña m×nh.

Tµi liÖu tham kh¶o

B¸o c¸o kÕt qu¶ ho¹t ®éng kinh doanh Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi n¨m 2002, 2003.
B¸o c¸o t×nh h×nh ho¹t ®éng thÎ 2003 Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng Hµ Néi.
B¸o c¸o t×nh h×nh ho¹t ®éng kinh doanh thÎ Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam n¨m 2003
B¸o c¸o t×nh h×nh kinh doanh thÎ cña c¸c ng©n hµng ViÖt Nam – HiÖp héi thÎ ViÖt Nam n¨m 2002, 2003
Quy tr×nh híng dÉn nghiÖp vô ph¸t hµnh vµ thanh to¸n thÎ cña Ng©n hµng Ngo¹i th¬ng ViÖt Nam

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí

[sociallocker id=”19555″] Tải Xuống Tại Đây [/sociallocker]

June 22, 2019

Luận văn tốt nghiệp Mô hình hệ thống quản lý mạng tập trung Mạng viễn thông thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương

Luận văn tốt nghiệp Mô hình hệ thống quản lý mạng tập trung Mạng viễn thông thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan: Tiểu luận Phân tích SWOT về thị trường viễn thông Việt Nam

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]http://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/06/Lu%E1%BA%ADn-v%C4%83n-t%E1%BB%91t-nghi%E1%BB%87p-M%C3%B4-h%C3%ACnh-h%E1%BB%87-th%E1%BB%91ng-qu%E1%BA%A3n-l%C3%BD-m%E1%BA%A1ng-t%E1%BA%ADp-trung-M%E1%BA%A1ng-vi%E1%BB%85n-th%C3%B4ng-th%E1%BA%BF-h%E1%BB%87-sau-C%E1%BB%A5c-B%C6%B0u-%C4%91i%E1%BB%87n-Trung-%C6%B0%C6%A1ng.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Luận văn tốt nghiệp Mô hình hệ thống quản lý mạng tập trung Mạng viễn thông thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương

Luận văn tốt nghiệp

MÔ HÌNH HỆ THỐNG QUẢN LÝ MẠNG TẬP TRUNG MẠNG VIỄN THÔNG THẾ HỆ SAU CỤC BƯU ĐIỆN TRUNG ƯƠNG
MỞ ĐẦU

Mạng viễn thông thế hệ sau Cục Bưu Điện Trung ương được biết dưới tên gọi “Mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng và Nhà nước”, hiện nay dự án xây dựng mạng đã được Đảng, Nhà nước và các cơ quan có chức năng phê duyệt và được Tổng Công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam và Cục Bưu Điện Trung ương gấp rút triển khai. Mạng viễn thông thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương có phạm vi rất rộng, phủ kín tất cả các tỉnh thành trong cả nước do đó vấn đề đặt ra sau khi xây dựng xong là phải quản lý mạng đó như thế nào để đạt hiệu quả cao nhất.

Hệ thống quản lý mạng là khối óc của mạng viễn thông. Với một hệ thống quản lý tốt, mạng sẽ hoạt động hiệu quả, giảm thiểu sự cố và tăng lợi nhuận, uy tín của nhà khai thác.

Trên cơ sở dự án mạng viễn thông thế hệ sau của Cục Bưu Điện Trung ương, đề tài đã đưa ra mô hình hệ thống quản lý mạng tập trung có khả năng quản lý mạng trên phạm vi toàn quốc.

CHƯƠNG 1

GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ MẠNG THẾ HỆ SAU CỦA CỤC BƯU ĐIỆN TRUNG ƯƠNG

1.1. SƠ LƯỢC VỀ CỤC BƯU ĐIỆN TRUNG ƯƠNG

Cục Bưu điện Trung ương là một đơn vị thành viên của Tổng công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam được giao nhiệm vụ phục vụ thông tin cho các cơ quan Đảng, Nhà nước. Mạng Viễn thông Cục BĐTW hiện đang được triển khai ở Hà Nội (CP16) , Hồ Chí Minh (BĐT78) và 11 tỉnh Quảng Ninh, Hải phòng, Đà Nẵng, Thừa thiên – Huế, Cần Thơ và Bà Rịa – Vũng Tàu, Lai Châu, Điện Biên, Đắc Lắc, Kon Tum, Hậu Giang. Tại các điểm trên được lắp đặt các tổng đài đa dịch vụ băng hẹp (N-ISDN) phục vụ thông tin cho các cơ quan Trung ương và cơ quan Đảng, chính quyền địa phương.

Từ năm 2002, Cục Bưu điện Trung ương được Đảng, Nhà nước và Tổng công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam giao nhiệm vụ xây dựng dự án “Xây dựng mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng và Nhà nước”, tiền đề để xây dựng mạng viễn thông thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương.

Chương này sẽ giới thiệu một cái nhìn tổng quan về mạng viễn thông thế hệ sau mà Cục Bưu điện Trung ương đang xây dựng.

1.2. TỔNG QUAN MẠNG VIỄN THÔNG THẾ HỆ SAU CỤC BƯU ĐIỆN TRUNG ƯƠNG

1.2.1. MỤC TIÊU VÀ PHẠM VI CỦA MẠNG VIỄN THÔNG THẾ HỆ SAU CỤC BƯU ĐIỆN TRUNG ƯƠNG

Mạng viễn thông thế hệ sau của Cục Bưu điện Trung ương được xây dựng dựa trên dự án “Xây dựng mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng và Nhà nước” với mục tiêu nhằm xây dựng một mạng đường trục truyền số liệu chuyên dùng thống nhất cho mạng tin học diện rộng cũng như cung cấp một số cổng thoại cho các cơ quan Đảng và Nhà nước. Mạng được xây dựng phải có tốc độ cao, dung lượng lớn, dựa trên công nghệ IP, có kết nối với Internet.

Mục tiêu:

Mục tiêu cụ thể và các yêu cầu đạt được thể hiện trên các mặt sau :

Xây dựng mạng kết nối từ trung ương đến các tỉnh/thành và đến tận cấp quận, huyện, sở, ban, ngành; cung cấp các cổng kết nối tới mạng tin học của các cơ quan Đảng, Nhà nước tại các cấp với tốc độ cao, công nghệ mở, hiện đại, trực tuyến đặc biệt đồng nhất về giao diện; từ xã, phường có thể truy nhập vào mạng diện rộng của các cơ quan Đảng, Nhà nước thông qua mạng công cộng đến thiết bị truy nhập đặt tại nút mạng tỉnh/thành phố.
Trên cơ sở hạ tầng mạng truyền số liệu chuyên dùng sẽ triển khai đa dịch vụ viễn thông (thoại, truyền số liệu – liên kết mạng diện rộng và một số dịch vụ khác tùy theo yêu cầu từ các cơ quan Đảng, Nhà nước cũng như xu hướng phát triển của công nghệ).
Tạo thành các kết nối chiều dọc theo kiến trúc phân cấp của các cơ quan hành chính Nhà nước cũng như tích hợp theo chiều ngang mạng thông tin diện rộng của Đảng với mạng thông tin diện rộng của Chính phủ, Quốc hội.
Mạng đường trục đảm bảo thông suốt, tin cậy và an toàn.
- Phạm vi:

Trên phương diện về phân bố hành chính của các cơ quan Đảng, Nhà nước, phạm vi của mạng viễn thông thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương bao gồm :

Mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng và Nhà nước phục vụ việc kết nối mạng diện rộng của Đảng, Nhà nước trên phạm vi toàn quốc, từ cấp trung ương đến cấp tỉnh, thành phố và sở, ban, ngành, quận, huyện.
Mạng cung cấp các cổng kết nối ra Internet tốc độ cao tại Hà Nội và Hồ Chí Minh.
Mạng cung cấp các dịch vụ thoại, video cho các cơ quan Đảng, Nhà nước trên phạm vi toàn quốc, từ cấp trung ương đến cấp tỉnh, thành phố và sở, ban, ngành, quận, huyện..
- Đối tượng sử dụng dịch vụ:

Các cơ quan dưới đây là đối tượng được sử dụng các cổng kết nối của mạng truyền số liệu chuyên dùng cũng như các dịch vụ gia tăng được triển khai trên nền mạng chuyên dùng (thoại, video, Internet, ….) :

Các cơ quan Đảng, Chính phủ, Quốc hội cấp trung ương.
Văn phòng tỉnh, thành ủy (VPTU), ủy ban nhân dân (UBND), hội đồng nhân dân (HĐND), các sở, ban, ngành tại các tỉnh/thành trên toàn quốc.
Văn phòng huyện/thị/thành ủy (VPHU, VPTU), ủy ban nhân dân huyện/thị/thành (VP UBND huyện/thị/thành) trên toàn quốc.
- Các hạng mục cần thực hiện

Mạng truyền số liệu chuyên dùng của các cơ quan Đảng, Nhà nước bao gồm các hạng mục sau :

Các nút mạng cho mạng truyền số liệu đường trục: ba nút tại Hà Nội, Hồ Chí Minh và Đà Nẵng.
Xây dựng các nút mạng kết nối từ mạng truyền số liệu đường trục tới các tỉnh, thành phố.
Xây dựng các nút mạng tại các quận, huyện, sở, ban, ngành kết nối về nút mạng tại tỉnh, thành phố.
Xây dựng cổng kết nối Internet tại Hà Nội và Hồ Chí Minh.
Triển khai dịch vụ điện thoại hệ trung ương (tại một số tỉnh chưa có tổng đài điện thoại mã 80) trên nền mạng truyền số liệu chuyên dùng.
Xây dựng hệ thống bảo mật đường truyền.
Xây dựng mới một số tuyến cáp quang/đồng, cải tạo nhà trạm (tại những nơi không tận dụng được cơ sở hạ tầng hiện có).
Xây dựng hệ thống quản lý mạng đường truyền số liệu chuyên dùng tập trung tại Hà Nội.

Trong các hạng mục trên, hạng mục cuối cùng chính là nội dung đề tài cần nghiên cứu.

Cấu trúc mạng

Mạng đường trục (Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng) đạt 155 Mbps. Từ nút mạng đường trục vềcác tỉnh/thành phố tối thiểu đạt 2Mbps. Từ tỉnh/thành phố về quận, huyện, sở, ban, ngành tối thiểu đạt 64Kbps.
Tại các tỉnh/thành phố các cổng kết nối vào mạng LAN của VPTU và UBND được tách riêng và chạy trên các đuờng cáp quang riêng nhưng có thể truy nhập lẫn nhau để khai thác số liệu khi lãnh đạo có thẩm quyền yêu cầu.
Đối với các tỉnh/thành phố chưa có tổng đài hệ I, mạng truyền số liệu chuyên dùng sẽ cung cấp thêm một số cổng điện thoại cho phép các đồng chí lãnh đạo chủ chốt tại tỉnh/thành và trung ương có thể liên lạc với nhau trong mạng riêng (hệ 5 số).
Mạng được xây dựng cho phép phương thức kết nối qua quay số (analog, ISDN) vẫn được tiếp tục sử dụng đối với các cơ quan mà mạng chuyên dùng chưa vươn tới được hay những người không ngồi tại phòng làm việc có thể đăng nhập vào mạng nội bộ qua các kênh truy nhập dành riêng.
Cục Bưu điện Trung ương được ưu tiên kết nối vào chuyển mạch lõi của VDC với tốc độ cao trên cáp quang tại Hà Nội và Hồ Chí Minh để phục vụ nhu cầu truy nhập Internet của các cơ quan Đảng, Nhà nước tại hai điểm này.
- Công nghệ

Mạng viễn thông thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương được xây dựng dựa trên công nghệ IP, hỗ trợ đa phương thức kết nối (cáp quang, cáp đồng) và băng thông linh hoạt (trực tiếp: xDSL, n 64Kbps, n E1, STM1, Fast Ethernet, Giga Ethernet thông qua giao diện kết nối đồng nhất là cổng Ethernet; gián tiếp: quay số qua mạng điện thoại analog, ISDN).

Sử dụng các công nghệ tiên tiến như MPLS, VLAN,…. để tách riêng các mạng diện rộng của các cơ quan Đảng, Nhà nước tùy theo chức năng nhiệm vụ của các cơ quan này.
Hỗ trợ đa dịch vụ viễn thông trên nền IP (thoại, truyền số liệu, Internet , EMail, và các dịch vụ khác) trên cơ sở tương thích với mạng điện thoại chuyên dùng (mạng điện thoại hệ trung ương mã 80) hiện có.
Quản lý tập trung từ một trung tâm quản lý mạng duy nhất tại Hà Nội cho toàn bộ mạng đường truyền số liệu, đảm bảo độ thông suốt, an toàn, tin cậy của mạng đường truyền số liệu chuyên dùng.
Sử dụng các công nghệ mã hóa đường truyền tiên tiến để đảm bảo an toàn cho đường truyền số liệu, dữ liệu trên đường truyền, chống mọi khả năng có sự truy nhập trái phép vào hệ thống đường truyền.
Việc sử dụng các kênh vật lý riêng (tách từ kênh truyền dẫn liên tỉnh, nội tỉnh của mạng công cộng) dành cho mạng đường trục đảm bảo tính ưu tiên cao có tính đến đường truyền dự phòng (tính vu hồi), đảm bảo truyền dữ liệu truyền trong mạng chuyên dùng, tránh khỏi bất cứ sự tắc nghẽn, gián đoạn thông tin nào đồng thời vẫn đảm bảo tiết kiệm đầu tư ở mức cao nhất.
Triển khai hai cổng ra Internet tại Hà Nội và Hồ Chí Minh: hai cổng ra Internet này phục vụ nhu cầu kết nối Internet của các cơ quan Đảng, Nhà nước cấp trung ương tại Hà Nội và Hồ Chí Minh. Từ các cơ quan cấp địa phương (tỉnh, thành phố) có thể kết nối ra Internet thông qua các PoP Internet của mạng công cộng tại địa phương.
- Cấu trúc phân lớp:

Mô hình mạng diện rộng của các cơ quan Đảng và Nhà nước được mô tả trên hình 1.1.

Hình 1.1. Mô hình mạng diện rộng của Đảng, Nhà nước

Trong đó:

Mức A : Cấp Trung ương.
Mức B : Cấp Bộ, Tỉnh.
Mức C : Cấp Sở, Ban, Ngành, quận, huyện, thị hoặc Cục, Vụ, đơn vị trực thuộc Bộ.
Mức D : Cấp xã, phường.

Cấu trúc phân lớp của mạng thệ hệ sau Cục Bưu điện Trung ương như hình 1.2.

Hình 1.2. Mô hình mạng theo cấu trúc phân cấp

Trong đó:

Lớp chuyển mạch lõi: Đặt tại Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng để làm nút tập trung lưu lượng cho các tỉnh trong vùng đó, được kết nối với tốc độ STM-1 (155Mbps). Các nút chuyển mạch ở lớp này được đấu với nhau cấu trúc 2 hướng chọn (1+1) để đảm bảo an toàn.
Lớp truy nhập: Kết nối về lớp chuyển mạch lõi qua các cổng n x E1, Fast Ethernet (100 Mbps) hoặc STM-1 (tùy theo lưu lượng dữ liệu và khả năng bố trí kênh truyền dẫn).
Lớp đầu cuối: Bao gồm các đầu cuối đặt tại phía mạng của các cơ quan Đảng, Nhà nước; kết nối về lớp truy nhập thông qua kênh n xE1, xDSL, STM-1, FastEthernet hay Giga Ethernet khi có yêu cầu. Lớp đầu cuối cung cấp các giao diện để kết nối thẳng vào HUB, LAN Switch của mạng LAN của các cơ quan Đảng, Nhà nước với tốc độ 10 Mbps, 100 Mbps hay 1000 Mbps (GE)

.
Lớp Extranet (cung cấp cổng ra Internet từ mạng nội bộ): việc cung cấp kết nối ra Internet do 02 PoP đặt tại Hà Nội và Hồ Chí Minh đảm nhiệm.
Hệ thống quản lý giám sát mạng (NMS): đặt tại Hà Nội có khả năng giám sát, vận hành, tính cước, …. toàn mạng truyền số liệu nội bộ và mạng cung cấp cổng kết nối Internet, bên cạnh đó hệ thống quản lý mạng cũng phải hỗ trợ khả năng giám sát, vận hành từ xa cho các trạm tại các nút mạng mức B, C theo mô hình không sử dụng người trực thường xuyên. Đây chính là mục tiêu của luận văn.
- Cấu trúc mạng đường trục (lớp A)

Mạng đường trục bao gồm các trung tâm Hà Nội, Hồ Chí Minh và Đà Nẵng bao gồm:

Thiết bị chuyển mạch :

Là các chuyển mạch nhiều lớp hỗ trợ các giao tiếp 10/100/1000 Mbps, chuyển mạch đa tầng 2/3/4 và chính sách lưu lượng để hỗ trợ tốt nhất cho các dịch vụ trung tâm dữ liệu .
Đảm nhiệm chức năng chuyển mạch lưu lượng ở mức cao, đồng thời cung cấp các cổng kết nối cho các trung tâm dữ liệu của các cơ quan Đảng, Nhà nước (hosting), đấu trực tiếp vào lớp mạng B của khu vực Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng.
Bộ định tuyến đường trục ( Backbone-Router ):

Cung cấp khả năng kết nối giữa các nút mạng trung tâm với nhau (đấu chéo 1+1), kết nối về lớp mạng B.
Tạo thành một backbone giữa các nút mạng trung tâm (chuyển mạch IP lớp lõi ), tốc độ kết nối là STM-1 trở nên.
Định tuyến ở mức đường trục.

Hình 1.3. Mô hình mạng đường trục

Cấu trúc mạng lớp truy nhập (lớp B)

Như mô tả ở trên, lớp truy nhập sẽ bao gồm các thiết bị để đảm nhiệm các chức năng sau :

Kết nối về lớp mạng đường trục.
Chuyển mạch nội bộ của khu vực (tỉnh/thành sở tại).
Cung cấp một số cổng điện thoại.
Cung cấp các giao tiếp kết nối đến lớp mạng C.

Lớp mạng B tại Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng

Lớp mạng B tại Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng được phân tích ở đây là thuộc mạng Cục BĐTW nhằm phục vụ kết nối cho các cơ quan cấp trung ương để phân biệt với phần mạng phục vụ cho các cơ quan cấp tỉnh/thành, …

Có một số điểm khác biệt so với mạng lớp B tại các tỉnh/thành khác là:

Mạng tại Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng dựa trên cấu trúc vòng RING cáp quang hiện có của Cục Bưu điện Trung ương để phục vụ nhu cầu kết nối của các cơ quan Đảng, Nhà nước, Quốc hội đóng tại Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng.
Cung cấp các cổng kết nối về mạng tại các tỉnh/thành (ở đây lớp mạng B của Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng đảm nhiệm một phần chức năng của lớp lõi nhằm phân chia tải xử lý trên mạng).
Đấu trực tiếp vào thiết bị chuyển mạch của lớp lõi thông qua cổng 100/1000 Mbps.

Trong đó:

Trung kế kết nối từ Access Router đến tổng đài tại Hà Nội và Hồ Chí Minh gồm 2 nhóm :

Nhóm 1: kết nối cho phép các cuộc điện thoại vào/ra từ mạng điện thoại bên ngoài (PSTN, các máy hệ 5 số Cục BĐTW của tổng đài MD110 hiện có) với các máy điện thoại hệ 5 số do mạng truyền số liệu nội bộ cung cấp.
Nhóm 2: để cho các kết nối vào mạng truyền số nội bộ qua truy nhập gián tiếp (analog/ISDN). Các kết nối này có thể được áp dụng đối với cơ quan có mạng LAN nhỏ hay chưa kịp chuyển sang sử dụng kết nối mới cũng như cho người dùng đi công tác sang địa phương khác có thể truy nhập về mạng LAN của mình.

Hình 1.4. Mô hình kết nối mạng lớp B tại Hà Nội, Hồ Chí Minh

Lớp mạng B tỉnh/thành phố khác

Từ hình 1.5, có thể liệt kê các thiết bị thuộc lớp mạng này như sau:

Bộ định tuyến (Uplink/Access Router): Định tuyến cho khu vực, kết nối về lớp mạng trên. Tốc độ kết nối có thể là nxE1, E3, Fast Ethernet, STM-1. Đồng thời là Router truy nhập, cung cấp khả năng kết nối đến lớp mạng C, cũng như cho phép các kết nối thông qua cổng analog vào mạng truyền số liệu nội bộ.

Chuyển mạch LAN (LAN switch): Đảm nhiệm nhiệm vụ chuyển mạch cho phân mạng, cung cấp các dịch vụ trung tâm dữ liệu cũng như hỗ trợ các cổng kết nối tốc độ cao (FE/GE).

Thiết bị truy nhập:

Thiết bị DSLAM : cung cấp các cổng xDSL.
Thiết bị IP-MUX : cung cấp các cổng nx 64Kbps, 2 Mbps cho kết nối về các nút mạng xa thông qua truyền dẫn nội tỉnh.
Thiết bị cung cấp các cổng điện thoại analog.

Tốc độ kết nối từ nút mạng thuộc lớp mạng này (lớp B) về lớp đường trục tại thời điểm ban đầu là n x E1, tuy nhiên tùy theo yêu cầu về băng thông của mạng máy tính các cơ quan Đảng, Nhà nước cũng như khả năng bố trí kênh truyền dẫn của Ngành, có thể nâng cấp lên tốc độ cao hơn (E3, STM-1, …) mà không cần phải thay thế bất cứ thiết bị nào (chỉ cần thay đổi bảng mạch giao tiếp kết nối có khả năng hỗ trợ tốc độ cao hơn).

Cấu hình mạng truyền số liệu tại lớp C

Tại các nút mạng lớp C có một số phương thức kết nối sau :

Để kết nối vào các mạng LAN lớn ( VPCP, VPTW, VPQH hay UBND-HĐND/VPTU của các tỉnh/thành,… ) sử dụng kết nối trên cáp quang tốc độ cao ( nếu chưa có tuyến cáp quang thì xây dựng mới ), các thiết bị đầu cuối sử dụng các thiết bị chuyển đổi quang /điện như Gigabit Interface Converter hay Fast Ethernet Converter.
Với các sở, ban, ngành, quận, huyện nội thị hay khoảng cách phù hợp và có thể bố trí được đôi cáp đồng thì dùng các thiết bị xDSL để kết nối.
Với các điểm mạng lớp C ở xa nút mạng lớp B hay phải sử dụng kênh truyền dẫn nội tỉnh tốc độ n x 64 – 2Mbps thì dùng các thiết bị kết cuối mạng (NTU) để kết nối.

Hình 1.5. Mô hình kết nối mạng lớp B tại các tỉnh/thành khác

Một số giao diện hỗ trợ các kết nối thông qua cổng quay số điện thoại (analog/ISDN) để truy nhập vào mạng nội bộ, giao diện này được dùng cho các cơ quan chưa kịp chuyển sang sử dụng hạ tầng truyền thông mới hay cho những người dùng di động ( ví dụ đi công tác xa cơ quan), có thể kết nối về mạng máy tính của cơ quan mình thông qua các cổng truy nhập sử dụng quay số điện thoại. Sau khi kết nối thành công vào mạng truyền số liệu nội bộ, mạng sẽ tạo ra một kênh kết nối ảo đến mạng diện rộng của cơ quan tương ứng (của VPTW hoặc VPCP ) và từ đó người dùng phải nhập tiếp các thông tin xác thực để thực sự kết nối vào mạng máy tính của cơ quan mình ).

Kết luận

Như đã trình bày ở trên, ta có thể khái quát về mạng viễn thông thế hệ sau của Cục Bưu điện Trung ương như sau:

Công nghệ:

Giao thức: TCP/IP.
Công nghệ cho mạng đường trục: công nghệ MPLS.
Công nghệ cho mạng truy nhập:
Qua cáp quang FE/FO tốc độ 100/1000 Mbps đối với VPCP, VPTW, VPQH, các bộ, cơ quan ngang bộ, tỉnh/thành ủy, UBND tỉnh/thành phố.
Qua modem xDSL tốc độ 2Mbps đối với các Sở, Ban, Ngành.
Qua WAN (NTU) tốc độ nx64 Kbps tới các quận, huyện.
Giao diện kết nối đều là Ethernet.

Hình 1.6. Mô hình kết nối mạng lớp C

Kỹ thuật:

Mạng đường trục gồm 3 nút mạng tại Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng. Tại Hà Nội và Hồ Chí Minh còn có thêm các tổng đài chuyển mạch mềm cung cấp kết nối thoại/video và tại đây cũng cung cấp thêm các kết nối Internet phục vụ hành chính công.
Mạng truy nhập tại các tỉnh, thành kết nối về các core PoP tại các miền tương ứng.
Mạng kết cuối: Cung cấp kết nối đến người sử dụng.

1.2.2. CHỨC NĂNG CỦA HỆ THỐNG QUẢN LÝ MẠNG THẾ HỆ SAU CỤC BƯU ĐIỆN TRUNG ƯƠNG

Mục tiêu của luận văn là xây dựng được hệ thống quản lý mạng thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương trên nguyên tắc quản lý tập trung từ một trung tâm duy nhất. Các yêu cầu về hệ thống quản lý mạng này như sau:

Quản lý sự cố: quan tâm đến các sự kiện mạng lưới như là các cảnh báo và các quá trình cần thiết để xử lý chúng.
Quản lý tài nguyên: quản lý cấu trúc của tất cả các các lớp của mạng khi có thay đổi các tài nguyên thiết bị và các phần mềm.
Quản lý cấu hình: sắp đặt các tìa nguyên lên toàn bộ mạng lưới và quản lý sự cung cấp, di chuyển, thay đổi, định tuyến lại khi có hỏng hóc hay tắc nghẽn…
Quản lý truy cập và an toàn: kiểm soát sự truy cập vào mạng lưới đối với các đối tượng được phép.
Lưu trữ, sao lưu dữ liệu: đảm bảo sự an toàn dữ liệu.

Vì mạng thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương được xây dựng trên nền tảng công nghệ IP/MPLS nên trong các chương tiếp theo sẽ trình bày rõ về các công nghệ này cũng như các công nghệ quản lý trong mạng IP/MPLS.

CHƯƠNG 2

TỔNG QUAN VỀ HỆ THỐNG QUẢN LÝ MẠNG TMN

2.1. CÁC NGUYÊN LÝ QUẢN LÝ MẠNG VIỄN THÔNG

Mạng viễn thông ngày càng trở nên đa dạng và được phổ biến rộng rãi. Trong suốt những năm 90 người ta đã trông đợi mạng viễn thông cùng với hệ thống phần mềm cơ sở sử dụng hàng ngàn phần tử mạng thông minh sẽ tiến triển tăng theo các dịch vụ mà lại giảm được giá thành để duy trì hoạt động và quản lý mạng. Từ năm 1988 ITU-T đã công bố một số khuyến nghị về những thủ tục, cấu trúc, giao diện tiêu chuẩn tập hợp thành bộ khuyến nghị M.3000 – đó chính là mạng quản lý viễn thông TMN, một giải pháp đã và đang được triển khai rộng rãi.

TMN cung cấp những thông tin và chức năng quản lý mạng như: điều khiển hoạt động, quản lý, vận hành trong môi trường đa phương tiện, phức tạp của mạng viễn thông. Chức năng của TMN có thể được chia ra làm hai loại chính là chức năng cơ bản và chức năng mở rộng.

Phần này sẽ đề cập tới mối quan hệ giữa TMN và mạng viễn thông; cấu trúc, các giao diện chuẩn và phân bố của TMN.

Chương hai sẽ xem xét về hệ thống quản lý mạng TMN và đánh giá xem hệ thống quản lý mạng TMN có thích hợp với việc xây dựng hệ thống quản lý mạng cho mạng thế hệ sau của Cục Bưu điện Trung ương hay không. Trong mỗi mục đều có các so sánh và đánh giá về sự phù hợp đó.

2.1.1.

QUAN HỆ GIỮA TMN VÀ MẠNG VIỄN THÔNG

TMN có thể ở dạng rất đơn giản là một kết nối giữa hệ điều hành (Operating System) tới một thiết bị viễn thông nào đó, hoặc ở dạng rất phức tạp là mạng kết nối nhiều hệ điều hành với nhiều hệ thống với các thiết bị đầu cuối khác nhau. Trên hình 2.1 biểu diễn mối quan hệ giữa một mạng TMN với mạng viễn thông TN mà nó quản lý.

Một mạng quản lý có thể cung cấp các chức năng quản lý và sự liên lạc giữa hệ điều hành (OS) và các phần khác nhau của mạng viễn thông. TMN cũng cung cấp chức năng quản lý và liên lạc tới các TMN khác hay các thực thể tương đương TMN để hỗ trợ khả năng quản lý mạng toàn quốc hoặc quốc tế. Mạng viễn thông bao gồm các loại thiết bị tương tự, số như thiết bị tổng đài, truyền dẫn, thiết bị đầu cuối, thiết bị kiểm tra bảo dưỡng,… trong mạng quản lý các thiết bị này đều được xem là phần tử mạng (NE – Network Element).

Một cách tổng quát, TMN là một mạng riêng độc lập về mặt logic với được quản lý, giao tiếp với mạng viễn thông ở một số điểm để nhận hay gửi thông tin để điều khiển hoạt động của nó. TMN sử dụng các thành phần của mạng viễn thông để cung cấp các thông tin của mạng.

Hình 2.1: Quan hệ giữa TMN và mạng viễn thông

2.1.2. CÁC LĨNH VỰC ỨNG DỤNG CỦA TMN

Theo khuyến nghị M.3010, sau đây là một số ví dụ về các mạng, các dịch vụ viễn thông và một số thiết bị chính có thể quản lý bởi TMN:

Các mạng công cộng và mạng riêng bao gồm các mạng đa dịch vụ ISDN băng rộng và băng hẹp (bao gồm cả ATM), các mạng thông tin di động, các mạng thoại riêng, các mạng riêng ảo và các mạng thông minh.
Bản thân TMN.
Các thiết bị truyền dẫn (các bộ ghép kênh, các bộ phối luồng, thiết bị chuyển kênh SDH…)
Các hệ thống truyền dẫn số và tương tự (cáp kim loại, cáp sợi quang, vô tuyến, vệ tinh…)
Các hệ thống lưu trữ.
Các hệ điều hành và thiết bị ngoại vi của chúng.
Các bộ điều khiển nhóm, máy chủ, các bộ xử lý phụ cận, các máy tính lớn.
Các tổng đài số và tương tự.
Các mạng WAN, LAN, MAN.
Các mạng chuyển mạch gói và chuyển mạch.
Các hệ thống và thiết bị đầu cuối báo hiệu bao gồm các điểm chuyển tín hiệu (STP – Signal Transfer Point) và cơ sở dữ liệu thời gian thực.
Các dịch vụ viễn thông và các dịch vụ kèm theo.
PBXs, truy nhập PBX và đầu cuối người sử dụng (khách hàng).
Các đầu cuối người sử dụng ISDN.
Phần mềm được cung cấp bởi các dịch vụ viễn thông hoặc liên quan với các dịch vụ viễn thông, phần mềm chuyển mạch, đường dẫn,cơ sở dữ liệu báo hiệu.
Phần mềm ứng dụng hoạt động trong các máy tính lớn (siêu máy tính)… bao gồm cả các ứng dụng cung cấp cho TMN.
Các hệ thống liên quan (các module đo kiểm tra, các hệ thống nguồn, điều hòa nhiệt độ, các hệ thống cảnh báo của một toà nhà,…)

Như vậy, căn cứ vào các ứng dụng của TMN ta thấy rằng TMN phù hợp với việc xây dựng hệ thống quản lý mạng của Cục Bưu điện Trung ương. Tuy nhiên, để xem xét xem có thể áp dụng hay không cần phải nghiên cứu các đặc trưng khác của mạng quản lý viễn thông TMN.

2.1.3 MỤC TIÊU CƠ BẢN CỦA TMN

Mục tiêu cơ bản của của TMN là cung cấp một cơ cấu tổ chức cho quản lý viễn thông. Ngoài ra các mục tiêu để xây dựng TMN là:

Từ một hoặc một vài hệ thống quản lý, người điều hành có thể quản lý nhiều mặt các loại thiết bị, mạng, dịch vụ phân bố rộng rãi.
Các cơ chế bảo mật và toàn vẹn dữ liệu ở nhiều mức như quản lý hệ thống, các chức năng liên lạc bởi vì TMN có thể cho phép truy cập và điều khiển từ các nguồn được coi là bên ngoài TMN.
Tương thích với các ứng dụng cơ bản của mô hình OSI.
Dùng kỹ thuật xử lý phân bố hướng đối tượng (ODP) với nhân là các đối tượng để quản lý các tài nguyên trong môi trường TMN bởi môi trường quản lý viễn thông phân bố.

2.1.4. LỢI ÍCH CỦA VIỆC SỬ DỤNG TMN

Việc triển khai mạng quản lý viễn thông TMN mang lại các ích lợi sau đây cho các nhà khai thác, cho khách hàng và cả đối với các nhà sản xuất cung cấp thiết bị:

2.1.4.1.Các lợi ích chiến lược:

Liên kết các nhà sản xuất, cung cấp thiết bị.
Tác động lớn đến các hoạch định về chính sách trong kinh doanh.
Thực hiện tốt các chức năng bảo vệ, bảo mật cho mạng.
Cung cấp khả năng điều chỉnh kế hoạch khai thác và kinh doanh.

2.1.4.2.Các dịch vụ cho khách hàng được cải thiện:

Chất lượng dịch vụ được nâng cao.
Chuyển giao sản phẩm nhanh hơn.
Theo dõi và đáp ứng tốt các yêu cầu của khách hàng.
Khách hàng có thể tham gia vào việc quản lý dịch vụ.

2.1.4.3.Giá thành các dịch vụ và thiết bị được giảm đi:

Các thiết bị được chuẩn hoá.
Phân chia lại cơ sở hạ tầng.
Kiểm tra và thiết kế chi tiết.

2.1.4.4.Tăng lợi nhuận kinh doanh:

Quản lý chặt chẽ mạng khách hàng.
Bán lại các hệ thống.
Các giá trị được tái cải thiện.

Việc đáp ứng các tiêu chuẩn để đạt được các lợi ích trên phụ thuộc vào:

Tính năng và đặc điểm của các phương tiện được cung cấp trong hệ thống quản lý.
Khả năng giám sát, kiểm soát các bộ phận của mạng quản lý.
Cơ cấu tổ chức và phương thức điều hành được xây dựng để khai thác việc quản lý mạng.

2.1.5. CẤU TRÚC MẠNG TMN

2.1.5.1. Các yêu cầu về cấu trúc TMN:

Tối thiểu hoá thời gian hoạt động quản lý đối với các sự cố trên mạng.
Khả năng điều khiển theo các hướng của việc vận hành mạng.
Cung cấp cơ cấu cô lập để tối thiểu hoá ảnh hưởng nguy hại đối với việc bảo mật.
Xác định vị trí, nguyên nhân và nội dung của các lỗi mạng.
Cung cấp dịch vụ hỗ trợ và sự liên kết với khách hàng.

2.1.5.2. Cấu trúc của TMN:

Đối với cấu trúc tổng quan của TMN – khi lập kế hoạch và thiết kế – có 3 xu hướng cấu trúc sau đây được nghiên cứu xem xét, đó là:

Cấu trúc chức năng TMN: phân bố các chức năng trong TMN cho phép khởi tạo các khối chức năng mà từ đó một TMN sẽ được tạo thành từ tổ hợp các khối chức năng này. Định nghĩa về các khối chức năng và các điểm liên quan giữa các khối chức năng sẽ dẫn tới các yêu cầu đối với các tính năng giao diện được khuyến nghị đối với TMN.
Cấu trúc thông tin TMN: Dựa trên cơ sở đối tượng là nguyên nhân cơ bản để áp dụng kết nối hệ thống mở OSI. OSI và nguyên lý X500 là cơ sở để đưa ra nguyên tắc TMN và được mở rộng để thích hợp với môi trường TMN khi cần thiết.
Cấu trúc vật lý TMN: trình bày các giao diện thực và các ví dụ về các thành phần vật lý đối với TMN.

2.1.5.3. Cấu trúc chức năng TMN:

TMN cung cấp các phương tiện để truyền tải và xử lý thông tin liên quan đến việc quản lý các mạng viễn thông. Cấu trúc chức năng của TMN được dựa trên một số khối chức năng của TMN. Các khối chức năng cung cấp cho TMN các chức năng giúp cho việc thực hiện các chức năng quản lý TMN. Chức năng truyền thông dữ liệu DCF được sử dụng để chuyển đổi thông tin giữa các khối chức năng TMN. Các khối chức năng khác nhau điển hình có thể là mức độ giới hạn về phạm vi thực hiện tại cùng điểm chuẩn. Chức năng được cung cấp bởi các khối chức năng của TMN sẽ được trình bày chi tiết hơn trong các bộ phận chức năng cấu thành TMN. Các khối chức năng của TMN được minh hoạ như hình 2.2.

Hình 2.2: Các khối chức năng TMN

Trong đó:

OSF: Operation Systems Function – Chức năng hệ thống vận hành

MF: Media Funtion: Chức năng trung gian

WSF: Work Station Function – Chức năng trạm làm việc

NEF: Network Element Function – Chức năng phần tử mạng

QAF: Q Adaptor Function – Chức năng tương thích Q

——: Đường biên chức năng TMN.

2.1.5.4. Các khối chức năng

* Khối chức năng điều hành (OSF):

OSF cung cấp chức năng lập kế hoạch và quản lý cho mạng TMN. OSF xử lý thông tin liên quan đến việc quản lý viễn thông nhằm giám sát/phối hợp và có thể điều khiển các chức năng viễn thông. Hiện tại có rất nhiều OSF cần thiết cho việc hoạt động của TMN, các tổ chức chuẩn hoá đang cố gắng để định ra các loại OSF có thể được thực hiện bởi các hệ thống vật lý. Theo tiêu chuẩn M.3010 của ITU thì có 4 loại OSF để cung cấp chức năng quản lý các lớp: lớp kinh doanh BML, lớp dịch vụ SML, lớp mạng NML và lớp quản lý các thành phần mạng NEML.

* Khối chức năng phần tử mạng (NEF):

NEF là một khối chức năng thông tin với TMN nhằm mục đích được giám sát và/hoặc được điều khiển. NEF cung cấp các chức năng viễn thông và hỗ trợ được yêu cầu bởi mạng viễn thông đang được quản lý.
NEF gồm các chức năng viễn thông đó là các vấn đề quản lý. Các chức năng này không phải là một phần của TMN nhưng đại diện cho TMN thông qua NEF. Phần của NEF cung cấp sự biểu thị này trong việc hỗ trợ TMN là một phần bản thân TMN trong khi đó bản thân các chức năng viễn thông là nằm ngoài NEF.

* Khối chức năng trạm làm việc (WSF):

WSF cung cấp phương tiện để diễn giải thông tin TMN cho người sử dụng và ngược lại. WSF chịu trách nhiệm chuyển đổi thông tin giữa điểm chuẩn TMN và điểm chuẩn không thuộc TMN đóng vi trò như một “cổng” giao tiếp, do vậy một phần của khối chức năng này nằm ngoài đường biên.

* Khối chức năng trung gian (MF):

Khối MF cho phép các khối chức năng khác trong TMN trao đổi thông tin với nhau khi giao diện và điểm tham chiếu giữa chúng không giống nhau. Nói cách khác MF có nhiệm vụ như các cổng làm nhiệm vụ chuyển tiếp. Theo các tiêu chuẩn M30/3010 của ITU khối MF còn có nhiệm vụ xử lý và trao đổi thông tin qua lại giữa OSF và NEF (hay QAF) để đảm bảo sự tương thích của thông tin giữa các khối chức năng gắn với MF. Một số ví dụ về chức năng của MF.

Truyền tải thông tin
- Chuyển đổi các thủ tục
- Chuyển đổi các bản tin và tín hiệu
- Phiên dịch địa chỉ
- Định tuyến
- Làm bộ tập trung
Xử lý thông tin
- Thực hiện lệnh
- Lưu trữ, sửa chữa, lọc, đặt ngưỡng và điều chỉnh lại thông tin

* Khối chức năng tiếp hợp Q (QAF):

Khối QAF được sử dụng để kết nối bộ phận của TMN (như NEF hoặc OSF) với bên ngoài không thuộc TMN. Nhiệm vụ của QAF là chuyển đổi thông tin giữa điểm chuẩn TMN với điểm chuẩn không thuộc TMN, do vậy một phần của khối chức năng này nằm ngoài đường biên.

2.1.5.5. Các bộ phận chức năng TMN:

Một số bộ phận chức năng đã được xác định là phần tử tạo nên các khối chức năng của TMN và được xác định trong mục này. Bảng 2.1 chỉ ra bằng cách nào các bộ phận chức năng này được tổ hợp thành các khối chức năng khác nhau. Bảng 2.2 chỉ ra mối quan hệ của các bộ phận chức năng với các khối chức năng.

* Chức năng áp dụng quản lý (MAF):

MAF diễn tả phần chức năng của một hoặc nhiều dịch vụ quản lý TMN như đã trình bày trong khuyến nghị M 3020 và được tổng quát hoá trong khuyến nghị M.3200. MAF có thể được đặc tính hoá bởi các kiểu khối chức năng của nó, ví dụ MF-MAF, OSF-MAF, NEF-MAF và QAF-MAF.

Để điều khiển các dịch vụ quản lý TMN hay phối hợp tương tác giữa MAF trong các khối chức năng khác nhau thì cần có sự giúp đỡ các bộ phận chức năng khác. Mỗi tác động qua lại được biết là chức năng quản lý TMN liên quan đến một hoặc nhiều cặp MAF phối hợp. Chức năng quản lý TMN liên quan được nhóm lại thành tập hợp chức năng quản lý TMN và được trình bày trong khuyến nghị M.3400.Tập hợp chức năng quản lý TMN này có thể cấu thành tất cả các chức năng quản lý TMN được cung cấp bởi một MAF riêng biệt.

Chức năng hệ thống vận hành – Chức năng ứng dụng quản lý (OSF-MAF): Các chức năng ứng dụng quản lý này rất quan trọng và là một phần của OSF. Chúng có dải chức năng từ đơn giản đến phức tạp như là:
Trợ giúp vai trò của quản lý và Agent trong việc truy nhập đến thông tin đối tượng được quản lý.
Cộng thêm giá trị vào thông tin ban đầu, ví dụ tập trung dữ liệu, sửa lỗi cảnh báo, phân tích chỉ tiêu chất lượng, thống kê…
Tương tác với thông tin đến, ví dụ tái cấu hình tự động, bám lỗi…
Các chức năng khác (đang tiếp tục nghiên cứu).
Chức năng phần tử mạng- Chức năng ứng dụng quản lý (NEF- MAF): Các chức năng ứng dụng quản lý này trình bày trong QAF, chủ yếu hỗ trợ vai trò nhà quản lý và tác nhân (Agent) của nó. Các khía cạnh khác vẫn đang tiếp tục nghiên cứu.
Chức năng tương thích Q – Chức năng ứng dụng quản lý (QAF-MAF): Các chức năng ứng dụng quản lý này trình bày trong QAF,chủ yếu hỗ trợ vai trò nhà quản lý và tác nhân của nó.Các khía cạnh khác vẫn đang tiếp tục nghiên cứu.
Chức năng trung gian – Chức năng ứng dụng quản lý (MF-MAF): Các ứng dụng quản lý này được biểu thị ở MF trong việc hỗ trợ chức năng chuyển đổi thông tin. Ví dụ về các chức năng như vậy là:
Đảm bảo tổ hợp dữ liệu thông qua thủ tục trung gian,
Tập trung, tái định dạng và tính hiệu lực của dữ liệu,
Tạo ngưỡng giới hạn, định tuyến/tái định tuyến dữ liệu,
Đảm bảo rằng chức năng chuyển đổi thông tin được thực hiện phù hợp với đặc quyền truy nhập của các đối tượng sử dụng TMN

* Chức năng chuyển đổi thông tin (ICF):

ICF được sử dụng giữa các hệ thống trung gian nhằm cung cấp cơ chế chuyển đổi thông tin giữa các mô hình thông tin với các giao thức tại cả hai giao diện. Các mô hình thông tin này có thể hoặc không thể được định hướng đối tượng.

* Chức năng trợ giúp trạm công tác (WSSF):

WSSF hỗ trợ cho khối chức năng (WSF) bao gồm cả truy nhập dữ liệu và thao tác, dẫn chứng và khẳng định hoạt động, truyền dẫn thông báo và che dấu sự tồn tại của NEF và OSF khác đối với đối tượng sử dụng WSF truyền thông với OSF riêng. WSSF cũng có thể hỗ trợ trong việc điều hành WSF và truy nhập đối với việc điều hành OSF.

* Chức năng trợ giúp giao diện đối tượng sử dụng (UISF):

UISF chuyển đổi thông tin trong mô hình thông tin TMN tới định dạng có thể hiển thị đối với giao diện người – máy và chuyển đổi lối vào đối tượng sử dụng đến mô hình thông tin TMN. UISF chịu trách nhiệm về tổ hợp thông tin từ một hoặc nhiều đoạn có một hoặc nhiều OSF, đồng thời UISF còn có thể cung cấp chức năng tương tự như MAF và ICF.

* Chức năng hệ thống thư mục (DSF):

Bộ phận chức năng DSF đưa ra một hệ thống thư mục phân bố khả dụng toàn cầu hoặc nội hạt.Thuật ngữ “thư mục” được sử dụng ở đây trong một ý nghĩa chung.Nó không ngụ ý cho một trường hợp riêng nào về thực hiện cấu trúc dữ liệu kết hợp với thông tin này.Chức năng yêu cầu có thể thực hiện với cơ sở dữ liệu lưu trữ đối tượng được quản lý ,đối tượng trong thư mục…

* Chức năng truy nhập thư mục(DAF):

Bộ phận chức năng của DAF được kết hợp với tất cả các khối chức năng cần thiết để truy nhập tới thư mục. Nó được sử dụng để truy nhập tới và/ hoặc duy trì thông tin liên quan TMN biểu thị thông qua các chức năng hệ thống thư mục (DSF).

* Chức năng bảo mật (SF):

Bộ phận chức năng bảo mật cung cấp các dịch vụ an toàn cần thiết cho các khối chức năng để thoả mãn chính sách bảo mật và/hoặc yêu cầu của người sử dụng. Tất cả dịch vụ bảo mật mà khối chức năng có thể được phân thành 5 dịch vụ cơ bản: Xác nhận, điều khiển truy nhập, độ tin cậy dữ liệu, tổ hợp dữ liệu và an toàn như trình bày trong khuyến nghị X.800.

* Khối chức năng truyền thông báo (MCF):

MCF được kết hợp với tất cả các khối chức năng có giao diện vật lý. Nó được sử dụng và được giới hạn, cho sự thay đổi thông tin quản lý chứa đựng thông báo tương xứng với nó. MCF hợp thành ngăn giao thức cho phép kết nối các khối chức năng tới chức năng thông tin dữ liêụ DCF. MCF có thể cung cấp các chức năng hội tụ giao thức cho giao diện ở đó không phải tất cả 7 lớp OSI để được trợ giúp. Phụ thuộc ngăn giao thức được trợ giúp ở điểm tham chiếu, các loại MCF khác sẽ tồn tại. Khi một khối chức năng được kết nối ở hai loại giao diện cần có hai loại MCF để cung cấp sự chuyển đổi giao thức.

Khối chức năng	Các bộ phận chức năng
OSF ^d)	OSF-MAF (A/M), WSSF, ICF, DSF, DAF, SF
WSF	UISF, DAF, SF
NEFq3 ^a)	NEF-MAF (A), DSF, DAF, SF
NEFqx ^a)	NEF-MAF (A), DSF, DAF, SF
MF ^d)	MF-MAF (A/M), ICF, WSSF, DSF, DAF, SF
QAFq3 ^{b) d)}	QAF-MAF (A/M), ICF, DSF, DAF, SF
QAF qx ^c)	QAF-MAF (A/M), ICF, DSF, DAF, SF

Bảng 2.1 – Mối quan hệ giữa các khối chức năng với bộ phận chức năng

A/M Agent/Manager : Tác nhân/Quản lý

DAF Directory Access Function : Chức năng truy cập thư mục

DSF Directory System Function : Chức năng hệ thống thư mục

ICF Information Conversation Function : Chức năng chuyển đổi thông tin

MCF Message Communication Function : Chức năng truyền thông điệp

MAF Management Application Function : Chức năng ứng dụng quản lý

SF Security Function : Chức năng bảo mật

UISF User Interface Support Function : Chức năng hỗ trợ giao diện người sử dụng

WSSF WorkStation Support Function : Chức năng hỗ trợ trạm làm việc

a) NEF cũng bao gồm các nguồn viễn thông và hỗ trợ bên ngoài TMN
b) Khi QAF q3 được sử dụng trong vai trò quản lý, các điểm tham chiếu q3 nằm giữa QAF và OSF
c) Việc sử dụng QAF qx trong vai trò quản lý là để nghiên cứu sâu hơn
d) MAF(A/M) nghĩa là chức năng ứng dụng quản lý trong vai trò tác nhân hoặc quản lý.

Khối Chức năng	Các bộ phận chức năng
	MAF Chú ý 1	ICF	WSSF	UISF	DSF	DAF	SF
OSF	M	O	O	–	O	O	O
WSF	Chú ý 2	Chú ý 2	–	M	–	O	O
NEF q3	M	–	–	–	O	O	O
NEF qx	O	–	–	–	O	O	O
MF	O	M	O	–	O	O	O
QAF q3	O	M	–	–	O	O	O
QAF qx	O	M	–	–	O	O	O

Bảng 1.2 Tuỳ chọn bộ phận chức năng đối với các khối chức năng

M: Mandatory :Bắt buộc

O : Optional:Tuỳ chọn

– : Không cho phép

Chú ý 1 : MAF được xem xét để thêm vào các hoạt động tác nhân hoặc quản lý và có thể mâu thuẫn với các định nghĩa ISO

Chú ý 2 : Các chức năng này có thể xem là một phần của UISF

Như ở trên ta thấy về mặt chức năng TMN

2.1.5.6. Chức năng thông tin dữ liệu DCF của TMN

Các khối chức năng TMN sẽ sử dụng chức năng truyền thông dữ liệu (DCF) để chuyển đổi thông tin. Vai trò chủ yếu của DCF là cung cấp các cơ chế chuyển đổi thông tin. DCF có thể cung cấp các chức năng định tuyến, chuyển tiếp và phối hợp hoạt động. DCF có thể cung cấp phương tiện để chuyển tải thông tin liên quan đến quản lý viễn thông giữa các khối chức năng quản lý. DCF cung cấp các lớp 1 đến 3 trong mô hình chuẩn OSI.

Hình 2.3. Chức năng TMN

2.1.5.6. Mô hình quản lý TMN

CHƯƠNG 2

SƠ LƯỢC VỀ CÔNG NGHỆ IP VÀ MPLS

2.1. GIỚI THIỆU

Như đã nói ở chương trước, mạng thế hệ sau của Cục Bưu điện Trung ương dựa trên nền tảng công nghệ IP và MPLS do đó trong chương này giới thiệu về các công nghệ tiềm năng như IP, MPLS.

Tìm hiểu kiến trúc IP về tổng thể là hiểu rõ nền tảng của cơ chế chuyển tiếp và định tuyến, điều này tạo nên một cơ sở sâu hơn để có thể hiểu rõ làm sao các bộ định tuyến (Router) chuyển tiếp các gói dữ liệu thông qua mạng IP và cách thức mà chúng sử dụng các địa chỉ.

Trong chương này cũng sẽ trình bày tương đối kỹ về kiến trúc MPLS và so sánh nó với kiến trúc IP, bởi vì đây là một công nghệ khá mới. Thành phần điều khiển giao tiếp với các Router khác để tạo ra các đường liên kết giữa các router trong mạng. Các đường liên kết này được phân biệt với nhau bởi một nhãn. Thành phần chuyển tiếp đọc các nhãn ở trong tiếp đầu của gói tin MPLS và chuyển gói tin đó đến các đường liên kết tương ứng.

2.2. SƠ LƯỢC VỀ KIẾN TRÚC IP

Phần này miêu tả về kiến trúc phân lớp IP khi so sánh với mô hình bảy lớp OSI – như trong hình 2-1. Các thành phần của lớp ứng dụng trong mô hình TCP/IP (Application layer) sẽ được miêu tả trong hình 2-2.

Hình 2-1: So sánh giữa mô hình bảy lớp OSI và kiến trúc ngăn xếp IP

Mạng Internet (và cả ARPANET) được phát triển trước khi có mô hình OSI và các kinh nghiệm thu được khi xây dựng các mạng này đã có ảnh hưởng quan trọng đến mô hình OSI.

Bởi vì kiến trúc tiếp đầu của gói tin IP đã được chuẩn hóa vào cuối thế kỷ trước, rất nhiều dịch vụ mới đã được phát triển cho nền tảng này. Hình 1-2 đưa ra miêu tả về kiến trúc của gói tin chuyển mạch IP.

Hình 2-2: Kiến trúc IP với vị trí của thông tin SNMP và ICMP

Khi xem xét các ứng dụng ở hình trên có thể thấy có một số liên quan đến một lớp thấp hơn lớp ứng dụng, ví dụ như Ping, điều này lý giải tại sao lớp ứng dụng của mô hình TCP/IP lại mở rộng, như trong hình 2-1.

2.2.1. TỔNG QUAN VỀ BỘ ĐỊNH TUYẾN

Chuyển tiếp các gói tin tới các địa chỉ đích khác nhau có lẽ là phần cốt yếu nhất của mạng Internet, trong khi đó định tuyến là hành động chuyển các thông tin qua một liên mạng (internetwork) từ một nguồn tới một đích. Theo cách này, ít nhất là truyền trong một mạng cục bộ, còn lại các gói tin thường được truyền từ mạng này qua mạng khác. Tiến trình thu nhận các gói tin qua các mạng khác nhau được thực hiện bởi các Router.

Một Router có thể được xác định như là một tập các thiết bị mà được dùng để liên kết các mạng dữ liệu khác nhau. Trong những năm vừa qua Router đã được bổ xung thêm nhiều tính năng mới. Chúng có thể có thêm các chức năng cao cấp như giám sát lưu lượng, mà có thể được đọc bằng cách sử dụng giao thức SNMP.

Router xác định điểm mạng kế tiếp mà gói tin cần đi qua để chuyển tiếp gói tin đến đích của nó. Router phải được kết nối với ít nhất là hai mạng khác nhau và xác định địa chỉ đích nào để định tuyến một gói tin bằng cách đọc địa chỉ của gói tin. Điều này lý giải tại sao router được đặt ở cổng ra (gateway) của mạng.

Để các Router có thể liên hệ với nhau, IETF đã đưa ra chuẩn RIP (Routing Information Protocol) để chia xẻ thông tin định tuyến giữa các router với nhau. Giao thức RIP yêu cầu router gửi toàn bộ bảng định tuyến của nó tới router lân cận theo chu kỳ 30 giây. Tất cả các router có thể được định nghĩa để chia xẻ các thông thin này và tất cả chúng cập nhật bên trong vùng quản lý của chúng cũng theo chu kỳ 30 giây.

2.2.2. ĐỊNH TUYẾN VÀ CHUYỂN TIẾP IP

Định tuyến và chuyển tiếp có sự khác nhau. Chuyển tiếp là quá trình lấy gói tin từ một giao diện và gửi nó ra trên một đầu ra xác định, trong khi đó định tuyến là quá trình xây dựng lên các bảng mà cho phép các đầu ra đúng của gói tin có thể được xác định.

Có hai phương pháp định tuyến là định tuyến trực tiếp và định tuyến gián tiếp. Định tuyến gián tiếp là khi các máy chủ phải gửi dữ liệu thông qua một router tới một mạng khác, trong khi đó định tuyến trực tiếp là khi các máy chủ trong cùng một mạng gửi dữ liệu cho nhau. Chúng ta cũng có định tuyến tĩnh và định tuyến động. Định tuyến tĩnh là khi nhà khai thác mạng cấu hình các bảng chuyển tiếp của router nhân công. Định tuyến động là khi các router tính toán số mạng từ phần tiêu đề của gói tin và tìm ra đúng router kế tiếp để gửi gói tin tới. Phương án này chủ yếu được dùng nếu các máy chủ có các địa chỉ IP ngẫu nhiên.

Để hiểu công việc định tuyến và chuyển tiếp được thực hiện như thế nào, hãy xem xét mô hình có ba máy tính trong một mạng LAN nhỏ, tất cả đều nằm ở một phân đoạn địa chỉ IP. Chúng có địa chỉ thuộc lớp C: 128.39.202.*, và do đó có thể cho phép tới 254 nút trên mạng. Dấu sao * là một số bất kỳ từ 0 đến 254. Mỗi một giao diện mạng đều có địa chỉ MAC riêng của nó (48 bit) , ví dụ :4A-CE-87-44-4C-2A.

Hình 2-3: Một mạng máy tính điển hình

Ở hình 2-3, ta xem xét một mạng có 3 máy chủ (host). Nếu máy A muốn gửi một gói tin IP tới máy tính C thông qua Ethernet, A cần phải biết địa chỉ IP của máy C. Giao thức ARP ( Address Resolution Protocol ) được sử dụng để khám phá động các địa chỉ này.

Định tuyến trực tiếp là khi các gói tin được gửi trong cùng một mạng bằng cách sử dụng ARP. Mục đính của ARP là cho phép mỗi máy chủ trên một mạng tạo ra một bảng ánh xạ giữa các địa chỉ IP và địa chỉ MAC. Nói cách khác ARP giữ một bảng địa chỉ IP nội bộ và các địa chỉ Ethernet tương ứng. Nếu module ARP không biết địa chỉ IP của máy C thì nó sẽ phát quảng bá gói tin trên mạng và C sẽ đáp ứng lại A với địa chỉ IP của nó, ARP sẽ cập nhật bảng dữ liệu và bắt đầu gửi gói tin đến địa chỉ IP đó.

Định tuyến gián tiếp được sử dụng khi có một Router tại cổng ra (gateway) giữa các mạng. Chú ý rằng từ gateway có thể có các ý nghĩa khác nhưng trong luận văn này nói miêu tả Router như một cánh cửa để đi vào một mạng khác. Bằng cách thêm vào một Router, điều này được môt tả trong hình 2-4.

Hình 2-4: Hai mạng máy tính với một Router

Router R ở trong hình 2-4 chuyển tiếp các gói tin giữa các mạng. Để làm điều này, nó cần hai giao tiếp mạng, mỗi giao diện sẽ “nghe” (listening) trên mỗi mạng. Nếu A muốn gửi một gói tin tới C, đầu tiên nó cần gửi gói tin tới R, và tới lượt mình R sẽ chuyển tiếp gói tin tới C. Điều này được thực hiện bằng cách làm cho A sử dụng địa chỉ Ethernet của R mà có thể thu được bằng cách sử dụng ARP và quan trọng hơn và địa chỉ IP của C.

Sử dụng bảng định tuyến được cấu hình nhân công gọi là Định tuyến tĩnh, tuy nhiên nó yêu cầu rằng các giao tiếp mạng có các địa chỉ IP được cấu hình tĩnh và nó cũng yêu cầu các giao tiếp mạng không được chuyển khỏi mạng ban đầu. Nếu phải chuyển một máy tính ra khỏi mạng thì bảng định tuyến cần phải được cập nhập nhân công.

Định tuyến động sử dụng các giao thức thông tin định tuyến đặc biệt để tự động cập nhật bảng định tuyến với các router khác trong mạng mà có cấu hình để chia xẻ thông tin với nhau. Các giao thức này được nhóm lại với nhau thành nhóm các giao thức IGP (Interior Gateway Protocol) hoặc EGP (Exterior Gateway Protocol). Các giao thức IGP được sử dụng để phân bố thông tin định tuyến bên trong một vùng quản lý (MD- Management Domain). Một vùng quản lý là một tập các router bên trong một vùng được quản trị bởi một người có thẩm quyền. Các ví dụ của giao thức IGP là OSPF (Open Shortest Path First) và RIP.

Định tuyến tĩnh có một số ưu điểm khi so sánh với định tuyến động. Ưu điểm cơ bản là khả năng dự đoán được trước. Bởi vì nhà khai thác mạng tính toán được bảng định tuyến, và đường đi của gói tin giữa hai điểm đích luôn luôn được biết một cách chính xác và do đó có thể được điều khiển một cách chính xác, hơn nữa bởi vì không có giao thức định tuyến động nào được sử dụng, định tuyến tĩnh không bắt các router hoặc các liên kết mạng chịu thêm bất kỳ một tải nào nữa, nhưng đối với mạng có kích thước lớn, băng tần giành cho việc cập nhật số liệu định tuyến tăng lên một cách nhanh chóng. Tổng kết lại định tuyến tĩnh dễ dàng triển khai với các mạng có kích thước nhỏ. Nhà khai thác mạng đơn giản chỉ cần “nói” với mỗi Router làm sao để liên kết với tất cả các phân đoạn mạng khác mà nó không kết trực tiếp.

2.2.3. MẶT NẠ MẠNG

Bằng cách sử dụng phép toán logic AND giữa mặt nạ mạng (netmask) và địa chỉ IP, giao thức IP có thể tính toán xem liệu địa chỉ đích có thể được gửi tới mạng nội bộ hoặc thông qua một gateway. Mỗi khi thiết lập một địa chỉ IP cho một giao tiếp mạng thì cũng cần phải chỉ ra netmask. Ví dụ, trong Windows 2000địa chỉ netmask mặc định là 255.255.255.0. Chúng ta sẽ không đi vào chi tiết việc này được thực hiện thế nào và làm sao số hiệu mạng và số hiệu của các máy chủ tương ứng với địa chỉ IP được tìm thấy.

Hình 2-5: Ba mạng được kết nối với nhau

Hn = Host, Rn = Router

Trong hình 2-5 miêu tả ba mạng được kết nối với nhau sử dụng các kiểu đường kết nối khác nhau, như Ethernet (ETH), Giao tiếp dữ liệu quang phân bố (FDDI) và điểm -điểm (PPP). Các router chuyển tiếp các gói dữ liệu TCP từ H1 tới H8 như miêu tả ở trong hình 2-6. Như ta thấy các gói tin IP có thể được gửi trên các dạng liên kết khác nhau và do đó là độc lập với lớp liên kết.

Hình 2-6 : Miêu tả giao thức nào mà các lớp sử dụng để kết nối giữa H1 tới H8 trong hình 2-5. Ba router tương ứng ba bước nhảy từ H1 tới H8.

Chú ý rằng tất cả tất cả các gói tin IP bao gồm đủ các thông tin để cho mạng chuyển tiếp gói tin tới đích của nó và việc tìm kiếm các địa chỉ sẽ được thực hiện tại tất cả các router. Tuy nhiên, do nó không có một cơ chế thiết lập để thông báo cho mạng phải làm gì khi có gói tin đến. Một máy chủ gửi các gói tin và mạng sẽ cố gắng ở mức cao nhất (best-effort) để chuyển chúng tới đích mong muốn. Thuật ngữ “best-effort” có nghĩa rằng nếu có lỗi gì xảy ra và gói tin bị mất, mạng sẽ không làm gì cả – vì nó đã làm hết sức. Các gói tin có thể đến không đúng theo trật tự, hoặc chúng có thể được truyền nhiều lần, điều này làm cho các giao thức ở lớp cao hơn phải làm thêm một số công việc. Giữ cho các router càng đơn giản càng tốt là một trong những mục tiêu chính của mạng IP.

2.2.4. CHUYỂN TIẾP KHUNG DỮ LIỆU

Một khung dữ liệu được gửi từ một máy chủ nguồn tới một máy chủ đích, có thể thông qua một vài router trên quãng đường truyền đưa. Bất kỳ một node nào dù là máy chủ hay router, đầu tiên cố gắng thiết lập xem liệu nó có được kết nối tới cùng mạng vật lý của máy đích. Nó thực hiện điều này bằng cách sử dụng phép toán AND giữa netmask và địa chỉ IP. Nếu nút của địa chỉ đích không được nối với mạng nội bộ, nó cần phải gửi khung dữ liệu tới router. Nói chunng, mỗi nút sẽ có sự lựa chọn trong vài tuyến, và sau đó nó chọn cái tốt nhất hay ít nhất là cơ hội có thể để chuyển gói tin tới gần địa chỉ đích hơn. Các router tìm đúng “hop” kế tiếp bằng cách tham khảo trong bảng chuyển tiếp của nó. Bảng chuyển tiếp về mặt khái niệm là một danh sách các cặp <Số_hiệu_mạng, Hop_kế_tiếp> như miêu tả trong bảng 2-1.

NetworkNum	NextHop
1	R3
2	R1

Bảng 2-1: Ví dụ về bảng chuyển tiếp cho Router R2 trong hình 2-5.

Trong hình 2-5 chúng ta có một ví dụ về bảng chuyển tiếp của Router R2. Các router tìm kiếm số hiệu mạng ở trong tiếp đầu gói tin, tìm kiếm nó trong bảng chuyển tiếp và gửi gói tin đến “hop” kế tiếp. Để giảm khối lượng thông tin, IP đưa ra hệ thống hai cấp với các mạng ở cấp trên và các nút ở cấp dưới của bảng.

2.2.5. CÁC MỞ RỘNG CỦA IPv6

IPv6 có một định dạng tiếp đầu đơn giản hơn so với IPv4. Rất nhiều chức năng không cần thiết ở trong tiếp đầu của IPv4 đã được bỏ đi đối với IPv6. Điều này dẫn tới kết quả là hiệu năng của Router được tăng lên. Điểm khác nhau căn bản giữa hai phiên bản IP là 16 byte địa chỉ nguồn và đích và các trường tùy chọn ở trong phần tiếp đầu của IPv4 đã được chuyển đặt vào phần tiếp đầu mở rộng trong IPv6. Ngoài ra cũng có thể có rất nhiều tiếp đầu mở rộng khác trong IPv6. Các tiếp đầy này khi có mặt trong IPv6 thì phải được đặt theo một trật tự nhất định. Một sự đơn giản hóa khác của IPv6 so với IPv4 là phần tiếp đầu của nó luôn luôn có độ dài cố định.

Cả phần tiếp đầu chính (main-header) và phần tiếp đầu mở rông của IPv6 đều có trường NextHeader. Trường này bao gồm một thẻ nhận dạng kiểu của tiếp đầu mở rộng kế tiếp. Sau phần tiếp đầu mở rộng cuối cùng là một tiếp đầu của lớp chuyển vận (transport-layer) (ví dụ: TCP) và trường NextHeader sẽ bao gồm một thẻ nhận dạng cho giao thức của lớp cao hơn đó.

Có sáu kiểu tiếp đầu mở rộng trong IPv6 đó là:

Hop-by-Hop Options
Routing
Fragment
Destination Options
Authentication
Encapsulating Security Payload

2.3. KIẾN TRÚC MPLS VÀ CƠ CHẾ CHUYỂN TIẾP CỦA NÓ

2.3.1. KIẾN TRÚC MPLS

MPLS là viết tắt của thuật ngữ Chuyển mạch nhãn đa giao thức (Multi-Protocol Label Switching) trong đó từ multi-protocol có ý nghĩa rằng phương pháp chuyển mạch này áp dụng được cho tất cả các giao thức lớp mạng chứ không phải là chỉ riêng IP. MPLS có tác dụng gắn kết chuyển mạch phi kết nối IP (connectionless IP) tới các mạng hướng kết nối (connection-oriented networks). MPLS cũng sẽ hoạt động ảo trên mọi giao thức của lớp liên kết. Nguyên lý của MPLS là tất cả các tin được chỉ định một nhãn (label) và các gói tin được chuyển tiếp dọc theo một Đường chuyển mạch nhãn (Label Switched Path-LSP) trong đó mỗi router trên đường đi của gói tin thực hiện các quyết định chuyển tiếp gói tin dựa trên nội dung của nhãn gắn trên gói tin. Các router có bảng chuyển tiếp của mình, các bảng này được chỉ mục hóa theo giá trị của nhãn đầu vào (incoming label) . Đây là điểm khác biệt so với cơ chế chuyển tiếp IP.

Công nghệ MPLS đóng góp một sự đa dạng các tính chất mới cho kiến trúc mạng ở các lớp thấp. Ví dụ như là đảm bảo hiệu năng ở một cấp độ nhất định để định tuyến trong một mạng bị nghẽn hoặc để tạo các đường hầm IPcho các mạng riêng ảo dựa trên một mạng (network-based VPN). MPLS có khả năng tạo các kênh xuyên suốt (end-to-end) tương tự như các kênh ảo (Virtual Circuit -VC) như trong ATM. MPLS cũng cung cấp các đặc tính xác định về hiệu năng như xử lý lưu lượng (traffic engineering) trên bất kỳ một hạ tầng truyền thông nào. Các khả năng này cho phép giảm sự cần thiết của các mạng overlay và các cơ chế điều khiển lớp 2.

Thông thường chúng ta thường có nhiều kinh nghiệm về giao thức lớp liên kết của Ethernet nhưng đối với các giao thức khác như ATM, FrameRelay thì lại có ít hiểu biết hơn. Thực sự là không cần thiết để đi sâu phân tích tất cả cá giao thức lớp liên kết mà MPLS tương thích bởi vì trong luận văn này chúng ta chủ yếu tập trung vào Ethernet, để diễn giải thêm về khả năng của MPLS tôi sẽ điểm sơ lược về thực hiện MPLS trên ATM.

Lớp mạng cung cấp cho chúng ta ít lựa chọn hơn. Hiện tại hầu như chỉ có các tài liệu về IP/MPLS, mặc dù MPLS có thể áp dụng cho tất cả các giao thức lớp mạng khác nhau nhưng trong luận văn này chỉ miêu tả công nghệ này trên khía cạnh tương ứng với IP. Lý do là các tiêu chuẩn quốc tế cũng như các sản phẩm thương mại của các nhà cung cấp thiết bị hầu như chỉ giải quyết các giải pháp dựa trên giao thức này.

Kiến trúc của MPLS được chỉ ra trong IETF RFC 3031. MPLS được tham khảo đến như một “Lớp chêm” (“shim” layer). “Lớp chêm” này có ý nghĩa rằng như trong hình 1-7 thì MPLS nằm giữa lớp 2 và lớp 3 khi quy chiếu với mô hình OSI và về thực chất MPLS chỉ có tác dụng làm cho các lớp này gắn kết nhuần nhuyễn với nhau hơn.

Hình 2-7: So sánh giữa mô hình OSI với TCP/IP và MPLS

Khái niệm cơ bản của chuyển mạch nhãn thực sự rất đơn giản. Hãy lấy một ví dụ về việc gửi một bức thư điện tử từ một người dùng đến một người khác, trong các mạng sử dụng cấp độ dịch vụ “best-effort” như IP, thì phương pháp để gửi bức thư này đến đích hoàn toàn tương đương như việc gửi một bức thư qua Bưu chính với giả thiết là không sử dụng mã ZIP của Bưu cục nhận và bức thư này có địa chỉ nhận là duy nhất. Công việc ở đây là xác định địa chỉ đích và đưa ra phương án làm sao để gửi bức thư đến người nhận cuối cùng.

Đối với chuyển mạch nhãn thì sự việc có khác. Thay vì việc dùng toàn bộ địa chỉ đích để cung cấp đầu vào cho các router đưa ra quyết định chuyển tiếp thì chỉ có một nhãn được gắn vào gói tin. Tương tự như trong dịch vụ Bưu chính thì giá trị của nhãn được đặt vào giống như mã ZIP của Bưu cục nhận và phần sau đó của địa chỉ nhận được sử dụng bởi Bưu cục nhận để chuyển lá thư tới người nhận. Trong các mạng máy tính nhãn được đặt ở phần tiếp đầu của gói tin và toàn bộ gói tin IP trở thành payload. Các bộ định tuyến bây giờ chỉ sử dụng nhãn thay vì sử dụng địa chỉ IP để định hướng lưu lượng về phía địa chỉ đích (xem hình 1-8).

Hình 2-8: Hoạt động của MPLS

Các router có hỗ trợ MPLS được gọi là Router chuyển mạch nhãn (Label Switch Routers-LSRs). LSR đầu vào (ingress LSR) là nơi mà gói tin đi vào mạng MPLS. Nó thêm tiếp đầu MPLS vào gói tin IP và gắn thêm một nhãn. LSR đầu ra (egress LSR) là nơi mà gói tin IP rời khỏi mạng MPLS và tiếp đầu MPLS được loại bỏ khỏi gói tin. Cả LSR đầu vào và LSR đầu ra là các nút biên (edge nodes) kết nối mạng MPLS với các mạng khác. Các LSR quá giang (transit LSRs) cũng còn được gọi là LSR bên trong nhận gói tin từ các MPLS biên và sử dụng tiếp đầu MPLS để để tạo ra các quyết định chuyển tiếp. Nó cũng thực hiện việc tráo đổi nhãn đảo (label swapping).

Có hai cơ chế định tuyến MPLS là : định tuyến từng chặng (hop by hop) và định tuyến thẳng. Trong cơ chế định tuyến từng chặng, các LSR tạo ra các đường chuyển mạch nhãn (Label Switch Paths-LSPs) từ LSR đầu vào tới LSR đầu ra bằng cách trao đổi thông tin với nhau một cách ngang hàng. Các thông tin trao đổi này được lưu trong bảng định tuyến của LSR. Theo phương pháp này các LSR tạo ra một đường đi hợp lý nhất. Trong khi đó định tuyến thẳng có sự khác biệt nhỏ ở chỗ toàn bộ đường đi hay một phần đường đi mà các LSR sử dụng để đi ngang qua mạng từ biên bên này tới bên kia được định nghĩa thẳng bởi LSR đầu vào và các LSR sẽ được xây dựng dựa trên tuyến có sẵn này.

Khi các LSR thực hiện việc chuyển tiếp các gói tin, nó tách lấy nhãn hiện tại của gói tin MPLS tại mỗi một hop và sử dụng nó như một chỉ mục để tìm trong trong bảng chuyển tiếp của nó. Khi tìm thấy một chỉ mục đầu vào tương ứng trong bảng thì LSR áp dụng nhãn đầu ra cho chỉ mục này đối với gói tin MPLS. Sau đó gói tin được gửi qua giao tiếp đã được xác định trong bảng chuyển tiếp của LSR. Các gói tin MPLS thuộc về một LSP sẽ được chuyển tiếp theo cùng một cách bởi tất cả các router trên LSP đó. Một cách đơn giản việc chuyển tiếp và chỉ mục hóa dựa trên các bảng chuyển tiếp sẽ làm tăng tốc độ xử lý chuyển tiếp bên trong mạng MPLS và do đó cải thiện được các đặc tính trễ và trượt của lưu lượng.

MPLS cho phép một hệ thống cấp bậc các nhãn được biết đến như là một ngăn xếp nhãn (label stack). Và do đó nó có khả năng có các LSPs khác nhau tại các cấp khác nhau của ngăn xếp nhãn. Tính năng này làm tăng khả năng mở rộng của LSP. Nó cũng có thể cho phép đặt các LSP nhỏ các LSP lớn hơn. Đối với các nhãn theo hệ thống cấp bậc trường ngăn xếp (stack-field) của tiếp đầu MPLS (được trình bày ở phần sau) được đặt là “1” nếu nhãn ở dưới cùng , và được đặt là “0” nếu không phải là ở dưới cùng. Hình 2-9 giải thích rõ hơn về hệ thống cấp bậc của nhãn.

Hình 2-9: Một ví dụ về cấp bậc của nhãn trong MPLS

Các router R1 và R5 thuộc về hai LSP khác nhau. Các số 1 và 2 là độ sâu của ngăn xếp. R1 và R5 là các router biên và R2, R3, R4 là các router trong. Với mục đích là chuyển tiếp nhãn thì R1 và R5 là ngang hành tại cấp biên và R2, R3, R4 là ngang hàng tại cấp độ nội bộ. Khi R1 nhận được một gói tin với nhãn có độ sâu là 1 chỉ tới R5, nó sẽ tráo đổi nhãn của gói tin bởi một nhãn tương ứng mà sẽ được sử dụng bởi R5. Cũng bởi vì gói tin này phải đi qua R2, R3, R4 cho nên R1 sẽ đẩy vào gói tin thêm một nhãn mới và do vậy độ sâu của ngăn xếp bây giờ là 2. Chính vì thế chúng ta thấy đã có hai LSP, một tại cấp độ 1 từ R1 tới R5 và LSP thứ 2 từ R2 tới R4.

Tiếp đầu MPLS được đặt giữa tiếp đâu lớp 2 và tiếp đầu lớp 3. Một ví dụ về tiếp đầu lớp 2 và lớp 3 là Ethernet và IP. vị trí của tiếp đầu MPLS và định dạng của nó như trong hình 2-10.

Hình 2-10: Vị trí và định dạng của tiếp đầu MPLS.

Tiếp đầu MPLS dài 32 bít và có bốn trường. Tiếp đầu MPLS được chỉ ra ở hình 11 và bao gồm các trường sau :

Trường nhãn có độ dài 20-bits chứa giá trị thực của nhãn MPLS. Các giá trị từ 0 đến 15 được dành cho các chức năng đặc biệt nhưng chỉ một số giá trị đã được định nghĩa:
IPv4 Explicit NULL Label (value 0).
Router Alert Label (value 1).
IPv6 Explicit NULL Label (value 2).
Implicit NULL Label (value 3).
OAM Alert Label (value 14)
Trường Exp/QoS có độ dài 3-bits là bản chất là một trường được đưa ra dựa trên thực tế để giải quyết các thuật toán cho xếp hàng và hủy bỏ gói tin khi nó được truyền qua mạng.
Trường ngăn xếp có độ dài 1-bit (trường S) xác định đáy của ngăn xếp khi ngăn xếp được dùng. S là “0” khi nhãn không phải ở đáy của ngăn xếp và là “1” khi nó ở đáy của ngăn xếp.
Trường thời gian sống dài 8 bit (time-to-live: T) là một sao chép của trường TTL trong tiếp đầu của gói tin IP nó được tăng lên khi gói tin đi qua mỗi chặng.

Phương án “Lớp chêm ” như nêu ở phần trên được sử dụng cho các công nghệ lớp 2 mà các công nghệ này không thể đưa các nhãn vào trong phần tiếp đầu của mình. Các công nghệ lớp 2 này chủ yếu là để chỉ kiểu kết nối ngoại trừ đối với ATM và FrameRelay. Đối với ATM và Frame Relay, các nhãn được chứa trong tiếp đầu lớp liên kết của chúng. Trong ATM, nhãn có thể được chứa trong trường VCI (virtual circuit identifier) hoặc trường VPI (virtual path identifier). Cũng như thế, đối với Frame Relay, nhãn có thể được chứa trong trường DLCI (Data Link Connection Identifiers) của tiếp đầu Frame Relay.

2.3.2. THỰC HIỆN MPLS TRÊN ATM

Chúng ta sẽ xem xét việc thực hiện của MPLS trên ATM, nhưng trước hết hãy tìm hiểu sơ lược về ATM.

Các tế bào ATM bao gồm một tiếp đầu có độ dài 5 bytes và tải có độ dài 48 bytes. Để truyền một thông tin có độ dài lớn hơn 48 bytes được chuyển xuống từ các lớp trên, IP chẳng hạn, thông thường ATM chia các thông tin này thành các phần nhỏ hơn, công việc này gọi là phân mảnh. Việc phân mảnh thông tin được thực hiện bởi lớp AAL (ATM Adaptation Layer ), lớp này nằm ở giữa lớp 2 và lớp 3. Tiếp đầu AAL bao gồm các thông tin cần thiết để nơi đến của các gói tin có thể lắp ráp lại các thông tin đã bị phân mảnh.

Một đơn vị dữ liệu theo giao thức AAL5 (PDU) sẽ được chia ra thành các phần có độ dài 48 byte và các đoạn 48 bytes này cùng với một tiếp đầu ATM để tạo thành một tế bào ATM. Khi tất cả các tế bào ATM thuộc về một PDU đã đến đích hoặc đến điểm cuối của mạng ATM thì chúng sẽ hợp lại với nhau thành một PDU như ở đầu vào.

Hình 2-11: Đóng gói các gói tinđược gắn nhãn trên liên kết ATM

Khi muốn sử dụng đóng gói các gói tin được gắn nhãn của MPLS trên ATM, toàn bộ ngăn xếp nhãn sẽ được chứa trong AAL5 và nhãn ở mức trên cùng sẽ được chưa trong trường VCI/VPI của tiếp đầu ATM (xem hình 12). Lý do của việc chưa các nhãn trong cả AAL5 PDU và tiếp đầu ATM chủ yếu là do độ sâu tùy ý của ngăn xếp. Khi các tế bào ATM đến cuối của LSP chúng sẽ được ráp lại. Nếu có nhiều nhãn hơn ở trong ngăn xếp nhãn thì AAL5 PDU sẽ lại được phân mảnh và nhãn mà ở trên cùng của ngăn xếp nhãn sẽ được đặt vào trong trường VCI/VPI của tiếp đầu ATM.

Cho đến thời điểm này chúng ta thường sử dụng thuật ngữ bảng định tuyến và bảng chuyển tiếp (forwarding tables and routing tables) để chỉ các bảng chưa các thông tin tương ứng cho việc định tuyến và chuyển tiếp gói tin. Kiến trúc MPLS sử dụng các tên khác cho các bảng này: Cơ sở thông tin chuyển tiếp nhãn (Label Forwarding Information Base- LFIB) và Cơ sở thông tin nhãn (Label Information Base-LIB). LIB bao gồm tất cả các thông tin nhãn mà LSR cần phải thu thập được từ các LSR lân cận của nó, theo khía cạnh về hướng đi của các khung thì LFIB sử dụng một tập con các nhãn chứa trong LIB để cho chuyển tiếp gói tin hiện tại.

Là cần thiết để xác định một cách chính xác các gói tin nào được ánh xạ tới mỗi LSP. Điều này được thực hiện bởi xác định FEC (Forwarding Equivalency Class) cho mỗi LSP. FEC chỉ ra tập các gói tin IP mà được ánh xạ tới LSP đó. Mỗi một FEC được xác định bởi một tập của một hay nhiều thành phần FEC, trong đó mỗi thành phần xác định một tập các gói tin có thể được ánh xạ tới LSP tương ứng. Có một vài kiểu FEC thành phần được định nghĩa ; thành phần FEC địa chỉ tiếp đầu là tiếp đầu địa chỉ có độ dài từ 0 tới toàn bộ độ dài của địa chỉ. Một địa chỉ IP phù hợp với tiếp đầu địa chỉ trong FEC là địa chỉ IP có phần đầu giống tiếp đầu đó. Một FEC thành phần khác là địa chỉ máy chủ (Host Address). Thành phần này là địa chỉ đầy đủ của máy chủ. Các nhãn sẽ được gắn cho FEC trên toàn bộ LSP. Nhãn này không đơn thuần chỉ phụ thuộc vào FEC mà còn có thể biểu diễn cho tổ hợp các gói tin FEC và các gói tin thứ hạng ưu tiên hoặc cấp độ dịch vụ (CoS).

2.3.4. THÀNH PHẦN ĐIỀU KHIỂN

Thành phần điều khiển có nhiệm vụ phân phối các thông tin định tuyến giữa các LSR và các thủ tục mà các router này sử dụng để chuyển các thông tin này thành các bản tin định dạng LFIB. Các bản tin LFIB sẽ được sử dụng bởi các thành phần chuyển tiếp khi tiến hành chuyển tiếp các khung tin MPLS.

Có một sự tương đương khá lớn giữa thành phần điều khiển của kiến trúc định tuyến trước đây và thành phần điều khiển của chuyển mạch nhãn. Thành phần điều khiển của MPLS bao gồm tất cả các tính năng kế thừa từ các giao thức định tuyến được dùng trong thành phần điều khiển trước đây như OSPF, BGP và PIM. Theo nghĩa này các thành phần điều khiển này tạo thành một tập con của thành phần điều khiển MPLS. Để thêm vào các thủ tục cần thiết còn thiếu một LSR có thể :

Tạo các liên kết giữa các nhãn và FEC.
Thông báo tới các LSR khác về liên kết mà mà nó tạo ra.
Tận dụng cả hai cơ chế ở trên để xây dựng và duy trì các LFIB.

Để thực hiện việc liên kết giữa các nhãn và các FEC có hai phương pháp. Kiểu liên kết thứ nhất được biết đến như là phương pháp liên kết cục bộ và chỉ xảy ra khi router tạo ra liên kết cho nhãn đầu vào (incoming label) một cách cục bộ. Kiểu liên kết thứ hai là liên kết xa, khi router nhận được thông tin liên kết nhãn từ một LSR khác về liên kết nhãn được tạo bởi LSR đó.

Thành phần điều khiển chuyển mạch nhãn dùng cả hai phương pháp liên kết cục bộ và liên kết xa để định vị bảng LFIB của nó với các nhãn đi vào và đi ra. Để thực hiện được công việc trên có hai cách trái ngược nhau:

Các nhãn từ liên kết cục bộ trở thành nhãn đi vào (ingoing labels) và các nhãn từ liên kết xa được sử dụng như các nhãn đi ra – Đây là liên kết nhãn theo dòng đi xuống (downstream label binding).
Các nhãn từ liên kết xa trở thành nhãn đi vào và các nhãn từ liên kết nội bộ được dùng như là các nhãn đi ra – Đây là liên kết nhãn theo dòng đi lên (upstream label binding).

Để giải thích thêm về các liên kết này, cần phải hiểu rõ thuật ngữ dòng đi xuống (downstream) và dòng đi lên (upstream) . Luồng các gói tin được gửi từ LSR tải lên (upstream LSR) về phía LSR tải xuống (downstream LSR) – Xem hình 2-12.

Hình 2-12: Liên kết nhãn dòng đi xuống và đi lên.

Hai phương pháp liên kết nhãn khác nhau được gọi tên tương ứng với các LSR thực hiện công việc tải lên hay tải xuống. Một sự liên kết nhãn là ánh xạ giưa một nhãn chưa trong gói tin và một FEC cụ thể mà gói tin đó thuộc về. Hình 2-12 có minh hoạ hai kiểu liên kết nhãn. Trong kiểu liên kết nhãn dòng tải xuống, các nhãn đầu ra trong bảng chuyển tiếp được tạo bởi LSR tải xuống, với kiểu liên kết nhãn thứ hai, việc liên kể được thực hiện bởi LSR tải lên và do đó gọi là liên kết nhãn theo dòng tải lên, nhãn này trở thành nhãn đầu vào trong bảng chuyển tiếp.

Giao thức phân tán nhãn (Label Distribution Protocol-LDP)là một cơ chế được biết đến nhiều nhất để cho phép các LSR phân tán các liên kết FEC tới các LDP ngang hàng của nó. Nhưng cũng có một số giao thức khác cho phép phân tán nhãn như BGP, PIM và RSVP. Trước khi hai LSR có thể thực hiện một kết nối LDP, chúng cần phải thực hiện việc xác định các LSR lân cận. Việc này được làm theo cách LSR sẽ phát theo chu kỳ một tin phát dạng : Hello Message tới cổng UDP tới tất cả các router trên subnet mà thuộc về nhóm multicast. Tất cả các LSR nghe trên cổng UDP này và nhờ việc nhận được tin phát Hello Message nó nhận biết được các LSR lận cận của nó. Khi một LSR đã biết được địa chỉ của một LSR khác nhờ cơ chế này, nó thiết lập một kết nối TCP tới LSR đó. Tại thời điểm này một phiên làm việc LDP song phương đã được thiết lập giữa hai LSR.

Trước khi có thể trao đổi các nhãn, thì có một phiên khởi tại LDP mà các LSR ngang hàng thỏa thuận mới nhau chế độ trao đổi nào được dùng. Có một số chế độ cho việc trao đổi các liên kết nhãn FEC. Hai chế độ lựa chọn chủ yếu là tải xuống theo nhu cầu (downstream-on-demand) và đối ngược lại là tải xuống tư nguyện. Tải xuống theo yêu cầu là khi LSR phát tán một liên kết nhãn FEC để đáp ứng lại một yêu cầu xác định từ một LSR khác, trong khi đó tải xuống tự nguyện là phát tán các liên kết nhãn mà không cần phải có yêu cầu xác định từ bất kỳ từ một LSR nào.

Một bản tin LR (Label Request Message) được sử dụng bởi một LSR tải lên như kết quả của việc phát hiện một FEC mới, để xác định một cách rõ ràng nó yêu cầu LSR tải xuống chỉ định và báo lại cho biết một nhãn cho FEC này. LSR tải xuống luôn luôn phải thực hiện việc liên kết này cho các kết nối tải lên. FEC được truyền tới LSR tải xuống trong LRM. LSR nhận được bản tin LR phải đáp ứng lại với bản tin LM (Label Mapping Message) với một nhãn xạ ánh cho nhãn được yêu cầu hoặc với một bản tin thông báo xác định rằng tại sao nó không thể đáp ứng được yêu cầu này. Các nhãn này chỉ có ý nghĩa một cách cục bộ, có nghĩa rằng nhãn này chỉ có ích và có liên quan trên một liên kết đơn lẻ, giữa các LSR liền kề. LSR ngang hàng tới lượt mình lại gửi một bản tin LR tới LSR ngang hàng của nó nếu nó chưa có một ánh xạ nào trong LIB của nó để xác định đường đi tới chặng kế tiếp. Chặng kế tiếp (next hop) là một trường trong LFIB miêu tả router kế tiếp để chuyển tiếp các gói tin đã được gắn nhãn về phía LSR đầu ra (egress LSR). Các router này được xác định theo thuâth toán tìm đường đi ngắn nhất hoặc đường đi có chi phí thấp nhất . Bằng cách nêu trên LFIB được chuyển tới các LSR trên mạng.

Việc thiết lập một LSP mà được trình bày ở phần trên hoàn toàn độc lập với việc thiết lập điều khiển LSP. Trong phương pháp thứ hai, để thiết lập một điều khiển LSP, LSR đầu vào và đầu ra khởi tạo việc cài đặt LSP. Việc chỉ định nhãn được điều khiển theo một cách có thứ tự từ LSR đầu ra tới LSR đầu vào của LSP. Đó là một bản tin LR phải được gửi tới mỗi LSR dọc theo đường đi của gói tin từ LSR tải lên của LSP đó. Không có một liên kết nhãn nào có thể được chỉ định trước kh bản tin này đến được LSR đầu ra. Bản tin LM bây giờ có thể được gửi theo đường đã được dành sẵn về phía LSR đầu vào. Với mỗi LSR trên đường đi liên kết nhãn được chỉ định và được thêm vào LFIB của nó.

Sau đây chúng ta sẽ tìm hiểu LIB được phát tán trên MPLS như thế nào. Như đã nêu ở trên LIB bao gồm tất cả các thông tin nhãn mà LSR cần phải học từ các LSR tải xuống lân cận của nó cả theo yêu cầu và tự nguyện . Thông tin này có thể là tiếp đầu địa chỉ FEC (FEC Address Prefix), Nhận dạng LSR lân cận (Neighbor LSR Identifier), địa chỉ IP của các LSR lân cận và các liên kết các FEC tới nhãn. Bởi vì LIB cũng bao gồm thông tin không bắt buộc, vì vậy sẽ có các mục chứa các đường đi không phải là tốt nhất và sẽ không được dùng cho việc chuyển tiếp gói in. LIB không được dùng để ánh xạ nhãn đầu vào tới nhãn đầu ra.

Các phương pháp được trình bày ở trên đầy là các thành phần điều khiển mà cho phép sự thiết lập trạng thái chuyển tiếp dữ liệu giữa các LSR liền kề chỉ dựa trên thông tin trong bảng định tuyến hoặc từ một hệ thống điều khiển. Nhưng các phương pháp này không có khả năng thiết lập trạng thái chuyển tiếp dữ liệu tới tất các LSRs dọc theo một tuyến xác định và khả năng dự trữ tài nguyên dọc theo một tuyến. Các điều này và một số tính chất khác tạo thành nền tảng của định tuyến cưỡng bức. Có hai phương pháp để đạt được các LSP dựa trên cưỡng bức là : RSVP xắp đặt lưu lượng (RSVP Traffic Engineering :RSVP-TE) và LDP định tuyến cưỡng bức (CR-LDP). Các giao thức báo hiệu này cho phép MPLS điều khiển đường đi của một gói tin bằng cách xác định rõ ràng các router trung gian và tuyến truyền được tính toán tại một thời điểm tại một điểm ở biên của mạng. Các công việc theo cách này được thực hiện khá giống nhau trong cả hai cơ chế vì vậy sau đây sẽ chỉ trình bầy thêm về phương pháp CR-LDP.

CR-LDP sử dụng bản tin LR trong LDP để thiết lập việc định tuyến cưỡng bức, trong đó LDP đã được mở rộng với các giá trị độ dài kiểu (Type-length-values :TLVs) mới thêm vào so với các LDP TLVs chung. TLV là một bản miêu tả đối tượng được dùng trong một vài giao thức. các TLV cho LDP mới này được gọi là các TLV định tuyến cưỡng bức (Constrained-based Routing TLVs :CR-TLV). Khi một LSR muốn tạo một CR-LSP, bản tin LR phải chưa ít nhất là LSPID TLV và cũng có thể chứa một hoặc nhiều CR-TLV trong trường các giá trị tùy chọn của nó. LSPID TLV cung cấp cho CR-LDP một đặc tính xác địn mà có thể được sử dụng để sửa đổi LSP. Khi sử dụng CR-LDP nó có thể xác định một cách rõ ràng việc định tuyến và tài nguyên nào sẽ được cấp khi LSP được thiết lập.

2.3.5. THÀNH PHẦN CHUYỂN TIẾP

Hình 2-13: Cấu trúc của LFIB

Thành phần chuyển tiếp liệt kê các mục của LFIB để tìm ra cách làm sao chuyển tiếp các khung MPLS đi vào tới LSR kế tiếp. LFIB như đã miêu tả ở phần trên đã được phát tán bở thành phần điều khiển.

LFIB của một LSR bao gồm các mục theo tuần từ, trong đó mỗi mục bao gồm một nhãn đầu vào và một hoặc nhiều mục con. Mỗi mục con bao gồm một nhãn đầu ra, một giao diện đầu ra và địa chỉ chăng kế tiếp (xem hình 2-14). Các mục con khác nhau trong một mục chính lại có thể có nhiều hơn một mục con nữa để điều khiển việc chuyển tiếp tới nhiều địa chỉ. Hơn nữa đối với thông tin để điều khiển gói tin sẽ được chuyển tiếp tới đâu, một mục trong bảng chuyển tiếp có thể bao gồm thông tin liên quan tới các tài nguyên nào mà gói tin có thể được sử dụng. Thông tin này ví dụ như là hàng đợi đầu ra đặc biệt nào mà gói tin được xếp vào.

Một LSR có thể chỉ duy trì một bảng chuyển tiếp đơn hay cho mỗi giao tiếp của mình nó lại có một bảng chuyển tiếp riêng. Với khả năng thứ nhất, việc điểu khiển một gói tin được xác định đơn thuần chỉ bởi nhãn được chưa trong gói tin đó. Trong khi đó với lựa chọn thứ hai, điều khiển gói tin được xác định bởi không chỉ bởi nhãn chứa trong gói tinmà còn bởi giao tiếp mà trên đó gói tin đã tới . Một LSR có thể sử dụng lựa chọn một hoặc hai hoặc một tổ hợp cả hai.

Một tính chất quan trọng của thuật toán chuyển tiếp được dùng bởi chuyển mạch nhãn là một LSR có thể nhận được tất cả các thông tin cần thiết để chuyển tiếp gói tin cũng như để quyết định xemtài nguyên nào mà gói tin có thể dùng chỉ trong một lần truy nhập bộ nhớ duy nhất, bởi vì các lý do sau :

Một mục dữ liệu trong bảng chuyển tiếp bao gồm tất cả các thông tin cần để chuyển tiếp gói tin cũng như quyết định tài nguyên nào mà gói tin được dùng.
Nhãn được chứa trong gói tin cung cấp chỉ mục để tìm mục dữ liệu tương ứng trong bảng chuyển tiếp sử dụng cho việc chuyển tiếp gói tin này.

Khả năng nhận được cả thông tin để chuyển tiếp và thông tin về tài nguyên dành cho gói tin trong một lần truy nhập bộ nhớ đã làm cho chuyển mạch nhãn trở thành một công nghệ có tốc độ chuyển tiếp dữ liệu cao so với các công nghệ trước nó.

2.3.6. VÍ DỤ VỀ ĐỊNH TUYẾN TRONG MPLS

Một ví dụ về định tuyến dữ liệu trong MPLS minh họa hoạt động cơ bản của MPLS khi định tuyến. Bằng cách sử dụng các giao thức định tuyến IP quy ước và LDP các LSR tạo nên các bảng định tuyến được bổ xung thêm với các nhãn được gọi là các LIBs . Trong hình 2-14 các nút mạng A, B, C, và D là các máy chủ không được cấu hình với MPLS, LSR1 là LSR đầu vào, LSR2 là LSR quá giang và LSR3 là LSR đầu ra.

Hình 2-14: Tráo đổi nhãn và chuyển tiếp trong MPLS

LSR1 trong hình 2-14 nhận một gói tin IP từ nút A trên giao tiếp 0,được xác định địa chỉ gửi đến là nút C . LSR1 là LSR đầu vào và nó thực hiện việc tìm kiếm mục phù hợp có độ dài nhất giữa địa chỉ đích trong gói tin Ip và các tiếp đầu trong trong LIB của nó. Các thủ tục liên kết FEC tới nhãn trong LIB của nó cũng được thực hiện. Theo cách này nhãn ban đầu cho gói tin IP được tìm thấy và tiếp đầu của nhãn được đóng gói vào gói tin IP. Các đặc tính chuyển tiếp khác như router chặng tiếp theo và giao tiếp đi ra được tìm trong LFIB của LSR1. Gói tin đã được gắn nhãn sẽ đwocj chuyển với nhãn 3 tới LSR chặng tiếp theo (là LSR2) trên giao tiếp

đầu ra số 2.

Khi LSR2 nhận được gói tin nó chỉ xử lý phần tiếp đầu nhãn. Nó tách lấy nhãn và sử dụng giá trị lấy được để tìm kiếm chỉ mục theo cột nhãn vào (label IN column) trong LFIB của nó. Nó tìm thấy nhãn đầu ra tương ứng cho nhãn đầu vào 3 là “7” và nó thực hiện thay thế nhãn đầu vào này bằng giá trị của nhãn đầu ra trong phần tiếp đầu nhãn sau đó chuyển tiếp gói tin tới LSR3 trên giao tiếp 2. Đây chính là việc chuyển mạch nhãn .

LSR đầu ra cũng chỉ thực hiện việc xử lý đối với tiếp đầu nhãn và tìm kiếm nhãn đầu vào ở trong LFIB của nó. LSR3 phát hiện rằng nó là đầu ra của LSP vì router chặng kế tiếp lại chính là nó vì vậy nó bỏ tiếp đầu nhãn ra khỏi gói tin đến. Phần còn lại của gói tin chính là gói tin đầu vào của LSR1 đã nhận và được chuyển tiếp đế nút C qua giao tiếp 2.

CHƯƠNG 3

MỘT SỐ CÔNG NGHỆ QUẢN LÝ MẠNG ÁP DỤNG TRONG MẠNG IP VÀ MPLS

3.1. GIỚI THIỆU

Trong chương này chúng ta sẽ đi sâu phân loại một số chức năng về vận hành và bảo dưỡng (Operation And Management – OAM) đã có hoặc được đề xuất cho IP và MPLS.

Trước hết, chúng ta sẽ mô tả về một cơ chế quản lý mạng có thể được sử dụng cho cả các mạng IP và MPLS. Về định nghĩa quản lý mạng là một giải pháp để giám sát và kiểm tra mạng lưới để phát hiện lỗi. Giao thức quản lý mạng đơn giản (Simple Network Management Protocol – SNMP) đã được phát triển cho mục đích này . SNMP được dùng để nhận các thông tin từ các Router bằng cách truy nhập vào các MIB (Management Information Bases) khác nhau của chúng ở các nút trên mạng.

Tiếp theo, một sự phân loại các cơ chế OAM cho IP và MPLS sẽ được trình bày. Bản thân IP không có một cơ chế nào kiểu như vậy, nhưng các mở rộng của IP như ICMP (Internet Control Message Protocol), Ping, Traceroute và MIBs là các chức năng chính được sử dụng cho công nghệ này. Ngược lại MPLS có các phương án cho rất nhiều cơ chế OAM khác nhau.Cơ chế xác minh kết nối LSP cho phép phát hiện các lỗi khác nhau trên các LSP và đề xuất một số các định dạng gói tin khác nhau. MPLS ping, Traceroute và phát hiện nút lỗi – RSVP là các phương pháp khác để phát hiện lỗi. Chuyển mạch bảo vệ và tái định tuyến nhanh cho phép việc truyền đưa gói tin qua mạng một các tin cậy, trong khi đó xử lý lưu lượng MPLS và MPLS SNMP MIB là các cơ chế thay thế khác cho phép giám sát mạng một cách hiệu quả.

3.2. QUẢN LÝ MẠNG

3.2.1. KIẾN TRÚC QUẢN LÝ MẠNG

Trong một hệ thống quản lý mạng có hai thành phần chính là máy chủ quản lý (Manager) và các tác nhân (Agents). Máy chủ quản lý có hai chức năng chính: thu thập và hiển thị trực quan thông tin. Nó thu thập thông tin từ các tác nhân và sử dụng các cơ chế khác nhau để xắp xếp và nhặt ra các dữ liệu có liên quan. Các tác nhân có trách nhiệm truyền đưa thông tin về phần cứng hoặc phần mềm. Một cách tổng thể, các tác nhân được dùng cho mục đích làm tác vụ như giám sát sử dụng lưu lượng, tình trạng của các thành phần được nối vào mạng và các hoạt động tương tự.

Hình 3.1. Kiến trúc một hệ thống quản lý mạng

Như ở hình 3.1, hệ thống quản lý mạng NMS (Network Management System) liên hệ với các thiết bị khác nhau trên mạng và nhận các thông tin MIB (Management Information Bases) từ các tác nhân SNMP của các thiết bị này.

3.2.2. SNMP

Được phát triển từ năm 1998, SNMP đã trở thành phương án chung cho việc giám sát các mạng IP. SNMP có khả năng mở rộng, cho phép các nhà cung cấp thiết bị khác nhau dễ dàng thêm các chức năng quản lý mạng vào trong các thiết bị hiện có của họ. SNMP chạy ở trên cùng của giao thức UDP.

Chiến lược ngầm ở trong SNMP là giám sát các trạng thái của mạng tại bất kỳ một cấp độ có ý nghĩa nào về mặt chi tiết bằng cách kiểm soát theo kiểu xoay vòng để tìm kiếm các thông tin đúng để ra được các giải pháp quản lý tốt nhất có thể. Một số lượng giới hạn các bản tin được phát đi một cách chủ động (traps) để xác định thời điểm và tiêu điểm của việc kiểm soát xoay vòng. Việc giới hạn số lượng các bản tin chủ động phát đi nhằm nhất quán mục tiêu làm đơn giản và tối thiểu hoá lưu lượng truyền trên mạng tạo ra bởi các chức năng quản lý mạng.

Nói một cách khác SNMP là một tập các các quy tắc mà làm cho các thiết bị phần cứng như là máy tính và router có thể dò theo theo các thống kê khác nhau để cho phép đo các đặc điểm quan trọng như số gói tin đã nhận trên một giao tiếp. Các thông tin khác nhau mà SNMP nhận được được lưu trong các cơ sở dữ liệu khác nhau, được gọi là MIB (Management Information Base). SNMP là một giao thức lớp ứng dụng và được dùng gần như chỉ dành riêng cho các mạng TCP/IP.

3.2.2.1. Kiến trúc MIB

Có tương đối nhiều các dạng MIB khác nhau, cho rất nhiều các khía cạnh khác nhau của việc vận hành mạng cũng như để thể hiện các loại thiết bị khác nhau. Khi sử dụng SNMP có thể kết nối tới các MIB này, định vị các biến của MIB và gọi ra các giá này cũng như sửa đổi chúng. các biến của MIB được định nghĩa bởi một thẻ xác định đối tượng (Object Identifier-OID) mà thực ra là một hệ thống địa chỉ có cấp bậc, như một hệ thống dịch vụ tên vùng DNS (Domain Name Service) . OID sử dung một hệ thống các số, trong đó số đầu tiên là gốc của hệ thống cấp bậc và số thứ hai là nhánh, v..v.. . Hãy xem ví dụ dưới đây, địa chỉ của MIB sysDescr là 1.3.6.1.2.1.1.1. Diễn dịch ra như sau :

.iso(1).org(3).dod(6).internet(1).mgmt(2).mib(1).system(1).sysDescr(1).

Ta có thể thấy gốc ở đây là ISO và các đối tượng con được xác định theo đường số của nó. Hình 3.2 mô tả rõ hơn về vấn đề này:

Hình 3.2. Cây OID

Ngày nay SNMP trên các thiết bị mạng đang trở thành một yêu cầu gần như bắt buộc. Internet là một trong những ứng dụng đơn lẻ sử dụng SNMP. SNMP qua UDP/IP được xác định như là một giao thức của tiêu chuẩn Internet (“Internet Standard” protocol). Do đó, để có thể được vận hành qua Internet và để quản lý được thì một thiết bị phải hỗ trợ SNMP qua UDP/IP.

3.2.2.2. An ninh mạng

Để truy nhập tới các tác nhân SNMP, SNMP sử dụng phương thức “Yêu cầu lấy” (Get-Request) và sẽ được chấp nhận hoặc bị từ chối tùy theo mật khẩu mà nó dùng để truy nhập đúng hay sai. Mật khẩu này được định nghĩa như là một chuỗi nhóm chỉ đọc (Read-only Community String). Thông thường, mật khẩu mặc định là công cộng. Các nhà khai thác thường thay đổi mật khẩu mặc định thành chuỗi nhóm chỉ đọc để giữ các thông tin này chỉ riêng cho các nhà vận hành mạng. Ta cũng có thể định nghĩa bộ lọc IP, đối với một số thiết bị, cho kết nối SNM để cải thiện an toàn cho mạng.

Ngoài ra SNMP cũng dùng phương thức yêu cầu thiết lập (Set-Request) để thiết lập hoặc thay thế một số biến của MIB thành một giá trị xác định. Các yêu cầu thiết lập này được bảo vệ bởi chuỗi nhóm chỉ viết (Write Community String).

SNMP cũng định nghĩa bẫy lỗi SNMP, nó là một ngắt từ một thiết bị tới một bàn giao tiếp SNMP về trạng thái của thiết bị. Các bẫy lỗi có thể xác định đường liên kết tốt/xấu và thông báo về tình trạng của nguồn cung cấp. Các bẫy lỗi này cải thiện khả năng thu nhận số liệu của SNMP, bởi vì một số bẫy lỗi không được phát hiện khi hệ thống NMS gửi yêu cầu SNMP theo một chu kỳ nhất định.

3.2.3. OAM TRÊN IP

Để cung cấp chức năng OAM trên IP nhà khai thác hệ thống có thể sử dụng các phần mềm khác nhau hoặc các kịch bản dựng sẵn để giám sát mạng. Các giải pháp về phần mềm yêu cầu thông tin từ các router và các switch bằng cách sử dụng các lệnh ping, traceroute và SNMP. SNMP có thể kết nối tới các loại MIB khác nhau mà bao gồm các thông tin như tải của bộ xử lý, tải lưu lượng, v..v…

Hình 3.3. OAM trên IP

Máy tính ở trên hình 3.3 thu thập các thông tin và lưu trữ các thông tin này theo một chu kỳ nhất định. Các thông tin này là đầu vào cho các tiến trình xử lý để phát hiện lỗi hoặc các bất thường trên mạng.

3.2.3.1. Ping và ICMP

Một cơ chế phổ dụng nhất được sử dụng để xác định xem các router hoặc các nút trên mạng có thể kết nối được không là sử dụng lệnh Ping. Ping đo trễ hai chiều giữa nguồn và đích.Ta cũng có thể xác định thời gian đáp ứng của các hệ thống khác nhau bằng cách sử dụng chương trình nhỏ này. Nó sử dụng các trường ICMP để xác định các giá trị lỗi tương ứng:

Một số trường ICMP

Kiểu

Mã

0 = Mạng không tới được

1 = Host không tới được;

2 = Giao thức không tới được;

3 = Cổng không tới được;

5 = Tuyến nguồn bị lỗi.

Kiểu

8 cho bản tin echo;

0 cho bản tin đáp ứng echo.

Mã

Bảng 3.1: Bản tin ICMP không tới được đích (type3) và bản tin ICMP Echo (Reply Message)

ICMP là một giao thức điều khiên bản tin và báo cáo lỗi mà hoạt động giữa thiết bị mạng và cổng vào. Nó sử dụng các khung tin và thực tế nó là một phần của gói tin IP (xem hình 2.2). Các bản tin được gửi lại máy chủ có yêu cầu, và không được điều chỉnh bởi các routers. Đó là cách tốt nhất để xem liệu các thiết bị trên mạng có on-line hay không.

ICMP có rất nhiều các bản tin lỗi mà có thể xác định được máy đích là :

Không thể kết nối tới được(có thể bởi vì kết nối bị lỗi).
Quá trình ghép lại các gói tin bị lỗi.
Thời gian sống của gói tin (TTL) đạt giá trị 0.
Tổng kiểm tra tiếp đầu IP bị lỗi.
…..

Có một số kiểu bản tin ICMP là :

0 – Echo Reply.

3 – Destination Unreachable

4 – Source Quench.

5 – Redirect.

8 – Echo

11 – Time Exceeded

12 – Parameter Problem

13 – Timestamp)

14 – Timestamp Reply

15 – Information Request

16 – Information Reply

Tất cả chúng đều có chức năng xác định để xác định các lỗi và số lần đáp ứng.

3.2.3.2. IP MIB

Bởi vì các nút mạng mà chúng ta cần phải dò theo để xác định trạng thái được phân tán, tùy chọn duy nhất của chúng ta là sử dụng mạng để quản lý mạng. Điều này có nghĩa là chúng ta cần một giao thức cho phép chúng ta đọc và cả viết các thông tin trạng thái trên các nút mạng khác nhau.

Các biến MIB thông thường chỉ duy trì các thông tin về phần cứng xác định cho một thiết bị theo yêu cầu. Các hãng sản xuất có một lọat các thông tin mà có thể được giám sát cho các thiết bị của họ.

Một số biến MIB tiêu biểu là:

sysUpTime : biến hệ thống chứa thời gian kể từ lần hệ thống được khởi động lại lần cuối cùng.
ifNumber : biến giao tiếp chứa số giao diện mạng.
ipDefaultTTL : biến IP chứa giá trị thời gian sống mặc định .
ipInReceives: số gói tin đã nhận được.

3.2.3.3. Các chức năng OAM mới trong IPv6

Trong IPv6 hỗ trợ cho việc tự động cấu hình địa chỉ các máy chủ và các routers. Có hai kiểu tự động cấu hình địa chỉ : phi trạng thái (Stateless) and có trạng thái (stateful). Phương pháp phi trạng thái được sử dụng khi một site không quan hệ đặc biệt với chính xác các địa chỉ các máy chủ được dùng, và vì vậy chúng là duy nhất và có khả năng định tuyến đúng. Phương pháp định tuyến có trạng thái được dùng khi một site yêu cầu sự điều khiển chặt chẽ hơn thông qua các sự chỉ định địa chỉ chính xác. cả hai phương thức tự động cấu hình địa chỉ trên có thể được sử dụng đồng thời.

Tự động cấu hình phi trạng thái không yêu cầu bất kỳ một sự cấu hình nhân công các máy chủ nào, tối thiểu (nếu có) sự cấu hình các router. Cơ chế phi trạng thái cho phép máy chủ tạo ra các địa chỉ của riêng nó bằng cách sử dụng một tổ hợp thông tin cục bộ và thông tin được cung cấp bởi các router. Các router cung cấp các tiếp đầu để xác định các subnet liên kết với một kết nối, trong khi đó máy chủ tạo ra một “Thẻ nhận dạng giao tiếp”, thẻ này là nhận dạng duy nhất cho một giao tiếp trên một. Một địa chỉ được tạo ra trên cơ sở tổ hợp cả hai. Nhưng trước khi một địa chỉ cục bộ mới được sử dụng, máy chủ phải đảm chắc rằng không có máy chủ nào khác đang sử dụng địa chỉ này.

Trong mô hình tự động cấu hình có trạng thái, các máy chủ nhận các địa chỉ của các giao tiếp và/hoặc thông tin cấu hình và các tham số từ một máy phục vụ khác . Các máy phục vụ duy trì một cơ sở dữ liệu bám theo các địa chỉ đã được cấp cho các máy chủ.

3.2.4. OAM TRÊN MPLS

3.2.4.1 Tổng quan các công việc hiện tại

Công việc đang được triển khai về OAM trên MPLS mới chỉ dùng chủ yếu ở mức bản thảo chứ chưa phải là các khuyến nghị hoặc các tiêu chuẩn. ITU-T đã xuất bản bản dự thảo Các yêu cầu về chức năng OAM cho các mạng MPLS cung cấp các yề nền tảng chức năng OAM người dùng trong mạng MPLS. Nền tảng người dùng tham chiếu đến tập các thành phần chuyển tiếp lưu lượng qua các dòng lưu lượng. Sự thúc đẩy chính cho công việc này đã là sự cần thiết theo yêu cầu của các nhà khai thácvề chức năng của OAM để đảm bảo độ tin cậy và hiệu năng của các LSP MPLS.

3.2.4.2. Kết nối LSP

MPLS đưa ra một kiến trúc mạng mới và do đó sẽ có các cách thức lỗi mới mà chỉ liên quan tới lớp MPLS. Và vì vậy các lớp trên hoặc dưới lớp MPLS sẽ không thể sử dụng các chức năng OAM của MPLS.

Các công cụ OAM trên nền tảng người dùng được yêu cầu để kiểm tra rằng các LSP duy trì được kết nối một cách hoàn hảo, cón nghĩa là cho phép truyền đưa dữ liệu người dùng tới các đích theo như cả đảm bảo về độ sẵn sàng và QoS, theo như chỉ định trong các SLA (Service Level Agreements).

Một số yêu cầu phải được hỗ trợ bở các chức năng OAM MPLS là:

Cả hai sự kiểm tả: theo yêu cầu và liên tục đối với các LSP để khẳng định rằng không có lỗi trên các LSP đích.
Một sự kiện lỗi đối với một lớp nào đó không được gây ra nhiều cảnh báo đồng thời hoặc tạo ra các hoạt động sửa lỗi không cần thiết ở các lớp khách. Lớp khách là lớp cao hơn trong hệ thống cấp bậc nhãn mà sử dụng lớp hiện tại như lớp phục vụ.
Khả năng đo độ sẵn sàng và hiệu năng QoS của một LSP.
Ít nhất các lỗi sau của nền tảng ngwofi dùng MPLS có thể được phát hiện:
Mất kết nối LSP vì lỗi của lớp phục vụ hoặc lỗi của lớp MPLS.
Các dấu vết LSP bị tráo đổi.
Bản sao LSP không theo yêu cầu của một lưu lượng LSP vào lưu lượng của một LSP khác.
Tự sao chép không theo ý định.

16 giá trị của một trường nhãn có độ rộng 20 bit đã được dành sẵn trong tiếp đầu nhãn cho các chức năng đặc biệt, nhưng chưa được dùng hết. Một trong những chức năng này là nhãn cảnh báo OAM (OAM Alert Label) và đã được gán giá trị 14.

Hình 3.4. Gói tin OAM MPLS

Có các kiểu payload khác nhau phụ thuộc vào chức năng OAM nào mà gói tin chứa. Tại đầu mỗi gói tin đều có một trường “Kiểu chức năng OAM” (OAM Function Type) để chỉ định chức năng của OAM trong payload. Trong mỗi gói tin cũng có các dữ liệu kiểu chức năng OAM xác định và ở cuối của gói tin có trường BIP16 (Bit Interleaved Parity) – là cơ chế phát hiện lỗi. Payload có độ dài tối thiểu là 44 octet bởi vì điều này làm cho thuận tiện trong việc xử lý và để hỗ trợ kích thước gói tin tối thiểu được yêu cầu bởi các công nghệ xử lý lớp 2. Khi cần thiết có thể chèn trường dữ liệu kiểu OAM với các giá trị“0”.

Các gói tin OAM được làm khác với lưu lượng thông thường bằng cách tăng thêm một trong độ sâu của ngăn xếp nhãn đối với LSP mà cho được chèn vào. Để đảm bảo rằng các gói tin OAM có một PHB (Per Hop Behavior), cho khả năng bị rớt mạch là nhỏ nhất, ta phải mã hóa trườngEXP theo cách nhất định.

Hiện tại có 6 kiểu khác nhau của chức năng OAM và chúng có các giá trị như trong bảng 3.2.

Giá trị kiểu chức năng OAM (HEX)	Octet thứ 2 phần payload gói tin OAM Kiểu chức năng và mục đích
00	Dành sẵn.
01	CV – Kiểm tra kết nối.
02	P – Hiệu suất.
03	FDI – Bộ báo lỗi chuyển xuôi.
04	BDI – Bộ báo lỗi chuyển ngược.
05	LB-Req – Yêu cầu loop vòng.
06	LB-Rsp – Đáp ứng loop vòng.
07 – FF	Dành cho tương lai

Bảng 3.2: Các mã kiểu chức năng OAM

3.2.4.2. Kiểm tra kết nối (CV)

Chức năng kiểm tra kết nối được sử dụng để phát hiện và chẩn đoán tất cả các kiểu lỗi kết nối LSP gây ra bởi lớp phía dưới hay lớp MPLS. Dòng CV được tạo ra bởi LSR đầu vào của LSP và được truyền tới LSR đầu ra của LSP. Các gói tin CV là trong suốt đối với các LSR quá giang. Gói tin CV bao gồm thẻ nhận dạng mạng duy nhất TTSI (Trail Termination Source Identifier) và thẻ định dạng này được dùng để phát hiện các lỗi. Điều này được thực hiện bởi LSR đầu ra khi nó kiểm tra các gói tin CV nhận được trên mỗi LSP. Một LSP bị rơi và trạng thá lỗi khi có một trong những giá trị như ở hình 21.

– Xác định lỗi chuyển xuôi (FDI)

FDI được tạo bởi LSR đầu ra khi phát hiện ta lỗi. Khi LSR đầu ra phát hiện ra lỗi nói tạo ra một gói tin FDI , bám theo sự chuyển tiếp của nó cũng như lên trên bất kỳ một ngăn xếp LSP nào.

– Xác định lỗi chuyển ngược (BDI)

Mục đích của chức năng BDI là báo tới đầu tải lên cuối cùng của một LSP về một lỗi của dòng tải xuống.

3.2.4.3. MPLS ping

MPLS ping là một cơ chế đơn giản và hiệu quả được dùng để phát hiện các lỗi lớp dữ liệu tong các LSP , mà không phải luôn luôn được phát hiện bởi các thành phần điều khiển của MPLS.

3.2.4.4. Phát hiện các nút lỗi RSVP

Phần mở rộng ‘Hello’ của RSVP cho phép các nút RSVP phát hiện khi nào một nút lận cận bị mất liên hệ. Cơ chế này cung cấp một sự phát hiện lỗi nút tới nút.

Phát hiện lỗi của nút lân cận được làm bằng cách thu thập và lưu giá trị tức thời của lân cận đó. Nếu có một sự thay đổi trong giá trị nhận được hoặc nếu nút lân cận đó không trả lời đúng các giá nội bộ đã được thông báo, thì nút lân cận đó được coi như là đã reset.

3.2.4.5. Chuyển mạch có bảo vệ

Chuyển mạch có bảo vệ là một thuật ngữ của ITU-T. Chúng được xác nhận rằng chức năng chuyển mạch có bảo vệ là quan trọng nhằm tăng cường tính sẵn sàng và độ tin cậy của mạng MPLS. Chuyển mạch có bảo vệ ngụ ý là cả việc định tuyến và các tài nguyên được tính toán trước và cấp cho một LSP được bảo vệ ưu tiên đối với lỗi.

3.2.4.6. Tái định tuyến nhanh

Để đáp ứng nhu cầu của các ứng dụng thời gain thực như hội nghị truyền hình và một số dịch vụ khác, IETF thấy rằng có một yêu cầu rất cao để có thể chuyển hướng lưu lượng vào các đường hần LSP dự phòng trong 10 phần triệu giây. Khi một lỗi xuất hiện ở trên đường liên kết hoặc trên một nút mà lưu lượng đi qua sẽ nhanh chóng chuyển lưu lượng vào phân đoạn dự phòng và đồng thời thông báo cho LSR đầu vào. Nó sẽ phải tính toán một đường đi thay thế cho LSP chính. Lưu lượng bây giờ sẽ được chuyển vào LSP mới thay vì đi vào phân đoạn dự phòng.

Có hai chiến lược cơ bản cho việc thiết lập các đường hầm dự phòng. Đó là dự phòng một một và dự phòng theo điều kiện cho RSVP-TE và cho CR-LDP theo tương ứng là bảo vệ riêng biệt và bảo vệ chia sẻ băng thông. Lưu lượng sẽ được chuyển sang phân đoạn dự phòng khi có lỗi xuất hiện trên LSP được bảo vệ và sẽ chuyển lại LSP được bảo vệ khi lỗi đã được khắc phục.

3.2.4.7. MPLS và xắp xếp lưu lượng

Xắp xếp lưu lượng (Traffic Engineering-TE) được coi như là việc tối ưu hiệu năng của các mạng đang được vận hành. Các khía cạnh được quan tâm của MPLS là đo các thông số và điều khiển. Điều này cho phép các nhà khai thác một sự linh hoạt nhất định trong việc điều khiển các đường đi của các dòng lưu lượng qua các mạng của họ và cho phép áp dụng các biện pháp mà làm tối ưu hoạt động của mạng. Nhưng tất nhiên là một giới hạn về số lượng LSP thực sự cần thiết vì nếu tăng số LSP thì cũng làm tăng lưu lượng điều khiển trên mạng và làm tăng độ phức tạp của mạng.

Một đường đi từ một nút này tới một nút mạng khác phải được tính toán sao cho đường đi đó có thể cung cấp QoS theo yêu cầu cho lưu lượng IP và thực hiện được các yêu cầu khác mà lưu lượng đó có thể có. Mỗi khi đường đi đã được tính toán xong, việc xắp xếp lưu lượng, mà nó là một tập con của định tuyến cưỡng bức, có trách nhiệm thiết lập và duy trì trạng thái chuyển tiếp dữ liệu dọc theo đường đó.

Hình 3.5. Ví dụ về việc xắp xếp lưu lượng

Trong hình 3.5, có hai đường từ router C tới router G. Nếu router chọn một trong các đường này, nó sẽ chuyển tất cả lưu lượng có đích là G theo đường đó. Kết quả là có thể gay nghẽn trên đường truyền này, trong khi đó các đường khác lại đang ở dưới mức tải cho phép. Để tăng tối đa hiệu năng của của toàn mạng có thể dịch một số phân mảnh của dữ liệu sang các liên kết khác.

CHƯƠNG 4

TỔNG QUAN HỆ THỐNG QUẢN LÝ MẠNG

4.1. TỔNG QUAN VỀ TMN

4.1.1. TỔNG QUAN VỀ TMN

Mạng quản lý viễn thông (Telecommunications Management Network (TMN)) được ITU-T giới thiệu trong các khuyến nghị M.3000 từ năm 1985 như là một mô hình tham chiếu của hệ thống hỗ trợ vận hành OSS. TMN là kiến trúc hạ tầng kết nối các loại OSS khác nhau với các phần tử mạng. TMN cũng mô tả các thủ tục và chuẩn giao tiếp dùng để trao đổi thông tin giữa các thành phần của OSS với các phần tử mạng cũng như các chức năng cần thiết để quản lý mạng.

Mô hình TMN gồm có 4 lớp sau:

Lớp quản lý kinh doanh: thực hiện các chức năng liên quan đến kinh doanh, phân tích nhu cầu và chất lượng dịch vụ, các chức năng cơ bản liên quan đến tính cước và kế toán.
Lớp quản lý dịch vụ: thực hiện chức năng quản lý dịch vụ mạng như: khởi tạo, quản lý, thay đổi dịch vụ.
Lớp quản lý mạng: thực hiện chức năng phân bổ tài nguyên mạng: cấu hình, điều khiển và giám sát mạng.
Lớp quản lý phần tử mạng: thực hiện chức năng quản lý từng phần tử mạng bao gồm: quản lý cảnh báo, quản lý thông tin, sao lưu, lưu log, bảo dưỡng phần cứng và phần mềm.

Mặt khác mô hình TMN còn có thể xem xét dưới quan điểm chức năng, bao gồm năm chức năng sau:

Quản lý lỗi (Fault): nhận dạng, cô lập, ghi chép và báo cáo lỗi.
Quản lý kế toán (Accounting): thu thập, lưu trữ và phân phối các thông tin kế toán.
Quản lý lưu lượng (Performance): thu thập, lưu trữ và phân phối các thông tin thống kê về hoạt động mạng để đưa ra các kế hoạch về lưu lượng và tối ưu hóa kênh thông tin.
Quản lý cấu hình (Configuration): Cài đặt thiết bị mạng, thiết lập các tham số và trạng thái, cấu hình dung lượng mạng.
Quản lý bảo mật: (Sercurity): Quản lý các chức năng về phân quyền truyy nhập, quản lý các tiến trình đồng thời của một OSS, bảo vệ chống lại các truy nhập trái phép.

Năm chức năng trên là các chức năng cơ bản trong tất cả các hệ thống quản lý mạng bao gồm cả mạng thoại và mạng số liệu.

Hình 4.1. Mô hình TMN

4.2. CÁC CHỨC NĂNG CỦA TMN

4.2.1. QUẢN LÝ CẤU HÌNH:

Quản lý cấu hình bao gồm việc cung cấp các nguồn tai nguyên mạng (triển khai các nguồn tài nguyên mạng một cách kịp thời nhằm thỏa mãn các nhu cầu dịch vụ), và cung cấp dịch vụ (phân bổ các tính năng và dịch vụ đến người dùng cuối). Nó xác định, điều khiển, thu thập số liệu và cung cấp số liệu cho mạng để chuẩn bị, khởi tạo và bắt đầu hoạt động dịch vụ cũng như chấm dứt dịch vụ. Quản lý cấu hình đề cập đến mạng dịch vụ, mạng logic, mạng khách hàng như mạng điện thoại PSTN, các mạng dùng riêng.

4.2.2. QUẢN LÝ LỖI:

Bao gồm quản lý sự cố trong đó quan tâm đến việc sửa chữa và phục hội dịch vụ, phát hiện lỗi, chủ động bảo dưỡng để tạo khả năng tự phục hồi. Quản lý sự cố thực hiện so sánh tương quan giữa cảnh báo với các dịch vụ và nguồn tài nguyên mạng, khởi tạo đo thử kiểm tra, thực hiện phân tích chẩn đoán để tách lỗi vào bộ phận hay linh kiện có thể thay thế được, khôi phục lại các dịch vụ và thực hiện các công việc cần thiết khác để có sửa chữa lỗi đã được chẩn đoán. Bảo dưỡng chủ động sẽ đề cập đến tình trạng gần sử cố mà có thể làm suy giam độ tin cậy của hệ thống và gây ảnh hưởng đến dịch vụ. Để làm được điều này hệ thống có thể phải thực hiện các hoạt động bảo dưỡng định kỳ, khởi tọa đo thử, kiểm tra và sửa chữa lỗi trước khi xảy ra các sự cố dịch vụ.

4.2.3. QUẢN LÝ HIỆU NĂNG HOẠT ĐỘNG

Bao gồm các tiến trình bảo đảm cho việc sử dụng các nguồn tài nguyên mạng một cách hiệu quả nhất đồng thời đáp ứng ácc mục tiêu của người sử dụng ở mức dịch vụ. Nó đánh giá và báo cáo về các nguồn tài nguyên mạng đồng thời đảm bảo hiệu năng hoạt động cao nhất trong việc chuyển phát các dịch vụ mạng, số liệu hay video.

4.2.4. QUẢN LÝ KẾ TOÁN

Xử lý và sử dụng các bản ghi về mức độ sử dụng dịch vụ và các nguồn tài nguyên mạng rồi đưa ra hóa đơn dịch vụ cho khác hàng. Hóa đơn này ghi rõ các khoản cước phí sử dụng dịch vụ cũng như các nguồn tài nguyên mạng.

4.2.4. QUẢN LÝ AN NINH, AN TOÀN

Điều khiển truy cập mạng, bảo vệ mạng cũng như hệ thống quản lý mạng khỏi các truy nhập trái phép hay mất liên lạc. Các cơ chế an ninh phải đảm bảo linh hoạt để có thể cho phép một phạm vi điều khiển rộng cũng như các đặc quyền hỗ trợ nhóm khách hàng, nhóm nhà cung cấp dịch vụ, hệ thống khai thác có nhu cầu quản trị độc lập.

4.2.5. CÁC CHỨC NĂNG KHÁC

Lập kế hoạch: bao gồm một tập hợp các tiến trình cho phép lắp đặt các nguồn tài nguyên mạng một cách kịp thời để phát triển và triển khai các dịch vụ mạng phù hợp với dự báo và yêu cầu của khách hàng.
Quản lý nguồn nhân lực: lập kế hoạch và điều khiển các hoạt động của lực lượng nhân sự khai thác. Quan lý nguồn nhân lực liên quan đến việc bố trí nhân sự, khối lượng công việc, các công cụ sử dụng trong quản lý mạng. Việc này cũng bao gồm: sửa chữa (quản lý lỗi), tách cáp và lắp đặt thiết bị mạng (cung cấp tài nguyên), các nhân viên kỹ thuật ở văn phòng cũng như ở ngoài hiện trường.
Quản lý vật tư: bao gồm các công việc mua, phân phối và lưu trữ thiết bị linh kiện phục vụ cho việc lắp đặt và sửa chữa mạng. Để có được vật tư cần tiến hành các bước: tìm kiếm, lựa chọn, cam kết cung cấp thiết bị từ nhà cung cấp có uy tín.

4.3. CÁC THÀNH PHẦN CỦA HỆ THỐNG QUẢN LÝ MẠNG NMS

Trong mạng riêng kỹ thuật và công nghệ NMS cho phép các nhà cung cấp dịch vụ tăng khả năng kiểm soát các hoạt động mạng. Nhờ có hệ thống NMS, các nhà cung cấp dịch vụ có thể tự động thi hành các tác vụ theo kiểu end-to-end (đầu cuối đến đầu cuối) trên mạng của họ. Ví dụ để quản lý các VLAN, hệ thống NMS cung cấp các giao diện đồ họa về các VLAN bao gồm các thông tin về các cổng, địa chỉ MAC, VLAN ID…Hệ thống NMS cũng cho phép dễ dàng thêm bớt, thay đổi các cổng cũng như cung cấp khả năng quản lý lỗi khi nó xảy ra. Trong trường hợp sử dụng ATM hoặc kênh ảo FR để chuyển tải lưu lượng mạng, hệ thống quản lý mạng cho phép tạo, xóa, thay đổi hoặc quan sát tình trạng của các kênh ảo (bao gồm các nút mạng, các kết nối, các giao tiếp). Ngoài ra các công nghệ ứng dụng trong NMS cho phép nó có khả năng quản lý việc lưu trữ (bao gồm cả các hệ thống SAN), quản lý các thiết bị đàm thoại audio/video…Ở mạng riêng các dịch vụ mạng tăng lên không ngừng và khả năng quản lý của các hệ thống NMS cũng phải tăng theo.

Về cơ bản, các thành phần của một hệ thống quản lý mạng như sau:

Hình 4.2. Các thành phần của một hệ thống NMS

Hình 4.2 mô tả một hệ thống quản lý mạng bao gồm các máy chủ trung tâm, hệ cơ sở dữ liệu quan hệ và một số máy trạm.

Mạng được quản lý bao gồm các bộ định tuyến, các bộ chuyển mạch (ATM. IP, MPLS), các bộ tập trung thuê bao xDSL, các đầu cuối xDSL, IP phone….

NMS bao gồm tập hợp các máy chủ với các chức năng khác nhau tạo thành tập hợp các chức năng của hệ thống. NMS giao tiếp trực tiếp với các phần tử mạng để lấy thông tin hoặc thiết lập chức năng cho các phần tử mạng. Hệ cơ sở dữ liệu thường sử dụng cơ sở dữ liệu quan hệ để lưu trữ thông tin về cấu hình, tổ chức đấu nối, cảnh báo…

Máy trạm truy cập thông tin cần quản lý thông qua NMS, ví dụ quan sát lỗi, giám sát, quản lý truy cập…

CHƯƠNG 5

XÂY DỰNG HỆ THỐNG QUẢN LÝ MẠNG THẾ HỆ SAU CỦA CỤC BƯU ĐIỆN

TRUNG ƯƠNG

Như đã trình bày ở các chương trước, mạng thế hệ sau của Cục Bưu điện Trung ương có các đặc điểm sau:

Là mạng riêng.
Trải rộng về mặt địa lý (trên phạm vi toàn quốc).
Số lượng thuê bao gần như cố định, ít biến đổi với khoảng 6000 cổng Ethernet và 20.000 cổng thoại.

Với các đặc điểm trên, mô hình hệ thống quản lý mạng thế hệ sau Cục Bưu điện trung ương không thể hoàn toàn giống với mô hình hệ thống quản lý mạng của các mạng công cộng khác.

Mục đích của đề tài là

Đưa ra được mô hình của hệ thống quản lý mạng thế hệ sau của Cục Bưu điện Trung ương
Chức năng chi tiết của từng khối.

Các mục tiêu cần đạt được:

Hệ thống quản lý mạng phải có khả năng quản lý, giám sát đến tất cả các nút mạng.
Hệ thống phải được xây dựng tập trung với một trung tâm đặt tại Hà Nội và hệ thống các máy tính trạm được phân quyền đặt tại các cơ sở tham gia vào hệ thống quản lý.
Do tính chất phân bố rộng (trên toàn quốc) của mạng, hệ thhống phải an toàn ổn định để giảm tối đa chi phí cho việc vận hành, giám sát, bảo dưỡng hệ thống, có khả năng vận hành từ xa đối với nút mạng lớp B, C.
Có khả năng quản lý chống lại các truy cập trái phép và phân quyền truy cập cho tất cả các thiết bị mạng.
Có khả năng giám sát và tính cước theo lượng thông tin sử dụng, dịch vụ sử dụng.

5.1. CẤU TRÚC MÔ HÌNH NMS CỦA CỤC BƯU ĐIỆN TRUNG ƯƠNG

Như ta đã biết, mạng TMN thường có quy mô quốc gia, đối với Cục Bưu điện Trung ương có qui mô nhỏ do đó ta áp dụng mô hình NMS với các chức năng cụ thể. Hơn nữa ta cũng không thể áp dụng tất cả các chức năng của mạng quản lý TMN vào trường hợp Cục Bưu điện Trung ương vì như vậy giá thành của mạng quản lý sẽ rất cao. Về cơ bản, cấu trúc mô hình NMS của Cục Bưu điện Trung ương chỉ cần đáp ứng được các nhu cầu quản lý một số lượng khách hàng không lớn và ít thay đổi, nhu cầu dịch vụ không có biến động nhiều nhưng đòi hỏi phải có chất lượng cao. Do đó, mô hình NMS của Cục Bưu điện Trung ương chỉ cần bao gồm các chức năng sau:

Quản lý cấu hình thiết bị mạng.
Quản lý cảnh báo thiết bị mạng theo thời gian thực.
Quản lý lưu lượng mạng theo thời gian thực
Quản lý an ninh mạng.
Quản lý cước và chăm sóc khách hàng.
Quản lý sao lưu và khôi phục số liệu.

Mô hình chức năng hệ thống NMS như hình 5.1

Hình 5.1. Mô hình cấu trúc mạng NMS

5.1.1. CÁC YÊU CẦU CỦA HỆ THỐNG QUẢN LÝ MẠNG

Vấn đề mấu chốt vẫn là: Phải có một hệ thống tích hợp đưa trên các khái niệm kiến trúc chung, nó phải bao trùm các lĩnh vực quản lý trong một môi trường hỗn hợp. Điểm này có nghĩa là:

Tích hợp của các kiến trúc truyền thông và dịch vụ dưới một kiến trúc quản lý.
Tích hợp các lĩnh vực chức năng quản lý vào các chức quản lý các hệ thống tổng quát.
Tích hợp các khía cạnh tổ chức.
Có khái niệm chung cho quản lý cơ sở dữ liệu hay nói cách khác có một mô hình thông tin được chấp nhận rộng rãi cho việc diễn tả các đối tượng cần quản lý.
Mô hình ngữ nghĩa cho các hệ thống mạng phức tạp.
Mở rộng các khái niệm đã chuẩn hoá cho việc quản lý mạng và hệ thống.
Hỗ trợ các ứng dụng và hệ thống phân tán.
Thiết kế các platform thích hợp cung cấp các giao diện người sử dụng và lập trình chung.

Một tiền đề cho việc tích hợp đó là khả năng của các hệ thống hoặc thành phần cần quản lý trong mỗi trường hỗn hợp cung cấp được thông tin trong một hạ cơ sở các kiến trúc quản lý đã được chuẩn hoá. Một yêu cầu thứ hai đó là một cơ sở chung cho các khối xây dựng tổng quát cho các ứng dụng quản lý.

Dù áp dụng các tiêu chuẩn hoặc công nghệ nào, thì các xu hướng trong quản lý mạng hiện này đều nhằm đáp ứng những nhu cầu sau đây:

Tự động: Một số phần trong công việc quản lý cần đến tự động ví dụ như quá trình theo dõi (tracking) lỗi. Việc tự động sẽ là một trong những lợi thế trong các dòng sản phẩm. Một vấn đề cần thiết cấp bách đó là tự động toàn bộ cho việc quản lý lỗi và quản lý thay đổi.
Độc lập ngôn ngữ: Các ứng dụng quản lý hiện tại phải viết trên những ngôn ngữ lập trình cụ thể. Điều này làm phát sinh nhu cầu trong tương lai viết các ứng dụng trên một loại ngôn ngữ bất kỳ hoặc ngôn ngữ hướng đối tượng.
Độc lập với hệ điều hành: Khi viết các ứng dụng quản lý, người lập trình không phải bị cột chặt vào một hệ điều hành nào đó. Bởi họ muốn các ứng dụng làm việc trên nhiều hệ điều hành khác nhau theo cùng một kiểu.
Cơ sở dữ liệu hướng đối tượng: Một cơ sở dữ liệu là rất quan trọng trong việc lưu trữ các đối tượng, đặc biết các thông tin dữ liệu về cấu hình, quản lý lỗi, quản lý hiệu suất thực hiện… Cơ sở dữ liệu cần phải có độ thực hiện tốt và có khả năng quản lý dụng lượng lớn. Một định hướng cho việc lưu trữ các dữ liệu mới là các cơ sở dữ liệu hướng đối tượng và hiệu suất thực hiện sẽ là một vấn đề quan trọng. Dù các bộ xử lý là càng ngày nhanh hơn, những yêu cầu về lưu trữ và xử lý số liệu sẽ ngày càng lớn. Do vậy, hiệu suất thực hiện của cơ sở dữ liệu vẫn là một vấn đề quan trọng… Để vượt qua những trở ngại này các vùng lưu trữ tạm thời (cache) lớn sẽ được sử dụng.
Tích hợp tính toán, viễn thông và truyền hình: Hiện nay nhiều quốc gia hệ thống truyền thoại đã sử dụng truyền dẫn số. Các hệ thống máy tính cần nhiều nhu cầu bao gồm các chức năng như đồ hoạ, hình ảnh, thoại và dữ liệu. Vấn đề đặt ra là cần có sự tích hợp. Song song thì thuật ngữ tính toán bắt đầu chuyển dịch dần từ các mainframe hoặc trung tâm dữ liệu sang tính toán client/server. Tính toán client/server từ mạng LAN cũng đã mở ra cho việc truyền dẫn dữ liệu, thoại, hình ảnh sang công nghiệp viễn thông. Kết quả của quá trình này là thông tin dữ liệu và viễn thông sẽ hội tụ mà dẫn đến việc tích hợp các hệ thống quản lý của tính toán và thiết bị viễn thông.
Bảo mật: Bảo mật là một yếu tố then chốt trong các mạng mở như trong các tính toán client/server. Những phương pháp bảo mật được tăng cường để bảo mật các dữ liệu quan trọng các thông tin nhạy cảm như số liệu về tài khoản cần phải được bảo mật. Như vậy việc cung cấp các cơ chế bảo mật sẽ là một vấn đề rất quan trọng.

5.1.2. MỘ SỐ MÔ HÌNH ĐỀ XUẤT

5.1.2.1. Mô hình 1

Theo mô hình này, hệ thống NMS gồm 3 trung tâm đặt tại 3 thành phố Hà Nội, Đà Nẵng, Hồ Chí Minh tương ứng với 3 nút mạng lõi. Tại các tỉnh, thành phố khác có các máy trạm truy cập vào trung tâm để quản lý cục bộ tại mỗi nút mạng.

Hình 5.2: Mô hình thứ nhất

Các nhóm chức năng:

Hỗ trợ điều hành: Cung cấp các chức năng hỗ trợ khai thác cho các phần tử mạng và phân tích các lỗi chi tiết của phần tử mạng. Nhóm chức năng này có thể cung cấp các kết nối với nhà cung cấp thiết bị để tiến hành nâng cấp, cập nhật phần mềm, sửa lỗi.

Đồng bộ số liệu: cung cấp khả năng cập nhật số liệu từ các OMC. Mỗi OMC chỉ lưu trữ số liệu của riêng OMC đó còn NMS sẽ cập nhật tất cả các số liệu của các OMC để lưu trữ tạo khả năng có một trung tâm số liệu thống nhất.

Sao lưu số liệu: cung cấp khả năng sao lưu số liệu thường xuyên theo định kỳ hoặc đọt xuất cho toàn mạng.

Quản lý mạng: nhóm này đặt tại các OMC thực hiện các chức năng:

Giám sát chất lượng mạng.
Quản lý lưu lượng mạng.
Quản lý sự cố mạng.
Hỗ trợ phân tích chi tiết lỗi.

Quản lý lưu lượng mạng:

Báo cáo chất lượng mạng: Báo cáo chất lượng đường truyền, chuyển mạch, báo cáo sự gián đoạn mạng lưới, báo cáo tình trạng tắc nghẽn mạng, báo cáo nguồn tài nguyên mạng.
Phân tích tình trạng mạng lưới : Phân tích lỗi trên mạng, phân tích tình trạng tắc nghẽn, phân tích tỷ lệ thành công cuộc gọi.
Quản lý độ hoàn thiện mạng lưới: Quản lý kế hoạch ngừng liên lạc, quản lý sự mất liên lạc, quản lý sự mở rộng của mạng, quản lý các thủ tục và cách thức mở rộng.

Đánh giá

Theo mô hình này, hệ thống quản lý mạng chia thành 3 trung tâm ứng với 3 nút mạng lõi hình thành 3 OMC. Mỗi OMC quản lý các tỉnh phía dưới bao gồm các chức năng: quản lý lỗi, quản lý cấu hình, quản lý lưu lượng và hiệu năng hoạt động, quản lý tính cước và bảo mật. Trung tâm quản lý mạng chỉ thực hiện được một phần các trong số các chức năng của TMN tức là chỉ bao gồm ba chức năng đầu tiên trong số năm chức năng trên.

Theo cách tổ chức trên, do cơ sở dữ liệu không được tập trung nên việc hoạch định chiến lược phát triển trên toàn mạng sẽ gặp khó khăn. Mặt khác cũng gây tốn kém vì như thế sẽ phải xây dựng gần như 3 hệ thống NMS độc lập tuy rằng việc triển khai từng hệ thống là dễ dàng hơn.

5.1.2.2. Mô hình 2

Theo mô hình này hệ thống NMS gồm duy nhất một trung tâm đặt tại Hà Nội, tại mỗi tỉnh đều có một máy trạm truy cập vào trung tâm NMS để quản lý cục bộ tại nút mạng cấp tỉnh, riêng 3 trung tâm lớn mang thêm chức năng OMC đặt tại Hà Nội, Hồ Chí Minh, Đà Nẵng. Tại trung tâm NMS có tất cả các thiết bị thực hiện các chức năng giám sát, cấu hình, tính cước, bảo mật…Tại các OMC chỉ có các máy trạm truy cập thông tin thông qua các NMS server và được gán thêm quyền quản lý các nút mạng cấp dưới.

Hình 5.3: Mô hình thứ hai

Các nhóm chức năng:

Các nhóm chức năng không khác gì mô hình 1 mà chỉ khác ở chỗ tất cả các chức năng được tích hợp trong một trung tâm NMS thống nhất. Hệ thống NMS khi đó phải có khả năng phân quyền truy nhập cho các OMC, mỗi OMC chỉ thực hiện một số chức năng nhất định đối với một số tỉnh nhất định.

Đánh giá

Theo mô hình này, hệ thống quản lý mạng được tập trung theo các tiêu chuẩn của hệ thống TMN. Việc quản lý hệ thống như thế cũng dễ dàng hơn. Tuy nhiên việc tích hợp để quản lý một số lượng lớn các nút mạng gặp phải một số khó khăn như nhân sự để quản lý, năng lực của các hệ thống phần cứng và phần mềm.

5.1.2.2. Kết luận:

Giải pháp thứ hai được lựa chọn vì những ưu điểm của nó so với giải pháp thứ nhất. Với mô hình thứ hai, ta sẽ tiếp tục xây dựng chi tiết các thành phần của hệ thống quản lý mạng và cũng như lựa chọn các sản phẩm hợp lý để xây dựng trung tâm quản lý mạng thế hệ sau Cục Bưu điện Trung ương.

5.2. CHI TIẾT HỆ THỐNG QUẢN LÝ MẠNG

Trên thị trường hiện có rất nhiều sản phẩm quản lý mạng nhằm đáp ứng các nhu cầu khác nhau của nhà cung cấp dịch vụ và doanh nghiệp. Nói chung, mỗi sản phẩm thường đáp ứng được một số hoặc gần như tất cả các chức năng của một hệ thống TMN. Trong trường hợp Cục Bưu điện Trung ương, ta không thể sử dụng một hệ thống đắt tiền có giá thành cao của một nhà cung cấp có sẵn mà có thể sử dụng nhiều sản phẩm khác nhau của nhiều nhà cung cấp khác nhau. Vấn đề là đưa được ra các yêu cầu chức năng của sản phẩm, lựa chọn và tích hợp lại để xây dựng được hệ thống quản lý mạng có tính thống nhất cao.

5.2.1. QUẢN LÝ THIẾT BỊ

Hầu hết các hệ thống quản lý thiết bị đều phải đáp ứng được các chức năng sau:

Quản lý thiết bị trên toàn mạng. Chủng loại thiết bị bao gồm:
Bộ định tuyến.
Bộ chuyển mạch.
Bộ tập trung thuê bao DSLAM.
Thiết bị đầu cuối modem xDSL.
Quản lý cảnh báo của các phần tử mạng theo thời gian thực.
Quản lý truy nhập vào/ra mạng theo thời gian thực.
Quản lý lưu lượng mạng theo thời gian thực.

Danh mục thiết bị quản lý

Như đã phân tích ở trên, hệ thống quản lý chỉ bao gồm 01 hệ thống NMS tại Hà Nội (CP16), tại tất cả các tỉnh/thành còn lại chỉ sử dụng các máy trạm kết nối vào trung tâm NMS tại Hà Nội để quản lý cục bộ thiết bị tại nút mạng đó, theo phân quyền của NMS, danh mục các thiết bị cần cho phân hệ quản lý như sau :

STT	Tên thiết bị	SL
	I. Máy chủ ( Phần cứng )
1	Quản lý thiết bị trên toàn mạng	01
2	Quản lý truy nhập vào/ra mạng theo thời gian thực	01
3	Quản lý lưu lượng mạng theo thời gian thực	01
4	Hệ thống an ninh mạng	01
5	Hệ thống giám sát phòng đặt thiết bị từ xa – Hệ thống xử lý, lưu trữ, cảnh báo. – Các hệ thống hiển thị (màn hình lớn ) – ……..	01
6	Quản lý cước và chăm sóc khách hàng	01
7	Hệ thống sao lưu dữ liệu	01
8	Một số phụ kiện mạng kèm theo	01

	II. Phần mềm
1	Hệ điều hành	07
2	Máy chủ số liệu (Software)	07
3	Phần mềm quản lý thiết bị	01
4	Phần mềm quản lý truy nhập	01
5	Phần mềm quản lý lưu lượng	01
6	Phần mềm an ninh mạng	01
7	Phần mềm quản lý giám sát từ xa	01
8	Phần mềm quản lý cước	01
9	Phần mềm sao lưu dữ liệu	01
	III. Thiết bị quản lý, giám sát từ xa cho tất cả các tỉnh
1	Máy tính trạm	122
4	Cáp mạng và phụ kiện mạng
5	Camera	61
6	Đầu báo nhiệt	61
7	Đầu báo khói	61
8	Đầu báo độ ẩm	61

CHƯƠNG 6

KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ

CÁC CHỮ VIẾT TẮT

DCF	Data Communications Function: Chức năng truyền thông dữ liệu
DSL	Digital Subscriber Line: Đường dây thuê bao số
MIB	Management Information Base: Hệ thông tin quản lý
NMS	Network Management System: Hệ thống quản lý mạng
OAM&P	Operation, Administration, Mainternance & Provisionning: Khai thác, quản trị, bảo dưỡng và dự phòng
OSI	Open System Interconnection: Kết nối hệ thống mở
OSS	Operation Support System: Hệ thống hỗ trợ vận hành
PSTN	Public Switching Telephone Network: Mạng điện thoại công cộng
SAN	Storage Area Network: Mạng lưu trữ số liệu
SNMP	Simple Network Management Protocol: Giao thức quản lý mạng đơn giản
TMN	Telecommunication Management Network: Mạng quản lý viễn thông

TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1]. Công nghệ quản lý mạng hiện đại, CN. Nguyễn Hải Yến biên dịch, Nhà xuất bản Bưu điện 2001.

[2]. Network Management, MIBs and MPLS: Principles, Design and Implementation, Stephen B. Morris, Prentice Hall 2003.

[3]. ITU-T Recommendation M.3020 – TMN interface speccification methodology.

[4]. ITU-T Recommendation M.3200 – TMN management services: overview.

[5]. ITU-T Recommendation M.3400 – TMN management funtions.

[6]. ITU-T Recommendation M.3180 – Catalog of TMN management funtions.

[7]. Quản lý viễn thông – Các khái niệm cơ bản, Nguyễn Thị Minh Huyền chủ biên, Nhà xuất bản Bưu điện 2000.

[8]. Quản lý mạng trong xu thế phát triển mạng viễn thông thế hệ sau, TS. Nguyễn Quý Minh Hiền, Nhà xuất bản Bưu điện 2003.

[9]. Quản lý mạng viễn thông thế kỷ 21, ThS Trần Quang Cường, KS Võ Văn Thương biên dịch, Nhà xuất bản Bưu điện 2001.

[10]. Storage Networks: The Complete Reference, Robert Spalding, McGraw-Hill 2003.

PHỤ LỤC

Cấu trúc phân lớp của mạng Cục Bưu điện Trung ương

Cấu trúc mạng lõi

Cấu trúc nút mạng lõi tại Hà Nội

Cấu trúc nút mạng lõi tại Hồ Chí Minh

Cấu trúc nút mạng lõi tại Đà Nẵng

Cấu trúc nút mạng lõi tại các tỉnh, thành phố khác

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí

[sociallocker id=”19555″] Tải Xuống Tại Đây [/sociallocker]

June 20, 2019

TÀI LIỆU TỔNG QUAN VIỄN THÔNG VIETTEL

TÀI LIỆU TỔNG QUAN VIỄN THÔNG VIETTEL

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan: Báo khoa học Phân tích chiến lược tăng trưởng tập trung tại công ty viễn thông quân đội (Viettel)

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]https://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/06/T%C3%80I-LI%E1%BB%86U-T%E1%BB%94NG-QUAN-VI%E1%BB%84N-TH%C3%94NG-VIETTEL.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: TÀI LIỆU TỔNG QUAN VIỄN THÔNG VIETTEL

LỜI NÓI ĐẦU

Viettel là một Tập đoàn Viễn thông có sức phát triển mạnh mẽ sau 10 năm qua tại Việt Nam. Lấy viễn thông làm một trong bốn mũi nhọn phát triển, Viettel không còn là thương hiệu trong nước mà đã vươn mình ra thế giới với việc đầu tư viễn thông tại một số nước, hội nhập cùng xu hướng phát triển của thế giới, học hỏi những khoa học công nghệ tiên tiến, sáng tạo những thứ của riêng mình

Có thể nói, để một doanh nghiệp phát triển bền vững, ngày càng tiến xa hơn thì không những cần một chiến lược kinh doanh đúng đắn mà còn cần một đội ngũ cán bộ công nhân viên chất lượng cao. Nhằm đảm bảo nguồn tài liệu đào tạo cho những đối tượng sau tuyển dụng đã được học các chuyên ngành kỹ thuật, ban Kỹ thuật của phòng Biên soạn tài liệu – Trung tâm đào tạo đã tái bản lại cuốn tài liệu “Tổng quan Viễn thông Viettel”. Tài liệu này nhằm cung cấp cho người đọc một cái nhìn tổng quát về các mạng, sơ đồ nguyên lý đấu nối… giúp ích trong bước đầu làm quen với mạng Viettel

Nội dung tài liệu gồm 2 phần chính:

Chương 1: Giới thiệu về các thuật ngữ thường dùng trong mạng viễn thông của Viettel.
Chương 2: Giới thiệu đến người đọc các mạng dịch vụ mà Viettel đang có. Trong chương này cũng giới thiệu tổng quan mạng viễn thông Viettel qua sơ đồ kết nối logic.

Trong quá trình biện soạn lại tài liệu, chắc chắn không tránh khỏi những thiếu sót, Ban Kỹ thuật rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các đồng chí Lãnh đạo các cấp cũng như những đồng nghiệp để tài liệu ngày càng hoàn thiện và đầy đủ hơn.

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi về:

Trung tâm đào tạo Viettel

M1 – An Khánh – Hoài Đức – Hà Nội

Tell: 04.62650.329 – Mobile: 0988.888.319

Fax: 04.62650.174

MR: Nguyễn Tây Khoa

Mobile: 0977568648 – 086549179

Mail: [email protected]

CHƯƠNG I. THUẬT NGỮ THƯỜNG DÙNG

Phần thuật ngữ thường dùng là những thuật ngữ cơ bản được sử dụng thường xuyên và thống nhất cách hiểu trong mạng viễn thông Viettel. Tài liệu này giải thích các thuật ngữ một cách đơn giản và dễ hiểu cho người đọc.

I. Thuật ngữ thường dùng trong mạng di động.

1.1. Thuật ngữ chung trong mạng di động 2G và 3G

1.1.1. Thuê bao attach

Là thuê bao đang bật máy mà hệ thống tổng đài đang quản lý.

1.1.2. Thuê bao registered

Là thuê bao attach hoặc thuê bao attach vừa tắt máy chưa quá 24h.

1.1.3. BHCA (Busy hour call attempt)

Là số lượng cuộc gọi (thành công và không thành công) được thực hiện trong giờ peak trong ngày. BHCA ngày bình thường khoảng 1.2.

1.1.4. MHT (Mean Holding Time)

Là thời gian tính từ lúc thuê bao nhấc máy tới khi gác máy. MHT ngày bình thường khoảng 50s.

1.1.5. Erlang (Erl)

Là đơn vị đo của lưu lượng (Traffic), được tính như sau:

A = ⁿ_T^´ ^t

Trong đó: – A là lưu lượng đo bằng Erl.

n là số cuộc gọi.

t là độ dài trung bình của mỗi cuộc gọi.

T là thời gian đo (thường T=1giờ = 3600s).

Ví dụ: Trong 1 giờ, 1 thuê bao trung bình gọi 1,2 cuộc, mỗi cuộc gọi dài 60s, thì

Erl của thuê bao là: A = 1,2*60/3600 » 0.020Erl = 20 (mErl).

Từ Erl ta có thể biết được số phút gọi:

số phút gọi = lưu lượng (Erl )*60 (phút)

Ví dụ: 1cell trong 1 giờ có lưu lượng là 16,63 Erl thì trong 1 giờ đó cell phục vụ được 16,63*60 = 997,8 (phút gọi)

Vậy nếu biết được lưu lượng của cell trong 1 giờ (Ví dụ: 16,63 Erl) và Erl trung bình của 1 thuê bao trong giờ đó (Ví dụ: 0,020 Erl) thì ta có thể tính được số thuê bao đang thuộc cell đó = 16,63/0,020 = 831 thuê bao trong 1 giờ

1.1.6. Giờ peak (giờ cao điểm)

Là giờ mà lưu lượng mạng lớn nhất (thường là khoảng thời gian nhiều thuê bao gọi nhất. Trong một ngày, thời gian cao điểm là khoảng từ 19^h đến 20^h).

1.1.7. GoS (Grade of Service – cấp độ dịch vụ)

Là tỷ lệ nghẽn cuộc gọi cho phép trên mạng.

Ví dụ: GoS = 2% tức là nếu có 100 cuộc gọi thì cho phép nghẽn 2 cuộc gọi.

1.2. Thuật ngữ trong Vô tuyến di động 2G

1.2.1. Nhóm thuật ngữ chung

1.2.1.1. TRX (TRE)

Là bộ thu phát trạm gốc BTS. Mỗi TRX bao gồm 8 khe thời gian (TS-Time Slot). Thông thường, trong 8 khe thời gian sẽ có 1 khe dành cho báo hiệu và 7 khe dành cho lưu lượng.

1.2.1.2. TCH (Traffic Channel – kênh lưu lượng)

Khi có cuộc gọi của khách hàng thì cuộc gọi sẽ được mang trên kênh này. Kênh lưu lượng có thể được sử dụng ở 2 chế độ như sau:

Kênh toàn tốc (FR – Full Rate): Chỉ 1 thuê bao trên 1 TCH tại một thời điểm.

Kênh bán tốc (HR – Half Rate): Có 2 thuê bao trên 1 TCH trên một thời điểm. 2.1.3. Độ cao anten

Là độ cao thẳng đứng tính từ đáy của anten đến mặt đất. 1.2.1.4. Góc tilt của anten

Là góc cụp ngẩng của anten. Thông thường người ta hay nhắc đến 3 loại góc tilt:

Góc tilt cơ: Là góc cụp/ngẩng của anten tạo bởi mặt phẳng anten và phương thẳng đứng. Góc tilt cơ có thể điều chỉnh được bằng cách điều chỉnh gá anten.
Góc tilt điện: Là góc cụp/ngẩng của hệ thống chấn tử bên trong anten và bề mặt ngoài anten. Có loại anten cho phép điều chỉnh góc tilt điện và cũng có loại không cho phép điều chỉnh (Ví dụ: Nói anten có góc tilt điện bằng 6⁰ thì có thể coi anten đã nghiêng sẵn 6⁰).
Góc tilt tổng = góc tilt cơ + góc tilt điện

Hình 1.1 – Hình ảnh minh họa góc tilt của anten 1.2.1.5. Góc azimuth của anten

Là góc của anten so với phương bắc theo chiều thuận kim đồ hồ (hay còn gọi là góc phương vị). Thông thường cell A của một trạm là cell gần phương bắc nhất theo chiều kim đồng hồ.

Hình 1.2 – Hình minh họa góc azimuth của anten

1.2.1.6. Vùng lõm

Là vùng/khu vực/đoạn đường không có sóng hoặc sóng rất yếu:

Với khu vực thành phố đồng băng, mức thu < -90 dBm.

Với khu vực miền núi, mức thu < – 95 dBm

Hoặc số vạch sóng trên điện thoại còn < 2/3 tổng số vạch sóng.

1.2.1.7. T_F – Thời lượng gián đoạn thông tin di động mạng vô tuyến di động

Là thời gian trạm BTS/NodeB bị gián đoạn dịch vụ trong ngày

Đơn vị tính: BTS*h (2G), NodeB*h (3G).

Phương pháp xác định: Thống kê toàn bộ sự cố trong vòng 24h.

Chỉ tiêu: Toàn mạng < 40 BTS*h

1.2.1.8. VSWR (Voltage Standing Wave Ratio – tỷ số sóng đứng điện áp)

Là giá trị đo sự ảnh hưởng của việc không phối hợp giữa trở kháng đầu cuối của ăng ten và trở kháng đặc trưng của đường truyền dẫn. VSWR là một cách tốt để mô tả ảnh hưởng của trở kháng đầu cuối và băng thông của ăng ten. Nó xuất hiện khi trở kháng không tương thích giữa các phần tử trong hệ thống RF. VSWR được gây ra bởi tín hiệu RF bị phản xạ tại điểm trở kháng không tương thích trên đường truyền tín hiệu về lại phía phát.

1.2.2. Nhóm thuật ngữ liên quan đến chất lượng mạng vô tuyến 2G

1.2.2.1. TU (Traffic Utilisation – hiệu suất sử dụng tài nguyên)

TU được sử dụng để đánh giá hiệu suất sử dụng tài nguyên mạng và đánh giá nghẽn của các Cell. Hiệu suất sử dụng tài nguyên vô tuyến (cell, BTS/NodeB, các KV, toàn mạng) được tính theo công thức sau:

TU = (Lưu lượng thực tế giờ cao điểm/Lưu lượng có khả năng hỗ trợ)*100

Trong đó:

Lưu lượng thực tế giờ cao điểm: Được lấy từ số liệu thống kê hàng ngày.

Lưu lượng có khả năng hỗ trợ được tra từ bảng Erlang B ứng với số TCH toàn tốc và cấp độ dịch vụ (GoS) là 2%.

1.2.2.2. SDCCH – Stand-alone Dedicated Control Channel

Đây là một kênh báo hiệu quan trọng, được sử dụng trong các trường hợp sau:

Khi khách hàng gửi/nhận tin nhắn, tin nhắn sẽ được mang trên kênh này.

Khi máy của khách hàng tự động thông báo vị trí cho mạng biết vị trí của mình (automatic location update)

Khi khách hàng thực hiện cuộc gọi, kênh này sẽ được sử dụng cho việc trao đổi, thông báo qua lại giữa mạng và máy của khách hàng, trước khi khách hàng được cấp 1 kênh lưu lượng TCH.

1.2.2.3. CSSR (Call Setup Success Rate – tỷ lệ thiết lập cuộc gọi thành công)

CSSR(%) = (tổng số cuộc gọi được thiết lập thành công/ tổng số lần thiết lập cuộc gọi)*100%

1.2.2.4. CDR (Call Drop Rate – tỷ lệ rớt cuộc gọi)

CDR(%) = (tổng số cuộc gọi bị rớt/ tổng số cuộc gọi đã được thiết lập)*100%

1.2.2.5. SDR (SDCCH Drop Rate – tỷ lệ rớt SDCCH)

SDR(%) = (số kênh SDCCH bị rớt/tổng số kênh SDCCH thiết lập được)*100%

1.2.2.6. SCR (SDCCH Congestion Rate – tỷ lệ nghẽn SDCCH)

SCR(%) = (tổng số lần cấp phát kênh báo hiệu không được do hết kênh/tổng số lần cấp phát kênh báo hiệu)*100%

1.2.2.7. TCR (TCH Congestion Rate – tỷ lệ nghẽn TCH)

SCR(%) = (tổng số lần cấp phát kênh TCH không được do hết kênh/tổng số lần cấp phát kênh TCH)*100%

1.2.2.8. CSR (Call Success Rate – tỷ lệ cuộc gọi thành công)

CSR = (1 – CDR)*CSSR

1.2.2.9. RASR (Random Access Success Rate – tỷ lệ truy nhập ngẫu nhiên thành công)

RASR(%) = (tổng số lần truy nhập ngẫu nhiên thành công/tổng số lần truy nhập ngẫu nhiên)*100%

1.2.2.10. HOSR (Handover Success Rate – tỷ lệ thành công chuyển giao)

HOSR(%) = (tổng số cuộc chuyển giao thành công/tổng số cuộc chuyển giao thực hiện)*100%

1.2.2.11. Cường độ tín hiệu (Rxlev)

Là đơn vị đo cho biết sóng khoẻ hay yếu (Ví dụ: Cuộc gọi nghe rõ hay chập chờn):

Đường xuống: Điểm đo là tại máy của khách hàng

Đường lên: Điểm đo là tại đầu card thu/phát

Đơn vị là dBm hoặc Oát (W), Rxlev trong khoảng từ -110 dBm (nghĩa là sóng rất yếu) tới -47 dBm (sóng rất khoẻ). Ở trong nhà, mức thu tối thiểu phải đạt >= -90 dBm mới được xem như là có sóng.

1.3. Thuật ngữ trong Vô tuyến di động 3G

1.3.1. Nhóm thuật ngữ chung

1.3.1.1. Voice Traffic (Lưu lượng thoại)

Tương tự như voice traffic trong 2G.

Phương pháp tính: Thống kê trên hệ thống.

Đơn vị tính: Erl

1.3.1.2. VC Traffic (lưu lượng Video Call)

Là lưu lượng khi thực hiện cuộc gọi thấy hình ở mạng 3G truyền trên kênh CS

Phương pháp tính: Thống kê trên hệ thống

Đơn vị tính: Erl

1.3.1.3. PS Traffic (lưu lượng data)

Là lưu lượng dữ liệu data (dữ liệu) lớp RLC ở cả đường lên và đường xuống trong

3G.

Phương pháp tính: Thống kê trên hệ thống.

Đơn vị tính: MB

1.3.1.4. DL Load (Tương tự TU trong 2G).

Là hiệu suất sử dụng công suất của cell (đường xuống).

Phương pháp tính: Thống kê trên hệ thống.

Đơn vị tính: %

1.3.1.5. HSDPA Throughput (High Speed Downlink Packet Access Throughput)

Là thông lượng của dịch vụ HSDPA (truy nhập gói đường xuống tốc độ cao). Hiện nay tốc độ HSDPA của Viettel lên tới 7,2Mbps.

Phương pháp tính: Tính thông lượng đường xuống của dịch vụ HSDPA của 1 cell.

Đơn vị tính: bps hoặc kbps hoặc Mbps.

1.3.1.6. HSUPA Throughput (High Speed Uplink Packet Access Throughput)

Là thông lượng của dịch vụ HSUPA (truy nhập gói đường lên tốc độ cao). Tốc độ upload có thể lên tới 5,76 Mbps.

Phương pháp tính: Tính thông lượng đường lên của dịch vụ HSUPA của 1 cell.

Đơn vị tính: bps hoặc kbps hoặc Mbps

1.3.2. Nhóm thuật ngữ liên quan đến chất lượng mạng vô tuyến 3G

1.3.2.1. P1SR (tương tự PSR trong 2G)

Là tỷ lệ tìm gọi thuê bao (paging) loại 1 thành công

Công thức tính:

P1SR = (tổng số trả lời paging loại 1/tổng số paging loại 1 gửi đi từ RNC)*100

Đơn vị: %

1.3.2.2. RAB CR (tương tự TCR trong 2G)

Là tỷ lệ nghẽn thiết lập dịch vụ do thiếu tài nguyên (kênh)

Công thức tính:

RAB CR = (tổng số cuộc gọi bị từ chối do hết tài nguyên / tổng số cuộc gọi được yêu cầu thiết lập)*100

Đơn vị tính: %

1.3.2.3. CSSR (tương tự CSSR trong 2G)

Là tỷ lệ thiết lập dịch vụ thành công

Công thức tính:

CSSR = (số RRC thiết lập thành công [service]/số RRC yêu cầu thiết lập [service])*(số RAB thiết lập thành công/số RAB yêu cầu thiết lập)* 100.

Đơn vị: %

1.3.2.4. CS CDR (tỷ lệ rớt cuộc gọi trên kênh CS (thoại) – tương tự CDR trong 2G)

Đây là tỷ lệ được tính cho tín hiệu thoại.

Công thức tính:

CS CDR = (tổng số cuộc gọi bị giải phóng bất thường/tổng số giải phóng cuộc gọi)*100

Đơn vị tính: %

1.3.2.5. PS CDR (tỷ lệ rớt cuộc gọi trên kênh PS (data)

Là tỷ lệ tính cho data.

Công thức tính:

PS CDR = (tổng số lần PS bị giải phóng bất thường/tổng số lần giải phóng PS)*100

Đơn vị tính: %

1.3.2.6. SHOSR (Soft Handover Success Rate – tỷ lệ thành công chuyển giao mềm)

Công thức tính:

SHORS = (tổng Active Set Update thành công/tổng số yêu cầu Active Set Update)*100

Đơn vị tính: %

1.3.2.7. HHOSR (Là tỷ lệ chuyển giao cứng thành công – tương tự HOSR trong 2G)

Công thức tính:

HHOSR = {(số Intra -freq Hard HO + số Inter-freq HO thành công)/(số yêu cầu Intra-freq Hard HO + số yêu cầu Inter-freq HO)}*100

Đơn vị tính: %

Ghi chú:

Intra-freq Hard HO nghĩa là: Chuyển giao cứng nội tần.

Inter-freq HO: Chuyển giao liên tần.

1.3.2.8. CS InRAT HOSR (tương tự CS InRAT HOSR trong 2G)

Là tỷ lệ thành công chuyển giao 2G ↔ 3G cho tín hiệu thoại.

Công thức tính:

CS InterRAT HOSR = (tổng số Inter RAT Outgoing Handover thành công.tổng số yêu cầu Inter RAT Outgoing Handover)*100

Đơn vị tính: %

1.3.2.9. PS InRAT HOSR (tương tự PS InRAT HOSR trong 2G)

Là tỷ lệ thành công chuyển giao 2G ↔ 3G cho data.

Công thức tính:

PS InterRAT HOSR = (tổng số Inter RAT Outgoing Handover thành công/tổng số yêu cầu Inter RAT Outgoing Handover)*100

Đơn vị tính: %

Chú thích:

P1SR: Giống PSR trong 2G, là quá trình tìm gọi thuê bao khi thuê bao không chiếm kênh riêng (DCH).
CSSR: CSSR được tính từ tỉ lệ thiết lập RRC thành công * tỉ lệ thiết lập

RAB thành công, trong đó: RRC (Radio Resource Control – điều khiển tài nguyên vô tuyến) mang thông tin báo hiệu của lớp Core và thông tin điều khiển của hệ thống (lớp 3), gần giống nhiệm vụ của kênh SDCCH trong 2G; RAB (Radio Access Bearer) là tài nguyên cấp cho các dịch vụ, gần giống nhiệm vụ của TCH trong 2G. Tuy nhiên, cơ chế cấp phát và mapping sang kênh vật lý là khác nhau.

II. Thuật ngữ thường dùng trong mạng ADSL

2.1. ADSL (Asymmetric Digital Subcriber Line – đường thuê bao số bất đối xứng)

Là một dạng trong DSL, ADSL cung cấp một phương thức truyền dữ liệu với băng thông rộng so với phương thức truy nhập qua đường dây điện thoại truyền thống theo phương thức quay số (dial-up).

ADSL có tốc độ tải xuống (download) cao hơn tốc độ tải lên (upload) nên gọi là bất đối xứng (Ví dụ: Tốc độ download/upload tối đa của gói Home N+ hiện nay là 3072/512 Kbps. Ta thấy tốc độ download là 3072 Kbps lớn hơn tốc độ upload là 512 Kbps).

2.2. DSLAM (Digital Subcriber Line Access Multiplexer)

Là thiết bị của nhà cung cấp dịch vụ Internet để kết nối với khách hàng sử dụng dịch vụ ADSL. Đây là thiết bị tập trung các đường dây thuê bao kỹ thuật số truy nhập đa thành phần. Thiết bị này cung cấp nhiều loại truy nhập dịch vụ khác nhau như: Internet tốc độ cao xDSL, VoD, video multicasting, E-commerce…

2.3. Site Router

Đây là thiết bị trong mạng Metro Ethernet- một mạng mới của Viettel có chức năng tập trung lưu lượng từ NodeB, DSLAM.

2.4. BRAS (Broadband Access Sever – server truy nhập băng rộng)

Là thiết bị quản lý người dùng, điều khiển tính cước, quản lý địa chỉ (MAC, IP), điều khiển dịch vụ và quản lý bảo mật …

2.5. Switch layer 2 & Switch layer 3

Switch layer 2: Là một thiết bị chuyển mạch hoạt động ở lớp 2 (trong mô hình tham chiếu OSI). Nó dựa vào địa chỉ MAC trong bảng nhớ bộ đệm để chuyển thông tin tin từ cổng này sang cổng khác.
Swith layer 3: Hoạt động tương tự như switch layer 2 nhưng dựa trên địa chỉ IP để đưa ra quyết định.

2.6. Thời lượng gián đoạn thông tin mạng A/P (TF)

Là tổng thời gian thuê bao bị gián đoạn dịch vụ trong ngày (kể từ 17^h ngày hôm trước đến 17^h ngày hôm sau):

Đối với mạng ADSL: Do lỗi phần mạng truy nhập từ DSLAM tới mạng Core gây ra.
Đối với mạng PSTN: Do lỗi phần mạng truy nhập từ DLU, TF được tính cho các sự cố trong ngày (đối với các sự cố xảy ra ngày hôm trước, kết thúc vào ngày hôm sau thì TF được tính cho ngày hôm sau).

Đơn vị tính: User*h.

2.7. Sự cố đường dây thuê bao

Là sự cố xảy ra trong ngày ở mạng ngoại vi của nhà cung cấp.

2.8. Thời gian thiết lập dịch vụ

Thời gian thiết lập dịch vụ được tính từ lúc DNCCDV và khách hàng ký hợp đồng cung cấp dịch vụ (truy nhập Internet ADSL) cho tới khi khách hàng có thể sử dụng được dịch vụ này.

Chỉ tiêu:

Thời gian thiết lập dịch vụ trong 2 ngày: ≥ 90%.

Thời gian thiết lập dịch vụ trong 3 ngày: = 100%.

2.9. Tỷ lệ hoàn thành sửa chữa lỗi

Thời gian sửa chữa lỗi dịch vụ được tính từ lúc DNCCDV nhận được phản ánh của khách hàng tới Call Center đến lúc DNCCDV khắc phục xong lỗi dịch vụ và khách hàng sử dụng dịch vụ bình thường.

Chỉ tiêu: Thời gian sửa 6h, tỉ lệ hoàn thành khắc phục lỗi dịch vụ 95%.

2.10. FTTx – Fiber To The x

Đây là các dịch vụ truyền dẫn cáp quang đến tận thuê bao khách hàng. Với FTTx, nhà cung cấp có thể đưa ra những dịch vụ băng rộng, tốc độ cao. Một số dịch vụ FTTx như: FTTH (Fiber To The Home), FTTO (Fiber To The Office), …

2.11. Office WAN

Đây là dịch vụ cung cấp khả năng kết nối các mạng chi nhánh của một doanh nghiệp với nhau thành mạng nội bộ.

2.12. Leasedline Internet, leasedline kênh trắng

Là dịch vụ cho thuê kênh riêng, băng thông kết nối của khách hàng được đảm bảo không bị chia sẻ với các thuê bao khác.

Leasedline Internet là kênh dùng truy nhập Internet còn Leasedline kênh trắng là truyền dữ liệu theo ý người dùng.

III. Thuật ngữ thường dùng trong mạng truyền dẫn

3.1. SDH (Synchronous Digital Hierarchy – phân cấp số đồng bộ)

Đây là một chuẩn quốc tế về truyền dẫn đồng bộ tốc độ cao cho các mạng viễn thông quang. SDH có một số đặc điểm sau:

Tiêu chuẩn hóa cao toàn mạng về giao diện, nốii chéo số và đầu cuối tập trung nên dễ lắp đặt và bảo dưỡng.
Khả năng tách/ghép “tải thành phần” từ “các tín hiệu toàn thể” dễ dàng, trực tiếp.

Mạng đồng bộ tốc độ cao có khả năng chuyển tải hiệu quả và mềm dẻo các dịch vụ băng rộng.
Có các cấp tốc độ STM-1, STM-4, STM-16, STM-64

3.2. DWDM (Dense Wavelength Division Multiplexing – ghép kênh theo bước sóng mật độ cao)

Đây là kỹ thuật cho phép các tín hiệu quang ở các bước sóng khác nhau có thể cùng ghép vào sợi quang ở phía phát nhờ bộ ghép kênh. Và tín hiệu ghép này sẽ truyền dọc theo sợi quang để tới phía thu. Tại phía thu, luồng tín hiệu này sẽ qua bộ tách bước sóng để thu được các bước sóng riêng rẽ. Mỗi bước sóng hỗ trợ đến 10Gb/s.

3.3. Luồng E1.

Đây là luồng truyền dẫn được ghép từ 32 luồng PCM 64Kb/s. E1 có tốc độ 2Mb/s.

3.4. Luồng STM-1 (Synchronous Transport Module level-1)

STM-1 là một chuẩn truyền dẫn cáp quang SDH theo ITU. Một luồng STM-1 có tốc độ 155,52 Mb/s.

3.5. Luồng STM-n (n = 4, 16, 64)

Là luồng Truyền dẫn quang có tốc độ n x 155 Mbit/s.

3.6. Thời lượng gián đoạn thông tin (T_F)

T_F là tổng thời gian gián đoạn của các luồng dịch vụ đang hoạt động quy đổi về đơn vị cơ bản E1 trong ngày, tuần, tháng theo từng cấp mạng khác nhau (trục quốc gia, liên tỉnh, nội hạt, toàn mạng). Đơn vị tính của T_F là E1*h. Với:

Trục quốc gia: gồm đường trục Bắc Nam và các đường trục kết nối đi quốc tế.

Trục liên tỉnh, Core HNI, DNG, HCM: Bao gồm các kết nối liên tỉnh và Core nội hạt các thành phố lớn (Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng).
Chỉ tiêu: Cấp toàn mạng là ≤ 30 E1*h/ngày

3.7. Thời gian xử lý sự cố

Thời gian xử lý sự cố trung bình T_xltb là thời gian xử lý trung bình của các loại sự cố trong tháng.

Chỉ tiêu: T_xltb £ 3,5h.

3.8. Vu hồi mạng truyền dẫn

Thông thường, truyền dẫn từ điểm A đến điểm B có thể đi theo nhiều hướng. Khi mạng hoạt động bình thường, truyền dẫn từ A đến B đi trên một đường đã được thiết lập – gọi là đường chính. Khi sự cố xảy ra, đường chính bị đứt thì truyền dẫn từ A đến B vẫn không bị gián đoạn bằng cách: Truyền qua một đường khác gọi là đường vu hồi bảo vệ.

Quy định ưu tiên vu hồi như sau:

Mỗi trạm BTS, node B khi phát sóng phải tính phương án vu hồi bảo vệ.

Các tuyến, Node Hub có ≥ 5 luồng BTS hoặc ≥10 E1 cần ưu tiên vu hồi trước. Chỉ tiêu: Vu hồi ≥ 90%.

3.9. Nháy luồng (NL)

Nháy luồng là các sự cố gián đoạn trong thời gian rất ngắn (dưới 1 phút) do các nguyên nhân như bắn luồng kém, mưa (chập chờn luồng viba)…

NL là số lần nháy luồng của 1 trạm BTS trong thời gian 1 tháng.

Nháy luồng là việc mất luồng E1 của 1 trạm BTS trong thời gian ≤ 1 phút.

Đơn vị tính: Lần/tháng/trạm.

TT	Trạm	Chỉ tiêu

1	Trạm Quang	NL ≤ 8 lần nháy/tháng/trạm.

2	Trạm Viba	NL ≤ 9 lần nháy/tháng/trạm.

3	Trạm VSAT	NL ≤ 30 lần nháy/tháng/trạm.

IV. Các đơn vị đo lường trong viễn thông

4.1. dB – Decibel

Là một đơn vị thường dùng để chỉ độ lớn của công suất hay cường độ tín hiệu.

Ví dụ: Đổi công suất từ đơn vị W sang dB được thực hiện theo công thức sau:

P_(dB) = 10lg(P_(W))

Chú ý: Trong hệ thống thông tin di động, người ta thường dùng đơn vị dBm

4.2. dB_i – Decibel (isotropic)

Là công suất dB của một nguồn đẳng hướng. Trong thông tin di động, dB_i dùng để chỉ độ lợi (gain) của anten.

4.3. bps – bit per second (bit/s)

Là một đơn vị cơ bản để đo tốc độ truyền dữ liệu. Đây chính là số bit dữ liệu được truyền trong 1 giây trên kênh truyền.

Một số đơn vị đo tốc độ khách như: Bps (byte per second, 1 byte = 8 bit), Kbps (kilobit per second), Mbps (Megabit per second) …

CHƯƠNG II. TỔNG QUAN VIỄN THÔNG VIETTEL

I. Mạng di động Viettel

1. Sơ đồ cấu trúc mạng di động Viettel

Mạng di động của Viettel có thể chia làm 4 lớp sau:

Lớp người dùng: Gồm thiết bị đầu cuối người dùng, thiết bị di động…

Lớp truy nhập: Gồm các trạm BTS, BSC (2G), NodeB, RNC (3G).

Lớp lõi: Gồm có khối chuyển mạch MSC+MGW (media gateway), các nút hỗ trợ GPSR (SGSN, GGSN), HLR, STP…
Lớp ứng dụng: Các chương trình ứng dụng trên mạng di động như OCS, SMS, MCA, BGM…

Sơ đồ cấu trúc mạng di động Viettel được thể hiện sơ lược qua mô hình cấu trúc dạng lớp sau:

Hình 2.1 – Mạng di động Viettel.

2. Chức năng của các thành phần trong mạng di động Viettel

Trong phần này trình bày chức năng của một số thành phần chính trong mạng di động Viettel:

2.1. Lớp người dùng

Thiết bị di động và đầu cuối người dùng

ME (mạng 2G): Đây là máy điện thoại di động, kết nối với BTS qua giao diện Um.

UE (mạng 3G): Đây không chỉ là điện thoại di động mà còn có thể là các thiết bị đầu cuối truy nhập internet như modem (Dcom 3G, homegateway), kết nối với NodeB qua giao diện Uu.

2.2. Lớp truy nhập

2.2.1. BTS (mạng 2G)

Chức năng: BTS thực hiện nhiều chức năng như: Thu phát vô tuyến, ánh xạ kênh logic vào kênh vật lý, mã hóa/giải mã…
Kết nối với BSC qua giao diện Abis.

Tần số sử dụng: 900MHz hoặc 1800MHz.

2.2.2. BSC

Là khối chức năng điều khiển, giám sát các BTS, quản lý tài nguyên vô tuyến trong hệ thống, thực hiện một số chức năng như:

Quản lý một số trạm BTS.

Quản lý mạng vô tuyến: Xử lý các bản tin báo hiệu, điều khiển….

Quản lý kênh vô tuyến: Ấn định, khởi tạo, giải phóng kênh vô tuyến.

Quản lý chuyển giao.

Tập trung lưu lượng.

Kết nối với MSC qua giao diện A, sử dụng giao thức BSSAP cho dịch vụ thoại. BTS kết nối đến SGSN qua giao diện Gb cho dịch vụ data.

2.2.3. NodeB (mạng 3G)

Chức năng: NodeB thực hiện một số chức năng như: Quản lý tài nguyên vô tuyến, điều khiên công suất sao cho tín hiệu nhận được từ các đầu cuối người dùng là tương đương…

Kết nối với RNC qua giao diện Iu bằng mạng Metro Ethernet hoặc IP trên SDH.

Tần số: 2110 – 2170 MHz.

2.2.4. RNC

RNC thực hiện một số các chức năng sau:

Quản lý một số NodeB và điều khiển các tài nguyên của chúng như: Cấp phát, giải phóng kênh, cấp phát tài nguyên.
Một nhiệm vụ quan trọng nữa của RNC là bảo vệ sự bí mật và toàn vẹn. Sau thủ tục nhận thực và thỏa thuận khóa, các khóa bảo mật và toàn vẹn được đặt vào RNC.

RNC kết nối với nhau qua giao diện Iub. RNC được nối đến lớp lõi bằng hai kết nối, một kết nối tới MGW – MSC Server bằng giao diện Iu-CS (luồng thoại) và một kết nối đến SGSN bằng giao diện Iu-PS (luồng data).

2.3. Lớp lõi

2.3.1. MSC (MGW + MSC Server)

MSC có trách nhiệm kết nối và giám sát cuộc gọi đến MS và từ MS đi. Có nhiều chức năng được thực hiện trong MSC như:

Quản lý di động.

Quản lý chuyển giao.

Xử lý cuộc gọi.

Xử lý tính cước.

Tương tác mạng (IWF – Internet Working Functions): G-MSC

Các MSC có giao diện kết nối với các BSC, RNC qua các luồng STM1 hoặc các luồng GE (IP), Giao diện báo hiệu của MSC với BSC sử dụng giao thức BSSAP. Giao diện kết nối MSC với các thành phần mạng core khác như MSC khác, STP, HLR, GMSC… bằng các giao diện IP trên mạng MPBN, các giao thức sử dụng gồm SCCP, ISUP, MAP, CAP của báo hiệu số 7.

2.3.2. SGSN

Là nút chính trong miền chuyển mạch gói, chịu trách nhiệm cho tất cả các kết nối PS của tất cả các thuê bao. SGSN chứa thông tin đăng ký thuê bao và thông tin vị trí thuê bao. Kết nối đến BSC qua giao diện Iu- CS dành cho thoại, kết nối đến RNC qua giao diện Iu-PS, kết nối với HLR/Auc qua giao diện Gr (sử dụng báo hiệu MAP) và kết nối với GGSN qua giao diện Gn+.

2.3.3. GGSN

Là một nút cổng dữ liệu giữa mạng PS kết nối với mạng internet, các dữ liệu truyền từ thuê bao ra mạng ngoài đều qua GGSN. GGSN cũng chứa thông tin đăng ký và thông tin vị trí thuê bao. Giao diện kết nối đến mạng internet qua router P của mạng Internet.

2.3.4. GMSC

Là MSC có chức năng cổng để nối ra các mạng ngoài như PSTN.

Tổng đài GMSC có giao diện kết nối với ngoại mạng cho cả di động và cố định qua giao diện kết nối là các STM1. Các giao diện này sử dụng ISUP báo hiệu số 7.

GMSC kết nối tới MSC sử dụng giao thức báo hiệu như: MAP, ISUP, kết nối đến HLR/Auc sử dụng giao thức báo hiệu MAP, kết nối tới tổng đài quốc tế IGW.

2.3.5. HLR/AuC

Là cơ sở dữ liệu thông tin về thuê bao và nhận thực thuê bao. HLR/AuC kết nối đến GMSC qua giao diện C (dùng báo hiện MAP). Ngoài ra, HLR còn kết nối đến VLR (Vistor Location Register – Bộ ghi định vị khách) qua giao diện D (sử dụng báo hiệu MAP). HLR/AuC lưu giữ các thông tin như:

Các số nhận dạng IMSI, MSISDN.

Các mã khóa các nhân K_i.

Các thông tin về thuê bao.

Danh sách các dịch vụ mà MS được/hạn chế sử dụng.

Số hiệu VLR đang phục vụ MS.

2.3.6. STP (Signaling Tranfer Point – Điểm trung chuyển báo hiệu)

Chức năng chính của STP là chuyển tiếp các bản tin báo hiệu (hay chức năng định tuyến báo hiệu). STP là một bộ chuyển mạch gói hoạt động như một hub gửi các bản tin báo hiệu tới các STP, SCP hay SSP khác. STP định tuyến các bản tin thông qua việc kiểm tra thông tin định tuyến được gắn kèm với mỗi bản tin báo hiệu và gửi chúng tới điểm báo hiệu cần thiết. Thay vì các node mạng lõi đấu nối báo hiệu trực tiếp với nhau tạo ra một mạng mesh phức tạp, STP sẽ đóng vai trò node trung tâm trong mạng báo hiệu, quản lý mạng báo hiệu trong sáng hơn.

*) Mạng CS cho các cuộc gọi về thoại: UEà NodeB à RNC à MSC server à …

*) Mạng PS cho các cuộc gọi về data: UEà NodeB à RNC à SGSN à GGSN à Mạng internet.

2.4. Lớp ứng dụng

Thực hiện chức năng là giao diện kết nối giữa các mạng khác nhau, cung cấp các dịch vụ trên nền di động như: OCS, MCA, BGM, CRBT…

OCS: Hệ thống tính cước thuê bao trả trước.

SMSC: Hệ thống tin nhắn.

MCA (Misscall Alert System): Hệ thống cảnh báo cuộc gọi nhỡ.

BGM (Background Music): Hệ thống nhạc nền.

CRBT (Colour Ringback Tone): Hệ thống nhạc chuông chờ.

IV. Mạng truyền dẫn Viettel

1. Sơ đồ cấu trúc mạng truyền dẫn của Viettel

Sơ đồ mạng truyền dẫn Viettel được cho như hình sau:

Hình 2.4 – Mạng truyền dẫn Viettel

2. Chức năng của các thành phần trong mạng truyền dẫn.

Mạng truyền dẫn là hạ tầng truyền tải thông tin cho các mạng viễ thông khác như: Mạng IP, A/P/F, Mobile … Nó cung cấp các đường kết nối từ BTS – BSC, NodeB – RNC, DSLAM – Site Router, giữa các core vùng về trung tâm, giữa các khu vực với nhau…

Mạng truyền dẫn của Viettel cung cấp các kênh: E1 (2Mbps), E3 (45 Mbps), STM-

(155,52 Mbps), STM-4 (622 Mbps = 4 x STM-1), STM-16 (2,5 Gbps = 4xSTM-4); các kênh Fast Ethernet (2,4,6,8…100 Mbps).

Mạng truyền dẫn của Viettel được chia làm 4 lớp:

Lớp trục quốc gia (National Backbone Layer).

Lớp lõi hay còn gọi là lớp liên tỉnh (Core Layer).

Lớp hội tụ hay còn gọi là lớp nội tỉnh (Convergence Layer).

Lớp truy nhập (Access Layer).

2.1. Lớp trục quốc gia

Công nghệ: DWDM dung lượng cao

Dung lượng: N x STM-64.

Độ phủ: Đường trục Bắc – Nam (HNI – HCM), các vòng ring quốc tế.

Độ dài: Từ SLA đến CTO.

Chức năng: Kết nối lưu lượng các vùng miền, truyền tải dịch vụ Bắc – Nam, kết nối các hướng đi Quốc tế.

2.2. Lớp lõi (lớp liên tỉnh).

Công nghệ: Quy hoạch sử dụng công nghệ DWDM.

Dung lượng: 400 Gbps (hiện tại chỉ dùng 50 Gbps).

Độ phủ: Nội hạt các thành phố lớn (HNI, DNG, HCM), các vòng ring liên tỉnh.

Cơ chế bảo vệ: MSP Ring, SNCP.

Quy hoạch mức bảo vệ: 1+3.

Chức năng: Tập trung lưu lượng dịch vụ ở các Tỉnh, chuyển tải về các trung tâm dịch vụ tại các thành phố Hà Nội, Đà Nẵng, Hồ Chí Minh.

2.3. Lớp hội tụ (lớp nội tỉnh)

Công nghệ: SDH.

Dung lượng: STM-16 trở lên.

Độ phủ: Nội hạt các thành phố, các tuyến liên huyện, thị xã.

Cơ chế bảo vệ: PSP Ring, SNCP.

Mức bảo vệ: 1+1.

Chức năng: Kết nối lớp lõi và lớp truy nhập, chuyển tải lưu lượng dịch vụ tử lớp truy nhập lên lớp lõi.

2.4. Lớp access

Công nghệ: SDH.

Dung lượng: STM-1, STM-4.

Cơ chế bảo vệ: PP, SNCP.

Chức năng: Là lớp trực tiếp kết nối với các node access của các mạng dịch vụ (BTS/NodeB, DSLAM, PSTN, khách hàng thuê kênh…)

III. Mạng Viettel Internet

1. Sơ đồ cấu trúc mạng Viettel Internet

Mạng Internet của Viettel được mô tả dưới dạng phân lớp như sau:

Hình 2.3 – Mạng Viettel Internet

2. Chức năng của các thành phần trong mạng Internet

DSLAM: Tập trung dữ liệu của các thuê bao

Site Router:

Kết nối đến DSLAM, NodeB, các khách hàng dịch cáp quang và chuyển dữ liệu từ các thành phần đó lên mạng lõi.

Dùng công nghệ: MPLS, BGP.

Core xã, Core huyện, Core tỉnh, Core khu vực:

Tập trung lưu lượng từ lớp dưới và chuyển lên lớp trên.

Định tuyến dữ liệu.

Router P: Dùng để chuyển mạch nhanh giữa các vùng, các khu vực; kết nối sang phần chuyển mạch gói của lớp Core di động
BRAS: Dùng để quản lý địa chỉ, tính cước, điều khiển bảo mật…

II. Mạng Viettel PSTN

1. Sơ đồ cấu trúc mạng Viettel PSTN.

Hình 2.2 – Mạng PSTN Viettel

Chú ý: Tại các tỉnh còn lại, do dung lượng cũng như số lượng thuê bao thấp nên thành phần Host sẽ kiêm chức năng quản lý thuê bao và trung chuyển lưu lượng.

2. Chức năng của các thành phần trong mạng PSTN.

DLU: Dùng để tập trung lưu lượng các thuê bao.

Host: Là một dạng tổng đài trung chuyển lưu lượng trong nội tỉnh.

Tandem: Dùng để chuyển lưu lượng của các thuê bao liên tỉnh. Với các tỉnh trừ HNI và HCM, Tadem cũng dùng để trung chuyển lưu lượng trong nội tỉnh.
TOLL: Dùng để chuyển lưu lượng giữa các khu vực như từ HNI đến DNG.

Sơ đồ kết nối tổng thể mạng viễn thông Viettel theo cấu trúc phân lớp

1. Sơ đồ kết nối

Phía trên, các phần đã trình bày từng mạng riêng biệt của Viettel. Sau đây là sơ đồ tổng thể mạng viễn thông của Viettel, sơ đồ này sẽ cho người đọc thế sự liên kết giữa các mạng với nhau:

Hình 2.5 – Tổng thể mạng viễn thông Viettel

2. Một số luồng lưu lượng

2.1. Di động Viettel ↔ Cố định Viettel

Trường hợp cùng khu vực: Di động ↔ BTS/NodeB ↔ MSC ↔ GMSC ↔ TOLL ↔Tadem ↔ Host ↔ Cố định.
Trường hợp khác khu vực: Di động ↔ BTS/NodeB ↔ MSC ↔ GMSC(1) ↔ TOLL(1) ↔TOLL(2) ↔ Tadem(2) ↔ Host(2) ↔ Cố định.

2.2. Di động Viettel ↔ Homephone Viettel

Trường hợp cùng khu vực:

Trường hợp cùng MSC: Di động ↔ BTS ↔ BSC ↔ MSC ↔ BSC ↔ BTS ↔ Homephone.
Trường hợp khác MSC:

Tổng đài chuyển mạch mềm sử dụng công nghệ IP: Di động ↔ BTS ↔ BSC ↔ MSS ↔ MSS# ↔BSC ↔ BTS ↔ Homephone.

Tổng đài chuyển mạch mềm sử dụng công nghệ TDM: Di động ↔ BTS ↔ BSC ↔ MSC ↔ GMSC ↔ MSC# ↔ BSC ↔ BTS ↔ Homephone.

2.3. Di động Viettel ↔ Di động mạng khác

Di động Viettel ↔ BTS ↔ BSC ↔ MSC ↔ GMSC Viettel ↔ GMSC mạng khác

MSC ↔ BSC ↔ BTS ↔ Di động mạng khác.

2.4. Di động Viettel ↔ Cố định mạng khác

Di động Viettel ↔ BTS ↔ BSC ↔ MSC ↔ GMSC Viettel ↔ TOLL Viettel ↔ TOLL mạng khác ↔ Tadem ↔ Host ↔ Cố định mạng khác.

2.5. Cố định Viettel ↔ Cố định mạng khác

Cố định Viettel ↔ Host ↔ Tadem ↔ TOLL Viettel ↔ TOLL mạng khác ↔ Tadem ↔ Host ↔ Cố định mạng khác

2.6. Từ thuê bao di động 3G truy nhập internet

Di động ↔ NodeB ↔ RNC ↔ SGSN ↔ GGSN ↔ Internet

Phụ lục – Từ viết tắt

Từ viết tắt	Nghĩa

HNI	Hà Nội

HCM	Thành phố Hồ Chí Minh

DNG	Đà Nẵng

A/P	ADSL/PSTN

DNCCDV	Doanh nghiệp cung cấp dịch vụ

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí

Tải Xuống Tại Đây

June 20, 2019

Tiểu luận marketing-mix dịch vụ ineternet viễn thông đồng nai

Tiểu luận marketing-mix dịch vụ ineternet viễn thông đồng nai

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan: Định hướng Cấu trúc mạng thế hệ mới mạng viễn thông của VNPT

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]http://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/06/Ti%E1%BB%83u-lu%E1%BA%ADn-marketing-mix-d%E1%BB%8Bch-v%E1%BB%A5-ineternet-vi%E1%BB%85n-th%C3%B4ng-%C4%91%E1%BB%93ng-nai.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Tiểu luận marketing-mix dịch vụ ineternet viễn thông đồng nai

LỜI MỞ ĐẦU

Lý do chọn đề tài:
- Hiện nay, công nghệ viễn thông đã phát triển không ngừng và góp phần to lớn trong sự phát triển của xã hội. Trong thời gian gần đây, mạng lưới cơ sở hạ tầng viễn thông của nước ta liên tục được cải thiện, nâng cấp để phục vụ tốt hơn đông đảo người dùng. Chính vì thế khả năng đòi hỏi nhu cầu của khách hàng từ đó ngày một tăng. Giới doanh nghiệp nói chung và ngành Viễn thông nói riêng đang đứng trên một bình diện cạnh tranh chưa từng thấy. Mỗi doanh nghiệp cần phải nhạy bén phát hiện được phương hướng kinh doanh và khéo léo hòa nhập vào thị trường. Xu hướng hiện nay là phải nắm bắt được cầu thì mới có thế xác định đựơc cung.
- Thông tin rất cần thiết, mọi hoạt động của con người đều có nhu cầu về thông tin trong cuộc sống. Viễn thông là một trong những ngành sử dụng thông tin làm nên sản phẩm – dịch vụ của mình đáp ứng nhu cầu của xã hội. Người sử dụng dịch vụ viễn thông không chỉ đơn thuần là liên lạc, trao đổi thông tin qua điện thọai truyền thống mà với các dịch vụ viễn thông mới đặc biệt là Internet.
- Internet ngày nay cũng đóng vai trò quan trọng trong việc truyền tải thông tin và trong sự phát triển của đất nước. Người sử dụng có thể tìm thấy thông tin cần thiết ngay trên mạng hoặc có thể truyền tải những thông điệp đến mọi người trong thời gian ngắn nhất. Nhu cầu về sử dụng Internet ngày càng cao nhất là đối với một đất nước đang phát triển như Việt Nam. Theo số liệu thống kê của Trung tâm Internet Việt Nam tính đến tháng 7/2006
- Số lượng thuê bao Internet quy đổi là :3.688.000 triệu thuê bao
- Số lượng người sử dụng khoảng 13,4 triệu
- Tỷ lệ thuê bao/100 dân là:16 (thuê bao/100 dân). Tỷ lệ này ngang với tỷ lệ sử dụng Internet bình quân của cả thế giới
- Trước một thị trường đầy tiềm năng như thế, viễn thông muốn tự khẳng định mình thì không thể nào lơi lỏng đối với Marketing, vì chính nó sẽ giúp cho các doanh nghiệp viễn thông đứng vững trên thị trường.
- Viễn thông Đồng Nai – sau khi hoàn tất việc chia tách Viễn thông ra khỏi Bưu Điện Tỉnh Đồng Nai cũ – đã gặp nhiều khó khăn trong công tác Marketing, quảng cáo thương hiệu trong hoạt động của mình nhất là những họat động cho dịch vụ Internet nhằm đảm bảo được sự tồn tại và phát triển. Việc phân tích các yếu tố Marketing-mix trong dịch vụ Internet sẽ phần nào giúp cho chúng ta hiểu rõ hơn về những ưu và nhược điểm trong đơn vị

Phạm vi nghiên cứu : Do hạn chế về mặt không gian và thời gian, vấn đề trình bày được thể hiện qua 4 phần như sau :

Phần 1 : Trình bày về các cơ sở lý luận về Marketing
Phần 2 : Phân tích hiện trạng kinh doanh tại Viễn Thông Đồng Nai
Phần 3 : Nhận xét về tình hình Marketing và đề xuất ý kiến.

PHẦN I : CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ MARKETING

I. Khái niệm về Marketing

1. Khái niệm về Marketing

Theo hiệp hội Marketing Hoa Kỳ: “Marketing là 1 quá trình họach định, quản lý, thực hiện việc họach định giá, chiêu thị, phân phối các hàng hóa nhằm tạo các giao dịch để thỏa mãn mục tiêu của cá nhân, tổ chức, xã hội.”
Theo Groncross: “Marketing là thiết lập duy trì củng cố các mối quan hệ với khách hàng hàng, đối tác để làm thỏa mãn mục tiêu của các thành viên này “. Khái niệm này đáp ứng được sự thỏa mãn của người tiêu dùng và thể hiện được mục đích tìm kiếm lợi nhuận của doanh nghiệp.

Tóm lại: Marketing là các giải pháp của doanh nghiệp để : Nghiên cứu, phát hiện nhu cầu của khách hàng; đưa ra các giải pháp để khai thác và thỏa mãn các nhu cầu đó. Mục đích của Marketing là: Chọn đúng khách hàng và thị trường mục tiêu; hướng các công tác Marketing vào nhóm khách hàng đó; chiếm thị phần, tiêu thụ sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh.

2. Marketing dịch vụ:

2.1 Dịch vụ là gì?

Là mọi hành động và kết quả mà một bên có thể cung cấp cho bên kia và chủ yếu là vô hình và không dẫn đến quyền sở hữu một cái gì đó. Sản phẩm của nó có thể có hay không gắn liền với một sản phẩm vật chất. dịch vụ có 4 đặc điểm quan trọng ảnh hưởng rất lớn đến việc thiết kế các chương trình marketing:
Tính vô hình
Tính đồng thời
Tính không thể lưu trữ
Tính không ổn định

2.2 Marketing dịch vụ:

Marketing dịch vụ được phát triển trên cơ sở thừa kế những kết quả của Marketing hàng hóa. Tuy nhiên, do những đặc điểm riêng của dịch vụ, hệ thống Marketing Mix cho hàng hóa không hoàn toàn phù hợp với các tổ chức cung ứng dịch vụ. “Tiếp thị trong thế kỷ 21 không còn bó hẹp trong công thức 4P truyền thống nữa mà đã và đang mở rộng ra thêm 3P thành Công thức 7P. Những nỗ lực tiếp thị sẽ được tiếp thêm nhiều năng lực và đánh bại các đối thủ cạnh tranh với công thức mới này. Một khi doanh nghiệp đã xây dựng xong chiến lược tiếp thị, công thức 7P nên được sử dụng để liên tục đánh giá và tái đánh giá các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp”.
Product ( Sản phẩm ) Sản phẩm là những cái gì có thể đáp ứng được nhu cầu của người tiêu dùng. Hàng hoá là sản phẩm có thể đưa vào thị trường để tạo ra sự mua bán. Doanh nghiệp chỉ có thể đạt được lợi nhuận thỏa đáng nếu đáp ứng được nhu cầu của người tiêu dùng. Sản phẩm là yếu tố đầu tiên và quan trọng nhất của hệ thống Marketing – mix. Chất lượng của sản phẩm được đo lường giữa chất lượng khách hàng kì vọng và chất lượng khách hàng mong đợi. Nếu chất lượng thực tế của sản phẩm không như mong đợi thì khách hàng sẽ cảm thấy thất vọng. Ngược lại, khi chất lượng thực tế của sản phẩm đáp ứng như mong đợi hoặc vượt quá sự mong đợi thì khách hàng sẽ cảm thấy hài lòng và hoan hỉ, vui vẻ. Chất lượng thật sự của hàng hoá do nhà sản xuất cung cấp thường khác với chất lượng khách hàng cảm nhận được. Chất lượng mà khách hàng cảm nhận mới là quan trọng. Chính vì thế doanh nghiệp cần phải có một chính sách sản phẩm hợp lý. Chính sách sản phẩm này đòi hỏi phải thông qua những quyết định phù hợp với nhau về từng đơn vị hàng hoá, chủng loại hàng hoá và danh mục hàng hoá
Price ( Giá ) Giá cả là những gì mang lại doanh thu, lợi nhuận cho doanh nghiệp. Đồng thời, giá tạo ra chi phí cho khách hàng, là những gì họ “trả” để có được sản phẩm với tính năng và nhãn hiệu cụ thể. Doanh nghiệp phát triển thói quen thường xuyên xem xét và xem xét lại các mức giá của các sản phẩm và dịch vụ mà doanh nghiệp đang cung cấp để đảm bảo rằng nó luôn phù hợp với thực tế của thị trường hiện tại. Bằng việc nâng giá, các doanh nghiệp có thể đánh mất một số lượng khách hàng, nhưng tỷ lệ phần trăm (%) khách hàng còn lại có thể sẽ phát sinh lợi nhuận trên từng giao dịch bán hàng. Do đó để xây dựng chính sách giá cả các doanh nghiệp cần phải lưu ý: Chi phí nào doanh nghiệp phải chịu với mức giá mà thị trường chấp nhận có lãi; sản phẩm mang nhãn hiệu của doanh nghiệp mình đáng giá bao nhiêu và làm sao truyền được giá trị này cho khách hàng; mức doanh thu hay thị phần nào, sản phẩm có thể đạt được, để thu lợi nhuận tối đa.
- Promotion ( Xúc tiến ) Xúc tiến bao gồm tất cả các cách thức mà doanh nghiệp có thể nói với khách hàng về sản phẩm hay dịch vụ của doanh nghiệp và làm thế nào doanh nghiệp có thể tiếp thị và bán chúng. Những thay đổi nhỏ trong cách thức mà doanh nghiệp xúc tiến và bán sản phẩm, dịch vụ có thể dẫn tới những thay đổi lớn trong kết quả kinh doanh. Thậm chí cả những thay đổi nhỏ trong quảng cáo cũng có thể dẫn ngay tới doanh số bán hàng cao hơn. Doanh nghiệp cần phải linh hoạt hơn trong công tác xúc tiến của mình. Ngay khi phương pháp bán hàng và tiếp thị hiện tại không còn phù hợp nữa doanh nghiệp cần phải xây dựng những chiến lược, chào mời và phương pháp tiếp thị, bán hàng và quảng cáo mới.
  - Place ( Kênh phân phối ) Chữ P thứ tư trong Công thức tiếp thị 7P đó là địa điểm nơi doanh nghiệp thực tế bán các sản phẩm hay dịch vụ. Việc lựa chọn địa điểm hoặc kênh phân phối phù hợp sẽ ảnh hưởng tới kết quả tăng trưởng doanh số bán hàng mạnh mẽ. Bên cạnh đó việc lựa chọn địa điểm bán hàng tốt sẽ giúp cho khách hàng nắm rõ những thông tin thiết yếu về sản phẩm hoặc dịch vụ cần thiết cho những quyết định sử dụng của khách hàng.
- Process ( Cung ứng dịch vụ ) Do tính đồng thời trong quá trình cung ứng dịch vụ, chất lượng của sản phẩm dịch vụ được đảm bảo chủ yếu thông qua một quy trình cung ứng rõ ràng, chuẩn xác. Loại trừ được những sai sót từ cả hai phía. Một quy trình hiệu quả cũng hạn chế được đặc điểm không đồng nhất trong quá trình cung ứng dịch vụ.
- Physical evidence ( Điều kiện vật chất ) Môi trường vật chất của công ty cung ứng dịch vụ là nơi dịch vụ được tạo ra, nơi khách hàng và người cung ứng dịch vụ giao tiếp, thêm vào đó là những phần tử hữu hình được sử dụng để hỗ trợ vai trò của dịch vụ. Do đặc trưng của dịch vụ là vô hình cho nên trong kinh doanh dịch vụ các nhà Marketing phải cố gắng cung cấp các đầu mối vật chất để hỗ trợ vị trí và tăng cường cho dịch vụ bao quanh nhằm làm giảm bớt tính vô hình của dịch vụ. Do vậy có thể khẳng định bằng chứng vật chất của công ty cung ứng dịch vụ là hết sức quan trọng. Nó giúp cho việc tạo ra vị thế của công ty và trợ giúp hữu hình cho dịch vụ. Chính vì vậy mà các ngân hàng đã phải chi ra những khoản tiền lớn để tạo ra kiểu dáng kiến trúc các trang trí nội thất, trang bị đồng phục cho nhân viên…nhằm gây ấn tượng về tiếng tăm, uy tín vị thế của mình.
People ( Con người ) Con người là nhân tố giữ vị trí quan trọng trong Marketing dịch vụ và nó là nhân tố chính tạo ra dịch vụ và quyết định tới chất lượng dịch vụ cung ứng. Bởi vì con người là nhân tố không thể thiếu tham gia vào quy trình cung ứng dịch vụ của công ty. Do vậy chất lượng dịch vụ cũng như sự thành công của một công ty, Marketing dịch vụ phụ thuộc rất nhiều vào việc tuyển chọn đào tạo con người. Chính vì thế khả năng lựa chọn, tuyển dụng và giữ chân những con người thích hợp với những năng lực và kỹ năng tốt để hoàn thành công việc được giao phó là rất quan trọng.
1. Sự cần thiết của việc ứng dụng Marketing trong hoạt động kinh doanh của mỗi công ty
Các doanh nghiệp Việt Nam luôn phải đối diện với nhiều cơ hội thị trường hấp dẫn. Chính vì thế việc doanh nghiệp phải đương đầu với nhiều nguy cơ trước mắt và tiềm ẩn là điều không thể tránh khỏi. Marketing giữ vai trò quan trọng thông qua việc nghiên cứu thị trường doanh nghiệp có thể hoạch định đưa ra các chiến lược kinh doanh phù hợp nhằm giúp cho doanh nghiệp phát triển và cạnh tranh với các đối thủ trên thị trường. Bên cạnh đó, Marketing sẽ giúp cho doanh nghiệp nắm bắt được đúng nhu cầu của xã hội và đáp ứng nhu cầu đó ngày một tốt hơn.

3. Tổng quan về Internet

Internet là một hệ thống thông tin được kết nối với nhau bởi giao thức truyền thông Internet (IP) và sử dụng một hệ thống địa chỉ thống nhất trên phạm vi toàn cầu để cung cấp các dịch vụ và ứng dụng khác nhau cho người sử dụng.. Internet không phải là một mạng máy tính đơn lẻ mà là một mạng máy tính rất rộng lớn của các mạng máy tính khác nhau nằm trải rộng khắp toàn cầu. không có một cá nhân, một nhóm hay một tổ chức nào đứng ra vận hành Internet. Thay vào đó, các mạng thành phần của Internet được điều hành bởi nhiều tổ chức và nhiều cá nhân ở những vùng khác nhau trên toàn thế giới, các mạng liên kết với nhau dựa vào giao thức như “giao thức điều khiển truyền dẫn” (TCP-Transmission Control Protocol) và “giao thức liên mạng (IP-Interenet Protocol). Giao thức TCP/IP (giao thức điều khiển truyền dẫn/giao thức liên mạng) là tập hợp các giao thức dùng để truyền tải và sửa lỗi các dữ liệu, cho phép chuyển dữ liệu giữa các máy tình trong mạng Internet, TCP/IP được sử dụng như một giao thức chuẩn trong Internet
Ở Việt Nam, Internet là một bộ phận quan trọng thuộc cơ sở hạ tầng thông tin quốc gia, được bảo vệ theo pháp luật Việt Nam, không ai được xâm phạm. Bảo đảm an toàn, an ninh cho các hệ thống thiết bị và thông tin tên Internet là trách nhiệm của các cơ quan Nhà nước, mọi tổ chức và cá nhân.

PHẦN II : KHẢO SÁT HIỆN TRẠNG KINH DOANH TẠI VIỄN THÔNG ĐỒNG NAI VÀ ỨNG DỤNG MARKETING TẠI ĐƠN VỊ

CHƯƠNG I: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN VỀ VIỄN THÔNG ĐỒNG NAI

I. Khái quát về Viễn Thông Đồng Nai:

Quá trình hình thành :
- Viễn thông Đồng Nai được thành lập trên cơ sở tách ra từ Bưu điện tỉnh Đồng Nai cũ và chính thức đi vào hoạt động vào ngày 01/01/2008. Viễn thông Đồng Nai là đơn vị trực thuộc, hạch toán phụ thuộc VNPT, có chức năng: Tổ chức xây dựng, quản lý, vận hành, lắp đặt, khai thác, bảo dưỡng sửa chữa mạng viễn thông, cung cấp các dịch vụ viễn thông trên địa bàn tỉnh… Các dịch vụ mà Viễn thông Đồng Nai cung cấp là: điện thoại cố định, dịch vụ Internet, điện thoại di động, dịch vụ 1080 và 1088, dịch vụ điện thoại VoIP.

Tên chi nhánh : VIỄN THÔNG ĐỒNG NAI

– Địa chỉ chi nhánh : 61 Nguyễn Văn Trị, Phường Hoà Bình, TP.Biên Hoà, tỉnh Đồng Nai.

– Điện thoại : 061 – 3842916. – Fax : 061 – 3824840.

– Email : [email protected] Địa chỉ email này đang được bảo vệ khỏi chương trình thư rác, bạn cần bật Javascript để xem nó – Website : www.dnitc.vn

Ngành nghề kinh doanh :
- Tổ chức xây dựng, quản lý, vận hành, lắp đặt, khai thác, bảo dưỡng, sữa chữa mạng viễn thông trên địa bàn tỉnh
- Tổ chức, quản lý, kinh doanh và cung cấp các dịch vụ viễn thông, công nghệ thông tin
- Sản xuất kinh doanh, cung ứng, đại lý vật tư, thiết bị viễn thông – công nghệ thông tin theo yêu cầu sản xuất kinh doanh của đơn vị và nhu cầu của khách hàng
- Khảo sát, tư vấn, thiết kế, lắp đặt, bảo dưỡng các công trình viễn thông – công nghệ thông tin
- Kinh doanh dịch vụ quảng cáo; dịch vụ truyền thông, kinh doanh bất động sản, cho thuê văn phòng
- Tổ chức phục vụ thông tin đột xuất theo yêu cầu của cấp uỷ Đảng, Chính quyền địa phương và cấp trên
- Kinh doanh các ngành nghề khác khi được Tập đoàn cho phép.
  - Viễn thông Đồng Nai bao gồm:
  - Trung tâm Dịch vụ khách hàng
  - Trung tâm Viễn thông 1
  - Trung tâm Viễn thông 2
  - Trung tâm Viễn thông 3
  - Trung tâm Viễn thông 4
  - Trung tâm Viễn thông 5
  - Trung tâm Tin học.
  - Các trung tâm này được quản lý chung bởi Ban Giám đốc Viễn thông Đồng Nai. Ở mỗi trung tâm sẽ vận hành theo một mô hình cơ cấu tổ chức thống nhất của Viễn thông Đồng Nai.

CHƯƠNG II: KHẢO SÁT VÀ ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG KINH DOANH TẠI VIỄN THÔNG ĐỒNG NAI

1. Công tác tổ chức hoạt động tại Viễn Thông Đồng Nai:

1 Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh tại Viễn Thông Đồng Nai
- Tình hình phát triển số lượng thuê bao viễn thông tại Viễn Thông Đồng Nai

Các chỉ tiêu	Đơn vị tính	Năm			Tỷ lệ so sánh thực hiện 2007/2006	Tỷ lệ so sánh thực hiện 2008/2007
Các chỉ tiêu	Đơn vị tính	2006	2007	2008
Kế hoạch phát triển	Máy		44000	43800
Thực hiện chủ yếu	Máy	57807	78156	78428	1.4	1.0
So với kế hoạch tăng	%	37.6	79.9	76.1	1.4	1.0
Tổng số máy điện thoại	Máy	366462	445634	522764	1.2	1.17
Số thuê bao Internet phát triển	1000 máy	15.5	17.3	22.4	1.12	1.29

Bảng 2.1: Bảng tình hình kế hoạch – thực hiện của Viễn Thông Đồng Nai qua các năm_Nguồn :P.KT-TK-TC

Nhận xét: Số lượng thuê bao của Viễn thông Đồng Nai qua các năm tăng, số lượng trong thực hiện so với số lượng trong kế hoạch đều hoàn thành vượt kế họach. Năm 2006 tăng 37.6 %, năm 2007 tăng 79.9%, năm 2008 tăng 76.1%. Số máy thực hiện trong năm 2007 tăng 1.4 lần so với năm 2006. Số máy thực hiện trong năm 2008 tăng 100% so với năm 2007. Tổng số máy điện thoại qua các năm tăng nhanh. Tổng số máy điện thoại trong năm 2007 tăng 1.2 lần so với năm 2006; tổng số máy điện thoại trong năm 2008 tăng 1.17 lần so với năm 2007. Số thuê bao Internet trong năm 2007 tăng 1.12 lần so với năm 2006. Số thuê bao Internet trong năm 2008 tăng 1.29 lần so với năm 2007

Tình hình phát triển doanh thu dịch vụ viễn thông tại Viễn thông Đồng Nai

Các chỉ tiêu	Đơn vị tính	Năm			Tỷ lệ so sánh thực hiện 2007/2006	Tỷ lệ so sánh thực hiện 2008/2007
Các chỉ tiêu	Đơn vị tính	2006	2007	2008
Kế hoạch doanh thu phát triển	Tỷ đồng	732	753.9	729.3
Doanh thu thực hiện	Tỷ đồng	741.1	775.1	736.4	1.05	0.95
So với kế hoạch tăng	%	1.2	2.8	0.97	1.05	0.95

Bảng 2.2: Bảng tình hình thực hiện doanh thu qua các năm tại Viễn Thông Đồng Nai_Nguồn: P.KT-TK-TC

Nhận xét: Doanh thu qua các năm đều tăng, so với kế hoạch thì doanh thu thực hiện các năm đều hoàn thành vượt mức: Năm 2006 tăng 1.2%, năm 2007 tăng 2.8%, năm 2008 tăng 0.97%. Doanh thu năm 2007 tăng 1.05lần so với năm 2006. Doanh thu năm 2008 tăng 0.95 lần so với năm 2007.

2. Tình hình kinh doanh dịch vụ Internet tại Viễn Thông Đồng Nai

Thị trường dịch vụ Internet là một thị trường hấp dẫn. Trước đây dịch vụ này chủ yếu tập trung vào thành phố Biên Hòa, nhưng từ khi được mở rộng trong tòan tỉnh thì dịch vụ này đã có ảnh hưởng đến sự phát triển chung của Viễn thông Đồng Nai, đặc biệt là đối với các trung tâm Viễn thông. Dưới đây là tình hình khảo sát kinh doanh tại Trung tâm Viễn Thông 4 về dịch vụ Internet, để minh chứng rõ sự phát triển của dịch vụ này khi được mở rộng trong từng khu vực một tại Tỉnh Đồng Nai, và qua đó cũng cho ta thấy rõ sự ảnh hưởng của nó tới sản lượng và doanh thu tại Viễn Thông Đồng Nai như đã nêu ở mục trên.
- 1 Tình hình doanh thu của dịch vụ Internet qua các năm tại Trung Tâm Viễn Thông 4 – Viễn Thông Đồng Nai

Các chỉ tiêu	Đơn vị tính	Năm			Tỷ lệ so sánh 2007/2006	Tỷ lệ so sánh 2008/2007
		2006	2007	2008
Doanh thu từ dịch vụ Internet	Triệu đồng	1.4	72.1	168.5	51.5	2.34

Bảng 2.3: Thống kê doanh thu của dịch vụ Internet qua các năm tại Trung Tâm Viễn Thông 4 – Viễn Thông Đồng Nai_Nguồn: P.KT-TK-TC

Nhận xét: Doanh thu qua năm tại trung tâm Viễn Thông 4 tăng mạnh qua các năm. Năm 2006 doanh thu chỉ đạt 1.4 triệu đồng.Doanh thu năm 2007 tăng 70.7 triệu đồng so với năm 2006. Tỷ lệ so sánh giữa năm 2007 với năm 2006 là: 51.5 lần. Doanh thu năm 2008 tăng 96.4 triệu đồng so với năm 2007. Tỷ lệ so sánh giữa năm 2008 với năm 2007 là 2.34 lần.

2 Tình hình số lượng thuê bao qua các năm

Các chỉ tiêu	Đơn vị tính	Năm			Tỷ lệ so sánh 2007/2006	Tỷ lệ so sánh 2008/2007
		2006	2007	2008
Số lượng thuê bao Internet	Máy	5	212	1236	42.4	5.83

Bảng 2.4: Thống kê số lượng thuê bao dịch vụ Internet qua các năm tại Trung Tâm Viễn Thông 4 – Viễn Thông Đồng Nai_Nguồn: P.KT-TK-TC

Nhận xét : Dựa vào bảng trên cho thấy số lượng thuê bao Internet qua các năm tại trung tâm này có sự tăng trưởng mạnh. Số lượng thuê bao năm 2007 tăng 207 máy so với năm 2006. Đặc biệt số thuê bao trong năm 2008 tăng nhanh so với năm 2007 tăng 1024 máy – do nhu cầu sử dụng Internet và đời sống người dân trên địa bàn ngày càng tăng cao. Chính vì thế đã làm cho số lượng thuê bao trong năm 2008 tăng 5.83 lần so với năm 2007. Số lượng máy năm 2007 tăng 42.4 lần so với năm 2006. Do dịch vụ Internet mới được triển khai trong những năm gần đây nên dẫn đến sự phát triển mạnh tại các trung tâm cả về số lượng lẫn doanh thu. Số lượng thuê bao Internet và doanh thu của dịch vụ Internet trong năm 2006 của Trung tâm Viễn thông 4 tập trung chủ yếu tại Đài Viễn thông 4 trước đây.

3. Tình hình thực hiện chất lượng dịch vụ Internet tại Viễn Thông Đồng Nai.

Để đảm bảo chất lượng phục vụ dịch vụ Internet được tốt hơn, Viễn thông Đồng Nai đã cố gắng thực hiện đúng chỉ tiêu chất lượng của dịch vụ Internet được đính kèm theo bản công bố chất lượng dịch vụ bưu chính, viễn thông số 3449/VT-DV ngày 23 tháng 10 năm 2006 của Tập đoàn Bưu chính Viễn thông Việt Nam .
Bên cạnh đó nhằm tăng lưu lượng sử dụng thì việc lắp đặt các tổng đài cung cấp cũng là yếu tố quan trọng. Lấy Trung Tâm Viễn Thông 4 làm ví dụ điển hình, trên địa bàn Trung tâm Viễn Thông 4 quản lý hiện nay, hệ thống mạng DSLAM được phân bổ như sau :

*STT*	*Tên trạm DSLAM*	*DL lắp đặt*	*DL sử dụng*	*Hiệu suất*
1	Tân Phú	72	70	97,22%
2	Định Quán	96	91	94,79%
3	La Ngà	48	40	85,3%
4	T.xã Long Khánh	1200	1164	97%
5	Xuân Lộc	120	115	95.8%
	Tổng cộng	1536	1480	96.4%

Bảng 2.6: Hệ thống mạng DSLAM tại Trung Tâm Viễn Thông 4- Viễn Thông Đồng Nai_Nguồn: P. Đầu tư và Quản lý mạng

Nhận xét: Theo bảng hệ thống mạng cho ta thấy hiệu suất hoạt động tại các trạm DSLAM đạt trên 94%. Tuy nhiên trạm DSLAM La Ngà có hiệu suất thấp nhất so với các trạm khác, đạt 85,3%. Hiệu suất sử dụng trung bình tại các trạm DSLAM của Trung tâm Viễn thông 4 đạt 96,4%. Qua đó cần phải có dự phòng để đảm bảo thông tin khi có sự cố xảy ra. Trung tâm Viễn thông 4 cần yêu cầu nâng dung lượng.

Để nâng cao chất lượng dịch vụ Viễn thông nói chung và dịch vụ Internet nói riêng, Viễn thông Đồng Nai đã chú ý hơn trong công tác quản lý mạng của Trung Tâm . Nhận thấy công tác quản lý mạng là công tác chính yếu để quản lý và khai thác hiệu quả năng lực mạng lưới, đơn vị đã tiến hành tổ chức thường xuyên kiểm tra sự đấu nối trên mạng của công nhân dây máy; những công trình cáp mạng ngoại vi được thi công ngoài việc giám sát chặt chẻ còn được cập nhật kịp thời của các trạm và chịu trách nhiệm quản lý kiểm tra độ chính xác của số liệu là cán bộ kỹ thuật mạng, cập nhật kịp thời mọi sự thay đổi mạng ngoại vi. Hiện nay VTĐN đã hoàn chỉnh việc viết số hiệu cột, số hiệu tủ hộp cáp; và vẽ đầy đủ các bản vẽ kỹ thuật quản lý mạng cáp đồng : bản vẽ tổng thể hiện trạng mạng cáp, bản vẽ chi tiết các tuyến cột treo cáp, các tuyến cống bể của từng trạm để tiện quản lý, từ đó xử lý nhanh được những hư hỏng trên mạng. Thực hiện tương đối tốt theo quy định 119, tận dụng năng lực mạng lưới và có hướng đầu tư mới để đáp ứng việc phát triển thuê bao.
Đối với tình hình an toàn mạng lưới : Tuy trong năm xảy ra nhiều vụ trộm căp cáp, điển hình có 12 vụ trộm cắp cáp chủ yếu thuộc khu vực huyện Định Quán có chiều hướng gia tăng do giá kim loại đồng tăng, kẻ gian trộm cắp cáp lấy lõi đồng bán phế liệu. Các vụ việc xảy ra nằm trên địa bàn đường vắng, đường rẫy, trong khu vực khu công nghiệp vắng người chưa khai thác. VTĐN đã tăng cường các biện pháp ngăn chặn, lắp đặt các thiết bị giám sát và phối hợp với lực lượng công an để truy tìm xử lý. Nhìn chung, trong năm qua VTĐN đã đảm bảo được thông tin liên lạc phục vụ cấp ủy, chính quyền địa phương các cấp và khách hàng trên địa bàn.Đối với công tác đầu tư – xây dựng cơ bản, các công trình phân cấp đã được nghiệm thu đưa vào sử dụng . Tất cả các công trình thi công đều được giám sát chặt chẻ chất lượng, tạo điều kiện đẩy nhanh tiến độ, nhanh chóng đưa công trình vào sử dụng và khai thác có hiệu quả.
- Ngòai ra công tác an tòan lao động, phòng cháy chữa cháy và vệ sinh công nghiệp cũng được VTĐN thực hiện tốt nhằm đảm bảo hiệu quả làm việc và chất lượng của dịch vụ. Công tác ATLĐ, PCCN, Vệ sinh công nghiệp đã được tổ chức triển khai đến CBCNV trong đơn vị về công tác an toàn lao động, phòng chống cháy nổ, về an toàn khi tham gia giao thông. Phối hợp với Công đoàn bộ phận tập huấn, hướng dẫn thực hiện các tiêu chuẩn, quy định, biện pháp an toàn lao động, nhất là đối với bộ phận kỹ thuật, công nhân dây máy. VTĐN đã phối hợp với các trung tâm trực thuộc tổ chức huấn luyện bảo hộ lao động cho cán bộ công nhân viên. VTĐN cũng đã thực hiện xây dựng phương án PCCC, quy chế hoạt động an toàn vệ sinh viên, phương án phòng chống bảo lụt; xây dựng kế hoạch bảo hộ lao động và trang cấp hai đợt về phương tiện bảo vệ cá nhân bao gồm : Nón cứng, giày vải, dép xốp, túi đựng dụng cụ, găng tay, dây an toàn, nón bảo hộ mô tô, áo đi mưa, xà bông. Mạng lưới ATVSV tại các tổ, trạm phối hợp với tổ trưởng chuyên môn, Công đoàn hoạt động có hiệu quả, tổ chức triển khai phổ biến kịp thời các văn bản về ATVSLĐ đến CBCNV cùng thực hiện; Hàng tháng, hàng quý thực hiện tự kiểm tra, chấm điểm theo quy định, có biên bản kiểm tra, mở sổ theo dõi đầy đủ, xử lý tồn tại tại các trạm. Nhìn chung công tác ATLĐ – PCCN được đảm bảo, công tác vệ sinh công nghiệp được chú trọng, các tổ trạm tổ chức vệ sinh xung quanh cơ quan sạch sẽ, tạo cảnh quan môi trường sạch đẹp.

CHƯƠNG III: KHẢO SÁT VÀ ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG MARKETING TẠI VIỄN THÔNG ĐỒNG NAI

1. Các yếu tố của Marketing – mix của dịch vụ Internet

Sản phẩm
- Dịch vụ Internet 1260: Dịch vụ Internet 1260 là dịch vụ kết nối vào mạng Internet-VNN để sử dụng các dịch vụ truy cập trang Web, thư điện tử (E-mail), truyền tệp dữ liệu (FTP), truy cập từ xa (Telnet), và các dịch vụ thông dụng khác trên mạng Internet. Khi đăng ký thuê bao khách hàng được cấp 1 account truy cập và 1 địa chỉ hộp thư điện tử. Truy cập trên toàn quốc với số điện thoại duy nhất là 1260. Tốc độ truy cập Internet cao nhất hiện nay (56KBPS). Số cổng kết nối nhiều nhất tại Việt nam và liên tục được mở rộng, giúp khách hàng dễ dàng khi kết nối vào Internet qua mạng VNN. Thanh toán cước thuận tiện theo hóa đơn điện thoại hoặc hóa đơn riêng.Áp dụng nhiều biện pháp bảo vệ mã truy cập Internet (password ) cho khách hàng.Hỗ trợ kỹ thuật đa năng và hiệu quả : Tư vấn, hướng dẫn khách hàng trực tiếp tại nhà, qua điện thoại, qua email, trên trang Web. Chi phí sử dụng :Không cước hòa mạng, Cước thuê bao : Miễn cước thuê bao,Cước truy cập : Không bao gồm cước điện thoại nội hạt và chưa bao gồm 10% VAT
- Dịch vụ Internet 1260-P: Dịch vụ Internet 1260-P là dịch vụ truy cập Internet trả tiền trước của Tổng Công ty Bưu chính Viễn thông cho phép sử dụng các dịch vụ Internet thông qua mạng điện thoại công cộng trên phạm vi toàn quốc theo phương thức khách hàng trả tiền trước. Thủ tục đơn giản ,sử dụng thuận tiện, dễ dàng , thuê bao có thể kiểm soát được cước sử dụng. Dịch vụ không cước hòa mạng, không cước thuê bao hàng tháng, dễ dàng thanh toán cho người thân, người có chế độ trong công ty qua phương thức nạp tiền từ thẻ vào tài khoản. Giá truy cập rẻ và có nhiều công cụ bảo vệ password tin cậy và linh động.
- Dịch vụ Internet 1268 – 1269: Dịch vụ Internet 1268 – 1269 – Dịch vụ Gọi VNN là dịch vụ truy nhập Internet gián tiếp tính cước theo số điện thoại truy nhập với mật khẩu chung công khai.
- Dịch vụ MegaVNN:Dịch vụ MegaVNN là dịch vụ truy nhập Internet băng rộng qua mạng VNN do Tổng Công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam (VNPT) cung cấp, dịch vụ này cho phép khách hàng truy nhập Internet với tốc độ cao dựa trên công nghệ đường dây thuê bao số bất đối xứng ADSL. Tốc độ là 2Mbps cho đường tải dữ liệu xuống và 640Kbps cho đường đưa dữ liệu lên mạng phù hợp hơn với người sử dụng phải thường xuyên khai thác thông tin trên Internet. Công nghệ ADSL có thể phục vụ cho các ứng dụng đòi hỏi phải truy cập Internet với tốc độ cao như: Giáo dục và đào tạo từ xa, xem video theo yêu cầu, trò chơi trực tuyến, nghe nhạc, hội nghị truyền hình… Tốc độ là 2Mbps cho đường tải dữ liệu xuống và 640Kbps cho đường đưa dữ liệu lên mạng phù hợp hơn với người sử dụng phải thường xuyên khai thác thông tin trên Internet. Công nghệ ADSL có thể phục vụ cho các ứng dụng đòi hỏi phải truy cập Internet với tốc độ cao như: Giáo dục và đào tạo từ xa, xem video theo yêu cầu, trò chơi trực tuyến, nghe nhạc, hội nghị truyền hình…Tránh được tình trạng vẫn phải trả cước khi quên ngắt kết nối.Không tín hiệu bận, không thời gian chờ. Vẫn có thể nhận và gọi điện thoại khi đang truy nhập Internet. Tránh được tình trạng vẫn phải trả cước khi quên ngắt kết nối.Không tín hiệu bận, không thời gian chờ. Vẫn có thể nhận và gọi điện thoại khi đang truy nhập Internet. Giá rẻ, dùng đến đâu trả đến đó. Vẫn có địa chỉ Email.
- Dịch vụ VNN-Roaming: Dịch vụ VNN-Roaming là dịch vụ truy nhập Internet chuyển vùng quốc tế. Được sự cho phép của Tổng Công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam, Công ty Điện toán và Truyền số liệu (VDC) là ISP đầu tiên tại Việt Nam hợp tác với mạng Internet toàn cầu iPass và Gric cung cấp dịchvụ Internet chuyển vùng quốc tế : VNN – Roaming. Với dịch vụ VNN-Roaming khi khách hàng đăng ký một tài khoản VNN1260 và dịch vụ Roaming, khách hàng có thể sử dụng tài khỏan này truy nhập Internet tại hơn 150 nước trên thế giới khi đang đi công tác hoặc tạm trú ở nước ngòai. Truy nhập nội hạt với chất lượng kết nối mạng tốt hơn, tránh được việc ngắt quãng trong việc truy nhập đường dài. Chỉ cần duy trì 01 account Internet với 1 ISP có thể truy nhập Internet tại hơn 150 nước trên thế giới. Khách hàng vẫn giữ nguyên địa chỉ hộp thư VNN. Tiết kiệm chi phí từ 70% đến 90% so với những cuộc truy nhập đường dài.Đối tượng sử dụng: Là các thuê bao VNN1260 có đăng ký sử dụng dịch vụ VNN-Roaming.
Giá cả: Giá cả là yếu tố duy nhất trong Marketing – mix tạo ra thu nhập, còn các yếu tố khác thì tạo nên giá thành. Giá cả cũng là một trong những yếu tố linh hoạt nhất của Marketing – mix, trong đó nó có thể thay đổi nhanh chóng. Chiến lược về giá đóng vai trò quan trọng, ngoài việc nó liên quan đến lợi ích của khách hàng, nó còn mang ý nghĩa quan trọng đối với cạnh tranh trong bối cảnh hiện nay. Thị trường dịch vụ Internet hiện nay có 5 nhà khai thác gồm: VNPT, FPT, Viettel, EVNTelecom và Netnam. Chỉ có duy nhất VNPT bị khống chế không được tự quyết định giá vì là doanh nghiệp có thị phần khống chế. Còn lại các doanh nghiệp khác đều được tự quyết định giá. Hiện tại VNPT là nhà khai thác có mức cước cao nhất.
Kênh phân phối: Hệ thống phân phối của Viễn Thông Đồng Nai bao gồm 1 Trung tâm dịch vụ khách hàng, 5 trung tâm viễn thông ,1 trung tâm tin học. Hệ thống phân phối nhìn chung còn thụ động và chậm trễ trong công tác triển khai kế hoạch thực hiện khuyến mãi, ít thu hút được thuê bao trong suốt thời gian tổ chức khuyến mãi. Khó khăn của hệ thống phân phối của Viễn Thông Đồng Nai là các trung tâm mới được thành lập và các công tác quản lý đang được tiến hành bàn giao sau khi chia tách Viễn thông khỏi Bưu Điện Tỉnh Đồng Nai.
- Xúc tiến: Để thu hút khách hàng, Viễn Thông Đồng Nai đã triển khai những chương trình quảng cáo và khuyến mãi hấp dẫn:
  - Khuyến mãi : thực hiện các chương trình tặng cước đấu nối hoà mạng dịch vụ Mega VNN/ADSL mang tên như: “Chào 2008” và “Nối tiếp niềm vui cùng Viễn thông Đồng Nai” cho khách hàng, trong đó bao gồm: Tặng 100% cước đấu nối hoà mạng trong trường hợp khách hàng lắp đặt Mega VNN trên đường dây có sẵn; tặng 50% cước đấu nối hoà mạng trong trường hợp khách hàng lắp đặt Mega VNN trên đôi cáp riêng; Tặng 1 modem ADSL. Trong trừơng hợp khách hàng hoà mạng Mega VNN đồng thời với điện thoại cố định trên đôi cáp riêng (đường dây mới), khách hàng được khuyến mãi: 50% cước đấu nối hoà mạng Mega VNN; 1 modem ADSL; 1 máy điện thoại cố định để bàn trị giá tối đa 100000 đồng/máy.
    - Quảng cáo: tổ chức tuyên truyền trên Website Viễn Thông Đồng Nai, Đài Truyền Hình Đồng Nai; treo bandroll tại các trạm viễn Thông và tại các Trung Tâm; kết hợp với hệ thống bưu điện trong địa bàn phát tờ rơi tại nhà kèm với các sản phẩm bưu chính : báo chí, bưu phẩm… Bên cạnh đó Viễn thông Đồng Nai cũng đã cố gắng trong công tác giới thiệu, quảng bá hình ảnh VNPT ,các dịch vụ viễn thông – CNTT mà Viễn thông Đồng Nai đang cung cấp trong việc tham gia hội chợ “Khuyến mại Đồng Nai”. Nhìn chung Viễn thông Đồng Nai đã triển khai được nhiều chương trình quảng cáo, tiếp thị đạt hiệu quả. Đơn vị đã có nhiều nổ lực trong việc tự làm mới mình nhằm thu hút thêm nhiều khách hàng. Tuy nhiên bên cạnh đó thời gian thực hiện quảng cáo, tiếp thị không dài nên chưa gây được nhiều ấn tượng cho khách hàng. Các chương trình khuyến mãi thường bị trùng lắp đã tạo sự hạn chế cho đơn vị tiếp cận khách hàng
  - Con người: Yếu tố con người luôn được Viễn Thông Đồng Nai chú trọng quan tâm. Tính đến 31/12/2007 tổng số cán bộ mà Viễn thông hiện có là 1.949 người. Trong đó lao động nam là 1.127 người, lao động nữ là 822 người. Viễn thông Đồng Nai luôn tạo điều kiện thuận lợi cho các cán bộ nâng cao trình độ. Bên cạnh đó Viễn thông Đồng Nai còn vận động cán bộ- công nhân viên thi đua phấn đấu hoàn thành chương trình công tác quản lý nhà nước và các chỉ tiêu kế hoạch sản xuất kinh doanh. Trên cơ sở việc làm với năng suất, chất lượng hiệu quả sản xuất kinh doanh, từ năm 2003 đến nay, hàng năm đều có tốc độ tăng trưởng từ 10-12% doanh thu, Viễn thông Đồng Nai đã tham gia với Chuyên môn xây dựng quy chế phân phối thu nhập cho người lao động đảm bảo được mức thu nhập năm sau cao hơn năm trước; thu nhập bình quân trong 5 năm qua là 3 triệu đồng/tháng/người. Từ thu nhập đó đời sống cán bộ- công nhân viên chức giữ được ổn định và từng bước được cải thiện, ổn định được cuộc sống ngày càng tốt hơn. Ngoài ra, Viễn thông Đồng Nai cũng chú trọng phần nào đến công tác chăm sóc đời sống tinh thần cho các CB-CNVC như tổ chức các hội thao, các đêm diễn văn nghệ…
  - Cung ứng sản phẩm dịch vụ: Để tạo điều kiện phục vụ tốt nhất cho khách hàng, bên cạnh các thủ tục đăng ký dịch vụ truyền thống, Viễn thông Đồng Nai còn có thêm thủ tục đăng ký dịch vụ trực tuyến trên mạng thông qua website, việc đăng ký này được phối hợp chặt chẽ với website Bưu điện Đồng Nai.Ngoài ra Viễn thông Đồng Nai còn xây dựng hệ thống quản lý khách hàng phù hợp. Mỗi trung tâm Viễn thông được chủ động trong việc quản lý các cơ sở dữ liệu. Các đơn vị này có trách nhiệm theo dõi, quản lý những thông tin về nhu cầu sử dụng dịch vụ, các thông tin liên quan để phục vụ công tác tiếp thị và chăm sóc khách hàng, cung ứng dịch vụ một cách kịp thời
  - Điều kiện vật chất: Nhìn chung cơ sở vật chất tại Viễn thông Đồng Nai được đầu tư khá tốt, các bảng hiệu pano, bandroll đều được thống nhất về hình ảnh cả về màu sắc ứng với màu của ngành. Bên cạnh đó đơn vị cũng đã xúc tiến việc may đồng phục thống nhất cho các nhân viên của các trung tâm, các phòng ban trong đơn vị với màu chủ đạo là màu xanh truyền thống, nhằm nâng cao tính chuyên nghiệp và tạo sự gần gũi với khách hàng.

Công tác nhận và giải quyết khiếu nại
- Sự xuất hiện ngày càng nhiều đối thủ cạnh tranh thì công tác chăm sóc khách hàng càng được chú trọng. Hầu hết các hoạt động chăm sóc khách hàng là những chương trình liên quan đến sử dụng dịch vụ, giải quyết các vướng mắc, khiếu nại một cách nhanh nhất…Chăm sóc khách hàng là tất cả những gì mà một doanh nghiệp cần thiết phải làm để thoả mãn nhu cầu và mong đợi của khách hàng. Với mục tiêu nhằm đem lại sự hài lòng cho khách hàng về chất lượng dịch vụ và chất lượng phục vụ thì việc hạn chế mức tối thiểu việc khiếu kiện của khách hàng là điều quan trọng đối với Viễn thông Đồng Nai. Chính vì thế việc giải quyết khiếu nại luôn phải kịp thời, tận tình, hợp lý và triệt để, không để kéo dài quá thời gian quy định giải quyết khiếu nại ngành theo quyết định 05/2007/QĐ-BBCVT. Nhìn chung vấn đề khiếu nại của khách hàng tập trung chủ yếu vào giá cước và chất lượng của các dịch vụ viễn thông. Khách hàng có thể khiếu nại trực tiếp bằng miệng (kể cả qua điện thoại), hoặc bằng đơn khiếu nại theo quy định hoặc bằng đơn khiếu nại trực tuyến trên Website Bưu điện Đồng Nai liên kết với Website Viễn thông Đồng Nai để yêu cầu bên cung cấp dịch vụ tiếp nhận khiếu nại
- Vấn đề thời gian trong công tác khiếu nại là một trong những yếu tố mà khách hàng quan tâm. Do đó, thời gian khiếu nại về giá cước của dịch vụ Viễn thông và Internet là 1 tháng kể từ ngày nhận được thông báo hoặc hóa đơn thanh toán cước đầu tiên hoặc kể từ ngày thanh toán cước dịch vụ, về chỉ tiêu chất lượng dịch vụ và các vi phạm khác là 03 tháng kể từ ngày sử dụng dịch vụ hoặc xảy ra vi phạm. Thời gian giải quyết khiếu nại đối với dịch vụ viễn thông và Internet là 2 tháng kể từ ngày nhận được khiếu nại. Khi tiếp nhận khiếu nại của khách hàng, bên cung cấp dịch vụ phải có trách nhiệm cấp phiếu xác nhận đã tiếp nhận yêu cầu khiếu nại cho người khiếu nại. Trong trường hợp khiếu nại được gửi qua đường bưu điện thì trong thời hạn 2 ngày làm việc kể từ ngày tiếp nhận đơn, bên cung cấp dịch vụ phải có văn bản thông báo cho người khiếu nại về việc đã tiếp nhận đơn khiếu nại. Trường hợp không tiếp nhận đơn, bên cung cấp dịch vụ cũng phải nêu rõ lý do từ chối.
- Để đảm bảo quyền lợi cho khách hàng, bên cạnh việc phải tiếp nhận, xem xét và trả lời người khiếu nại theo thời hạn quy định và báo cáo kết quả giải quyết khiếu nại theo yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền, việc hướng dẫn giải quyết tranh chấp tại Viễn thông Đồng Nai được thực hiện trên nguyên tắc dân chủ, khách quan, đảm bảo công bằng quyền, lợi ích hợp pháp của các bên tranh chấp. Không quá 2 ngày làm việc kể từ ngày có ý kiến của người khiếu nại về kết quả giải quyết khiếu nại, bên cung cấp dịch vụ phải báo cáo bằng văn bản với cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền về diễn biến vụ khiếu nại, kết quả giải quyết khiếu nại lần đầu của doanh nghiệp (nếu có), kết quả giải quyết khiếu nại theo yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước và ý kiến của người khiếu nại về kết quả giải quyết khiếu nại.

PHẦN IV: NHẬN XÉT VỀ TÌNH HÌNH MARKETING VÀ NHỮNG ĐỀ XUẤT

1. Nhận xét

Viễn thông Đồng Nai đã liên tục có các đợt quảng cáo, khuyến mãi trên các phương tiện truyền thông đại chúng như Tivi- báo đài, tiến hành treo các bảng pano, bandroll quảng cáo ngòai trời… Đây được xem như một công cụ rất hiệu quả trong cạnh tranh, tạo nên phong cách của Viễn thông Đồng Nai trong mắt người tiêu dùng khi tiềm lực kinh tế cũng như khả năng cạnh tranh của hai đối thủ xấp xỉ nhau, không có sự vượt trội hẳn. Với việc khai thác lợi thế về vốn, nhân lực và kênh phân phối truyền thống có sẵn, Viễn thông Đồng Nai đã khẳng định thương hiệu của mình trong mắt người tiêu dùng, chứng tỏ sức mạnh của mình trước đối thủ cạnh tranh. Nhìn chung chiến lược Marketing tại Viễn thông Đồng Nai đã bám sát đối thủ cạnh tranh, học hỏi các kinh nghiệm đối tác trong các chiến lược kinh doanh, huấn luyện đội ngũ nhân viên năng động,xem khách hàng là người bạn thân thiết, là người trả lương cho mình…Dưới đây là kết quả khảo sát và đánh giá tình hình Marketing mà Viễn thông Đồng Nai để cho chúng ta thấy rõ việc ứng dụng Marketing vào họat động kinh doanh của đơn vị. Dưới sức ép hội nhập và sức ép tăng trưởng trong ngành viễn thông nói chung và dịch vụ Internet nói riêng như:

Doanh thu : tăng bình quân 10%/năm
Doanh thu năm 2010: 3.7 tỷ $
Tổng vốn đầu tư 2006-2010: 3.9tỷ $
Phát triển mới 21 triệu thuê bao điện thoại
Phát triển 5 triệu thuê bao Internet
Phóng vệ tinh lên quỹ đạo vào năm 2008

(Nguồn _ P.KH-KD )

Viễn thông Đồng Nai đã đề ra những chiến lược nhằm phát triển khách hàng của mình. Đối với từng nhóm khách hàng, Viễn thông Đồng Nai đã có những chiến lược riêng để đáp ứng nhu cầu của khách hàng một cách tốt nhất. Nhìn chung, chiến lựơc hiện nay của Viễn Thông Đồng Nai là đẩy mạnh các nhóm khách hàng . Việc phân chia thị trừơng ra từng nhóm thị trường khác nhau với nhu cầu sử dụng khác nhau sẽ giúp cho doanh nghiệp dễ dàng định hướng được các chiến lược của mình sao cho có thể mang lại sự phục vụ khách hàng một cách tốt nhất. Viễn thông Đồng Nai đã tiến hành phân khúc dựa vào các loại hành vi như: hành vi sử dụng, hành vi thanh toán/trả chậm, hành vi bảo trì…Việc phân khúc này giúp cho đơn vị có những hành động nhất quán. Khách hàng của Viễn Thông Đồng Nai là các tổ chức, cá nhân có nhu cầu về dịch vụ BCVT – CNTT đã, đang và sẽ sử dụng dịch vụ của Viễn Thông Đồng Nai. Nhìn chung khách hàng của đơn vị đa dạng và được phân thành các loại như sau: khách hàng đặc biệt, khách hàng là nhà khai thác, khách hàng doanh nghiệp đặc biệt, khách hàng lớn, khách hàng vừa và nhỏ, khách hàng cá nhân, hộ gia đình. Hiện nay thị trường mục tiêu của Viễn Thông Đồng Nai là các khách hàng lớn. Đặc điểm của nhóm khách hàng này là những khách hàng đã trực tiếp ký hợp đồng sử dụng dịch vụ với đơn vị, thanh toán cước phí đầy đủ. Các khách hàng này thường là những cơ quan tổ chức hoặc các doanh nghiệp có quy mô lớn.
Ngoài ra Viễn Thông Đồng Nai cũng đang mở rộng thị trường của mình khi nhắm tới các khách hàng như nhóm khách hàng tiềm năng, khách hàng là cá nhân, hộ gia đình.. trên địa bàn tỉnh Đồng Nai. Những nhóm khách hàng này có nhu cầu về dịch vụ Internet ngày càng cao. Đây có thể đựơc xem là một thị trường mới hấp dẫn cho Viễn Thông Đồng Nai. Dịch vụ Internet tại tỉnh Đồng Nai hiện nay đang từng bước phát triển, Viễn Thông Đồng Nai vẫn có ưu thế trong lĩnh vực kinh doanh này, khi các đối thủ khác vẫn tập trung phát triển mạnh tại Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh. Đặc biệt, Viễn thông Đồng Nai đang là nhà cung cấp chính loại hình dịch vụ này cho các cơ quan chủ chốt của tỉnh.

1.1. Những thành quả đạt đựơc

Với việc xây dựng chiến lược Marketing cho các dịch vụ viễn thông nói chung và dịch vụ Internet nói riêng, Viễn thông Đồng Nai đã thu hút một lượng lớn khách hàng, đáp ứng kịp thời các nhu cầu về thông tin Internet cho khách hàng. Chất lượng của dịch vụ ngày càng một tăng cao. Trong 5 năm qua mạng lưới dịch vụ viễn thông cùng với mạng lưới bưu chính trên địa bàn tỉnh Đồng Nai hoạt động ổn định, đảm bảo phục vụ công tác chỉ đạo điều hành của Đảng, nhà nước, chính quyền các cấp, phục vụ yêu cầu sử dụng của nhân dân, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế- xã hội…
Bên cạnh đó Viễn thông Đồng Nai đã tiếp tục đổi mới công nghệ và hiện đại hoá mạng lưới Viễn thông với tốc độ phát triển mạnh mẽ sâu rộng. Lắp đặt thêm tổng đài, tăng dung lượng số, phát triển mạng cáp, mở rộng mặt bằng sản xuất, trang bị thêm phương tiện làm việc, đặc biệt với việc nắm bắt kịp thời nhu cầu của khách hàng đơn vị đã mở thêm các dịch vụ mới để đáp ứng nhu cầu sử dụng của khách hàng. Các đợt khuyến mãi được mở ra khá đa dạng, và với các chính sách chăm sóc khách hàng cho từng nhóm khách hàng riêng biệt đã giúp doanh nghiệp nắm bắt kịp thời nhu cầu của khách hàng, đơn vị đã mở thêm các dịch vụ mới để đáp ứng nhu cầu sử dụng của khách hàng. Doanh thu của đơn vị qua các năm đều tăng. Uy tín của Viễn Thông Đồng Nai ngày được củng cố và phát triển

1.2. Những mặt còn tồn tại và nguyên nhân chủ yếu dẫn đến những tồn tại này

Song song với những thành quả mà Viễn thông Đồng Nai đạt được vẫn còn những mặt tồn tại sau: Viễn Thông Đồng Nai vừa mới thực hiện hoàn chỉnh việc chia tách và trong bối cảnh hiện nay thị trường đang bị cạnh tranh gay gắt nhiều doanh nghiệp khác cùng kinh doanh dịch vụ viễn thông, đồng thời liên tục giảm giá cước các dịch vụ viễn thông dẫn đến việc thị phần bị chia sẻ, ảnh hưởng lớn đến quá trình thực hiện kế hoạch hàng năm. Công tác chăm sóc khách hàng chưa được quan tâm đúng mức vì vẫn còn một số cán bộ công nhân viên chức chưa thật sự thay đổi cách nghĩ, cách làm.
Bên cạnh đó tình hình đội ngũ cán bộ- công nhân viên đã có hiện tuợng “chảy máu chất xám”, một số cán bộ- công nhân viên bỏ ngành sang công tác khác. Việc đầu tư, mở rộng các pha ADSL, mở rộng mạng cáp, lắp đặt tổng đài còn chậm trễ chưa đáp ứng được nhu cầu về dịch vụ. Công tác quảng bá, tiếp thị còn chậm trễ, thời gian tổ chức khuyến mãi của Viễn thông Đồng Nai thường chậm hơn so với thời gian quy định của Tập đoàn. Các chương trình khuyến mại vẫn chưa áp dụng rộng rãi vì còn có những khu vực thiếu cổng ADSL. Chưa có chương trình khuyến mãi riêng cho dịch vụ Internet, đa phần hiện nay chương trình khuyến mãi của dịch vụ này được lồng ghép với các chương trình khuyến mãi của dịch vụ điện thoại.Thời gian giải quyết khiếu nại của khách hàng còn chậm trễ. Việc đáp ứng nhu cầu về dịch vụ của khách hàng còn chậm

Đề xuất ý kiến
- Trước khó khăn và tồn tại trước mắt, tôi xin đề xuất ý kiến như sau:

Các đơn vị trực thuộc Viễn thông Đồng Nai nên chủ động hơn trong công tác quảng cáo, tiếp thị đến khách hàng.
Đối với những khu vực thiếu cổng ADSL, đơn vị nên có kế hoạch mở rộng dung lượng để đáp ứng cung cấp dịch vụ trong thời gian tới. Đồng thời thu thập đầy đủ thông tin về khách hàng và thông tin ưu tiên lắp đặt cho khách hàng khi đủ điều kiện
Đơn vị nên phát động thi đua thực hiện tốt công tác chăm sóc khách hàng trước, trong và sau khi đưa sản phẩm, dịch vụ ra bán. Nêu cao tinh thần phục vụ “ Tất cả vì khách hàng”, không để khách hàng phàn nàn hay than phiền. Đơn vị cần hòan thiện các chính sách chăm sóc từng đối tượng khách hàng. Chính sách cần theo hướng mở, tăng quyền quyết định cho các đơn vị cơ sở trực thuộc.
Bên cạnh đó, nhằm tạo sự tiện lợi cho khách hàng, Viễn thông Đồng Nai nên tạo thêm nhiều kênh thanh tóan cước cho khách hàng như thu cước tại nhà, ATM…
Yếu tố con người đóng vai trò khá quan trọng trong chiến lược xây dựng Marketing của đơn vị, chính vì thế đơn vị cần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, đề ra biện pháp thu hút được lực lượng lao động có chất lượng cao đủ khả năng đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ và theo hướng phát triển của tập đoàn trong giai đoạn hội nhập phát triển.
Đơn vị cần phải thực hiện phong cách văn minh Bưu điện, tạo sức cạnh tranh mạnh mẽ với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực viễn thông trên địa bàn.

Kiến nghị
- Trước xu thế cạnh tranh của thị trường hiện nay, việc xây dựng chiến lược Marketing hợp lý là một vấn đề mà các doanh nghiệp cần chú ý, nhất là đối với những ngành dịch vụ như viễn thông. Các chiến lược Marketing này phải đồng nhất trong một hệ thống để từ đó mang lại hiệu quả cao trong việc đáp ứng nhu cầu của khách hàng và đảm bảo sự phát triển bền vững cho Viễn thông. Chính vì thế VNPT cần phải có những giải pháp mới, cụ thể và đồng nhất trong họat động Marketing như sau:
- VNPT nên có chính sách xây dựng về giá hợp lý
- VNPT cần đầu tư, xây dựng mạng lưới theo hướng đồng bộ, hiện đại, độ an toàn cao để có thể đáp ứng mọi nhu cầu khách hàng
- Cần phải nhanh chóng đầu tư, xây dựng hệ thống chăm sóc khách hàng hiện đại, có sự hỗ trợ mạnh mẽ của Công nghệ thông tin
- Tổ chức lại sản xuất theo hướng phân công, phân nhiệm rõ ràng.
- Đào tạo, bồi dưỡng nguồn nhân lực phù hợp với tình hình mới.
- Đẩy mạnh tiếp thị trực tiếp, bán hàng qua mạng, thương mại điện tử.
- Thường xuyên tổ chức các hội nghị khách hàng, để nắm bắt nhu cầu thiết thực của khách hàng.
- Rút ngắn thời gian khiếu nại và giảm thời gian xử lý sự cố đến mức thấp nhất cho khách hàng.
Kết luận
- Marketing là công cụ quan trọng giúp rút ngắn khoảng cách giữa doanh nghiệp và khách hàng. Mọi hoạt động thực tiễn của Marketing có ảnh hưởng lớn tới con người khi họ ở cương vị là người mua, người bán và người dân thường. Mục tiêu của Marketing hướng tới là làm sao đạt được mức tiêu dùng cao nhất, đạt được mức độ thoả mãn người tiêu dùng cao nhất, dành cho người tiêu dùng quyền lựa chọn lớn nhất. Họat động kinh doanh trong lĩnh vực Viễn thông cũng chính là họat động kinh doanh dịch vụ. Chính vì thế Viễn thông Đồng Nai cần phải có một chiến lược riêng trong việc đưa “sản phẩm” đến khách hàng, nhằm đáp ứng nhu cầu của khách hàng một cách tốt nhất. Nắm bắt nhu cầu của khách hàng nhanh chóng kịp thời sẽ giúp cho đơn vị hiểu được khách hàng cần gì, bên cạnh đó cũng giúp đơn vị biết được cách đơn vị đáp ứng nhu cầu đó ra sao. Từ đó góp phần cho sự phát triển bền vững và lâu dài cho Viễn thông Đồng Nai trên con đường hội nhập với công nghệ Viễn thông thế giới.

DANH SÁCH CÁC BẢNG

Bảng 2.1: Bảng tình hình kế hoạch – thực hiện của Viễn Thông Đồng Nai qua các năm_Nguồn :P.KT-TK-TC
Bảng 2.2: Bảng tình hình thực hiện doanh thu qua các năm tại Viễn Thông Đồng Nai_Nguồn: P.KT-TK-TC
Bảng 2.3: Thống kê doanh thu của dịch vụ Internet qua các năm tại Trung Tâm Viễn Thông 4 – Viễn Thông Đồng Nai_Nguồn: P.KT-TK-TC
Bảng 2.4: Thống kê số lượng thuê bao dịch vụ Internet qua các năm tại Trung Tâm Viễn Thông 4 – Viễn Thông Đồng Nai_Nguồn: P.KT-TK-TC
Bảng 2.5: Bảng chỉ tiêu chất lượng dịch vụ kết nối Internet _Nguồn: vnpt.com.vn
Bảng 2.6: Hệ thống mạng DSLAM tại Trung Tâm Viễn Thông 4- Viễn Thông Đồng Nai_Nguồn: P. Đầu tư và Quản lý mạng

Các từ viết tắt:

TCP Transmission Control Protocol Giao thức điều khiển truyền dẫn
IP Internet Protocol Giao thức liên mạng
DSLAM DSL Access Multiplexer Là một phần thíêt bị được đặt tại tổng đài địa phương, dùng kết nối các đường dây từ phía khách hàng
ADSL Asymmetrical Digital Subcriber Line

Là khả năng truy nhập Internet tốc độ cao thông qua đường dây thuê bao hoặc đường cáp riêng

VNPT Viet Nam Posts and Telecommunications

Tập đòan Bưu chính – Viễn thông Việt Nam.

CB – CNVC Cán bộ công nhân viên chức
ATLĐ An toàn lao động
PCCC Phòng cháy chữa cháy
ATVSV An toàn vệ sinh viên
ATVSLĐ An toàn vệ sinh lao động
VTĐN Viễn Thông Đồng Nai

Phụ lục

Tên Gói Mô tả	Mega Easy	Mega Family	Mega Extra	Mega Maxi
1.Tốc độ kết nối
Tốc độ tối đa (Download/Upload)	1024Kbps/ 512Kbps	1536Kbps/ 512Kbps	2048Kbps/ 512Kbps	3072Kbps/ 640Kbps
Tốc độ tối thiểu (Download/Upload)	–	–	–	–
2.Mức cước
Cước thuê bao tháng	24000 đồng/tháng	35000 đồng/tháng	82000 đồng/tháng	165000 đồng/tháng
Cước 01 Mbyte theo lưu lượng sử dụng gửi và nhận	48 đồng	48 đồng	_6000 Mbyte đầu:55 đồng _các Mbyte tiếp theo:41 đồng	_6000 Mbyte đầu:55 đồng _các Mbyte tiếp theo:41 đồng
Cước trần: tổng cước thuê bao tháng và cước sử dụng không vượt quá	300000 đồng/tháng	450000 đồng/tháng	700000 đồng/tháng	1100000 đồng/tháng
Cước trọn gói (trả luôn 1 lần hàng tháng để sử dụng dịch vụ không hạn chế, không phụ thuộc vào lưu lượng)	250000 đồng/tháng	350000 đồng/tháng	550000 đồng/tháng	900000 đồng/tháng
Địa chỉ IP	IP động	IP động	IP động	IP động

Giá cươc dịch vụ Mega-VNN

Tên gói Mô tả	Mega Maxi +	Mega Pro	Mega For Game	Mega Dreaming
1.Tốc độ kết nối
Tốc độ tối đa (Download/Upload)	3072Kbps/ 640Kbps	4096Kbps/ 640Kbps	6Mbps/ 640Kbps	8Mbps/ 640Kbps
Tốc độ tối thiểu (Download/Upload)	–	–	–	–
2.Mức cước
Cước thuê bao tháng	300.000 đồng/tháng	500.000 đồng/tháng	600.000 đồng/tháng	2.000.000 đồng/tháng
Cước 01 Mbyte theo lưu lượng sử dụng gửi và nhận	_6000Mbyte đầu tiên: 50 đồng _6000Mbyte tiếp theo: 45 đồng _Các Mbyte tiếp theo: 40 đồng	40 đồng	45 đồng	_10Gbyte đầu tiên: 450 đồng _Các Gbyte tiếp theo: 350 đồng
Cước trần: tổng cước thuê bao tháng và cước sử dụng không vượt quá	1818181 đồng/tháng	2272727 đồng/tháng	3000000 đồng/tháng	15000000 đồng/tháng
Cước trọn gói (trả luôn 1 lần hàng tháng để sử dụng dịch vụ không hạn chế, không phụ thuộc vào lưu lượng)	1454454 đồng/tháng	1818181 đồng/tháng	2500000 đồng/tháng	10000000 đồng/tháng
Địa chỉ IP	Miễn phí 1 địa chỉ IP tĩnh	Miễn phí 1 địa chỉ IP tĩnh	IP động	Miễn phí 8 địa chỉ IP tĩnh

Giá cước dịch vụ VNN1260 và VNN 1260-P

Đơn vị tính : đồng/phút

Thời gian sử dụng của thuê bao trong tháng	Đến 5 giờ	Từ trên 5 giờ đến 10 giờ	Từ trên 10 giờ đến 20 giờ	Từ trên 20 giờ đến 35 giờ	Từ trên 35 giờ đến 50 giờ	Trên 50 giờ
Mức cước	153	128	102	85	60	40

Cấu trúc cước theo gói thời gian sử dụng dịch vụ.

Gói cước	Mức Cước Gói (đồng)	Số giờ sử dụng miễn phí trong gói (giờ)	Đơn giá cho mỗi phút sử dụng tiếp theo ngoài số giờ miễn phí (đ/phút)
Basic	20.000	3	107
Standard	50.000	8	100
Gold	100.000	18	93
Silver	150.000	28	85

Mệnh giá thẻ và thời lượng truy nhập dịch vụ VNN1260-P :

STT	Mệnh giá	Thời lượng truy nhập (giờ)	Thời hạn hiệu lực
1	30.000 đồng	5	50 ngày
2	50.000 đồng	10	50 ngày
3	100.000 đồng	21	500 ngày
4	200.000 đồng	43	500 ngày
5	300.000 đồng	79	500 ngày
6	500.000 đồng	169	500 ngày
7	1.000.000 đồng	370	500 ngày

Giá cước sử dụng dịch vụ Internet 1268 – 1269

VNN1268

Cước thuê bao: không thu
Cước truy nhập VNN1268: 20đ/ phút

VNN1269

a . Cước thuê bao: Không thu cước thuê bao dịch vụ VNN1269.

Cước truy nhập.

Đơn vị tính : đồng/phút

Thời gian sử dụng của thuê bao trong tháng	Đến 5 giờ	Từ trên 5 giờ đến 15 giờ	Từ trên 15 giờ đến 30 giờ	Từ trên 30 giờ đến 50 giờ	Trên 50 giờ
Mức cước	128	111	85	60	40

Bảng cơ cấu lao động và trình độ nhân viên tại Viễn thông Đồng Nai

Trình độ	Số lao động (người)	Tỷ lệ (%)
Trên đại học	5	0.3%
Đại học, cao đẳng	445	22.8
Trung cấp	400	20.5
Công nhân	1027	52.7
Lao động khác	72	3.7
TỔNG CỘNG	1949	100

Phiếu yêu cầu cung cấp dịch vụ Internet Gián tiếp (MegaVnn) trực tuyến_Nguồn: www.donapt.com.vn

Mẫu đơn khiếu nại trực tuyến _ Nguồn: www.donapt.com.vn

TÀI LIỆU THAM KHẢO:

Marketing Căn Bản – TS. Phan Thăng
Marketing dịch vụ viễn thông trong hội nhập và cạnh tranh – NXB Bưu điện ( Năm 2002 )
Chiến lược thành công trong thị trường Viễn thông cạnh tranh – NXB Bưu điện ( Năm 2004)
Các dịch vụ viễn thông của tổng công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam – NXB Bưu điện ( Năm 2005 )
Nghiên cứu thị trường giải mã nhu cầu khách hàng – NXB Trẻ ( Năm 2004)
vnpt.com.vn
donapt.com.vn
dnitc.vn
nhantrachoc.net.vn
fpt.com.vn
viettel.com.vn

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí

[sociallocker id=”19555″] Tải Xuống Tại Đây [/sociallocker]

June 20, 2019

Định hướng Cấu trúc mạng thế hệ mới mạng viễn thông của VNPT
Định hướng Cấu trúc mạng thế hệ mới mạng viễn thông của VNPT

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan: Đề thi thử THPT Quốc gia môn Tiếng Anh (năm học 2015-2016) Mã đề thi 21

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]http://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/06/%C4%90%E1%BB%8Bnh-h%C6%B0%E1%BB%9Bng-C%E1%BA%A5u-tr%C3%BAc-m%E1%BA%A1ng-th%E1%BA%BF-h%E1%BB%87-m%E1%BB%9Bi-m%E1%BA%A1ng-vi%E1%BB%85n-th%C3%B4ng-c%E1%BB%A7a-VNPT.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Định hướng Cấu trúc mạng thế hệ mới mạng viễn thông của VNPT

Định hướng Cấu trúc mạng thế hệ mới mạng viễn thông của VNPT Giai đoạn 2001-2010

1. Quan điểm chung :

Cấu trúc mạng viễn thông theo định hướng NGN của VNPT được xây dựng nhằm thoả mãn các yêu cầu sau đây:
- Đáp ứng nhu cầu cung cấp các dịch vụ viễn thông hiện nay và các loại dịch vụ viễn thông thế hệ mới bao gồm: ATM, IP, FR, X25, CE, Voice, LAN, giai đoạn trước mắt đáp ứng các nhu cầu IP truy cập internet tốc độ tăng dần VoIP
- Mạng có cấu trúc đơn giản :
- Giảm tối đa số cấp chuyển mạch và chuyển tiếp truyền dẫn.
- Nâng cao hiệu quả sử dụng, chất lượng mạng lưới và giảm thiểu chi phí khai thác và bảo dưỡng.
- Độ linh hoạt và tính sẵn sàng cao, năng lực tồn tại mạnh:
– Tiến tới tích hợp mạng thoại và số liệu trên mạng đường trục băng rông.
- Cấu trúc mạng phải có độ linh hoạt cao, đảm bảo an tàon mạng lưới và chất lượng dịch vụ
- Dễ dàng mở rộng dung lượng, triển khai dịch vụ mới.
- Việc thay đổi cấu trúc mạng hiện tại được tiến hành từng bước theo điều kiện thực tế cho phép. Tận dụng tối đa các thiết bị trên mạng ISDN,PSTN hiện có để phát triển dịch vụ N-ISDN, đáp ứng nhu cầu dịch vụ Internet, các dịch vụ IP khác, ATM, FR, … trên cơ sở nâng cấp các Node mạng hiện có nếu công nghệ cho phép và giá cả hợp lý hoặc trang bị các node mạng Multiservice mới
- Triển khai và hoàn thiện hệ thống quản lý mạng, quản lý dịch vụ.
- Tăng cường khả năng cạnh tranh trong môi trường hội nhập và mở cửa.
2. Nguyên tắc tổ chức và cấu trúc mới mạng viễn thông của VNPT giai đoạn 2001-2010:

2.1. Nguyên tắc tổ chức :

Việc tổ chức mạng dựa trên số lượng thuê bao theo vùng địa lý và nhu cầu phát triển dịch vụ, không tổ chức theo địa bàn hành chính mà tổ chức theo vùng mạng (hay vùng lưu lượng)

Mạng viễn thông tổng thể của VNPT được tổ chức thành 5 vùng lưu lượng như sau:
- Vùng lưu lượng 1 : Toàn bộ thuê bao của 27 tỉnh phía Bắc từ Hà giang đến Hà tĩnh (trừ Hà nội)
- Vùng lưu lượng 2 : Toàn bộ thuê bao khu vực Hà nội
- Vùng lưu lượng 3 : Toàn bộ thuê bao thuộc 14 tỉnh miền Trung và Tây nguyên từ Quảng bình đến Đăklăk
- Vùng lưu lượng 4 : Toàn bộ thuê bao Tp Hồ Chí Minh
- Vùng lưu lượng 5 : Toàn bộ thuê bao của 18 tỉnh thuộc đồng bằng Nam bộ và đồng bằng sông Cửu long.
Tổ chức mạng chuyển mạch và truyền dẫn cho Backbone của 5 vùng lưu lượng có cấu trúc 2 Plane: ATM/IP và TDM cho chuyển mạch, Ring cho truyền dẫn và kết nối Full Mesh cho từng Plane.

2.2. Cấu trúc :

2.2.1. Cấu trúc mạng PSTN
- Lớp chuyển tải bao gồm các tổng đài quốc tế, tổng đài chuyển tiếp, tổng đài nội hạt.
- Lớp truy nhập dịch vụ bao gồm phần thuê bao của Host, vệ tinh, thiết bị truy nhập.
2.2.2. Cấu trúc mạng NGN

Xét về cấu trúc vật lý, mạng viễn thông của VNPT được phân thành 2 lớp:
- Lớp lõi/ chuyển tải
- Lớp truy nhập
Cụ thể :

– Lớp lõi/ chuyển tải bao gồm truyền dẫn và chuyển mạch.

+ Các tuyến truyền dẫn liên vùng, các tuyến truyền dẫn trung kế kết nối các chuyển mạch vùng.

+ Các chuyển mạch cổng quốc tế (Gateway), các chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng (Toll, Tandem), các chuyển mạch vùng.
- Lớp truy nhập bao gồm :
+ Vô tuyến (Wireless) : Thông tin di động, vi ba, truy nhập vô tuyến cố định

+ Hữu tuyến (Wire) : Các hệ thống truy nhập cáp đồng, cáp quang…

Xét về mặt chức năng, cấu trúc chức năng của mạng viễn thông của VNPT được phân thành 4 lớp :
- Lớp lõi/ chuyển tải
- Lớp truy nhập
- Lớp điều khiển kết nối và điều khiển dịch vụ
- Lớp quản lý .
2.2.3 Ghép nối mạng PSTN với NGN

Lớp chuyển tải gồm 3 phân lớp:
- Phân lớp các tổng đài cửa quốc tế: hình thành hai plane:
– Plane 1 là các tổng đài gateway TDM hiện tại.

– Plane 2 là các tổng đài gateway ATM/IP sẽ trang bị. Hai plane này kết nối các node trong vùng với nhau để linh hoạt tổ chức các hướng trung kế quốc tế.
- Phân lớp chuyển tải quốc gia: Bao gồm các tổng dài toll công nghệ TDM và các core switch node công nghệ ATM/IP của 5 vùng lưu lượng miền Bắc, miền trung, miền nam, Hà Nội, Tp Hồ Chí Minh; chúng tạo ra 2 plane TDM và ATM/IP. Các node mạng trong cùng plane kết nối full mesh với nhau. Các node mạng ở 2 plane trong cùng vùng được kết nối với nhau. Các node chuyển mạch toll và core gọi là node chuyển mạch liên vùng.
- Dưới lớp core là lớp chuyển mạch biên ATM/IP bao gồm các node chuyển mạch nội vùng. Mỗi node chuyển mạch biên sẽ được kết nối ít nhất 2 node core liên vùng.
- Dưới lớp chuyển tải là lớp access. Lớp này bao gồm các tổng đài host, vệ tinh, truy nhập v5.2 hiện có và các node multiservice access và các node mạng của mạng truyền số liệu VDC hiện nay. Các ttongr đài host, vệ tinh có thể là loại PSTN-ISDN không nâng cấp (chỉ cung cấp các loại hình dịch vụ POST và N-ISDN như hiện có) và loại nâng cấp để cung cấp cả các laoij dịch vụ IP, ATM, LL cho vùng mạng có nhu cầu. Hệ thống các tổng đài HOST và vệ tinh cùng được kết nối với cả mạng PSTN và NGN của lớp chuyển tải.
Như vậy mọi loại hình dịch vụ POST, IP, ATM, LL đều được cung cấp trên cơ sở hệ thống tổng đài ISDN – PSTN hiện có và các node mạng access mới công nghệ ATM/IP.

3. Nguyên tắc tổ chức lớp mạng truyền dẫn:

Mạng truyền dẫn thế hệ mới phải được áp dụng công nghệ truyền dẫn tiên tiến, có cấu trúc đơn giản.

Cấu trúc mạng đảm bảo tính linh hoạt, độ sẵn sàng cao; có khả năng ứng cứu nhanh, kịp thời khi có sự cố; dễ dàng nâng cấp, mở rộng dung lượng và khiển khai dịch vụ.
- Mạng cần đảm bảo chất lượng truyền dẫn cho mọi loại hình dịch vụ
- Mạng cần có năng lực và độ an toàn cao
- Mạng cần đảm bảo tính kế thừa, tận dụng triệt để mạng truyền dẫn hiện có.
3.1. Mạng truyền dẫn backbone

3.1.1. Định hướng phát triển công nghệ
- Giai đoạn 1: Tiếp tục sử dụng công nghệ SDH kết hợp với công nghệ WDM. Tiến hành cải tạo, nâng cấp và mở rộng năng lực các hệ thống SDH hiện có để đáp ứng nhu cầu chuyển tải lưu lượng IP, ATM.
- Giai đoạn 2: Tiến hành xây dựng mạng chuyển tải dựa trên OTN (Optical Transport Networking) sử dụng phương thức IP/ATM/SDH/Optic.
3.1.2. Nguyên tắc tổ chức mạng truyền dẫn lớp chuyển tải

Mạng truyền dẫn lớp chuyển tải là mạng trung kế kết nối các tổng đài chuyển tiếp liên vùng ATM/IP lớp core với nhau, với mạng các gateway và kết nối các cặp tổng đài chuyển tiếp liên vùng lớp core với các tổng đài multiservice ATM/IP lớp biên trong vùng tương ứng theo cơ cấu 5 vùng lưu lượng. Ngoài ra mạng truyền dẫn lớp core còn kết nối 5 tổng đài toll công nghệ TDM hiện nay với nhau.

3.1.2.1. Mạng truyền dẫn lớp chuyển tải giai đoạn 2001-2005
- Mạng trung kế ghép nối các coreswitch lớp chuyển tải.
+ Nguyên tắc tổ chức mạng: Tiếp tục sử dụng công nghệ SDH và hoàn thiện nâng cấp các hệ thống truyền dẫn tới tốc độ STM-16. Nâng cấp hệ thống theo công nghệ WDM để đạt được tốc độ hệ thống 20Gbps.
- Mạng tiếp tục nâng cấp và xây dựng trên cơ sở tuyến trục Bắc-Nam trên quốc lộ 1 và đường dây 500KV hiện có. Việc nâng cấp mạng chuyển tải thông qua hoàn thiện các thiết bị ADM, DXC và TM nhờ bổ sung các Module xử lý lưu lượng kiểu gói để chuyển tải tín hiệu IP/ATM, tạo cơ sở tiến tới OTN cho NGN.
- Thiết kế, xây dựng tuyến cáp quang đường Hồ Chí Minh theo tiến độ xây dựng đường
- Chuẩn bị nâng cấp hệ thống sử dụng kỹ thuật WDM với số kênh quang 8 hoặc 16 bước sóng, tốc độ STM-16 mỗi kênh.
- Mạng có kết cấu 6 vòng Ring được kết nối với nhau bằng các thiết bị DXC, các địa phương có lưu lượng lớn đi qua được trang bị thiết bị xen rẽ ADM.
- Xây dựng vòng Ring thứ 6 từ TP.Hồ Chí Minh qua Mỹ Tho, Cần Thơ về TP.Hồ Chí Minh.
- Mạng trung kế ghép nối 5 tổng đài chuyển tiếp trên vùng (coreswitch) với mạng các tổng đài cửa quốc tế gateway và mạng 17 tổng đài chuyển tiếp vùng lớp biên (Multiservice Switch)
+ Nguyên tắc tổ chức mạng:

Mạng lưới trung kế kết nối các tổng đài ATM/IP lớp core và với 17 tổng đài multiservice theo cấu trúc Ring kết hợp kỹ thuật SDH và WDM bao gồm:
- Ring nối coreswitch chuyển tiếp trên vùng Hà Nội với 3 Multiservice lớp biên của mạng số liệu Hà Nội và VDC Hà Nội.
- Ring nối coreswitch chuyển tiếp liên vùng miền Bắc với các Multiservice Switch Hải Phòng, Quảng Ninh.
- Ring nối 5 core switch chuyển tiếp liên vùng với 3 tổng đài ATM/IP gateway 3 vùng (chuyển mạch lớp biên nhưng có kết nối trực tiếp với nhau)
- Ring kết nối coreswitch chuyển tiếp liên vùng Đà Nẵng với các Multiservice switch lớp biên của VDC Đà Nẵng, Bưu điện Đà Nẵng, Khánh Hoà, Thừa Thiên-Huế.
- Ring kết nối coreswitch chuyển tiếp liên vùng TP.Hồ Chí Minh với 3 multiservice vùng mạng TP.Hồ Chí Minh và VDC TP.Hồ Chí Minh.
- Kết nối coreswitch chuyển tiếp liên vùng vùng mạng miền Nam với các multiservice lớp biên của Đồng Nai, Bình Dương, Cần THơ, Bà Rịa-Vũng Tàu.
Các Ring nêu trên có thể kết hợp kết nối với các tổng đài HOST từ các tổng đài Toll lớp core.

3.1.2.2. Mạng truyền dẫn lớp chuyển tải giai đoạn 2006-2010
- Mạng trung kế ghép nối các core switch lớp chuyển tải với nhau
+ Nguyên tắc tổ chức mạng:
- Mạng tiếp tục được nâng cấp trên cơ sở tuyến trục quốc lộ 1A và tuyến dọc đường dây 500KV và tuyến cáp quang dọc đường Hồ Chí Minh theo hướng hoàn toàn quang “All-Optical”.
- Áp dụng kỹ thuật Loop WDM cho mạng chuyển tải SDH để tạo mạng OTN. Số kênh quang đủ và cân bằng tất cả các bước sóng tốc độ STM-16 cho mỗi kênh.
- Sáu vòng Ring được kết nối với nhau bằng thiết bị ODXC để thực hiện định tuyến luồng quang. Các địa bàn có lưu lượng lớn mà vòng Ring đi qua sẽ được trang bị các thiết bị xen rẽ OADM.
- Tuyến đường dây 500KV sẽ được chuyển sang cấu trúc dự phòng theo tuyến thẳng và kết nối qua ODXC.
- Mạng trung kế ghép nối các tổng đài ATM/IP lớp core và các tổng đài Multiservice lớp biên.
Giai đoạn 2006 tới 2010, mạng chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng (các tổng đài core) có 2 mặt phẳng, mỗi mặt phẳng có 5 tổng đài xử lý và chuyển tiếp lưu lượng liên vùng cho 5 vùng lưu lượng. Từng cặp tổng đài ATM/IP liên

vùng sẽ được kết nối với các tổng đài Multiservice lớp biên chuyển tiếp vùng và các tổng đài ATM/IP cửa quốc tế thông qua các mạch vòng Ring như ở giai đoạn 2001-2005. Tuy vậy công nghệ và dung lượng các hệ thống mạch vòng truyền dẫn được mở rộng và nâng cấp phù hợp với nguyên tắc tổ chức mạng nêu trên.

4. Nguyên tắc Tổ chức mạng chuyển mạch:t

Dần dần hình thành 5 trung tâm chuyển mạch cho 5 vùng lưu lượng.

4.1. Mạng chuyển mạch quốc tế :

Tổ chức 3 trng tâm chuyển mạch quốc tế cho 5 vùng lưu lượng.
- Chức năng chuyển mạch các cuộc gọi quốc tế đi và đến do các tổng đài Gateway thực hiện.
- Hiện có 3 tổng đài quốc tế công nghệ TDM, sẽ trang bị thêm 3 tổng đài Gateway công nghệ ATM/IP cho 3 trung tâm để tạo thành 2 Plane mạng Gateway quốc tế.
- Các trung tâm chuyển mạch quốc tế bao gồm các tổng đài Gateway đặt tại 3 thành phố lớn là : Hà nội, Tp Hồ Chí Minh và Đà nẵng.
- Các tổng đài Gateway được nối với nhau theo dạng lưới nhằm định tuyến lưu lượng tràn qua các kênh quốc tế và đảm bảo an toàn mạng lưới. Khi một tổng đài quốc tế gateway bị sự cố, các tổng đài chuyển tiếp sẽ định tuyến lưu lượng sang tổng đài gateway khác theo sự điều hành của trung tâm quản lý mạng quốc gia.
- Lưu lượng quốc tế của các vùng lưu lượng phía Bắc và Hà nội được chuyển tiếp qua các tổng đài chuyển tiếp liên vùng tại hai vùng này và lên tổng đài Gateway Hà nội.
- Lưu lượng quốc tế của các vùng lưu lượng phía Nam và Tp Hồ Chí Minh được chuyển tiếp qua các tổng đài chuyển tiếp liên vùng tại hai vùng này và lên tổng đài Gateway Tp Hồ Chí Minh
- Lưu lượng quốc tế của các vùng lưu lượng miền Trung được chuyển tiếp qua các tổng đài chuyển tiếp liên vùng tại hai vùng này và lên tổng đài Gateway Đà nẵng.
Triển khai các Gateway ATM/IP sẽ được thực hiện vào giai đoạn 2003-2005.

4.1.1. Mạng chuyển mạch quốc tế giai đoạn 2001-2005

Giai đoạn 2001-2005 trang bị mới 3 tổng đài gatewaycông nghệ ATM/IP cho 3 trung tâm chuyển mạch quốc tế Hà Nội, Đà Nẵng và TP Hồ Chí Minh. Ba tổng đài này hình thành plane thứ hai cho mạng chuyển mạch gateway bên cạnh plane 1 tạo bởi ba tổng đài gateway công nghệ TDM hiện nay. Ba tổng đài gateway công nghệ ATM/IP hiện nay sẽ được coi là lớp biên của lớp chuyển tải.
- Cấu hình hệ thống:
- Chuyển mạch trung tâm từ 2 – 5 Gbps – Tối đa 160 Gbps.
- Có các giao diện kết nối E₁ với các tổng đài tooll và mạng quốc tế.
- Có các giao diện kết nối STM₁, E₃ với các cạc tổng đài chuyển mạch core-ATM/IP.
- Có các giao diện cung cấp các loại hình dịch vụ V₀ATM, V₀IP, leased IP và các loại hình dịch vụ ATM, IP khác.
- Kết nối:
- Ba tổng đài gateway ở mỗi plane được nối fuul mesh với nhau.
- Từng cặp tổng đài gateway ở mỗi trung tâm được kết nối trực tiếp với nhau.
- Ba tổng đài gateway công nghệ TDM được nối tới ít nhất hai tổng đài toll.
- Ba tổng đài Gateway công nghệ ATM/IP được kết nối tới 2 tổng đài ATM/IP lớp Core.
4.1.2.Mạng chuyển mạch quốc tế giai đoạn 2006-2010:

Giai đoạn 2006-2010 sẽ trang bị thêm 3 tổng đài Gateway công nghệ ATM/IP cho 3 trung tâm chuyển mạch quốc tế Hà nội, Đà nẵng, Tp HCM để tạo thành 2 Plane công nghệ ATM/IP cho mạng chuyển mạch quốc tế. Các tổng đài này có cấu hình ở lớp biên của lớp chuyển tải.

Cấu hình hệ thống :
- Chuyển mạch trung tâm từ 2 đến 5 Gb/s, tối đa 160 Gb/s
- Có các giao diện kết nối E1 với các tổng đài Toll hiện có
- Có các giao diện kết nối STM-1 tới các Node chuyển mạch Core ATM/IP
- Có các giao diện cung cấp các loại hình dịch vụ Leased IP,ATM,LAN,Video, Voice và các loại hình dịch vụ Leased Line khác
Kết nối :
- Ba tổng đài Gateway ở mỗi Plane được kết nối Full Mesh với nhau
- Từng cặp tổng đài Gateway ở mỗi trung tâm được kết nối trực tiếp với nhau
Mỗi tổng đài Gateway được kết nối với ít nhất 2 tổng đài lớp Core của lớp chuyển tải.

4.2. Nguyên tắc tổ chức mạng chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng (lớp Core):

Tổ chức 5 trung tâm chuyển mạch liên vùng tương ứng với 5 vùng lưu lượng.

– Các chức năng chuyển mạch các cuộc gọi nội vùng do các Node chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng thực hiện.

– Các trung tâm chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng bao gồm các tổng đài chuyển tiếp liên vùng đặt tại 5 vùng lưu lượng là : Hà nội, khu vực phía Bắc, Tp Hồ Chí Minh, khu vực phía Nam và khu vực miền Trung.

– Các nút chuyển mạch quốc gia (chuyển tiếp liên vùng) được tổ chức theo từng cặp tổng đài và được chia thành hai mặt phẳng chuyển mạch.

4.2.1.Mạng chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng (lớp Core của lớp chuyển tải) giai đoạn 2001-2005.

Giai đoạn 2001-2005 trang bị mới 5 tổng đài chuyển tiếp liên vùng công nghệ ATM/IP cho 5 vùng lưu lượng: Hà Nội (đặt tại Hà Nội), vùng mạng Miền Bắc (đặt tại Hà Nội), vùng mạng Miền Trung (đặt tại Đà Nẵng), vùng mạng Miền Nam (đặt tại TP.Hồ Chí Minh) và vùng mạng TP.Hồ Chí Minh (đặt tại TP.Hồ Chí Minh). Năm tổng đài này hình thành Plane thứ 2 của Core bên cạnh Plane thứ nhất bao gồm các tổng đài Toll công nghệ TDM hiện nay bao gồm tổng đài Toll AXE-10 của VNT cho vùng mạng Miền Bắc, tổng đài Local Tadem AXE10 của mạng Hà Nội, tổng đài AXE10 Đà Nẵng cho vùng mạng Miền Trung, 2 tổng đài AXE10 TP.Hồ Chí Minh và Cần Thơ của VTI cho vùng mạng Miền Nam, 2 tổng đài Local Tandem (sau khi nâng cấp) AXE10, EWSD của vùng mạng TP.Hồ Chí Minh.

Sơ đồ tổ chức mạng 2 plane lớp Core giai đoạn 2001-2005 mô tả ở H.8.

Cấu hình hệ thống:
- Chuyển mạch trung tâm của các tổng đài 20 Gbps đến 40 Gbps, có thể mở rộng đến 160 Gbps.
- Có các giao diện kết nối E₃, STM₁, STM₄ với các tổng đài Toll, tổng đài Multiservice lớp biên và kết nối Full Mesh với 4 CoreSwitch khác.
- Có các giao diện kết nối Gega Ethernet.
- Có khả năng hỗ trợ các loại hình dịch vụ IP như Classical Route IP, VDN, MPLS….
- Ngoài ra cần có khả năng hỗ trợ các loại hình dịch vụ FR, CES.
- Kết nối:
- Năm tổng đài ATM/IP Core của 5 vùng lưu lượng hình thành 4 mặt phẳng mạng chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng. Chúng được kết nối Full Mesh với nhau qua các Ring SDH công nghệ WDM.
- Từng cặp tổng đài chuyển tiếp liên vùng ở 2 mặt phẳng mạng được kết nối trực tiếp với nhau.
- Các tổng đài Toll công nghệ TDM ở mặt phẳng mạng 2 được kết nối tới các tổng đài HOST.
- Các tổng đài ATM/IP Core ở mặt phẳng mạng 1 được kết nối tới các tổng đài Multiservice lớp biên.
- Trong giai đoạn 2001-2002 trạng bị 3 tổng đài ATM/IP Core cho 3 vùng mạng: Miền Bắc (đặt tại Hà Nội), Miền Trung (đặt tại Đà Nẵng) và Miền Nam (Đặt tại TP.Hồ Chí Minh). Các tổng đài ATM/IP Core Miền Bắc và Miền Nam sẽ đảm nhận xử lý và chuyển tải bưu lượng liên vùng cho cả vùng mạng Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh. Như vậy, vào giai đoạn này sẽ có mạng chuyển mạch liên vùng 2 mặt phẳng với 5 vùng lưu lượng như H.8.
4.2.2. Mạng chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng giai đoạn 2006-2010.

Giai đoạn 2006-2010 mạng chuyển mạch chuyển tiếp liên vùng được trang bị với cấu trúc 2 mặt phẳng chuyển mạch ATM/IP đầy đủ với 5 node chuyển mạch ATM/IP Core để xử lý và chuyển tải lưu lượng chuyển tiếp vùng và liên vùng cho 5 vùng lưu lượng như H.9.
- Cấu hình hệ thống:
- Chuyển mạch trung tâm của các tổng đài từ 40 Gbps tới 80 Gbps; có thể mở rộng tới 160 Gbps.
- Có các giao diện kết nối E₃, STM₁, STM₄, STM₁₆ để kết nối các Core Swith với nhau; kết nối các Core Switch với các Multiservice Switch; kết nối với các tổng đài Toll.
- Có các giao diện kết nối Giga Ethernet.
- Có thể nâng cấp tới mạng chuyển mạch quang trong tương lai với các giao diện STM₁₆ và STM₆₄.
- Có cấu hình phần mềm cho IP over ATM.
- Kết nối:
- Năm tổng đài chuyển tiếp liên vùng (ATM/IP Core Switch) ở mỗi mặt phẳng mạng được kết nối Full Mesh với nhau thông qua các mạch vòng Ring SDH công nghệ WDM.
- Từng cặp tổng đài Core Switch tương ứng ở 2 mặt phẳng mạng được kết nối trực tiếp với nhau và kết nối tới các Multiservice Switch của lớp biên (chuyển mạch vùng).
4.3. Nguyên tắc tổ chức mạng chuyển mạch vùng (Multiservice Switch lớp biên).

Mạng chuyển mạch vùng được hình thành từ các tổng đài (Multiservice Switch) công nghệ ATM/IP thuộc lớp biên trong lớp chuyển tải backbone. Mục đích của lớp chuyển mạch này nhằm để:
- Giảm dần số lượng các tổng đài HOST phân bổ theo địa hình hành chính như hiện nay bằng các tổng đài chuyển tiếp vùng công nghệ ATM/IP có năng lực và dung lượng lớn, không phân biệt địa giới hành chính.
Chuyển đổi dần cấu hình HOST-Vệ tinh hiện nay sang dạng cấu hình chuyển mạch vùng – thiết bị truy nhập đa dịch vụ.

4.3.1. Mạng chuyển mạch vùng giai đoạn 2001-2005:

Giai đoạn 2001-2005 hình thành mạng với 5 vùng lưu lượng như nêu trên. Mỗi vùng lưu lượng có một cặp Core Sưitch ATM/IP làm chức năng xử lý và chuyển tải lưu lượng chuyển tiếp vùng và một số tổng đài Multiservice lớp biên phân bố ở một số node mạng chính trong vùng.

Giai đoạn 2001-2002 trang bị 17 tổng đài Multiservice đặt tại 11 tỉnh thành trọng điểm là : Hà nội, Tp HCM, Vũng taù , Cần thơ, Đồng nai, Bình dương, Khánh hoà, Thừa thiên-Huế, Đà nẵng, Hải phòng, Quảng ninh. Trong đó có 3 Multiservice cho mạng số liệu VDC, 2 Multiservice cho Hà nội và 3 Multiservice cho Tp HCM.

Giai đoạn này các Multiservice đóng vai trò cả tổng đài chuyển mạch vùng ( lớp biên) và thiết bị truy nhập đa dịch vụ ở diện rộng hơn sẽ trang bị các Access Node đa dịch vụ mới và kết nối tới các tổng đài lớp biên này như sơ đồ

Cấu hình hệ thống :
- Chuyển mạch trung tâm của các tổng đài từ 2 Gb/s đến 10Gb/s có thể mở rộng tới 160 Gb/s.
- Có các giao diện kết nối E1 tới các tổng đài Host
- Có các giao diện kết nối E3, STM-1, STM-4 để kết nối với các cặp tổng đài liên vùng lớp Core và kết nối với các hệ thống truy nhập đa dichj vụ trong vùng mạng.
- Có các giao diện khách hàng để cung cấp các loại hình dịch vụ: truy nhập IP băng hẹp và băng rộng, các loại dịch vụ ATM như CBR, rt-VBR, nrt-VBR, ABR,UBR, các loại hình dịch vụ khác như FR, CE, Voice, Ethernet, X.25… sử dụng cộng nghệ xDSL.
Kết nối :
- Các tổng đài chuyển tiếp vùng Multiservice Sưitch trong vùng sẽ kết nối tới cặp tổng đài Core Switch chuyển tiếp liên vùng tương ứng.
- Các Multiservice kết nối tới các Host, các Access Node của lớp Access.
- Các Multiservice kết nối với mạng thuê bao để cung cấp các loại hình dịch vụ IP, ATM,FR… cho thuê bao.
4.3.2. Mạng chuyển mạch vùng giai đoạn 2006-2010;

Giai đoạn 2006-2010 mạng chuyển mạch vùng sẽ phát triển thêm một số ít các Multiservice Switch lớp biên phù hợp với quy mô mở rộng mạng Access công nghệ mới cho các Bưu điện tỉnh/thành phố .

Cấu hình hệ thống :

Chuyển mạch trung tâm của các tổng đài từ 5 Gb/s đến 20Gb/s có thể mở rộng tới 160 Gb/s.

– Mở rộng dung lượng các loại giao diện kết nối như ở cấu hình giai đoạn 2001-2005 phù hợp với sự tăng trưởng lưu lượng mạng
- Tăng cường các giao diện kết nối E3, STM-1, STM-4 tới các Access node trang bị mới.
Kết nối :

Cấu hình kết nối mạng tương tự như giai đoạn 2001-2005.

5.Nguyên tắc tổ chức lớp mạng truy nhập :

Mạng truy nhập nằm ở lớp mạng NGN thứ 2, làm nhiệm vụ cung cấp đa loại hình dịch vụ cho thuê bao. Tổ chức mạng truy nhập theo định hướng sau:
- Truy nhập vô tuyến :
– Sử dụng WLL đa dịch vụ

– Mở rộng mạng thông tin di động

– Phát triển các dịch vụ mạng thông tin di động thế hệ sau.

– Phát triển các dịch vụ viễn thông cơ bản như : điện thoại, fax cho các vùng nông thôn, miền núi, hải đảo.

– Tiếp tục mở rộng tận dụng các Host và tổng đài vệ tinh ở những chỗ chưa có yêu cầu dịch vụ mới. Nâng cấp các tổng đài vệ tinh có giao diện ATM/IP tại những vùng mạng có nhu cầu dịch vụ mới.
- Truy nhập hữu tuyến :
- Tăng cường năng lực cung cấp dịch vụ bằng cách sử dụng công nghệ truy nhập cáp quang công nghệ ATM/IP và xDSL.
- Thiết bị truy nhập thuê bao phải có khả năng cung cấp các loại hình dịch vụ: Dịch vụ thoại, số liệu và thuê kênh riêng tốc độ cao tới 2 Mb/s bao gồm cả VoIP, các loại hình dịch vụ băng rộng IP và ATM cho thuê bao.
Các tuyến truyền dẫn quang ở lớp truy nhập được triển khai theo dạng Ring SDH cáp quang/4 sợi sử dụng công nghệ cáp quang SDH £ 2,5 Gbit/s. Khi dung lượng vòng ring nội hạt > 2,5 Gbit/s thì sử dụng SDH/WDM. Việc nâng cấp mạng truyền tải ở lớp truy nhập diễn ra theo 3 giai đoạn tương ứng với nần cấp tuyến trục như sau:
- Giai đoạn 1: nâng cấp các thiết bị truyền dẫn, thêm các modun xử lý tín hiệu gói vào những điểm có như cầu xen rẽ lưu lượng kiểu gói. Nâng cấp dung lượng theo phương án tận dụng sợi.
- Giai đoạn 2: Khi dung lượng lớn như ở Hà nội và TP. Hồ Chí Minh, sử dụng công nghệ WDM để tăng dung lượng khi cần thiết.
- Giai đoạn 3: sử dụng khả năng định tuyến theo bước sóng của công nghệ
WDM để xây dựng mạng OTN.

5.1. Phát triển mạng truy nhập giai đoạn 2001 – 2005.

Giai đoạn 2001 – 2005 sẽ phát triển mạng truy nhập theo hướng nâng cấp và mở rộng hệ thống các trạm HOST và vệ tinh hiện có, kết hợp với trang bị mới các nút truy nhập đa dịch vụ công nghệ ATM/IP trên cơ sở phân chia các vùng mạng dịch vụ theo mức độ phát triển dịch vụ mới như sau:
1. Vùng mạng TP. Hồ Chí Minh và Hà nội
Đây là hai vùng mạng đặc biệt quan trọng. Thiết bị chuyển mạch hiện có bao gồm ba chủng loại EWSD, A1000E10 và NEAX61å. Với ba chủng loại thiết bị chuyển mạch này, các nút mạng (HOST và vệ tinh) đều có thể nâng cấp công nghệ để hỗ trợ các loại hình dịch vụ IP và ATM. Ngoài ra sau khi nâng cấp phần mềm R24 (đối với loại A1000E10) và V15 (đối với loại EWSD) thì cả ba chủng loại thiết bị chuyển mạch nêu trên đều có thể cung cấp giao diện V5.2.

Trong giai đoạn 2001 – 2005 để đáp ứng nhu cầu phát triển thuê bao và các loại hình dịch vụ cho thuê bao trang bị mạng truy nhập theo hướng như sau:

– Vùng mạng có thuê bao internet gián tiếp với tỷ lệ 20% trở lên so với tổng thuê bao thoại, có nhu cầu dịch vụ băng rộng tốc độ 2 Mbps trở lên cho truy cập internet và truyền số liệu thì cần trang bị công nghệ XDSL cho nút chuyển mạch. Vì vậy có thể mở rộng và nâng cấp các trạm vệ tinh hoặc các trạm HOST hiện có để có thể hỗ trợ các dịch vụ ATM và IP cho khách hang và các giao diện ATM/IP cho kết nối mạng nếu khả năng kỹ thuật cho phép và chi phí hợp lý. Tại những vùng mạng của hệ thống NEAX61å mà có các nhu cầu dịch vụ vừa nêu thì trang bị nút mạng truy nhập mới công nghệ ATM/IP bên cạnh nút mạng hiện có và kết nối tới các nút đa dịch vụ trong vùng.

– Tại các vùng mạng chỉ có nhu cầu dịch vụ LL và N-ISDN mà có điều kiện hạ tầng đảm bảo thì trang bị thiết bị truy nhập V5.2.

– Tại những vùng chỉ có nhu cầu dịch vụ thoại thông thường, FAX G3 và internet số lượng nhỏ (dưới 20%) thì mở rộng thiết bị chuyển mạch hiện có.

– Tại những vùng có nhu cầu thuê bao số lượng lớn sẽ trang bị các nút truy nhập công nghệ ATM/IP cho vùng mạng này; các nút mạng này có thể đáp ứng đa loại hình dịch vụ bao gồm POST, Ip, ATM, FR, LL,… và đầu nối tới chuyển mạch đa dịch vụ trong vùng tương ứng.
1. Vùng mạng các Bưu điện tỉnh, thành phố trọng điểm Đồng nai, Hải phòng, Cần thơ, Bình dương, Khánh hoà, Đà nẵng, Thừa thiên – Huế, Quảng ninh:
Mạng lưới hiện tại của các Bưu điện tỉnh, thành phố nêu trên là mạng đa trạm HOST và có ít nhất một trạm HOST thuộc một trong ba chủng loại có thể nâng cấp để hỗ trợ các loại hình dịch vụ IP và ATM như EWSD, A1000E10 và NEAX61å. Đồng thời chúng sẵn sàng cung cấp giao diện V5.2. Ngoài ra tại các Bưu điện tỉnh, thành phố nêu trên đều được trang bị chuyển mạch đa dịch vụ lớp biên (chuyển mạch vùng công nghệ ATM/IP) của mạng ATM/IP backbon. Vì vậy trang bị mạng truy nhập cho các đơn vị nêu trên theo hướng sau:

– Tại những vùng có tỷ lệ thuê bao internet so với thuê bao thoại hơn 20% và có các nhu cầu dịch vụ băng rộng sử dụng phương thức XDSL có thể mở rộng, nâng cấp các nút chuyển mạch hiện có (trạm HOST hoặc vệ tinh) thành nút mạng có khả năng hỗ trợ các loại hình dịch vụ IP, ATM nếu công nghệ cho phép và chi phí hợp lý. Cần quan tâm hàng đầu tới khả năng cung cấp các loại dịch vụ truy cập internet tốc độ cao, Voip và truyền số liệu. Nếu vùng dịch vụ nằm trong vùng mạng của các hệ thống tổng đài khác như DMS 100, TDX-1B, FETEX 100, NEXA61E, LINEA-UT thì không thực hiện phương thức nâng cấp hệ thống chuyển mạch hiện có mà trang bị mới nút truy nhập đa dịch vụ công nghệ ATM/IP kết nối vào tổng đài đa dịch vụ trong vùng.

– Tại những vùng mạng có số lượng thuê bao internet còn ít (dưới 20%) thì tiếp tục mở rộng các trạm vệ tinh và trạm HOST hiện có hoặc trang bị thiết bị truy nhập thuê bao V5.2 để đáp ứng các nhu cầu thuê bao thoại, N-íDN, LL,…
1. Vùng mạng của các Bưu điện tỉnh, thành còn lại:
Giai đoạn 2001 – 2005 vẫn phát triển mạng lưới theo cấu trúc PSTN đã dược HĐQT phê duyệt tại quyết định số 178 QĐ/VT/HĐQT ngày 06/07/1999. Có thể trang bị các nút truy nhập công nghệ mới cho các khu công nghệ cao.

Cầu trúc mạng truy nhập định hướng mạng mới NGN giai đoạn 2001 – 2005 mô tả ở hình vẽ sau.

Mạng truy nhập cố định gồm hai loại: các hệ thống trạm HOST cùng các trạm vệ tinh được nâng cấp và các nút truy nhập ATM/IP.

Mạng di động được cấu trúc trong lớp mạng truy nhập. Mạng này sẽ phát triển theo định hướng W-CDMA đi từ công nghệ GSM-TDMA hiện nay. Giai đoạn 2001 – 2005 sẽ phát triển lên 2G sử dụng công nghệ GPRS, bước đầu tại TP. Hồ Chí Minh và Hà nội.

Nếu thoả mãn điều kiện trang bị MSC mới sẽ sử dụng công nghệ ATM/IP.

5.2. Phát triển mạng truy nhập giai đoạn 2006 – 2010:
1. Mạng Hà nội và TP. Hồ Chí Minh:
Giai đoạn 2006 – 2010 mạng truy nhập của vùng Hà nội và TP. Hồ Chí Minh sẽ trang bị rộng rãi các nút truy nhập công nghệ ATM/IP để phát triển mạng lưới. Hạn chế nâng cấp các trạm HOST và vệ tinh hiện có mà chỉ tận dụng và mở rộng các trạm đã nâng cấp tới 75% năng lực của chúng.
1. Mạng các tỉnh, thành phố trọng điểm Đồng nai, Hải phòng, Bình dương, Bà rịa – Vũng tàu, Cần thơ, Khánh hoà, Đà nẵng, Thừa thiên – Huế và Quảng ninh:
Giai đoạn 2006 – 2010 sẽ phát triển mạng truy nhập song song hai cách:

Nâng cấp các trạm HOST và vệ tinh hiện có (nếu chi phí hợp lý) và trang bị mới các trạm truy nhập đa dịch vụ công nghệ ATM/IP. Ưu tiên phát triển mạng truy nhập đa dịch vụ công nghệ mới tại các vùng mạng trung tâm thành phố, khu công nghiệp.
1. Vùng mạng các tỉnh thành phố khác:
Giai đoạn 2006 – 2010 tại các khu công nghệ cao, khu công nghiệp hoặc trung tâm tỉnh thành có thể trang bị các nút truy nhập công nghệ ATM/IP để cung cấp các loại hình dịch vụ IP và băng rộng. Tiếp tục mở rộng các trạm HOST và vệ tinh hiện có để phát triển thuê bao có nhu cầu thoại phổ thông, ISDN băng hẹp.

Tại những vùng mạng mà số lượng thuê bao internet lớn (hơn 20% so với tổng số thuê bao thoại) thì nâng cấp trạm vệ tinh hay trạm HOST hiện có (nếu thoả mãn yếu tố kinh tế) hoặc trang bị nút truy nhập công nghệ mới nếu có nhu cầu truy nhập internet tốc độ cao tuỳ theo điều kiện thực tế. Ưu tiên trang bị mới các trạm Access cộng nghệ mới sản xuất trong nước.

Đối với mạng di động giai đoạn 2006 – 2010 sẽ trang bị và mở rộng mạng GPRS kết hợp với 3G công nghệ CDMA.

Giai đoạn 2001-2005:
- Mở rộng mạng thông tin di động và triển khai mạng thông tin di động thế hệ sau GPRS (2G)
- Triển khai mạng truy nhập cáp quang V5.2 và Access ATM/IP
- Nâng cấp các vệ tinh tại các điểm có nhu cầu và công nghệ , kinh tế cho phép
Giai đoạn 2006-2010:
- Tiếp tục phát triển mạng thông tin di động với các loại dịch vụ mới 3G – WCDMA
- Phát triển mạng truy nhập cáp quang
- Tăng cường sử dụng các Multiservice Access Node ở thành phố trọng điểm
- Tiếp tục nâng cấp các tổng đài vệ tinh ở những nơi có nhu cầu và đảm bảo yếu tố kinh tế, kỹ thuật
6. Nguyên tắc tổ chức mạng báo hiệu :

Mạng báo hiệu là thành phần cơ bản và quan trọng nhất trong chức năng điều khiển kết nối. Mạng báo hiệu trong cấu trúc mạng thế hệ sau là mạng báo hiệu kênh chung có chức năng chuyển tải an toàn và hiệu quả các bản tin báo hiệu giữa các vùng lưu lượng :
- Vùng báo hiệu 1 : tương ứng với vùng lưu lượng 1 [ 27 tỉnh phía Bắc từ Hà giang đến Hà tĩnh (trừ Hà nội)]
- Vùng báo hiệu 2 : tương ứng với vùng lưu lượng 2 [khu vực Hà nội]
- Vùng báo hiệu 3 : tương ứng với vùng lưu lượng 3 [14 tỉnh miền Trung và Tây nguyên từ Quảng bình đến Đăklăk]
- Vùng báo hiệu 4 : tương ứng với vùng lưu lượng 4 [ Tp Hồ Chí Minh]
- Vùng báo hiệu 5 : tương ứng với vùng lưu lượng 5 [18 tỉnh thuộc đồng bằng Nam bộ và đồng bằng sông Cửu long]
( Hiện nay các giao thức, giao diện, báo hiệu điều khiển kết nối rất đa dạng và còn đang tiếp tục phát triển, chưa được chuẩn hoá nên rất phức tạp. Cần có thời gian theo dõi, xem xét và cần đặc biệt quan tâm đến tính tương thích của các loại giao diện, giao thức, báo hiệu… khi lựa chọn thiết bị mới. )
- Giai đoạn 2001-2005: Tổ chức 5 vùng báo hiệu tương ứng với 5 vùng lưu lượng
- Giai đoạn 2005-2010: Hoàn thiện lớp mạng điều khiển theo các chuẩn
7.Nguyên tắc tổ chức mạng đồng bộ

Trong cấu trúc mạng thế hệ mới, mạng đồng bộ và vấn đề đồng bộ mạng được coi là vấn đề tất yếu, phải được và đã được triển khai trong các giai đoạn trước của quá trình xây dựng và phát triển mạng viễn thông số. Vì vậy trong các lớp của cấu trúc mạng thế hệ mới không đề cập đến mạng đồng bộ nữa.

Trong mạng viễn thông của VNPT, mạng đồng bộ vẫn đang được tiếp tục triển khai.

Xét về mặt tính chất thiết bị, mạng đồng bộ thuộc về lớp vật lý. Xét về mặt chức năng, mạng đồng bộ nhằm đảm bảo chất lượng cho việc kết nối, vì vậy trong cấu trúc mạng tổng thể của VNPT, mạng đồng bộ được xem xét ở lớp điều khiển kết nối.

Cấu trúc mạng đồng bộ được chia thành 4 lớp đồng bộ:

a.Lớp 0: lớp đồng hồ chủ quốc gia (PRC): sử dụng đồng hồ có độ ổn định tần số <1.10 E-11 (đồng hồ nguyên tử CESIUM)

b.Lớp 1: sử dụng đồng hồ có độ ổn định tần số <1.10 E –10 (loại radium) để đồng bộ các nút chuyển mạch quốc gia, quốc tế, và ATM/IP core switch trên các Node mạng lớp chuyển tải.

c.Lớp 2: sử dụng các đồng hồ có độ ổn định tần số <1.10 E-8 (Quartz) của các nút chuyển mạch Host và X.25, Frame Relay, di động, ATM/IP access.

d.Lớp 3: lớp truy nhập sử dụng các đồng hồ có độ ổn định tần số <1.10 E-7 (Quartz) cho các nút truy nhập mạng nội hạt và mạng dịch vụ X.25, frame relay, Internet ..
- Lớp đồng hồ chủ gồm ba đồng hồ chủ được đặt tại 3 trung tâm đồng bộ quốc gia là Hà nội, Đà nẵng và TP. Hồ chí Minh đấu tương hỗ với nhau, đồng hồ Đà nẵng là đồng hồ chủ với thứ tự ưu tiên cao nhất.
- Mỗi trung tâm đồng bộ quốc gia được trang bị nguồn đồng bộ dự phòng lấy tín hiệu đồng bộ từ vệ tinh GPS.
- Phù hợp với việc phân vùng lưu lượng, mạng đồng bộ VNPT cũng được chia thành 5 vùng độc lập tương ứng dùng thống nhất một hệ thống đồng hồ chủ. Chế độ đồng bộ được thực hiện theo nguyên tắc “chủ tớ “ giữa các lớp đồng bộ.
- Các trung tâm chuyển mạch và truyền dẫn quốc gia, quốc tế, mạng di động, tổng đài truyền số liệu, Frame Relay, Ineternet, ATM… quan trọng phải được trang bị các bộ phân phối tín hiệu đồng bộ để cấp tín hiệu đồng bộ riêng rẽ cho các thiết bị trong trung tâm nhằm giảm cấp đồng bộ và nâng cao độ an toàn của mạng lưói khi phần tử mạng bị sự cố.
- Tín hiệu đồng hồ chủ được cấp qua các tuyến truyền dẫn Ring SDH và sử dụng giao diện đồng bộ 2MHz.
- Đồng hồ của lớp 1 và 2 phải có khả nănghoạt động ở chế độ giữ đồng hồ (hold – over Mode) ít nhất trong 24 giờ với dộ ổn định <1.10 E-10/ngày khi nguồn đồng bộ chủ bị mất.
- Tận dụng ưu điểm của công nghệ SDH, thực hiện việc giảm cấp mạng đồng bộ bằng cách cấp trực tiếp tín hiệu đồng hồ chủ trên tất cả các tuyến truyền dẫn quang trục SDH tại giao diện 2 Mhz và đấu liên hoàn giao diện đồng bộ 2 Mhz giữa tuyến SDH trục và SDH nội hạt/nội tỉnh khi mạng nội tỉnh chưa được trang bị thiết bị phân phối tín hiệu đồng bộ.
Các phần tử mạng cấp nội hạt, nội tỉnh được cấp tín hiệu đồng bộ từ nguồn đồng bộ chủ quốc gia PRC theo các nguyên tắc sau:

a.Mạng access có tuyến truyền dẫn Sdh và PDH quốc gia:

+ Ưu tiên một: Tín hiệu đồng bộ được lấy từ tuyến trục SDH quốc gia để đồng bộ cho tổng đài host và các ATM/IP switch lớp biên.

+ Ưu tiên hai: Tín hiệu đồng bộ được lấy từ tuyến trục PDH quốc gia để đồng bộ cho các tổng đài host và các ATM/IP switch lớp biên.

b.Mạng access có tuyến truyền dẫn SDH quốc gia:

+ Tín hiệu đồng bộ được lấy từ tuyến trục SDH quốc gia để đồng bộ cho tổng đài host (tổng đài host phải được trang bị cổng đồng bộ 2Mhz) và tổng đài Multiservice Switch lớp biên; tổng đài host sẽ cấp tiếp tín hiệu cho các phần tử mạng nội tỉnh khác thông qua luồng E1
- Các tổng đài vệ tinh , thiết bị truy nhập V5.x được đồng bộ hoá theo tổng đài Multiservice lớp biên , tổng đài host theo tín hiệu đồng bộ được lấy từ tuyến truyền dẫn nội tỉnh theo phương thức đã mô tả ở mục a, b
- Khi phần tử mạng cùng cấp mạng đựoc đấu nối theo dạng lưới (mesh) thì tín hiệu đồng bộ phải được cấp đồng thời và từ cùng nguồn đồng bộ cho các phần tử mạng này, không cấp tín hiệu đồng bộ theo chế độ “chủ tớ “ giữa các phần tử mạng.
8. Nguyên tắc tổ chức mạng quản lý :

Triển khai thực hiện dự án xây dựng hệ thống quản lý mạng viễn thông quốc gia giai đoạn 2001-2005:

Cần triển khai các bước sau để đạt được hệ thống lõi
- Xây dựng 1 NMC tại Hà Nội với một số khối chức năng cơ bản như sau:
- Hỗ trợ khai thác ( O&S )
- Quản lý mạng ( NM )
- Quản lý chất lượng ( NPM )
- Thủ tục và tiến trình ( P&P )
- Xây dựng một số OMC theo nhà cung cấp thiết bị cho các tổng đài
- Xây dựng mạng DCN
- Thay đổi cách thức thực hiện vận hành khai thác hiện nay.
- Thay đổi về tổ chức, quản lý
- Tự động hoá một số chức năng vận hành khai thác.
- Thực hiện chuyển đổi về công nghệ trong quản lý mạng.
Phương án kỹ thuật của hệ thống:
- Cấu hình tổng thể của hệ thống quản lý mạng quốc gia giai đoạn 1 được xây dựng trên mô hình quản lý mạng theo công nghệ Cross-Domain.
- Việc xây dựng các OMC cho chuyển mạch thực hiện trên cơ sở chủng loại thiết bị của nhà cung cấp. Địa điểm đặt OMC phụ thuộc vào số lượng phần tử mạng có cùng tính chất và có vị trí địa lý gần nhau.
- Sẽ xây dựng các OMC cho 5 chủng loại tổng đài và 1 trung tâm OMC cho truyền dẫn đặt tại Hà Nội.
Mục tiêu của giai đoạn đầu tiên của quá trình hình thành Hệ thống quản lý mạng Viễn thông theo mô hình TMN là phải xây dựng được các thành phần cơ bản và nền tảng của Hệ thống quản lý mạng, đó chính là cái lõi của hệ thống. Các đặc trưng của giai đoạn này như sau:
- Thực hiện các chức năng quản lý cơ bản như: quản lý chất lượng mạng, quản lý cấu hình mạng, quản lý cảnh báo, quản lý lỗi, quản lý bảo mật.
- Quản lý các phần tử chuyển mạch thông qua các OMC theo nhà cung cấp thiết bị.
- Quản lý các phần tử truyền dẫn thông qua OMC của truyền dẫn.
- Các loại thiết bị có thể triển khai quản lý như sau: các phần tử chuyển mạch, các phần tử truyền dẫn SDH, IP, ATM, FR…
- Về giải pháp triển khai: Hệ thống có khả năng quản lý các NE ở xa, có khả năng dễ dàng mở rộng phần cứng và nâng cấp phần mềm để mở rộng thêm chức năng quản lý, cũng như các phần tử sẽ được đưa vào quản lý trong tương lai để tiến tới thành một hệ thống quản lý mạng hoàn chỉnh.
Để đáp ứng nhu cầu trước mắt cũng như tính thích ứng trong tương lai, pha 1 của hệ thống quản lý mạng viễn thông được hình thành với quy mô như sau:

* Hình thành 01 NMC đặt tại Hà Nội thực hiện các chức năng quản lý chính, quản lý 61 phần tử mạng ( Theo bảng danh mục các phần tử mạng ) thông qua các OMC

* Hình thành 01 OMC để quản lý 23 tuyến truyền dẫn SDH của công ty VTN, VTI, mạng Ring 2.5 Gb/s của bưu điện Hà Nội

* Hình thành 03 Trung tâm quản lý chuyển mạch để quản lý 38 tổng đài:

+Trung tâm 1: bao gồm 01 OMC để quản lý các tổng đài AXE của hãng ERICSSON.

+Trung tâm 2: bao gồm:
- 01 OMC để quản lý các tổng đài HOST – E10 của hãng ALCATEL,
- 01 OMC để quản lý các tổng đài HOST- NEC của hãng NEC,
- 01 OMC để quản lý các tổng đài HOST- VKX của công ty VKX.
+Trung tâm 3: bao gồm 01 OMC để quản lý các tổng đài EWSD của hãng SIEMENS

Việc xây dựng OMC sẽ được tiến hành theo thứ tự ưu tiên như sau:
- OMC cho truyền dẫn, OMC cho tổng đài của hãng ERICSSON ưu tiên 1
- OMC cho các tổng đài của hãng ALCATEL ưu tiên 2
- OMC cho các tổng đài của hãng SIEMENS ưu tiên 3
- OMC cho các tổng đài của hãng NEC ưu tiên 4
- OMC cho các tổng đài của công ty LD VKX ưu tiên 5
- Đồng thời số lượng phần tử mạng đấu vào OMC cũng được ưu tiên, các phần tử mạng của công ty VTN, VTI được ưu tiên trước, sau đo đến các phần tử mạng của bưu điện Hà Nội và Hồ Chí Minh, và cuối cùng là phần tử mạng của các bưu điện tỉnh thành khác.
- Tại NMC sẽ có hệ thống hiển thị trên tường ( Graphical Wall Display ), còn tại các OMC chỉ có hệ thống chiếu trên tường ( Wall Projector )
- Mạng DCN được xây dựng để phục vụ chung cho hệ thống quản lý mạng cũng như các Trung tâm tính cước và chăm sóc khách hàng.
- Tại NMC phải thu nhận đầy đủ thông tin về cấu hình , chất lượng, cảnh báo, lỗi và sự cố của các phần tử mạng trên mạng viễn thông Việt Nam.
PHỤ LỤC

NHU CẦU DUNG LƯỢNG

CỦA MẠNG CHUYỂN MẠCH ATM/IP – VTN

ATM/IP Core VTN-Hà Nội

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    10Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 20Gb/s – 40Gb/s.

Giai đoạn 2005-2010:    160Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 160Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

ATM/IP Core VTN-Hồ Chí Minh

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    20Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 20Gb/s – 40Gb/s.

Giai đoạn 2005-2010:    160Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 160Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

ATM/IP Core VTN-Đà Nẵng

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    10Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 10Gb/s – 20Gb/s.

Giai đoạn 2005-2010:    40Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 160Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice-Hà Nội

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    10Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 10Gb/s – 20Gb/s.

Giai đoạn 2005-2010:    40Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 80Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice-Hồ Chí Minh

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    10Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 10Gb/s – 20Gb/s.

Giai đoạn 2005-2010:    80Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 80Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice-Đà Nẵng

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    5Gb/s -10Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến 10Gb/s.

Giai đoạn 2005-2010:    20Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 80Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Đà Nẵng

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 40Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Hải Phòng

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 20Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Quảng Ninh

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 20Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Huế

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    2Gb/s – 5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 2Gb/s – 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 10Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Khánh Hoà

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    2Gb/s – 5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 2Gb/s – 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 10Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Đồng Nai

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 20Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Bình dương

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 20Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Cần thơ

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 20Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Vũng Tàu

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2002:    2Gb/s – 5Gb/s.

Giai đoạn 2003-2005:    Tuỳ theo nhu cầu và khả năng đáp ứng của mạng truyền dẫn, dự kiến từ 2Gb/s – 5Gb/s là đủ cho giai đoạn này.

Giai đoạn 2005-2010:    10Gb/s

Khả năng mở rộng của thiết bị phải linh hoạt, tối thiểu phải hỗ trợ mở rộng đến 10Gb/s. Số slots trên một module chuyển mạch tối thiếu là 12.

Multiservice Bưu điện Hà Tây

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2005:    1Gb/s – 2Gb/s.

Số slots tối thiếu là 8.

Giai đoạn 2005-2010:    5Gb/s

Multiservice Bưu điện Vĩnh Phúc

Năng lực chuyển mạch

Giai đoạn 2001-2005:    1Gb/s – 2Gb/s.

Số slots tối thiếu là 8

Giai đoạn 2005-2010:    5Gb/s

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí
[sociallocker id=”19555″] Tải Xuống Tại Đây [/sociallocker]
June 20, 2019
TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG cùng thiết bị điều khiển bật tắt theo giờ mặt trời tích hợp GSM

TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG cùng thiết bị điều khiển bật tắt theo giờ mặt trời tích hợp GSM

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan:Mạch tự động điều khiển đèn

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]https://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/05/TI%E1%BA%BET-KI%E1%BB%86M-N%C4%82NG-L%C6%AF%E1%BB%A2NG-c%C3%B9ng-thi%E1%BA%BFt-b%E1%BB%8B-%C4%91i%E1%BB%81u-khi%E1%BB%83n-b%E1%BA%ADt-t%E1%BA%AFt-theo-gi%E1%BB%9D-m%E1%BA%B7t-tr%E1%BB%9Di-t%C3%ADch-h%E1%BB%A3p-GSM.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG cùng thiết bị điều khiển bật tắt theo giờ mặt trời tích hợp GSM

TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG

TIẾT KIỆM NĂNG LƯỢNG cùng

thiết bị điều khiển bật tắt theo giờ

mặt trời tích hợp GSM

BÀI LÀM

Tiết kiệm năng lượng hiện nay đã và đang trở thành chủ để nóng bỏng của đất nước, có rất nhiều phương pháp có thể giúp chúng ta tiết kiệm năng lượng như vận động theo ý thức, thay đổi chủng loại thiết bị điện tiêu hao ít năng lượng, …

Công ty Cổ phần TECHPAL vừa đưa ra giải pháp phát triển thiết bị điều khiển bật tắt đèn chiếu sáng theo giờ mặt trời tích hợp khả năng điều khiển tập trung qua mạng điện thoại di động.

Trong chiếu sáng công cộng trước nay giải pháp được sử dụng chủ yếu là bật tắt theo cảm

biến ánh sáng hoặc timer dẫn đến tồn tại một số điểm bất cập như: khi quang trở (cảm biến ánh sáng) bị bụi hoặc sử dụng lâu ngày sẽ dẫn đến việc bật tắt không đúng, đối với timer thì thời gian bật tắt luôn luôn cố định không có độ mềm dẻo thực

sự cần theo theo từng giai đoạn trong mỗi mùa và từng mùa trong năm, … Diện tích được chiếu sáng hay công suất tiêu thụ điện năng của đèn chiếu sáng trên một phạm vi rộng là rất lớn. Năm 2010, chiếu sáng chiếm 25,3% điện năng thương phẩm của Việt Nam, chiếu sáng công cộng chiếm một phần mười tổng lượng điện chiếu sáng hay chiếm 2% của tất cả các mức tiêu thụ điện (Theo http://oif.gov.vn) như vậy nếu đưa ra giải pháp tối ưu về thời gian bật tắt đèn chiếu sáng công cộng sẽ mang lại lợi ích kinh tế rất lớn.

Công ty Cổ phần TECHPAL đã hợp tác cùng đối tác IPNet cho phát triển thành công thiết bị điều khiển bặt tắt thông minh theo giờ mặt trời. Từ quy luật ánh sáng mặt trời tại nơi thiết bị chiếu sáng được lắp đặt phần mềm sẽ tính ra chu kỳ giờ sáng tối của mặt trời theo từng ngày trong năm từ đó đưa ra giờ bật tắt phù hợp nhất. Dữ liệu về thời gian được lưu bộ nhớ và Chip xử lý chính sẽ đọc dữ liệu lưu từ phần mềm để

bật tắt cho từng ngày từ đó mang lại tối ưu về khoảng thời gian bật tắt giúp tiết kiệm năng lượng tối đa.

Thiết bị bật tắt theo giờ

Bằng khen của Ngân

mặt trời bản đủ chức

hàng Thế giới

năng

Với tính năng điều khiển giám sát từ xa qua mạng điện thoại di động GSM, thiết bị cho phép điều khiển nóng từ trung tâm cho từng đầu cuối thông qua tin nhắn SMS hoặc qua việc mở đường truyền kết nối GPRS. Tính năng này giúp đơn vị quản lý bật/tắt cưỡng chế đèn chiếu sáng từ trung tâm đối với những nơi không được ưu tiên cao trong những ngày thiếu điện trầm trọng hoặc bật những ngày lễ lớn, … Cũng với khả

năng này, trung tâm có thể quản lý tình trạng mất điện (nhờ nguồn ắc quy dự trữ) hay tình trạng hoạt động bình thường của thiết bị đầu cuối ngay khi xảy ra sự cố qua những bản tin gửi về trung tâm. Việc kết hợp tính năng điều khiển từ xa và tính năng điều khiển bật tắt theo giờ mặt trời tạo ra khả năng linh hoạt và tiết kiệm điện tối ưu. Sản phẩm hoàn toàn được nghiên cứu phát triển trong nước giúp giảm giá thành tối đa và chất lượng đảm bảo.

Với tính hữu ích và tính khả thi của thiết bị, vừa qua Ngân hàng Thế giới cùng Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã trao tặng giải thưởng “Ngày sáng tạo Việt Nam 2011” cho nhóm nghiên cứu phát triển ý tưởng. Đồng thời ủng hộ tài chính triển khai thử nghiệm thiết bị trên địa bàn Hà Nội trong giai đoạn sắp tới.

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí

Tải Xuống Tại Đây

May 26, 2019
Bài tập lớn Ngoại vi ghép nối Sử dụng vi điều khiển AT89S52 thiết kế hệ thống đèn giao thông ngã tư
Bài tập lớn Ngoại vi ghép nối Sử dụng vi điều khiển AT89S52 thiết kế hệ thống đèn giao thông ngã tư

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: [email protected]

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan:BÀI TẬP LỚN ĐIỆN TỬ CÔNG SUẤT 1

[toc]

[pdfviewer width=”800px” height=”1000px” beta=”true/false”]http://hotroontap.com/wp-content/uploads/2019/05/B%C3%A0i-t%E1%BA%ADp-l%E1%BB%9Bn-Ngo%E1%BA%A1i-vi-gh%C3%A9p-n%E1%BB%91i-S%E1%BB%AD-d%E1%BB%A5ng-vi-%C4%91i%E1%BB%81u-khi%E1%BB%83n-AT89S52-thi%E1%BA%BFt-k%E1%BA%BF-h%E1%BB%87-th%E1%BB%91ng-%C4%91%C3%A8n-giao-th%C3%B4ng-ng%C3%A3-t%C6%B0.pdf[/pdfviewer]

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Bài tập lớn Ngoại vi ghép nối Sử dụng vi điều khiển AT89S52 thiết kế hệ thống đèn giao thông ngã tư

LỜI NÓI ĐẦU

Trong những năm gần đây trên thế giới cùng với sự phát triển mạnh mẽ của ngành công nghiệp chế tạo linh kiện bán dẫn và vi mạch tổng hợp, một hướng phát triển mới của các vi xử lý đã hình thành đó là các vi điều khiển. Với nhiều ưu điểm, vi điều khiển đã được sử dụng rộng rãi trên nhiều lĩnh vực khác nhau. Bằng cách áp dụng vi điều khiển vào trong quá trình sản xuất và xử lý, vi điều khiển đã thực sự thể hiện được ưu thế của mình so với các thiết bị điều khiển thông thường. Vì nhiều những lý do trên, trong trường Đại Học, Cao Đẳng, vi xử lý thực sự trở thành một môn học hết sức quan trọng, vi xử lý 8051 gần như là một môn học sử dụng để trang bị cho chúng ta những kiến thức cơ bản về vi xử lý, từ đó mở rộng ra các loại vi xử lý khác có cấu trúc phức tạp hơn như AVR, PIC, …

Qua đồ án này, đã giúp chúng em hình dung được thực tế vi xử lý áp dụng như thế nào trong cuộc sống hiện đại, cụ thể chính là hệ thống đèn giao thông dùng vi điều khiển AT89S52. Đồ án gồm 4 chương:

Chương I: Tổng quan về đèn giao thông, giới thiệu khái quát đề tài, các thành phần chính của hệ thống đèn giao thông, nguyên lý hoạt động, ngôn ngữ sử dụng và phần mềm mô phỏng.

Chương II: Khảo sát vi đều khiển AT89S52.

Chương III: Thiết kế phần cứng.

Chương IV: Thiết kế phần mềm.

Nhóm chúng em xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ, chỉ bảo tận tình của Lê Thị Minh Tân trong suốt thời gian chúng em thực hiện đồ án này.

Thái Nguyên, tháng 10 năm 2012

Nhóm sinh viên thực hiện:           Đinh Trí Lợi

                                                     Đặng Kim Thắng

                                                     Nguyễn Khắc Hậu

CHƯƠNG I : GIỚI THIỆU VỀ ĐỀ TÀI

I.1: Cơ sở lựa chọn đề tài.

a. Đặt Vấn Đề (ứng dụng):

Với mỗi một dân tộc, để kinh tế phát triển thì sự phát triển về khoa hoc, kỹ thuật là thật sự cần thiết và đặc biệt quan trọng. Với sự phát triển mạnh mẽ của kinh tế như hiện nay, giao thông đang là một bài toán khó đòi hỏi nhiều ngành, nhiều cấp phải quan tâm, và tìm ra các hưóng giải quyết. Để làm giảm bớt những khó khăn đó cũng như làm cho việc lưu thông trên các tuyến đường được thông thoáng và giảm thiểu tại nạn, thì việc đặt các cột đèn tại các ngã và thời gian quy định cho phép đi và cấm đi của các tuyến là đặc biệt quan trọng.

Đối với một ngã tư, tại mỗi thời điểm trong ngày thì sự lưu thông ở mỗi ngã tư la rất quan trọng. Vì thế, một chương trình điều khiển đèn giao thông để ngã tư được lưu thông một cách tốt nhất là cần thiết và hết sức quan trọng

Với những nhận định như thế, chúng em quyết định chọn đề tài “giao thông tại ngã tư” này.vì vậy Nhóm chúng em tiến hành thực hiện đề tài này

Hệ thống điều khiển đèn tín hiệu giao thông tại ngã tư đường được thiết kế trên cơ sở sử dụng on-chip 89S52.Vi điều khiển được lập trình để điều khiển 2 công việc chính :

1-Chuyển mức của các đèn tín hiệu trên làn đường

Việc chuyển mức này được thực hiện bằng 4 bit truyền tín hiệu :

P2.0 : đèn đỏ

P2.1 : đèn xanh đi thẳng

P2.2 : đèn xanh rẽ trái

P2.3 : đèn vàng

Các đèn hiển thị là các LED đơn nối chung nhau anot .Đèn sáng sẽ tương ứng với mức logic thấp .Chuyển mức giữa các đèn sẽ xen kẽ những bộ đếm kết thúc mỗi sẽ tương ứng thiết lập lại các bit để hiển thị các trạng thái đèn tiếp theo.

Cụ thể thời gian hiển thị như sau :

Đèn đỏ : 30 s

Đèn xanh đi thẳng : 50s

Đèn xanh rẽ trái : 40s ( hai đèn xanh kết thúc cùng lúc )

Đèn vàng : 5s

2-Hiển thị bộ đếm tương ứng với mỗi trạng thái đèn :

Sử dụng số có 2 chữ số để đếm vì thế dùng 2 đèn LED :

LED 1 để hiển thi chữ số hàng chục sẽ được nối trực tiếp với 8 bit của cổng P1

LED 2 để hiển thị chữ số hàng đơn vị sẽ được nối trực tiếp với 8 bit của cổng P0.

CHƯƠNG II:TỔNG QUAN VỀ HỌ VI ĐIỀU KHIỂN

II.1: Giới thiệu

Bộ vi điều khiển viết tắt là Micro-controller, là mạch tích hợp trên một chip có thể lập trình được, dùng để điều khiển hoạt động của một hệ thống. Theo các tập lệnh của người lập trình, bộ vi điều khiển tiến hành đọc, lưu trữ thông tin, xử lý thông tin, đo thời gian và tiến hành đóng mở một cơ cấu nào đó.

Trong các thiết bị điện, điện và điện tử dân dụng, các bộ vi điều khiển, điều khiển hoạt động của TV, máy giặt, đầu đọc laser, điện thọai, lò vi-ba … Trong hệ thống sản xuất tự động, bộ vi điều khiển được sử dụng trong Robot, dây chuyền tự động. Các hệ thống càng “thông minh” thì vai trò của hệ vi điều khiển càng quan trọng.

II.2: Lịch sử phát triển của các loại vì điều khiển.

Bộ vi điều khiển thực ra, là một loại vi xử lí trong tập hợp các bộ vi xử lý nói chung. Bộ vi điều khiển được phát triển từ bộ vi xử lí, từ những năm 70 do sự phát triển và hoàn thiện về công nghệ vi điện tử dựa trên kỹ thuật MOS (Metal-Oxide-Semiconductor) , mức độ tích hợp của các linh kiện bán dẫn trong một chip ngày càng cao.

Năm 1971 xuất hiện bộ vi xử lí 4 bit loại TMS1000 do công ty texas Instruments vừa là nơi phát minh vừa là nhà sản xuất. Nhìn tổng thể thì bộ vi xử lí chỉ có chứa trên một chip những chức năng cần thiết để xử lí chương trình theo một trình tự, còn tất cả bộ phận phụ trợ khác cần thiết như : bộ nhớ dữ liệu , bộ nhớ chương trình , bộ chuển đổi AID, khối điều khiển, khối hiển thị, điều khiển máy in, hối đồng hồ và lịch là những linh kiện nằm ở bên ngoài được nối vào bộ vi xử lí.

Mãi đến năm 1976 công ty INTEL (Interlligen-Elictronics). Mới cho ra đời bộ vi điều khiển đơn chip đầu tiên trên thế giới với tên gọi 8048. Bên cạnh bộ xử lí trung tâm 8048 còn chứa bộ nhớ dữ liệu, bộ nhớ chương trình, bộ đếm và phát thời gian các cổng vào và ra Digital trên một chip.

Các công ty khác cũng lần lược cho ra đời các bộ vi điều khiển 8bit tương tự như 8048 và hình thành họ vi điều khiển MCS-48 (Microcontroller-sustem-48).

Đến năm 1980 công ty INTEL cho ra đời thế hệ thứ hai của bộ vi điều khiển đơn chip với tên gọi 8051. Và sau đó hàng loạt các vi điều khiển cùng loại với 8051 ra đời và hình thành họ vi điều khiển MCS-51 .

Đến nay họ vi điều khiển 8 bit MCS51 đã có đến 250 thành viên và hầu hết các công ty hàng dẫn hàng đầu thế giới chế tạo. Đứng đầu là công ty INTEL và rất nhiều công ty khác như : AMD, SIEMENS, PHILIPS, DALLAS, OKI …

Ngoài ra còn có các công ty khác cũng có những họ vi điều khiển riêng như:

Họ     68HCOS              của công ty Motorola

Họ     ST62                    của   công ty SGS-THOMSON

Họ     H8                        của   công ty Hitachi

Họ pic cuả công ty Microchip

II.3: Khảo sát bộ vi điều khiển AT89S52 từ ATMEL CORPOCATION

Đặc điểm và chức năng hoạt động của các IC họ MSC-51 hoàn toàn tương tự như nhau. Ở đây giới thiệu IC 8951 là một họ IC vi điều khiển do hãng Intel của Mỹ sản xuất. Chúng có các đặc điểm chung như sau:

Các đặc điểm của 89S52 được tóm tắt như sau:

4 KB ROM

4 KB EPROM bên trong.

128 Byte RAM nội.

4 Port xuất nhập I/O 8 bit.

2 bộ định thời 16 bit

Mạch giao tiếp nối tiếp.

64 KB vùng nhớ mã ngoài

64 KB vùng nhớ dữ liệu ngoài

Xử lý Boolean (hoạt động trên bit đơn).

210 vị trí nhớ có thể định vị bit.

4s cho hoạt động nhân hoặc chia.

II.3.1.Cấu trúc bên trong của AT89S52.

Phần chính của vi điều khiển 8051 / 8031 là bộ xử lí trung tâm (CPU: central processing unit ) bao gồm :

– Thanh ghi tích lũy A

– Thanh ghi tích lũy phụ B, dùng cho phép nhân và phép chia

– Đơn vị logic học (ALU : Arithmetic Logical Unit )

– Từ trạng thái chương trình (PSW : Prorgam Status Word)

– Bốn băng thanh ghi

– Con trỏ ngăn xếp

Ngoài ra còn có bộ nhớ chương trình, bộ giải mã lệnh, bộ điều khiển thời gian và logic.

II.3.2:Tóm tắt phần cứng:

AT89S52 có tất cả 40 chân có chức năng như các đường xuất nhập . Trong đó có 24 chân có tác dụng kép (có nghĩa là một chân có hai chức năng), mỗi đường có thể hoạt động như đường xuất nhập   hoặc như đường điều khiển hoặc là thành phần của các bus dữ liệu và bus địa chỉ.

+ Các cổng vào ra

– Port 0 (Chân 32-39):là cổng hai chiều dùng 8 bit để mở, như là cổng ra, Port 0 có những cấu hình công đường dẫn địa chỉ, dữ liệu để truy xuất tới chương trình goài và bộ nhớ dữ liệu. yêu cầu bên ngoài dừng lại trong lúc kiểm tra chương trình.

– Port 1 (Chân 1-8): có cổng hai chiều 8bit, trong phép cộng P1.0 và P1.1 có thể thực hiện để đi tới bộ định thời/bộ đếm bên trong đếm ngõ vào(P1.0/T2) và hai bộ định thời/bộ đếm truy xuất ngõ vào(P1.1/T2EX).

– Port 2 (Chân 21-28): có cổng hai chiều 8bit, phát ra những địa chỉ byte cao khác trong lúc tìm về từ bộ nhớ chương trình bên ngoài và truy xuất từ bộ nhớ dữ liệu bên ngoài việc đó sử dụng 8bit địa chỉ. Port 2 phát ra những nội dung của thanh ghi có chức năng đặc biệt P2

– Port 3 (Chân 10-17):

P3.0 RxD Chân phát dữ liệu của Port nối tiếp

P3.1 TxD Chân thu dữ liệu của Port nối tiếp

P3.2 INT0 Ngõ vào ngắt ngoài 0

P3.3 INT1 Ngõ vào ngắt ngoài 1

P3.4 T0 Ngõ vào bộ định thời đếm 0

P3.5 T1 Ngõ vào bộ định thời đếm 1

P3.6 WR Điều khiển ghi dữ liệu vào RAM ngoài

P3.7 RD Điều khiển đọc dữ liệu từ RAM ngoài

+ Reset (Chân 9):

Chân reset có tác dụng reset cho chíp, mức tích cực của chân này là mức 1 , để reset ta phải đưa mức 1 (5v) đến chân này với thời gian tối thiểu 2 chu kỳ máy ( tương đương 2µs – tương đương với thạch anh 12Mhz ).

Sau đây là mạch reset.

– RxD :nhận tín hiệu kiểu nối tiếp.

– TxD :truyền tín hiệu kiểu nối tiếp.

– /INT0: ngắt ngoài 0.

– /INT1: ngắt ngoài 1.

– T0: chân vào 0 của bộ timer/counter 0.

– T1: chân vào 0 của bộ timer/counter 1.

– /WR: ghi giữ liệu vào bộ nhớ ngoài.

– /Rd: đọc giữ liệu từ bộ nhớ ngoài.

– XTAL1: chân vào mạch khuếch đại dao động.

– XTAL2: chân ra từ mạch khuếch đại dao động.

– /PSEN: chân cho phép đọc chương trình ngoài (Rom ngoài).

reset bằng tay        reset khi cấp nguồn

– Nút ấn:

– Trạng thái của các thanh ghi khi reset, khi reset thì trạng thái của RAM nội không bị thay đổi

+ Chân cho phép chốt địa chỉ (ALE/PROG)

Chân ALE có xung ở ngõ ra để chốt địa chỉ Byet thấp trong thời gian truy xuất bộ nhớ ngoài. Chân này có chương trình xung ở ngõ vào trong khi tín hiệu điện đang chạy.

Trong điều khiển bình thường, chân ALE được xuất ra với một giá trị bằng 1/6 tần số của mạch dao động và có thể được sử dụng cho việc quy định thời gian bên ngoài hoặc mục đích đếm thời gian. Ghi nhớ, một xung ALE được ngắt quãng trong khi mỗi truy xuất từ dữ liệu bộ nhớ ngoài.
Nếu ra lệnh, bình thường ALE có thể bị hủy bởi việc cài dặt bit 0 của SFR được định vị trí 8EH

+ Chân cho phép bộ nhớ chương trình (PSEN:Program store Enable)
PSEN được đọc xung nhọn tới bộ nhớ chương trình ngoài.
Khi AT89S52RC đang thực hiện mã từ bộ nhớ chương trình ngoài, PSEN được thực hiện với chu kỳ máy tăng gấp đôi, trừ phi hai hoạt động PSEN đó được ngắt quãng trong thời gian truy xuất tới bộ nhớ dữ liệu bên ngoài.
+ Chân truy xuất ngoài (EA/VPP)

Kích hoạt truy xuất ngoài, chân EA phải được nối với GND khi sử dụng các thiết bị từ mã truy cập từ bộ nhớ chương trình ngoài được định vị trí từ 0000H tới FFFFH.

+ Chân tinh thể thạch anh XTAL

XTAL1: ngõ vào tới mạch dao động khuếch đại ngược và tới mạch điện khóa diều khiển bên trong.

XTAL2: ngõ ra từ mạch dao động khuếch đại ngược.

Thanh ghi các chức năng đặc biệt (SFR)

Một ánh xạ trên bề mặt diện tích của bộ nhớ chip được gọi là thanh ghi các chức năng đặc biệt.

Ghi chú, đó không phải là tất cả các địa chỉ đã được sử dụng, và những địa chỉ không được sử dụng có thể không được bổ sung vào chip. Đọc truy xuất tới các địa chỉ đó sẽ được tổng hợp đầy đủ vào dữ liệu ngẫu nhiên, và truy xuất được ghi sẽ có hiệu ứng lờ mờ.

+ Thanh ghi bộ định thời 2:

điều khiển và trạng thái các bit được chứa đựng vào thanh ghi T2CON và T2MOD.
Thanh ghi ngắt:

khởi động những bit ngắt riêng biệt được thực hiện bởi thanh ghi IE.
TF2: Dấu hiệu cờ tràn 2 bộ định thời đặt bởi 2 bộ dịnh thời cờ tràn và phải được xóa bởi phần mềm. TF2 sẽ không được dặt khi RCLK = 1 hoặc TCLK = 1
EXF2: 2 Bộ định thời dấu hiệu ngoài khi một cái được giữ lại hoặc chạy lại bởi một từ chối chuyển tiếp trên T2EX và EXEN2 = 1. khi 2 bộ định thời trong được kích hoạt, EXF2 = 1 sẽ là nguyên nhân để CPU tới vector tới thủ tục 2 bộ định thời trong. EXEN2 phải được xóa bởi phần mềm. EXF2 không phải nguyên nhân gây ngắt trong bộ đếm lên/xuống (DCEN = 1).
RCLK Kích hoạt xung nhận, khi điều chỉnh, nguyên nhân cổng nối tiếp được sử dụng 2 bộ định thời cờ tràn tạo xung cho xung nhận trong cổng nối tiếp cho dạng 1 và 3. RCLK = 0 là nguyên nhân cờ tràn một bộ định thời được sử dụng cho việc nhận xung

TCLK Kích hoạt truyền xung, khi điều chỉnh, nguyên nhân cồng nối tiếp được dùng cờ tràn xung bộ định thời 2 cho việc phát xung trong cổng nối tiếp cho dạng 1 và 3. TCLK = 0 nguyên nhân cờ tràn bộ dịnh thời 1 dã được dùng để phát xung.

-EXEN2 Kích hoạt bộ định thời ngoài 2, một cái được giữ lại hoặc chạy lại để xuất như là một kết quả của một từ chối chuyển tiếp trên T2EX neu1 bộ định thời 2 không được sừ dụng để tạo xung cho cổng nối tiếp. EXEN2 = 0 là nguyên nhân bộ định thời 2 lờ đi khả năng có thể xảy ra của T2EX
TR2 Điều khiển bắt đầu/dừng lại cho bộ định thời 2. TR2 = 1 bộ định thời bắt đầu.

C/T2 Bộ định thời hoặc bộ đếm cho bộ định thời 2. C/T2 = 0 cho chức năng bộ định thời. C/T2 = 1 cho máy đếm sự kiện ngoài.
CP/RL2 Chọn giữ/chạy lại. CP/RL2 = 1 lý do giữ lại cho xuất hiện trên từ chối chuyển tiếp vào T2EX nếu EXEN2 = 1. CP/RL2 = 0 nguyên nhân tự động chạy lại để xuất hiện khi cờ tràn bộ định thời 2 hoặc xuất hiện từ chối chuyển tiếp vào T2EX khi EXEN2 = 1. khi RCLK hoặc TCLK = 1, bit này được lờ đi và bộ định thời bị ép tự động chạy lại trên cờ tràn bộ định thời 2.
+ Con trỏ ghi hai dữ liệu:

Để thuận tiện truy xuất cà hai bộ nhớ dữ liệu bên trong và bên ngoài, 2 bờ của 16bit con trỏ ghi dữ liệu được cung cấp: DP0 của địa chỉ thanh ghi các chức năng đặc biệt định vị trí 82H-83H và DP1 ở 84H-85H. bit DPS = 0 trong các thanh ghi phụ các chức năng đặc biệt chon5DP0 và DP1 = 1 chọn DP1. người sử dụng nên khởi động bit DPS để tích hợp giá trị trước khi truy xuất tương ứng với con trỏ ghi dữ liệu.

Cờ tắt nguồn(POF): được định 4bit (PCON.4) vào PCON SFR. POF được điều chỉnh tới “1” trong khi bật nguồn. nó có thể bị điều chỉnh và và đứng yên dưới phần mềm điều khiển và không được giả tạo bởi quá trình khởi động lại

Thiết bị MCS_51 có một khoảng địa chỉ riêng cho chương trình và bộ nhớ dữ liệu.

+ Bộ nhớ chương trình:

–     Nếu chân EA được nối với GND tất cả chương trình đi về có hướng về tới bộ nhớ ngoài.

–     Trong AT89S52RC, nếu chân EA được nối với Vcc thì chương trình về tới khoảng địa chỉ 0000H-7FFFH đi tới bộ nhớ chương trình bên trong và đi về tới địa chỉ 8000H-FFFFH đi tới bộ nhớ chuong trình bên ngoài.
Bộ nhớ dữ liệu:

–      AT89S52RC có bộ nhớ dữ liệu bên trong với 4 phần riêng:
+ Thấp hơn 128 byte của RAM (có địa chỉ từ 00H-7FH) được gán giá trị ngay lập tức hoặc gián tiếp

+       Cao hơn 128 byte RAM ( có địa chỉ 80H-FFH) chỉ gán địa chỉ bằng cách gián tiếp

+ Các thanh ghi có chức năng đặc biệt (có địa chỉ từ 80H-FFH) chỉ được gán địa chỉ bằng cách trực tiếp

+ 256 byte RAM mở rộng (00H-FFH) được truy cuất gián tiếp bởi lệnh MOVX, và với bit EXTRAM được xóa.

+ Phần cứng bộ định thời giám sát:

Được dự định như là phương pháp khôi phục trong vị trí nơi mà CPU có thể bị xáo trộn bởi chủ đề phần mềm, nó phù hợp với bộ đếm 13bit.
Cách sử dụng bộ định thời giám sát: để cho phép nó, người sử dụng phải viết 01EH và 0E1H trong dãy để tới thanh ghi WDTRST. Khi nó được cho phép, người sử dụng cần tới dịch vụ của nó bởi 01EH và 0E1H tới WDTRST để phá hủy cờ tràn của nó. Bộ đếm cờ tràn 13bit khi nó đạt tới 8191(1FFFH), và thiết lập lại các thiết bị. khi nó được cho phép, nó sẽ gia tăng chu kỳ máy trong khi mạch dao động đang chạy. để chạy lại nó người dùng phải viết 01EH và 0E1H tới WDTRST. WDTRST là thanh ghi chỉ viết. bộ đếm WDT không thể bị đọc hay viết.

Bộ định thời 0 và 1:

Bộ định thời 0 và 1 trong AT89S52RC hoạt động giống như là bộ định thời 0 và 1 trong AT89S52 và AT89C52.

Bộ định thời 2:

Bộ định thời 2 là bộ định thời/bộ đếm 16bit nó có thể hoạt động như các bộ định thời khác hoặc một biến cố đếm. bộ định thời 2 gồm 2 thanh ghi 8bit,TH2 và TL2.

Xung nhịp ra có thể lập trình được:

Chu kỳ hoạt động là 50% có thể được lập lại chương trình để đi ra bằng chân P1.0. nó có thể là chương trình để vào xung bên ngoài cho bộ định thời/bộ đếm 2 hoặc cho ngõ ra với 50% chế độ làm việc biên độ xung từ 61Hz tới 4MHz với một tần số hoạt động 16MHz.Cấu hình của bộ định thời/bộ đếm 2 như là một hàm sin, bit C/T2 (T2CON.1) phải được xóa và bit T2OE (T2MOD.1) phải được điều chỉnh. Bit TR2 (T2CON.2) bắt đầu và dừng bộ định thời.

Tần số xung ra phụ thuộc vào tần số dao động và giá trị nạp lại của thanh ghi bộ định thời 2 (RCAP2H,RCAP2L). ta có Tần số xung ra   = ( tần số dao động) /(4*[65536-(RCAP2H,RACP2L)])

Trong chế độ xung ra, bàn quay bộ định thời 2 sẽ không được phát động ngắt.
Chế độ ngắt:

AT89S52RC có tổng cộng 6 vector ngắt: 2 ngắt ngoài (INT0 và INT1), 3 bộ định thời ngắt (bộ định thời 0,1 và 2) và cổng ngắt nối tiếp.
Mỗi nguồn ngắt có thể cho phép riêng lẻ hoặc ngăn chặn bởi quá trình cài đặt hoặc xóa bỏ 1 bit trong thanh ghi các chức năng đặc biệt (SFR) IE.
Bộ định thời ngắt 2 được khởi động bởi toán tử logic OR của các bit TF2 và EXF2 trong thanh ghi T2CON. Những cái cờ đó không những được xóa bởi phần cứng khi thủ tục của dịch vụ được hướng tới. thực ra, thủ tục dịch vụ có thể được định rõ là TF2 hay EXF2 dể khởi động ngắt, và bit đó sẽ được xóa trong phần mềm.

Cờ bộ định thời 0 và 1, TF0 và TF1, được điều chỉnh ở S5P2 của chu kỳ trong bộ định thời cờ tràn.

Đặc điểm dao động:

XTAL1 và XTAL2 là ngõ ra và ngõ vào, theo thứ tự được định sẵn, để điều khiển thiết bị từ một nguồn xung ngoài. XTAL2 sẽ không được lien kết bên trái trong khi XTAL1 được điều khiển

Chế độ nghỉ:

Trong chế độ nghỉ, CPU nghỉ trong khi tất cả các chip ngoại vi đều hoạt động. chế độ này được gọi ra bằng phần mềm. Dung lượng trên chip RAM và tất cả SFR được thay đổi, chế độ nghỉ có thể ở bên trong cho phép ngắt hoặc chế độ lặp lại của phần cứng.

Chú ý khi chế độ nghỉ được kết thúc bởi chế độ lặp lại của phần cứng, các thiết bị thong thường được chạy lai chương trình từ phần tắt bên trái.

II.3.3: Mạch cơ bản để 89S52 làm việc:

Hình II.3 : Mạch cơ bản của IC 89S52

CHƯƠNG III: THIẾT KẾ VÀ LẬP TRÌNH

III.1: Kết cấu của chương trình

Chương trình gồm hai chương trình con

– Chương trình 1 chương trình ban ngày

– Chương trình 2 chương trình ban đêm từ 23h đến 5h sáng

+ Chương trình 1 là chương trình có thời gian đèn đỏ 25s, đèn xanh 30s

Đèn vàng 5s

+ Chương trình 2 là chương trình chỉ có đèn vàng nhấp nháy

– Để chọn chương trình ta phải thiết lập chương trình và reset hệ thống qua nút nhấn reset

III.2: Kết nối ngoại vi gồm có:

III.2.1.-Họ IC 78xx và IC 7805

Với những mạch điện không đòi hỏi độ ổn định của điện áp quá cao, sử dụng IC ổn áp thường được người thiết kế sử dụng vì mạch điện khá đơn giản. Các loại ổn áp thường được sử dụng là IC 78xx, với xx là điện áp cần ổn áp. Ví dụ 7805 ổn áp 5V, 7812 ổn áp 12V. Việc dùng các loại IC ổn áp 78xx tương tự nhau.

* Những dạng seri của 78XX:

– LA7805 IC ổn áp 5V
– LA7806 IC ổn áp 6V
– LA7808 IC ổn áp 8V
Đây là dòng cho điện áp ra tương ứng với dòng là 1A.

Hình ảnh một IC 7805 có 3 chân:

                                            Sơ đồ khối của IC 7805.



III.2.2: IC 74245 – Bộ nhớ đệm cho đầu vào.

Chức năng:
– Đây là một loại IC số khá phổ biến, tên gọi chung là 74245, tùy thuộc vào tần số đáp ứng và công ty sản xuất sẽ có các tên họi khác nhau như 74HC245, 74HCT245… nhưng khi loại bỏ các kí tự ở giữa, vẫn chung là 74245.
– Bài toán: Khi ta cần kiểm soát một số lượng trạng thái, cảm biến tiếp điểm mà số đầu cần kiểm soát lên tới > 10 điểm, có khi tới 40 điểm, bạn không thể nối tất cả các cảm biến này với vi xử lý vì không thể đủ Port. Vì vậy, chúng ta phải sử dụng đọc dữ liệu theo kiểu BUS và dùng 74245 như là bộ nhớ đệm đầu vào cho vi xử lý.

Các thức hoạt động:

– Sơ đồ nguyên lý: Như sơ đồ trên, trong đó A ( đầu vào Vi xử lý), B ( đầu vào lấy tín hiệu từ sensor), Chân AB/BA nối Gnd và quan trọng nhất là chân CE (Chip enable).

– Với sơ đồ trên, tôi giới thiệu các bạn sử dụng 2 IC 74HCT235 để đọc dữ liệu trạng thái on/off từ 16 cảm biến sensor khác nhau
- PORT A : Đầu ra của 74245 và được đấu vào đầu vào của vi xử lý, tất cả các PORT A của các IC 74245 được đấu chung để tạo thành đường dữ liệu BUS 8bit.
- PORT B : Đầu vào của 74245 , được đấu vào các trang thái on/off của sensror, mối một PIN được đấu với một sensor khác nhau, và lưu ý, nếu sensor chưa có điện trở Pullup thì phải thêm một dãy diện trở Pullup vào PORT B để luôn đảm bảo trạng thái logic cho PORTB.
- CE : Chân chọn chíp, trạng thái tích cực thấp, khi muốn PORT A = PORT B thì CE=0 (các IC 74245 khác bắt buộc CE=1 để ngăn không cho PORTA=PORTB, nếu quên điều này, dữ liệu sẽ lung tung, không kiểm soát được như ” Có một lối ra, chỉ vừa một người đi mà ta mở đến 4 cửa, 4 người chen chúc nhau đi
III.2.3: LED 7 đoạn

Hiển thị dùng led 7 đoạn loại anode chung ứng với IC giải mã 74245 có mức tích cực là mức 0 ( mức thấp).Ở loại anode chung ( anode của đèn được nối lên +5V, đoạn náo sáng ta nối đầu cathode ủa đoạn đó xuống mức thấp thông qua điện trở để hạn dòng.

Hiển thị dùng led 7 đoạn loại katot chung ứng với IC giải mã 7448 có mức tích cực là mức 1 ( mức cao).Ở loại katot chung ( katot của đèn được nối lên GND)

III.2.4 : Điện trở treo

– Với các chân với chân 1 nối nguồn 5vdc 8 chân còn lại dùng để nối vào 8 chân ra của vi điềukhiển 89S52 có tác dụng làm tăng dòng điện làm cho dòng điện khỏe hơn. Ở mạch này chúng ta dùng điện trở 10k

III.3: Phần thi công mạch

III.3.1: Sơ đồ nguyên lý mạch điều khiển đèn giao thông

Mạch đèn giao thông ngã 4

Đề bài :Có 3 phím bấm

1: Run(Chạy ở chế độ bình thường)

2: Nháy(Chạy ở chế độ giờ thấp điểm)

3: Stop

Giản đồ thời gian như sau

Mạch Sơ đồ mạch như sau

Code

;=======================================================; BAM PHIM TANG, GIAM, RESET VA HIEN THI;=======================================================ORG 0000H LJMP INIT ORG 0003H RETI ORG 000BH RETI ORG 0013H RETI ORG 0023H RETI ORG 002BH LJMP INT_T2;=============================;KHAI BAO BIEN;============================= NUM EQU 50H D0 EQU 51H D1 EQU 52H TIC EQU 53H SEC EQU 54H PRUN EQU P1.0 PNN EQU P1.1 PSTOP EQU P1.2 MODE1F EQU 00H MODE2F EQU 01H RUNF EQU 02H NNF EQU 03H STOP EQU 04H;=============================;KET THUC KHAI BAO BIEN;=============================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;=============================; KHOI TAO CHUONG TRINH;============================= ORG 100INIT: CLR EA MOV SP,#2FH MOV T2CON,#04H MOV RCAP2H,#0B1H MOV RCAP2L,#0E0H MOV NUM,#50 MOV TIC,#0 MOV SEC,#0 MOV MODE1F,#0 MOV MODE2F,#0 MOV RUNF,#1 MOV P3,#0 MOV R7,#0 SETB IE.5 SETB EAHERE: SJMP HERE;===============================; KET THUC CHUONG TRINH;===============================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;===============================;SUBROUTINE TSEC;CHUONG TRINH TINH THOI GIAN;INPUT: NONE;OUTPUT: NONE;===============================TSEC: JNB RUNF,KHONG SJMP CHAYCHAY: JB STOP,KHONG INC TIC MOV A,TIC CJNE A,#50,KTSEC1 DEC SEC MOV TIC,#0 MOV A,SEC CJNE A,#0FFH,KTEC1 MOV SEC,#29KHONG: MOV P0,#0C0H SJMP KTSEC1KTSEC1: MOV NUM,SEC RET ;===============================; KET THUC CHUONG TRINH;===============================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;===============================;SUBROUTINE SLMODE; CHUONG TRINH CHON MODE;INPUT: NONE;OUTPUT: NONE;===============================SLMODE: MOV P1,#00 SETB RUNF CLR NNF CLR STOP MOV SEC,#0 SJMP KTSLMODKTNN: SETB NNF CLR RUNF CLR STOP MOV TIC,#0 SJMP KTSLMODKTSTOP: JNB PSTOP,KTSLMOD CLR RUNF CLR NNF SETB STOP MOV P3,#0KTSLMOD: RET;===============================; KET THUC CHUONG TRINH;===============================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;===============================;SUBROUTINE MODE1; CHUONG TRINH CHAY CHE DO 1;INPUT: NONE;OUTPUT: NONE;===============================MODE1: JNB RUNF,KTMODE1 MOV A,SEC CJNE A,#29,SEC17 MOV P3,#21HSEC17: CJNE A,#17,SEC14 MOV P3,#22HSEC14: CJNE A,#14,SEC2 MOV P3,#0CHSEC2: CJNE A,#2,KTMODE1 MOV P3,#14HKTMODE1: RET;=================================; KET THUC CHUYEN TRINH CON;=================================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;===============================; SUBROUTINE MODE2; CHUONG TRINH CHAY CHE DO 2;INPUT: NONE;OUTPUT: NONE;===============================MODE2: JNB NNF,KTMODE2 JB P1.0,LAM CPL MODE2F MOV A,MODE2F CJNE A,#1,LAM MOV P3,#0 SJMP KTMODE2LAM: MOV A,TIC CJNE A,#0,V2 MOV P3,#12HV2: CJNE A,#26,KTMODE2 MOV P3,#0 KTMODE2: RET;=================================; KET THUC CHUYEN TRINH CON;=================================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;===============================;SUBROUTINE HEXTOBCD; HEX TO BCD;INPUT: NUM;OUTPUT: D1,D0;===============================HEXTOBCD: MOV A,NUM MOV B,#10 DIV AB MOV D0,B MOV D1,A RET;=================================; KET THUC CHUYEN TRINH CON;=================================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;==================================;INT INT_T2; CHUONG TRINH HIEN THI SO LAN AN PHIM VA HIEN THI;INPUT: NONE;OUTPUT: NONE;===================================INT_T2: CLR TF2 LCALL HEXTOBCD LCALL BCDTO7T LCALL DISPLAY LCALL TSEC LCALL SLMODE LCALL MODE1 LCALL MODE2KET: RETI;===================================; KET THUC CHUONG TRINH;===================================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;===================================;SUBROUTNI BCDTO7T;INPUT: NONE;OUTPUT: NONE;===================================BCDTO7T: MOV DPTR,#SEGMENT MOV A,D0 MOVC A,@A+DPTR MOV D0,A MOV A,D1 MOVC A,@A+DPTR MOV D1,A RET;===================================; KET THUC CHUONG TRINH;===================================;************************************************; NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH;************************************************;===================================;SUBROUTINE DISPLAY; HIEN THI LEN LED 7 THANH;INPUT:;OUTPUT:;===================================DISPLAY: CJNE R7,#0,LED2 MOV P2,#1B MOV P0,D0 SJMP XLR7LED2: MOV P2,#2 MOV P0,D1XLR7: INC R7 CJNE R7,#2,KT MOV R7,#00HKT: RET;===================================;KET THUC CHUONG TRINH;===================================;************************************************;NGAN CACH GIUA CAC CHUONG TRINH ;************************************************;===================================; MA 7 THANH;===================================SEGMENT: DB 0C0H,0F9H,0A4H,0B0H,99H,92H,82H,0F8H,80H,90H;SO THAP PHAN 0 1 2 3 4 5 6 7 8 9;====================================; KET THUC CHUONG TRINH;====================================

Tải xuống tài liệu học tập PDF miễn phí
[sociallocker id=”19555″] Tải Xuống Tại Đây [/sociallocker]
May 20, 2019