Tiểu luận Chiến lược phát triển cho ngành Logistics Việt Nam đến năm 2010

0
19
Tiểu luận Chiến lược phát triển cho ngành Logistics Việt Nam đến năm 2010

Tiểu luận Chiến lược phát triển cho ngành Logistics Việt Nam đến năm 2010

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi vào hòm thư: hotroontap@gmail.com

Tổng hợp các đề cương đại học hiện có của Đại Học Hàng HảiĐề Cương VIMARU 

Kéo xuống để Tải ngay đề cương bản PDF đầy đủ: Sau “mục lục” và “bản xem trước”

(Nếu là đề cương nhiều công thức nên mọi người nên tải về để xem tránh mất công thức)

Đề cương liên quan:Tiểu luận triết học – Vận dụng quan điểm triết học Mác về bản chất của con người để phân tích tầm quan trọng của nhân tố con người trong nền kinh tế tri thức


Mục Lục

Tải ngay đề cương bản PDF tại đây: Tiểu luận Chiến lược phát triển cho ngành Logistics Việt Nam đến năm 2010

I.                  Logistics Là Gì?

I.1       Các Khái Niệm Về Logistics

Logistics là một trong những số ít thuật ngữ khó dịch nhất, giống như từ “Marketing” , từ Tiếng Anh sang Tiếng Việt và thậm chí cả những ngôn ngữ khác. Bởi vì bao hàm nghĩa của từ này quá rộng nên không một từ đơn ngữ nào có thể truyền tải được hết ý nghĩa của nó. Nhưng rất nhiều công ty giao nhận vận tải lại được đăng ký là ví dụ như AB Logistics như vậy vô tình công ty này có thể được hiểu là nhà cung cấp dịch vụ logistics, mà không biết logistics là gì?

Một số định nghĩa Logistics là hậu cần, số khác lại định nghĩa là nhà cung ứng các dịch vụ kho bãi và giao nhận hàng hoá vv …và chúng ta thấy rằng đây giống như là một cái áo thời trang mà công ty giao nhận vận tải hàng hóa nào cũng muốn có để tăng thêm sức mạnh cho mình. Vậy Logistics Là Gì?

Có rất nhiều khái niệm về thuật ngữ này :

 Logistics được hiểu là quá trình hoạch định, thực hiện và kiểm soát sự lưu thông và tích trữ một cách hiệu qủa tối ưu các loại hàng hoá, nguyên vật liệu, thành phẩm và bán thành phẩm, dịch vụ và thông tin đi kèm từ điểm khởi đầu tới điểm kết thúc nhằm mụch đích tuân theo các yêu cầu của khách hàng.

 Logistics có thể được định nghĩa là việc quản lý giòng chu chuyển và lưu kho nguyên vật liệu, quá trình sản xuất, thành phẩm và xử lý các thông tin liên quan…..từ nơi xuất xứ đến nơi tiêu thụ cuối cùng theo

yêu cầu của khách hàng. Hiểu một cách rộng hơn nó còn bao gồm cả việc thu hồi và xử lý rác thải (Nguồn : UNESCAP……………………..)

 Logistics là quá trình xây dựng kế hoạch, cung cấp và quản lý việc chu chuyển và lưu kho có hiệu quả hàng hoá, dịch vụ và các thông tin

liên quan từ nơi xuất xứ đến nơi tiêu thụ vì mục tiêu đáp ứng nhu cầu của khách hàng (World Marintime Unviersity‐ Đại học Hàng Hải Thế Giới, D. Lambert 1998).

 Thực ra Logistics được áp dụng rất rộng rãi trong nhiều ngành không chỉ trong Quân sự từ rất lâu, được hiểu là hậu cần, mà nó còn áp dụng trong sản xuất tiêu thụ, giao thông vận tải vv..

Vì vậy trên cơ sở Logistics tổng thể (Global Logistic) người ta chia hoạt động logistics thành Supply Chain Managment Logistics –Logistics quản lý chuỗi cung ứng. Transportation Management Logistics‐ Logistics quản lý vận chuyển hàng hóa. Warhousing/ Inventery Management Logistics – Logistics về quản lý lưu kho, kiểm kê hàng hoá, kho bãi.

Như vậy quản lý Logistics là sự điều chỉnh cả một tập hợp các hopạt động của nhiều ngành cùng một lúc và chỉ khi nào người làm giao nhận có khả năng làm tất cả các công việc liên quan đến cung ứng, vận chuyển, theo dõi sản xuất, kho bãi, thủ tục hải quan, phân phối….mới được công nhận là

nhà cung cấp dịch vụ logistics. Xét về điều kiện này thì hầu như chưa có công ty Việt Nam nào có thể làm được, chỉ một số rất it các công ty nước ngoài và cũng chỉ đếm trên đầu ngón tay như: DHL Danzas, TNT Logistics……

Vì lĩnh vực Logistics rất đa dạng, bao gồm nhiều quy trình và công đoạn khác nhau nên hiện nay người ta chia thành 4 phương thức khai thác hoạt động Logistic như sau:

  • Logistics tự cung cấp:

Các công ty tư thực hiện các hoạt động logistics của mình. Công ty sở hữu các phương tiện vận tải, nhà xưởng, thiết bị xếp dỡ và các nguồn lực khác bao gồm cả con người để thực hiện các hoạt động logistics. Đây là những

 

5

tập đoàn Logistics lớn trên thế giới với mạng lưới logistics toàn cầu, có phương cách hoạt động phù hợp với từng địa phương.

  • Second Party Logistics (2PL)

Là việc quản lý các hoạt động logistics truyền thống như vận tải hay kho vận. Công ty không sở hữu hoặc có đủ phương tiện và cơ sở hạ tầng thì có thể thuê ngoài các dịch vụ cung cấp logistics nhằm cung cấp phương tiện thiết bị hay dịch vụ cơ bản. Lý do của phương thức này là để cắt giảm chi phí hoặc vốn đầu tư.

  • Third Party Logistics (TPL) hay logistics theo hợp đồng.

Phương thức này có nghĩa là sử dụng các công ty bên ngoài để thực hiện các hoạt động Logistics, cã thÓ lμ toμn bé qu¸ tr×nh qu¶n lý Logistics hoÆc chØ mét sè ho¹t ®éng cã chän läc. C¸ch gi¶i thÝch kh¸c cña TPL lμ c¸c ho¹t ®éng do mét c«ng ty cung cÊp dÞch vô Logistics thùc hiÖn trªn danh nghÜa kh¸ch hμng cu¶ hä, tèi thiÓu bao gåm viÖc qu¶n lý vμ thùc hiÖn ho¹t ®éng vËn t¶i vμ kho vËn Ýt nhÈt 1 n¨m cã hoÆc kh«ng cã hîp ®ång hîp t¸c. §©y ®−îc coi nh− mét liªn minh chÆt chÏ giøa mét c«ng ty vμ nhμ cung cÊp dÞch vô Logistics, nã kh«ng chØ nh»m thùc hiÖn c¸c ho¹t ®éng Logistics mμ cßn chia sÎ th«ng tin, rñi ro vμ c¸c lîi Ých theo mét hîp ®ång dμi h¹n.

  • Fourth Party Logistics (FPL) hay Logistics chuçi ph©n phèi.

FPL lμ mét kh¸I niÖm ph¸t triÓn trªn nÒn t¶ng cña TPL nh»m t¹o ra sù ®¸p øng dÞch vô, h−íng vÒ kh¸ch hμng vμ linh ho¹t h¬n. FPL qu¶n lý vμ thùc hiÖn c¸c ho¹t ®éng Logistics phøc hîp nh− qu¶n lý nguån lùc, trung t©m ®iÒu phèi kiÓm so¸t vμ c¸c chøc n¨ng kiÕn tróc vμ tÝch hîp c¸c ho¹t ®éng Logistics. FPL bao gåm lÜnh vùc réng h¬n gåm c¶ c¸c ho¹t ®éng cña TPL , c¸c dÞch vô c«ng nghÖ th«ng tin, vμ qu¶n lý c¸c tiÕn tr×nh kinh doanh. FPL ®−îc xem lμ mét ®iÓm liªn l¹c duy nhÊt , n¬i thùc hiÖn viÖc qu¶n lý, tæng hîp c¸c nguån lùc vμ gi¸m s¸t c¸c chøc n¨ng TPL trong suèt chuçi ph©n phèi nh»m v−¬n tíi thÞ tr−êng toμn cÇu, lîi thÕ chiÕn l−îc vμ c¸c mèi quan hÖ l©u bÒn.

Trong mét sè nghiªn cøu ng−êi ta l¹i ph©n lo¹i c¸c c«ng ty cung cÊp dÞch vô Logistics theo c¸c nhãm nh− sau.

  • C¸c C«ng Ty Cung CÊp DÞch Vô VËn T¶i

– C¸c c«ng ty cung cÊp dÞch vô vËn t¶i ®¬n ph−¬ng thøc.

 

6

VD: C«ng ty cung cÊp dÞch vô vËn t¶i ®−êng bé, ®−êng s¾t, hμng kh«ng, ®−êng biÓn.

  • C¸c c«ng ty cung cÊp dÞch vô vËn t¶i ®a ph−¬ng thøc
  • C¸c c«ng ty cung cÊp dÞch vô khai th¸c c¶ng
  • C¸c c«ng ty m«i giíi vËn t¶i
  • C¸c C«ng Ty Cung CÊp DÞch Vô Ph©n Phèi -C«ng ty cung cÊp dÞch vô kho b·i

-C¸c c«ng ty cung cÊp dÞch vô ph©n phèi

  • C¸c C«ng Ty Cung CÊp DÞch Vô Hμng Ho¸ – C¸c c«ng ty m«i giíi khai thuª h¶i quan

– C¸c c«ng ty giao nhËn, gom hμng lÎ

– C¸c c«ng ty chuyªn ngμnh hμng nguy hiÓm – C¸c c«ng ty dÞch vô ®ãng gãi vËn chuyÓn

  • C¸c C«ng Ty Cung CÊp DÞch Vô Logistics Chuyªn Ngμnh
  • C¸c c«ng ty c«ng nghÖ th«ng tin
  • C¸c c«ng ty viÔn th«ng
  • C¸c c«ng ty cung cÊp gi¶i ph¸p tμi chÝnh, b¶o hiÓm
  • C¸c c«ng ty cung cÊp dÞch vô gi¸o dôc vμ ®μo t¹o

C¸c c«ng ty nμy l¹i cã thÓ ®−îc chia thμnh 2 lo¹i: C¸c c«ng ty cung cÊp dÞch vô Logistics cã vμ kh«ng cã tμi s¶n.

C¸c c«ng ty së h÷u tμi s¶n thùc sù cã riªng ®éi vËn t¶i , nhμ kho vv vμ sö dông chóng ®Ó qu¶n lý tÊt c¶ hay mét phÇn c¸c ho¹t ®éng Logistics cho kh¸ch hμng cña m×nh. C¸c c«ng ty Logistics kh«ng së h÷u tμi s¶n th× ho¹t ®éng nh− mét ng−êi hîp nhÊt c¸c dÞch vô Logistics vμ phÇn lín c¸c dÞch vô lμ ®i thuª ngoμi. Hä cã thÓ ph¶i ®i thuª ph−¬ng tiÖn vËn t¶i, nhμ kho, bÕn b·i ..ViÖc thuª ngoμi ®· nhanh chãng ph¸t triÓn trong vμi n¨m gÇn ®©y. Ngμy nay cã rÊt nhiÒu lo¹i h×nh dÞch vô Logistics nh»m ®¸p øng yªu cÇu ®a d¹ng kh¸c nhau cña c¸c ngμnh hμng kh¸c nhau. Kh¸c víi tr−íc ®©y, kh«ng chØ c¸c dÞch vô Logistics c¬ b¶n nh− vËn t¶i vμ kho vËn mμ c¸c lo¹i dÞch vô phøc t¹p vμ ®a d¹ng kh¸c còng ®· xuÊt hiÖn. ViÖc thuª ngoμi c¸c dÞch vô Logistics gäi theo thuËt ng÷ chuyªn ngμnh lμ Outsourcing.

 

7

I.2            Nh÷ng B−íc C¬ B¶n Cña Quy Tr×nh Logistics

B−íc thùc hiÖn              Kh¸ch hμng              Chñ hμng            C«ng ty Logistics                H·ng tμu

KiÓm tra sè PO

vμ quyÕt ®Þnh

Göi Booking cho c«ng ty

Logistics

X¸c nhËn Booking tõ

c«ng ty Logistics, chuÈn

bÞ giao hμng

KiÓm tra sè PO trong hÖ

thèng hoÆc xin ý kiÕn

kh¸ch hμng

NhËp chi tiÕt booking

vμo hÖ thèng

X¸c nhËn booking víi

chñ tμu/lÞch tμu/thêi gian

cut-off

 

ChÊt hμng lªn xe t¶i

Giao hμng t¹i kho cïng

víi chøng tõ cÇn thiÕt

NhËn copy FCR vμ kØÓm

tra néi dung

Book container víi h·ng

tμu

Dì hμng, kiÓm tra,

barcode scanning

KiÓm ho¸/ §ãng hμng lÎ

vμo Container/ H¹ b·i

CËp nhËt th«ng tin trong

hÖ thèng

Göi b¶n copy FCR cho

chñ hμng/ X¸c nhËn chÝnh

x¸c B/L, SWB

NhËn B/L, SWB gèc,/ in

FCR gèc

Cung cÊp Booking container cho c«ng ty Logistics

H¹ b·i

Tμu ch¹y

Lμm B/L, SWB, göi copy cho c«ng ty Logistics

 

NhËn Shipping Advice

Nép chøng tõ theo yªu cÇu /

NhËn FCR gèc

NhËn chøng tõ vμ khai b¸o

h¶i quan

Göi Shipping Advice cho

kh¸ch hμng

KiÓm tra chøng tõ

Ph©n lo¹i chøng tõ vμ göi

cho kh¸ch hμng

 

Gi÷a ng−êi mua hμng vμ c«ng ty Logistics sau khi ®¹t ®−îc tho¶ thuËn vÒ dÞch vô ®−îc cung cÊp, bªn cung cÊp dÞch vô sÏ x©y sùng lªn quy tr×nh Logistics trong ®è thÓ hiÖn râ mäi yªu cÇu vÒ dÞch vô cña ng−êi mua hμng mμ theo ®ã c«ng ty Logistics cã

 

8

bæn phËn ph¶i thùc hiÖn ®óng. Quy trình này thường có tên là quy trình Logistics hiện hành hay quy trình khai thác tiêu chuẩn (Standard Operating Procedure). Quy trình Logistics bao gồm các bước sau:

  • Booking: Theo hợp đồng thương mại ký kết với khách hàng về

một đơn hàng cụ thể, chủ hàng sẽ gửi chi tiết số đơn hàng (Purchasing Oder) theo mẫu booking quy định cho công ty Logistics bao gồm số PO, số loại hàng, số chiếc, số khối……….Những chi tiết yêu cầu này thay đổi tuỳ

theo khách hàng, được quy định trong quy trình Logistics. Ngoài ra trong mẫu booking cần có những thông tin quan trọng khác như tên người gửi hàng, người nhận hàng, số L/C…Sau khi nhận được booking từ chủ hàng, người phụ trách khách hàng của công ty Logistics sẽ kiểm tra những chi tiết này trên hệ thống dữ liệu mà đã được khách hàng cập nhật. Ngoài ra quy trình cũng quy định thời gian chủ hàgn gửi booking cho công ty Logistics, chủ hàng không thể tuỳ tiện gửi booking theo tình hình hàng hóa.

  • Giao hàng: Hàng sau khi được Booking sẽ được xuất theo hai dạng là hàng lẻ hoặc container. Đối với hàng lẻ, chủ hàng phải giao hàng trước thời gian cut‐off time của công ty Logistics. Tại kho, mã số hàng hoá phải được quét mã vạch, việc quét mã vạch này được công ty Logistics thực hiện khi nhận hàng và đóng hàng vào container. Dữ liệu trên sẽ được cập nhật trên hệ thống của công ty Logistics. Một số trường hợp hàng hóa phải có thư cam kết (Letter of Guarantee) từ phía chủ hàng. Vd: Hàng nguy hiểm, hàng chất lỏng…Việc thực hiện thủ tục hải quan hàng xuất tại kho sẽ

do chủ hàng thực hiện nhưng chủ yếu vẫn là các công ty Logistics làm thay cho chủ hàng, như vậy sẽ thuận tiện và nhanh chóng hơn. Khi nhận đủ hàng từ chủ hàng, công ty Logistics sẽ đóng hàng vào container theo kế hoạch đóng hàng và hạ bãi.

 

9

  • Chứng từ: Sau khi giao hàng vào kho của công ty Logistics hoặc hạ bãi container chủ hàng sẽ cung cấp chi tiết lô hàng cho công ty Logistics để làm vận đơn đường biển (Bill of Lading‐B/L, Seaway Bill‐

SWB hay House Bill) chứng nhận nhận hàng (Forwarder’s Cargo Receipt‐ FCR). Dựa trên chi tiết cung cấp kết hợp với chi tiết thực nhận trong kho, nhân viên chứng từ công ty Logistics sẽ cập nhật vào hệ thống và in ra chứng từ đã nêu cho chủ hàng. Hầu hết các công ty Logisticsđảm nhận luôn công việc phân loại, kiểm tra và gửi toàn bộ chứng từ của lô hàng cho khách hàng. Như vậy khi chủ hàng lấy B/L, SWB hay FCR gốc, chủ hàng cần phải nộp chứng từ gốc cần thiết cho công ty Logistics như (commercial invoice, packing list, certificate of origin…)

Sau khi hoàn thành việc cập nhật chi tiết lô hàng vào hệ thống, công ty Logistics sẽ gửi thông báo hàng xuất cho khách hàng (Shipping Advice) bao gồm những thông tin cơ bản về lô hàng (PO, số container, ngày tàu chạy…..)

Đa số những công ty cung cấp dịch vụ Logistics tại Việt nam đều hoạt động theo nội dung của quy trình Logistics đã nêu trên. Quy trình này bao hàm những dịch vụ được cung cấp như quản lý đơn hàng, gom hàng, quản lý chứng từ, dịch vụ tại kho…..Nhưng thực ra đây mới chỉ là những khâu

cơ bản nhất trong chuỗi Logistics mà các công ty Việt nam đã và đang làm được.

II       Giới Thiệu Các Tập Đoàn Logistics Thế Giới

  • ©y lμ nh÷ng tËp ®oμn kinh tÕ kh«ng lå, cã tèc ®é ph¸t triÓn nhanh, ®ang ho¹t ®éng trong nhiÒu ngμnh vËn t¶i kh¸c nhau vμ cã mÆt ë kh¾p n¬i trªn thÕ giíi. Nh÷ng tËp ®oμn nμy thèng trÞ vμ chi phèi toμn bé lÜnh vùc chuyÓn ph¸t nhanh toμn cÇu bao gåm TNT, DHL, Fedex, UPS.

 

10

Trong vËn t¶i ®−êng biÓn th× cã Maerks Logistics, Schenker Logistics, APL Logistics,

Kuehne&Nagel, MOL Logistics, SDV Logistics, Yusen Global Logistics,

Thomas Nation Wide Transport (TNT) ®−îc thμnh lËp t¹i Australia n¨m 1946 víi dÞch vô ban ®Çu chØ lμ ph¸t chuyÓn nhanh b−u kiÖn vμ th− tÝn. TNT hiÖn nay lμ sù hîp nhÊt cña TNT EXPRESS WORLDWIDE vμ TNT

LOGISTICS vμ ROYAL TPG POST, mét h·ng b−u ®iÖn cña

Hμ Lan ®ang ho¹t ®éng t¹i ch©u ¢u vμ toμn cÇu. TNT hiÖn ®ang

sö dông h¬n 160.000 ng−êi trªn 200 n−íc toμn thÕ giíi.

TNT EXPRESS WORLDWIDE ®−îc ®¸nh gi¸ lμ m¹ng

l−íi ph¸t chuyÓn nhanh b»ng ®−êng bé vμ ®−êng hμng kh«ng lín nhÊt ch©u ¢u. Trong khi ®ã TNT Logistics lμ c«ng ty cung cÊp dÞch vô Logistics lín thø hai trªn thÕ giíi.

TNT vào Việt nam năm 1995 bằng việc liên doanh với công ty Viettrans thuộc Bộ Thương Mại và ở

Việt nam nó có tên là TNT‐Viettrans Express Worldwide Co Ltd.

 Welivetodeliver

Federal Express khai tr−¬ng dÞch vô vËn chuyªn nhanh vμo n¨m 1973 t¹i Mü vμ b¾t ®Çu ph¸t triÓn sang khu vùc ch©u ¸ -Th¸i B×nh D−¬ng vμo ®Çu nh÷ng n¨m 1980. N¨m 1989, Fedex ®−îc phÐp thùc hiÖn c¸c chuyÕn bay ®Õn 21 quèc gia ch©u ¸ th«ng qua viÖc mua l¹i Flying Tiger, mét h·ng hμng kh«ng chuyªn vËn chuyÓn hμng ho¸.

HiÖn nay Fedex cã ®éi ngò nh©n viªn kho¶ng 140.000 ng−êi vμ cung cÊp dÞch vô t¹i 378 s©n bay trªn toμn thÕ giíi. Fedex ®−îc xem lμ h·ng vËn chuyÓn tèc hμnh lín nhÊt thÕ giíi, mçi ngμy vËn chuyÓn h¬n 3.5 triÖu mãn hμng ®Õn 220 n−íc.

 

11

Fedex hiÖn cã 50.000 ®iÓm giao hμng, cã 671 m¸y bay vËn t¶i vμ 41000 xe vËn t¶i c¸c lo¹i ho¹t ®éng trªn m¹ng n−íi toμn cÇu.

United Parcel Service được thành lập Mỹ năm 1907 với hoạt động chính là truyền tin. Ngày nay UPS đã trở thành một tập đoàn với trị

giá tài sản 36 tỷ USD. UPS hiện đang sử dụng 317000 người tại Mỹ và 40000 nhân công tại nước ngoài. UPS được đánh giá là công ty phát chuyển bưu kiện lớn nhất thế giới, đồng thời là nhà cung cấp hàng đầu về dịch vụ Logisticstoàn cầu. UPS hiện là một thương hiệu rất nổi tiếng trên thế giới. Hàng ngày UPS quản lý dòng lưu chuyển hàng hóa, tiền vốn và thông tin đến hơn 200 nước và vùng lãnh thổ trên thế giới.

DHL thμnh lËp vμo n¨m 1969 t¹i Sanransisco víi dÞch vô vËn chuyÓn tμi liÖu, giÊy tê hμng ho¸ cña tμu biÓn b»ng ®−êng hμng kh«ng. §iÒu nμy cho phÐp hä thùc hiÖn c¸c thñ tôc h¶i quan tr−íc khi tμu cËp c¶ng, qua ®ã gi¶m ®−îc thêi gian chê ®îi trong c¶ng. DHL ®−îc coi lμ c«ng ty s¸ng lËp dÞch vô chuyÓn ph¸t nhanh quèc tÕ b»ng ®−êng hμng kh«ng. B¾t ®Çu tõ 1979, DHL kh«ng chØ vËn chuyÓn tμi liÖu mμ cßn b¾t ®Çu vËn chuyÓn b−u kiÖn. §Õn 1988, DHL ®· cã mÆt ë 170 n−íc trªn thÕ giíi. Ngμy nay DHL cã tæng sè nh©n viªn trªn kh¾p thÕ giíi lμ 350.000 ng−êi, cung cÊp c¸c dÞch vô vËn chuyÓn vμ ph¸t chuyÓn nhanh th«ng qua c¸c ph−¬ng thøc ®−êng bé, ®−êng s¾t, ®−êng hμng kh«ng, ®−êng biÓn còng nh− dÞch vô kho b·i, giao nhËn vμ c¸c gi¶i ph¸p Logistics kh¸c.

N¨m 2002, DHL thuéc quyÒn së h÷u 100% cña Deustche Post World Net, h·ng b−u ®iÖn lín nhÊt ch©u Âu.

 

12

N¨m 2003, tÊt c¶ c«ng ty con cña Deustche Post trong lÜnh vùc ph¸t chuyÓn nhanh vμ Logistics nh− Deutsche Post Euro Express vμ Danza ®−îc s¸p nhËp d−íi mét th−¬ng hiÖu chung lμ DHL

13

Maersk Headquater in Denmark

Công ty A.P Moller‐Maersk được thành lập hơn 100 năm về trước vào 1904 tại Đan Mạch. Người sáng lập là thuyền trưởng A.P Moller và con trai ông Mærsk Mc‐Kinney Møller. Nguyên thuỷ công ty chỉ khai thác vận tải biển, nhưng hiện nay lĩnh vực kinh doanh bao gồm khai thác dầu khí, cung cấp tàu biển, dịch vụ Logistics đa dạng, hệ thống siêu thị Dans Supermarket, khai thác cầu cảng và có cả một hãng hàng không là Maersk Air, cung cấp dịc vụ hàng không tại thị trường châu Âu.

Ba doanh nghiệp chính kinh doanh dịch vụ container là Maersk Sealand, Maersk Logistics và APM Terminal.

Tập đoàn Maersk hiện có trên 60000 nhân viên toàn cầu và có văn phòng tại hơn 125 quốc gia trên thế giới. Maersk có mặt tại Việt nam năm 1991 với việc mở văn phòng đại diện của Maersk Line, sau đó đổi tên thành Maersk Sealand khi Maersk mua hãng Sealand năm 1999

Năm 1995 Maersk Logistics mở văn phòng đại diện tại thành phố Hồ Chí Minh nhằm đa dạng hoá dịch vụ tại Việt nam bao gồm: Lưu giữ hàng hoá, hoàn tất chứng từ, khai thác vận tải đường bộ và đường không. Tại Việt Nam, A.P Moller Maersk có hơn 130 nhân viên tại thành phố Hồ Chí Minh,

  • nhân viên tại Hà nội và các văn phòng đại lý tại Hải Phòng, Đà nẵng, Quy Nhơn, Nha Trang.

14

  • −îc thμnh lËp bëi Gottfried Schenker c¸ch nay h¬n 130 n¨m. Lóc ®Çu Schenker Logistics lμ c«ng ty chuyªn vÒ vËn t¶i ®−êng bé vμ ®−êng s¾t trªn toμn ch©u ¢u víi h¬n 30 n−íc.

Ngμy nay Schenker Logistics cung cÊp c¸c gi¶I ph¸p tÝch hîp ®èi víi c¶ vËn t¶I ®−êng biÓn vμ ®−êng hμng kh«ng ë quy m« toμn cÇu. C¸c trung t©m tÝch hîp Schenker Logistics trªn thÕ giíi t¹o ®iÒu kiÖn vËn chuyÓn hμng ho¸ mét c¸ch hiÖu qu¶ toμn cÇu vμ kÕt nèi c¸c nhμ vËn chuyÓn t¹o ra mét lo¹t c¸c dÞch vô trÞ gi¸ gia t¨ng. C¸c dÞch vô chuyªn nghiÖp cña Schenker cung cÊp c¸c gi¶I ph¸p toμn diÖn lu«n ®¸p øng ®−îc nhu cÇu cña kh¸ch hμng mét c¸ch ®¸ng tin cËy. Schenker cã gμn 35000 nh©n viªn trªn toμn cÇu vμ 1100 v¨n phßng trªn toμn thÕ giíi víi doanh thu 8 tû Euro mçi n¨m .

N¨m 1990 Schenker më v¨n phßng ®¹i diÖn t¹i ViÖt nam vμ lμ mét trong nh÷ng c«ng ty ho¹t ®éng trong lÜnh vùc giao nhËn vËn t¶i vμ Logistics s¬m nhÊt. Ngμy nay Schenker ®· ph¸t triÓn rÊt nhanh vμ lμ mét trong nh÷ng c«ng ty Logistics hμng ®Çu t¹i thμnh phè Hå ChÝ Minh. Schenker ®· liªn doanh víi Gemadept vμ cung cÊp cÊp c¸c lo¹i dÞch vô vËn t¶i hμng kh«ng còng nh− ®−êng biÓn.

Các Hãng Tàu Lớn Trên Thế Giới.

Dưới đây là bảng số liệu tham khảo về 10 hãng tàu container lớn nhất thế giới. Cùng với sự phát triển của nền kinh tế Việt nam, các hãng tàu này sớm muộn cũng đã có mặt và đóng góp thêm vào sự phát triển của nền kinh tế đất nước. Tuy nhiên chính sự xuất hiện của các hãng tàu này đã làm cho thị trường Logistics Việt nam cạnh tranh khốc liệt hơn và kẻ được lợi bao giờ cũng là những kẻ mạnh. Các hãng tàu này đã dành được những phần béo bở từ miếng bánh Logistics Việt nam, chỉ để lại cho các hãng tàu trong nước một phần nhỏ. Nói một cách khách quan và công bằng thì các hãng tàu Việt Nam không đủ lực để cạnh tranh với các đại gia trên thế giới.

 

15

10 Hãng Khai Thác Tàu Container Lớn Nhất Thế Giới.

(Số liệu tính đển hết năm 2005‐Visaba Times số 79&80)

Xếp Tên Hãng Tàu Đội Tàu Đang Khai Thác Đội Tàu Đang Đặt Đóng Mới
Hạng Chiếc TEU Chiếc TEU
1 Maersk Line 570 1.592.000 150 722.000
2 MSC 264 713.000 41 306.000
3 CMA/Delmas 242 484.000 80 377.000
4 Evergreen 148 441.000 38 205.000
5 Hapag‐Loyd 135 400.000 17 108.000
6 APL 102 325.000 24 83.000
7 China Shipping 116 317.000 24 166.000
8 Hanjin 82 309.000 11 75.000
9 Coscon 123 306.000 23 179.000
10 NYK 116 299.000 27 158.000
Đội Tàu thuộc T ổng công ty Hàng Hải Việt nam Số Lượng(Chiếc)
Công ty Vận tải Biển Việt Nam VOSCO 25
Công ty Vận tải và thuê tàu biển Việt Nam VITRANSCHART 14
‐ Công ty Vận tải biển III VINASHIP 15
‐ Công ty Vận tải Biển Bắc NOSCO 4
‐ Công ty Vận tải biển VINALINES 16
‐ Công ty Vận tải Dầu khí Việt Nam FALCON 8
‐ Công ty Hàng hải Đông Đô VISERITRANS 12
‐ Công ty Cổ phần Vận tải biển Hải Âu SESCO 3
Inlaco HP 4
Inlaco SG 3
Tổng số 104 Tàu (www.visabatimes.com) ngày 28/7/2006

16

Các “Đại Gia” hàng đầu thế giới trong lĩnh vực cung cấp dịch vụ Logistics

( Nguồn: Viện nghiên cứu Logistics toàn cầu –Global Logistics Istitute)

Xếp Hng Tên Công Ty Quc Gia Lĩnh Vc Hot Đng Tng Doanh Thu
(Triu USD)
1 USPS M Mail, Express 122.122
2 DHL Đc Mail, Express, Logistics 76.411
Finance
3 UPS M Express, Logistics 48.875
4 FedEx M Express 43.736
5 Maersk Đan Mch Shipping, Logistics 39.368
6 La Post Pháp Mail, Express 33.465
7 Cosco Trung Quc Shipping 31.86
8 Japan Post Nht Bn Mail 24.596
9 TNT Hà Lan Mail, Express,Logistics 22.364
10 Royal Mail Anh Mail, Express 22.033
11 Nippon Express Nht Bn Freight Forwarding, 21.867
Logistics
12 Schenker Đc Rail freight, Logistics 20.477
13 NYK Line Nht Bn Shipping, Logistics 18.325
14 Union Pacific Corp M Rail freight, Logistics 17.661
15 Mitsui OSK Line Nht Bn Shipping 17.092
16 Burlington Northern Santa M Rail freight, Logistics 16.128
17 Poste Italiane Italia Mail 15.157
18 Exel Anh Freight Forwarding, 14.204
Logistics
19 Yamato Transport Nht Bn Logistics 13.245
20 Kuehne& Nagel Thu S Freight Forwarding, 13.091
Logistics
21 Norfolk Sourthern Corp M Rail freight, Logistics 12.942
22 CSX Corp M Rail freight, Logistics 11.79
23 SNCF Pháp Rail freight, Logistics 11.316
24 Panalpina Thu S Freight Forwarding, 10.832
Logistics
25 China Post Trung Quc Mail 10.089
26 US Freightways M Trucking 9.848
27 Yellow Inc Roadway M Trucking 9.724
28 Canada Post Canada Mail 9.611
29 Canadian National Railway Canada Rail freight, Logistics 9.482
30 APL Singapore Shipping Logistics 9.388

 

17

II.               Cơ Sở Hạ Tầng Ở Việt Nam

III.1 Cảng Biển Việt Nam

Việt nam có hơn 80 cảng biển với hơn

2.2 triệu mét vuông bến bãi và một

triệu mét vuông bến cảng. Các cảng

chính ở Việt nam do Cục Hàng Hải

quản lý và bây giờ được chuyển giao

cho Tổng Công Ty Hàng Hải Việt Nam.

Các cảng chính là cảng Hải Phòng,

cảng Đà Nẵng và cảng Sài Gòn, nhưng

đều là cảng ở cửa sông và cách biển

khoảng 30 đến 90 km. Điều này rất

bất lợi cho tàu lớn cập cảng. Công

suất bốc dỡ hàng năm gia tăng một

cách đáng kể, cứ khoảng 5 năm lại

gấp đôi, từ 56 triệu tấn năm 1998 lên

  • triệu tấn năm 2003. Các cảng gần vùng kinh tế trọng điểm phía Nam chiếm gần hai phần ba tổng sản lượng cả nước.

 

Đội tàu cũng phát triển từ 679 chiếc với công suất 1.6 triêu DWT năm 2000 lên 928 chiếc vói công suất 1.8 DWT năm 2003, tăng 12% số lượng tàu và 4% công suất tàu.Tuy công suất khai thác vẫn thấp hơn so với các cảng hiện đại trong khu vực nhưng, các cảng biển Việt nam làm ăn ngày càng hiệu quả với chi phí bến cảng, kho bãi thấp. So với chí phí kho bãi, bến cảng thì Việt nam vẫn rẻ hơn so với Trung Quốc và các cảng trong khu vực ASEAN.

Các cảng chính ở Thành phố Hồ Chí Minh gồm có:

  • Tân Cảng Sài Gòn ( SaiGon New Port), Cảng Cát Lái, C ảng Thị Vải C ảng Cái Mép, Cảng Khánh Hội
  • Cảng VICT ( Vietnam International Container Terminal) gần khu chế xuất Tân Thuận.

Đây là cảng container lớn nhất Việt nam và có thể sánh cùng với các cảng tầm cỡ của các nước trong khu vực. Vị trí cảng rất thuận lợi cho việc chuyên chở hàng hoá từ thành phố Hồ Chí Minh đi khắp nơi trên thế giới và là nơi tiếp nhận container từ nước ngoài về. Các nhà đầu tư nước ngoài khi vào Việt nam đã rất để ý đến khu chế xuất Tân Thuận bởi vì một lý do hết sức quan trọng đó là việc vận chuyển hàng hoá thuận tiện thông qua cảng VICT.

Cảng nước sâu Phú Mỹ ở Vũng Tàu. Các cảng Chùa Vẽ và cảng Đình Vũ

Hải Phòng. Ở Quảng Ninh thì có cảng nước sâu Cái Lân, Cảng Chân Mây ở

Huế. Theo ước t ính, Việt nam có khoảng trên dưới 50 cảng biển lớn nhỏ.

19

Các doanh nghiệp thành viên của Tổng công ty Hàng Hải Việt Nam:

  1. Công ty Vận tải biển Việt Nam (Vosco)
  2. Công ty Vận tải Dầu khí Việt Nam (Falcon)
  3. Cảng Hải Phòng (Haiphongport)
  4. Cảng Sài Gòn (Saigonport)
  5. Cảng Đà Nẵng (Danangport)
  6. Đại lý Hàng hải Việt Nam (Vosagroup)
  7. Cty Hợp tác Lđộng với nước ngoài phía Nam (Inlacosaigon)
  8. Công ty Dịch vụ Công nghiệp Hàng hải (Inseco)
  9. Công ty Liên doanh Vận tải biển Việt ‐ Pháp (Gemartrans)
  10. Cty LD Vận chuyển container VW‐Waterfront Việt Nam
  11. Công ty Tiếp vận Ahlers‐Vina
  12. Công ty CP Tin học & Công nghệ Hàng hải (Miteco)
  13. Công ty CP Hàng hải Hà Nội (Marina Hanoi)
  14. Công ty CP Đại lý Vận tải Safi
  15. Công ty Cổ phần Container Việt Nam (Viconship)
  16. Công ty CP Hàng hải Sài Gòn (SMC)

 

H ệ Thống Đường Thuỷ:

 

Với 41,000 km đường thuỷ trong đó 8000km có thể khai thác hiệu quả kinh tế. Có thể nói Việt nam là một nước có mạ ng lưới giao thông rẩt phong phú và dày đặc với mật độ cao. Mặc dù việc đầu tư phát triển hệ thống đường thuỷ chưa được quan tâm đúng mức nh ưng đây vẫn là hệ thống v ận tải hữu hiệu đối v ới các lo ại tàu thuyền cỡ nhỏ. Đặc biệt các loại hàng hoá trị giá thấp như : than đá, gạo, cát, đá và các loại vật liệu khác rất thuận tiện và hiêu qủa khi vận chuyển bằng đường thuỷ nội bộ với khối lượng lớn. Giao thông đường thuỷ vẫn chiếm vị trí khá quan trọng đối với hai vùng châu thổ đó là đồng bằng Sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

20

III.2   Các Cảng Hàng Không

Việt nam có tổng số 32 sân bay phục vụ cho mục đích dân sự, quân sự quốc phòng. Trong đó Cục Hàng Không Dân Dụng Việt Nam chịu trách nhiệm quản lý 18 sân bay với các sân bay tầm cỡ quốc tế như:

Sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất, sân bay quốc tế Nội Bài, sân bay quốc tế Đà Nẵng. Các sân bay trong nước có mặt ở rất nhiều địa phương như: Hải Phòng, Nghệ An, Nha Trang, Côn Đảo, Phú Quốc, Điện Biên, Huế, Quy Nhơn.

Lượng khách quốc tế năm 1998 là 2,3 triêu người và khách nội địa là 3,3 triệu người. Năm 2002, hai sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất và Nội Bài đã đạt tổng số 8 triệu khách thương mại trong đó 4,2 triệu là khách quốc tế và 3,8 triệu là khách nội địa. Lượng khách quốc tế đến Việt nam qua hai cảng hàng không ngày càng gia tăng và đã vượt mức 10 triệu tính đến năm 2007

Năm 1998 khoảng 60000 tấn hàng được vận chuyển bằng đường hàng không quốc tế đến Việt nam và 46000 tấn vận chuyển nội địa. Năm 2002, 112000 ngàn tấn hàng vận chuyển quốc tế, trong đó thư tín là 2 tấn và 78000 tấn vận chuyển nội địa. Tổng số đạt 190000 tấn. Khi nền kinh tế phát triển nhanh chóng, các mối quan hệ quốc tế ngày càng mở rộng thì nhu cầu vận tải bằng hàng không ngày càng gia tăng. Ước tính năm 2007 Việt Nam đạt khoảng 220000 tấn hàng vận tải bàng đường hàng không.

 

IV.

Và Giải Pháp Cho Ngành Logistics Việt Nam

 

IV.1

Những Thách Thức Với Ngành Logistics Việt Nam.

 

T¹i ViÖt nam thÞ tr−êng Logistics lμ mét m¶ng thÞ tr−êng kh¸ míi mÎ, mÆ dï Logistics ®· phæ biÕn trªn thÕ giíi hμng tr¨m n¨m nay . Theo tÝnh to¸n cho thÊy, chi tiªu hμng n¨m cña mét quèc gia cho m¶ng Logistics lμ rÊt lín. C¸c n−íc ch©u ¢u vμ Mü lμ nh÷g n−íc cã nhiÒu kinh nghiÖm vÒ chuçi qu¶n lý Logistics th× chi tiªu cho Logistics còng chiÕm gÇn 10% GDP, cßn c¸c n−íc ®ang ph¸t triÓn, nh− Trung Quèc ch¼ng h¹n, chi tiªu cho Logistics còng ®· chiÕm tíi 19%.

21

Ph¶i nãi th¼ng th¾n r»ng ë ViÖt nam, ngμnh Logistics ch−a ®−îc coi träng t−¬ng xøng víi sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ. C¸c doanh nghiÖp vËn t¶i ViÖt nam th× chØ míi dõng l¹i ë mét trong rÊt nhiÒu chuçi Logistics lμ h×nh thøc giao nhËn vËn t¶i, cho thuª kho b·i vμ vËn chuyÓn néi ®Þa. TÇm cì cña c¸c c«ng ty ViÖt nam trong lÜnh vùc nμy lμ rÊt yÕu vμ thiÕu chuyªn nghiÖp. Nguyªn nh©n x©u xa cña nh÷ng vÊn ®Ò nμy lμ :

  • C¸c doanh nghiÖp ViÖt nam phÇn lín lμ c¸c doanh nghiÖp sinh sau ®Î muén so víi rÊt nhiÒu c«ng ty n−íc ngoμi vèn cã lÞc sö ph¸t triÓn kinh doanh tõ rÊt l©u ®êi nh− Schenker Logistics, Maersk Logistics vv
  • TÇm bao phñ ho¹t ®éng cña c¸c c«ng ty ViÖt nam chØ trong ph¹m vi néi ®Þa hoÆc mét vμi n−íc trong khu vùc, trong khi tÇm bao phñ cña c¸c c«ng ty n−íc ngoμi lμ cÊp ®é toμn cÇu. §©y lμ mét c¶n trë rÊt lín khi c¸c doanh nghiÖp cung cÊp c¸c dÞch vô trän gãi cho kh¸ch hμng v× ngμy nay, trong xu thÕ toμn cÇu hãa, c¸c c«ng ty lín th−êng cã xu h−íng sourcing (khai th¸c nguån hμng vμ dÞch vô) tõ nhiÒu quèc gia vμ

l·nh thæ trªn thÕ giíi nh− : NIKE, Adidas, Nokia Chóng ta cã thÓ tÝnh ®Õn vai trß cña c¸c ®¹i lý mμ c¸c c«ng ty ViÖt nam thiÕt lËp ë c¸c quèc gia kh¸c, nh−ng quan hÖ nμy rÊt láng lÎo vμ kh«ng ®ång nhÊt.

  • PhÇn lín c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam chØ tËp trung vμo khai th¸c nh÷ng m¶ng nhá trong toμn bé chuçi cung øng mμ chóng ta thÊy phæ biÕn lμ h×nh thøc giao nhËn vËn t¶i (Freight Forwarding). §©y lμ h×nh thøc kh¸ ®¬n gi¶n, c¸c c«ng ty giao nhËn ®ãng vai trß lμ ng−êi bu«n c−íc sØ sau ®ã b¸n l¹i cho ng−êi mua lÎ. Th«ng qua c¸c h·ng vËn t¶I biÓn, còng nh− hμng kh«ng. Hμng sau khi ®−îc gom thμnh nh÷ng container ®Çy sÏ ®−îc vËn chuyÓn ®Õn quèc gia cña ng−êi nhËn. T¹i ®ã c¸c ®¹i lý mμ

c¸c c«ng ty ViÖt nam cã ®èi t¸c sÏ lμm thñ tôc h¶I quan vμ giao hμng cho ng−êi nhËn t¹i kho. Nh− vËy h×nh thøc nμy chØ lμ mét phÇn nhá trong chuçi gi¸ trÞ gia t¨ng Logistics . Trong chuçi Logistics hiÖn ®¹i mμ c¸c c«ng ty Logistics lín ®ang cung cÊp cho kh¸ch hμng cña m×nh th× nã bao gåm rÊt nhiÒu dÞch vô ®a d¹ng víi trÞ gi¸ gia t¨ng cao mμ chóng ta cã thÓ liÖt kª:

-DÞch vô giao tËn nhμ/ Door to Door

-Gom hμng nhanh t¹i kho/ Consolidation Docking – Qu¶n lý ®¬n hμng/ PO Management

22

  • DÞch vô kho b·i trÞ gi¸ gia t¨ng / Value Added Warehousing

 

  • Gom hμng tõ nhiÒu quèc gia ®Õn mét c¶ng trung chuyÓn th−êng lμ Singapore, Hong Kong, Kaoshiung-Cao Hïng /Multi-Country Consolidation.

-DÞch vô kiÓm so¸t chÊt l−îng hμng ho¸/ QA-QI Program

 

-DÞch vô container treo (dμnh cho hμng may mÆc)/ Hanger Pack Service.

 

-Qu¶n lý d÷ liÖu vμ cung cÊp d÷ liÖu ®Çu cuèi cho kh¸ch hμng/ Data Management/ EDI clearing house.

 

-DÞch vô quÐt vμ in m· v¹ch/ Barcode scanning and Label Production. -Dich vô x©y dùng bé tiªu chuÈn cho ho¹t ®éng Logistics

-DÞch vô NVOCC / NVOCC Operation.

 

-DÞch vô theo doi kiÓm hμng th«ng qua m¹ng Internet/ System Track and Trace /Web base Visisbility

 

-DÞch vô nhμ cung cÊp Logistics thø t− (FPL). §©y lμ m« h×nh dÞch vô Logistics rÊt míi gióp cho c¸c h·ng Logistics gia t¨ng dÞch vô trÞ gi¸ gia t¨ng cho m×nh.

 

  • Chóng ta cã thÓ thÊy râ lμ trong quan hÖ th−¬ng m¹i quèc tÕ, phÇn lín c¸c nhμ xuÊt khÈu cña ViÖt nam chñ yÕu lμ xuÊt khÈu hμng theo ®iÒu kiÖn FOB, FCA nghÜa lμ chØ cÇn b¸n hμng qua lan can tÇu t¹i c¶ng bèc hμng theo quy ®Þnh lμ hÕt tr¸ch nhiÖm. Nh− vËy quyÒn ®Þnh ®o¹t vÒ vËn t¶I ®Òu do ng−êi mua chØ ®Þnh vμ dÜ nhiªn ng−êi mua sÏ chØ ®Þnh mét c«ng ty n−íc hä ®Ó thùc hiÖn ®iÒu nμy. Vμ c¸c c«ng ty Logistics ViÖt nam sÏ lμ ng−êi ngoμi cuéc. BÊt cËp nμy kh«ng ph¶I dÔ dμng gi¶I quyÕt v× phÇn lín c¸c nhμ xuÊt khÈu cña ViÖt nam ®Òu gia c«ng hoÆc xuÊt hμng cho nh÷ng kh¸ch hμng lín- ng−êi mμ ®· cã nh÷ng hîp ®ång dμi h¹n vμ toμn cÇu víi c¸c c«ng ty Logistics. VÝ dô nh− c«ng ty giμy NIKE, ®©y lμ c«ng ty cã rÊt nhiÒu hîp ®ång lμm ¨n víi c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam nh−ng riªng vÒ kh©u vËn t¶i vμ Logistics th× c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam kh«ng thÓ tham gia vμo qu¸ tr×nh th−¬ng th¶o. Râ rμng mét «ng lín nh− Nike th× viÖc ký ®−îc hîp ®ång gia c«ng víi hä ®· lμ qu¸ tèt víi c¸c doanh nghiÖp gia dμy cña ViÖt nam råi chø ®õng nãi ®Õn viÖc ®μm ph¸n vÒ vËn t¶i vμ

Logistics. Trªn thùc tÕ hai c«ng ty ®ang cung cÊp dÞch vô Logistics cho Nike lμ Maersk Logistics vμ APL Logistics.

Nh−ng ®èi víi c¸c nhμ nhËp khÈu ViÖt nam th× sao? NÕu nh×n vμo c¸n c©n th−¬ng m¹i quèc tÕ cña ViÖt nam th× chóng ta thÊy râ lμ ViÖt nam lu«n nhËp siªu. Vμ ®©y chÝnh lμ thÞ tr−êng kh¸ tèt cho c¸c c«ng ty Logistics ViÖt nam. Trªn thùc tÕ th× m¶ng nhËp khÈu còng lμ thÕ m¹nh cña c¸c c«ng ty ViÖt nam. NÕu nh− tr−íc ®©y c¸c nhμ nhËp

 

23

khÈu cña ViÖt nam chñ yÕu mua hμng theo ®iÒu kiÖn CIF, CIP th× nay c¸c doanh nghiÖp nhËp khÈu cña ViÖt nam ®ang chuyÓn dÇn sang h×nh thøc mua FOB, ®iÒu nμy t¹o ra c¬ héi cho c¸c doanh nghiÖp Logistics ViÖt nam khai th¸c. Tuy nhiªn mét phÇn kh¸ lín trong miÕng b¸nh nμy vÉn n»m trong tay c¸c h·ng Logistics n−íc ngoμi do cã nhiÒu c«ng ty n−íc ngoμi ®Çu t− trùc tiÕp t¹i ViÖt nam mμ còng chÝnh hä lμ ng−êi nhËp kh¼u hμng nhiÒu nhÊt. H¬n thÕ n÷a phÇn lín c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam vÉn cßn ch−a cã nhiÒu ý thøc trong viÖc ®Çu t− vμo qu¶n lý hiÖu qu¶ chuçi cung øng. §iÒu nay cho thÊy râ ë chç c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam hÇu hÕt kh«ng cã phßng qu¶n lý Logistics hoÆc chuçi cung øng mμ phßng nμy th−êng ®−îc hiÓu lμ phßng kinh doanh xuÊt nhËp khÈu. §iÒu nμy t¹o ra rμo c¶n ®èi víi c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam trong viÖc chμo c¸c dÞch vô Logistics gi¸ trÞ gia t¨ng.

  • Chóng ta ®ang ®èi mÆt hÖ thèng h¹ tÇng giao th«ng vËn t¶i cßn rÊt thiÕu vμ

yÕu. §iÒu nμy lμm cho c¸c chi phÝ Logistics cña ViÖt nam cao h¬n h¼n c¸c n−íc kh¸c. B¶n th©n c¸c c«ng ty Logistics sÏ tèn nhiÒu chi phÝ ®Çu t−, lμm gi¶m lîi nhuËn cña hä còng nh− kh¶ n¨ng më réng dÞch vô.

  • VÒ h¹ tÇng th«ng tin, ®©y chÝnh lμ ®iÓm yÕu cña c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam. MÆc dï c¸c doanh nghiÖp Logistics ®· cã nhiÒu ý thøc trong viÖc ¸p dông c«ng nghÖ th«ng tin vμo ho¹t ®éng kinh doanh cña m×nh nh−ng nh÷ng ®iÒu nμy vÉn cßn kÐm xa so víi tr×nh ®é quèc tÕ. NÕu chØ xÐt vÒ khÝa c¹nh x©y dùng website th× phÇn lín website cña ViÖt nam chØ ®¬n thuÇn giíi thiÖu vÒ m×nh, vÒ dÞch vô cña m×nh mμ thiÕu h¼n c¸c tiÖn Ých mμ kh¸ch hμng cÇn nh− c«ng cô Track & Trace ( Theo dâi ®¬n hμng, theo dâi lÞch tr×nh tμu), booking, theo dâi chøng tõ. Chóng ta nªn biÕt kh¶ n¨ng nh×n thÊy vμ kiÓm so¸t ®¬n hμng lμ mét yÕu tè ®−îc c¸c chñ hμng ®¸nh gia rÊt cao khi hä lùa chän nhμ cung cÊp dÞch vô Logistics cho m×nh. §Ó lμm ®−îc ®iÒu nμy ®ßi hái ph¶I cã gi¶I ph¸p ®Çu t− tæng thÓ vμ chi tiÕt, cã ®Þnh h−íng dμi h¹n. H¬n thÕ n÷a viÖc ®Çu t− x©y dùng hÖ thèng IT còng gióp chÝnh c¸c doanh nghiÖp hiÖu qu¶ vμ n¨ng suÊt. Cô thÓ trong lÜnh vùc Logistics c¸c doanh nghiÖp cÇn ®Çu t− x©y dùng hÖ thèng phÇn mÒm WMS (Warehouse Management System) ®©y lμ hÖ thèng phÇn mÒm qu¶n lý kho gióp qu¶n lý mét c¸ch hiÖu qu¶, gi¶m chi phÝ, n©ng cao n¨ng suèt h¬n rÊt nhiÒu.
  • Cho ®Õn nay, tÝnh liªn kÕt cña c¸c doanh nghiÖp ViÖt nam cßn rÊt yÕu, c¸c c«ng ty hÇu nh− ho¹t ®éng ®éc lËp. Trong su h−íng outsourcing, mçi doanh nghiÖp cÇn tËp trung vμo thÕ m¹nh cña m×nh vμ se thuª ngoμi c¸c dÞch vô kh«ng ph¶I lμ thÕ m¹nh, nh− vËy th× tÝnh liªn kÕt lμ cÇn thiÕt h¬n bao giê hÕt. §· ®Õn lóc chóng ta cÇn ngåi l¹i

24

vμ hîp t¸c ®Ó cã thÓ ®−a ra thÞ tr−êng mét chuçi c¸c dÞch vô Logistics tæng thÓ cho kh¸ch hμng. Mét c«ng ty giao nhËn cã thÓ liªn kÕt víi mét c«ng ty vÒ kho b·i, vÒ vËn t¶i, m«i giíi, hμng kh«ng t¹o thμnh mét chuçi liªn kÕt chÆt chÏ.

  • VÊn ®Ò th−¬ng hiÖu: HiÖn t¹i ViÖt nam vÉn ch−a cã ®−îc th−¬ng hiÖu m¹nh tÇm cì khu vùc chø ch−a nãi g× ®Õn tÇm cì thÕ giíi, vÒ vÊn ®Ò nμy cÇn cã sù hç trî chÆt chÏ vμ nhiÖt t×nh tõ phÝa nhμ n−íc th× míi cã thÓ lμm ®−îc. Chóng ta cÇn cã nh÷ng th−¬ng hiÖu ®Çu ngμnh lμm ®Çu kÐo cho ngμnh Logistics ph¸t triÓn ®óng h−íng.
  • Nh©n lùc: Chóng ta ®ang thiÕu mét ®éi ngò chuyªn viªn trong ngμnh Logistics chuyªn nghiÖp vμ ®−îc ®μo t¹o bμi b¶n. B¶n th©n c¸c tr−êng ®¹i häc lín còng ch−a hÒ cã khoa d¹y vÒ nghÒ nμy. H¬n bao giê hÕt sù thμnh c«ng b¾t ®Çu tõ con ng−êi.

IV.2                 Chiến Lược Nào Cho Ngành Logistics Việt Nam

Trên c¬ së ph©n tÝch ë trªn chóng ta cã thÓ rót ra mét sè bμi häc quý b¸u cho ViÖt nam trong viÖc øng dông vμ ph¸t triÓn ngμnh Logistics trong t−¬ng lai gÇn. §Ó lμm ®−îc viÖc nμy cÇn ph¶I cã sù phèi hîp chÆt chÏ gi÷a nhμ n−íc vμ c¸c c¬ quan, tæ chøc chuyªn ngμnh, c¸c hiÖp héi vËn t¶I ë ViÖt nam còng nh− sù phèi hîp chÆt chÏ gi÷a nhμ n−íc vμ c¸c ®Þa ph−¬ng.

Thø nhÊt: X©y dùng vμ hiÖn ®¹i ho¸ c¬ së h¹ tÇng giao th«ng nãi chung, hÖ thèng cÇu c¶ng, bÕn b·i nãi riªng cho c¶ ngμnh hμng kh«ng vμ hμng h¶i vμ ®−êng s¨t.

Sù thay ®æi t− t−ëng cña §¶ng vμ Nhμ n−íc trong viÖc ph¸t triÓn kinh tÕ thÓ hiÖn b»ng chÝnh s¸ch “§æi Míi” ®· t¹o mét b−íc ngoÆt lÞch sö, cã thÓ nãi lμ mét b−íc nh¶y tiÕn bé ®èi víi nÒn kinh tÕ ViÖt nam sau 20 n¨m tõ 1986 ®Õn nay. Tuy nhiªn ph¶i nh×n nhËn th¼ng th¾n r»ng c¬ së h¹ tÇng ë ViÖt nam vÉn cßn ch−a ph¸t triÓn kÞp cïng víi sù ph¸t triÓn cña nÒn kinh tÕ nÕu kh«ng muèn lμ l¹c hËu. ViÖc ph¸t triÓn tèt hÖ thèng giao th«ng sÏ t¹o ®iÒu kiÖn cho vËn t¶i ®a ph−¬ng thøc ph¸t triÓn. §ã lμ sù kÕt nèi hμi hoμ gi÷a vËn t¶i b»ng ®−êng bé-hμng kh«ng-®−êng s¾t vμ ®−êng biÓn. ViÖc hoμn tÊt dù ¸n n©ng cÊp vμ x©y míi nhμ ga quèc tÕ T©n S¬n NhÊt vμo cuèi n¨m nay 2007 sÏ tiªn ®o¸n mét sù ph¸t triÓn nh¶y vät trong lÜnh vùc vËn t¶i hμng kh«ng. L−îng hμng ho¸ xuÊt nhËp khÈu qua c¶ng hμng kh«ng T©n S¬n NhÊt sÏ t¨ng m¹nh, dù ®o¸n cã thÓ t¨ng gÊp r−ìi trong n¨m 2008.

Còng nh− viÖc hiÖn ®¹i ho¸ c¬ së h¹ tÇng c¶ng hμng kh«ng quèc tÕ T©n S¬n NhÊt, chÝnh phñ nªn x©y dùng c¸c c¶ng biÓn tÇm cì quèc tÕ t¹i H¶I Phßng hoÆc Thμnh phè Hå ChÝ Minh. ViÖc nμy kh«ng khã, nÕu ViÖt nam kh«ng ®ñ tr×nh ®é ®Ó x©y dùng c¸c

 

25

c¶ng n−íc s©u vμ hiÖn ®¹i th× ta cã thÓ thùc hiÖn theo c¸ch liªn doanh víi c«ng ty n−íc ngoμi hoÆc ®Êu thÇu trùc tiÕp, mêi gäi c¸c nhμ thÇu n−íc ngoμi. Mét khi ®· x©y dùng ®−îc hÖ thèng c¶ng biÓn hiÖn ®¹i th× rÊt cã thÓ ViÖt nam sÏ lμ mét tr¹m trung chuyÕn lín (HUB) cña thÕ giãi.

  • èi víi ngμnh ®−êng s¾t ta còng nªn xo¸ bá thÕ ®éc quyÒn ®Ó t¹o ®iÒu kiÖn c¹nh tranh b×nh ®¼ng h¬n. Việt Nam cã h¬n 1700 km chiÒu dμi ®−êng s¾t, tõ L¹ng S¬n ®Õn Thμnh phè Hå ChÝ Minh, nh−ng cã thÓ nãi viÖc vËn t¶i b»ng ®−êng s¾t ch−a mang l¹i hiÖu qu¶ cao cho nÒn kinh tÕ. Chõng nμo ngμnh vËn t¶i ®−êng s¾t cßn ®éc quyÒn th× nã cßn chËm ph¸t triÓn. ë ViÖt nam, hiÕm cã doanh nghiÖp Logistics nμo cã lÜnh vùc kinh doanh lμ vËn t¶i ®−êng s¾t.

Thø hai: X©y dùng mét tr−êng ®¹i häc nÕu cã thÓ hoÆc Ýt nhÊt x©y dùng mét khoa Logistics häc trong tr−êng §¹i häc Hμng H¶i hoÆc §¹i häc Kinh tÕ

  • ©y lμ mét viÖc hÕt søc cÇn thiÕt t¹o ®iÒu kiÖn nghiªn cøu vμ ph¸t triÓn ngμnh Logistics ë ViÖt nam ®· ®Õn lóc nã ph¶i ®−îc nghiªn cøu ®óng møc so víi tÇm quan träng cña nã.

Thø ba: Thμnh lËp hiÖp héi Logistics ViÖt nam.

C¸ch nay hμng chôc n¨m Singapore ®· x©y dùng hÖ thèng c¶ng biÓn, c«ng ty vËn t¶I biÓn, h·ng hμng kh«ng, c«ng ty Logistics thμnh mét chuçi dÞch vô thèng nhÊt theo m« h×nh One-Stop Shop (chØ dõng ch©n mét lÇn lμ cã thÓ mua ®−îc tÊt c¶). N−íc nμy còng ®· chuyÓn ®æi HiÖp Héi Giao NhËn thμnh HiÖp Héi Logistics, ®iÒu nμy thÓ hiÖn sù ph¸t triÓn v−ît bËc cña ngμnh Logistics Singapore. §èi víi ViÖt nam, tíi nay chóng ta míi chØ cã HiÖp Héi §¹i Lý Vμ M«i Giíi Hμng H¶i Việt Nam vμ HiÖp Héi Giao NhËn Kho VËn Việt Nam (VIFFAS). B¶n th©n tªn cña hiÖp héi nμy còng ®· qu¸ cò. §Ó n©ng cao nhËn thøc cña c¸c thμnh viªn trong héi, thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña ngμnh Logistics ViÖt nam vμ x©y dùng nh÷ng chiÕn l−îc tæng thÓ vμ dμi h¹n thiÕt nghÜ chóng ta nªn thμnh lËp hiÖp héi Logistics ViÖt nam trªn c¬ së kÕ thõa cña nh÷ng thμnh tùu ®· ®¹t ®−îc. Tuy muén nh−ng chóng ta nªn häc tËp theo kinh nghiÖm cña Singapore.

Thø t−: Nªn thμnh lËp mét tæng c«ng ty vÒ lÜnh vùc Logistics ë ViÖt nam

Chóng ta ®· cã c¸c tËp ®oμn lín nh− B−u ChÝnh ViÔn Th«ng, DÇu KhÝ, Hμng Kh«ng, §iÖn Lùc vv. ChÝnh v× sù lín m¹nh cña c¸c tËp ®oμn nμy mμ c¸c tËp ®oμn n−íc ngoμi cã Ýt c¬ héi thèng trÞ c¸c thÞ tr−êng, c¸c lÜnh vùc quan träng ë ViÖt nam. V× vËy nÕu ë ViÖt nam cã mét tËp ®oμn Logistics th× ch¾c ch¾n thÞ tr−êng Logistics néi ®Þa sÏ do

 

26

c¸c c«ng ty ViÖt nam kiÓm so¸t vμ c¸c tËp ®oμn n−íc ngoμi sÏ khã cã c¬ héi lμm chñ thÞ tr−êng Logistics ViÖt nam.

ViÖc thμnh lËp tæng c«ng ty Logistics Việt Nam cã thÓ b»ng c¸ch s¸p nhËp nh÷ng c«ng ty giao nhËn vËn t¶i nhμ n−íc l¹i víi nhau hoÆc thμnh lËp d−íi sù gi¸m s¸t cña bé chñ qu¶n sau ®ã cæ phÇn ho¸. Muèn hy väng c¸c c«ng ty Logistics ViÖt nam cã thÓ v−¬n ra thÞ tr−êng quèc tÕ th× ®iÒu kiÖn tr−íc tiªn lμ ph¶I v÷ng m¹nh ë thÞ tr−êng s©n nhμ tr−íc.

Suy cho cïng th× c¸c n−íc trong khu vùc §«ng Nam A còng cã t×nh tr¹ng t−¬ng tù nh− ViÖt nam lμ ®Ó c¸c tËp ®oμn Logistics lín trªn thÕ giíi chiÕm phÇn lín miÕng b¸nh Logistics ngay trªn s©n nhμ. ThËm chÝ ngay trªn s©n nhμ nh− ViÖt nam th× c¸c c«ng ty Logistics trong n−íc còng chØ ®−îc mét phÇn nhá cña miÕng b¸nh mμ th«i.

Thø n¨m: X©y dùng c¬ së d÷ liÖu c«ng nghÖ th«ng tin phôc vô cho céng ®ång Logistics ViÖt nam vμ c¸c doanh nghiÖp xuÊt nhËp khÈu..

Ph¶i nãi r»ng c¬ së d÷ liÖu hÖ thèng th«ng tin cña ViÖt nam nãi chung, ngμnh Logistics nãi riªng cßn nhiÒu bÊt cËp. C¸c trang web cña c¸c c¬ quan chuyªn ngμnh Logistics ch−a thùc sù m¹nh, ch−a thùc sù hç trî nhiÒu cho doanh nghiÖp, d÷ liÖu th«ng tin cßn ch−a phong phó, ch−a ®¸p øng tho¶ m·n nhu cÇu cña kh¸ch hμng. NhiÒu khi c¸c trang web ë n−íc ngoμi l¹i chøa ®ùng nhiÒu th«ng tin vÒ ViÖt nam h¬n h¼n nh÷ng website trong n−íc. §Æc biÖt c¸c c«ng ty trong n−íc th× chØ dõng l¹i ë viÖc giíi thiÖu vÒ c«ng ty m×nh, nh÷ng dÞch vô mμ m×nh cã. Nh÷ng tiÖn Ých dμnh cho kh¸ch hμng nh− hÖ thèng (Track and Trace) t×m kiÕm c¬ së d÷ liÖu cña l« hμng hÇu nh− kh«ng doanh nghiÖp nμo lμm ®−îc.

Ph¶I x©y dùng hÖ thèng th«ng tin hiÖn ®¹i, c¬ së d÷ liÖu ph¶I m¹nh ®Ó nã thËt sù gióp Ých lμ cÇu nèi gi÷a céng ®ång Logistics ViÖt nam vμ c¸c doanh nghiÖp xuÊt nhËp khÈu.

  1. Kết Luận

Sau hai mươi năm đổi mới, nền kinh tế Việt nam đã phát triển rõ rệt, có những bước tiến bộ đáng kể. Các nhà đầu tư nước ngoài đã nhận thấy Việt nam là một điểm đến lý tưởng để đầu tư kinh doanh, sản xuất.

 

27

Việt nam có được lợi thế giá nhân công rẻ, chính trị ổn định, vị trị địa lý rất thuận lợi trong việc vận tải hàng hóa quốc tế vv.

Tuy nhiên để ngành Logistics phát triển kịp với tốc độ phát triển kinh tế thì chúng ta còn rất nhiều điều phải làm. Chính phủ cần phải xây dựng một cơ sở hạ tầng hiện đại đủ thuận tiện cho việc vận chuyển hàng hoá bằng đường biển, đường sắt cũng như đường hàng không. Khi làm được điều này thì chắc chắn Việt nam sẽ còn thu hút được nhiều nhà đầu tư hơn nữa. Không phải ngẫu nhiên mà trong 10 năm trở lại đây lĩnh vực Logistics ở Việt nam lại phát triển mạnh đến như vậy. Đây là một điều tất yếu, theo quy luật cung‐cầu. Khi các nhà đầu tư nước ngoài tại Việt nam xuất hàng đi thì việc đầu tiên là họ nghĩ đến một công ty Logistics có khả năng cung cấp cho họ những dịch vụ tốt nhất và các hãng tàu, các công ty Logistics Việt nam thì chưa đủ sức làm những việc này một cách bài bản. Miếng fomát Logistics ngon một lần nữa lại thuộc về các công ty nước ngoài.

Do đó dù muộn còn hơn không, nhất định Việt nam phải giải quyết cho bằng được những ưu tiên cấp thiết để phát triển ngành Logistics. Về vị trí địa lý Việt nam là một quốc gia có đầy đủ các điều kiện thuân lợi để trở thành trung tâm (HUB) vận chuyển hàng hoá của khu vực cũng như quốc tế.

Cơ sở hạ tầng của chúng ta chưa phát triển nên chi phí vận tải luôn cao hơn so với các nước trong khu vực, một lý do đơn giản là khi hàng hóa từ Việt nam xuất đi quốc tế phải qua cảng trung chuyển và sẽ bị mất thêm nhiều chi phí khác. Một khi chúng ta có hệ thống cầu cảng bến bãi hiện đại tầm cỡ trong khu vực thì chúng ta sẽ nâng cao được khả năng cạnh tranh của mình và sẽ giảm bớt được thời gian và chi phí vận chuyển, mang lại hiệu quả kinh tế cho ngành Logistics.

 

28

Tài Liêu Tham Khảo :

Tạp chí Visaba Times‐Hiệp Hội Đại Lý Và Môi Giới Hàng Hải Việt Nam Năm 2006. (12 số)

www.visabatimes.com.vn

Tạp chí Chủ Hàng Việt Nam‐Vietnam Shipper. Năm 2006&2007 (12 số) www.vietnamshipper.com

www.tnt.com

www.dhl.com

www.ups.com

www.fedex.com

www.mol‐logistics.co.jp

www.schenker.com

www.logisticsworld.com

www.maerskline.com

www.vietnamairlines.com

29

Logo một số công ty giao nhận ở Việt nam:

30

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here